Chodzi o pierwszy, sierpniowy numer "Monitora konwergencji nominalnej w UE 27". Zawiera on analizy dotyczące aktualnego spełniania przez Polskę kryteriów z Maastricht, czyli warunków, których wypełnienie jest konieczne, by przystąpić do strefy euro. Publikację przygotowało Biuro Pełnomocnika Rządu ds. Wprowadzenia Euro przez Rzeczpospolitą Polską.

Zgodnie z dokumentem, obecnie spełniamy jedynie kryterium stóp procentowych. Nie spełniamy natomiast kryterium walutowego, stabilności cen oraz fiskalnego - związanego z deficytem budżetowym. MF argumentuje, że unijna rada ministrów finansów Ecofin wszczęła wobec Polski procedurę nadmiernego deficytu, ponieważ w 2008 r. deficyt sektora finansów publicznych wyniósł 3,9 proc. PKB (o 0,9 proc. więcej od wartości referencyjnej).

Zgodnie z rekomendacją Ecofin Polska do 2012 r. powinna zejść z nadmiernego deficytu. "Realizacja tej rekomendacji umożliwiłaby zakończenie procedury nadmiernego deficytu wobec Polski najpóźniej w 2013 r." - czytamy w publikacji MF. Z zamieszczonego w dokumencie kalendarza wydarzeń dotyczącego procedury uchylenia nadmiernego deficytu (przy założeniu wypełnienia w 2012 r. zalecenia Rady Ecofin) wynika, że w kwietniu 2013 r. nastąpi tzw. notyfikacja fiskalna. Polska prześle wtedy Komisji Europejskiej dane na temat deficytu w 2012 r. Z kolei uchylenie procedury jest przewidywane na drugi kwartał 2013 r.

"Taki harmonogram wskazuje, że do strefy euro będziemy mogli przystąpić nie wcześniej niż w 2014 r." - ocenił ekonomista z ING Banku Grzegorz Ogonek.

W Pakcie na Rzecz Stabilności i Wzrostu członkowie UE zobowiązali się, że ich deficyt finansów publicznych nie przekroczy 3 proc. PKB, a dług publiczny 60 proc. PKB. Poza Polską, procedurę nadmiernego deficytu ma 11 innych krajów UE, w tym: Francja, Irlandia, Hiszpania, Węgry, Wielka Brytania.

Procedura nadmiernego deficytu zostaje wszczęta, gdy państwo członkowskie przekroczy dopuszczalny deficyt. Procedura ta określa kryteria, harmonogramy i terminy stosowane przez Radę Ecofin przy podejmowaniu decyzji o istnieniu nadmiernego deficytu.

Procedury takiej nie wszczyna się, jeśli wzrost deficytu powyżej 3 proc. PKB uznany zostanie za przejściowy i wyjątkowy oraz gdy deficyt pozostaje w pobliżu progu.

Jeżeli Rada postanowi, że deficyt jest nadmierny, wydaje danemu państwu zalecenie i ustala ostateczny termin, w jakim powinno podjąć ono skuteczne działania zmierzające do obniżenia deficytu.

Rada monitoruje wykonanie swoich zaleceń i uchyla decyzję w sprawie procedury nadmiernego deficytu, jeżeli zostanie on skorygowany. Jeżeli państwo członkowskie nie zastosuje się do zaleceń, Rada może przejść do następnego etapu procedury, który może się zakończyć nałożeniem na kraj sankcji finansowych.

O ile nadmierny deficyt jest przeszkodą dla przyjęcia wspólnej waluty, o tyle nie wyklucza przystąpienia do systemu stabilizacji kursu ERM2 - dwuletniego "przedsionka" przed wstąpieniem do strefy euro.

pap, keb