Ale były i pozytywne zaskoczenia. Wokalistka Maria Sadowska odwoziła kiedyś Dudziak do domu. – Po drodze widzimy, jak na chodnik pada kobieta. Zatrzymujemy się. Widzimy, że jest „na gazie". Pomagamy wstać, a ta zaczyna śpiewać: „Tu tu tu tu tu, tu tu tu tu tu” – słynną „Papayę”. I dodaje: „Pani Tuturu, byłam szatniarką w operze. Znam się na muzyce”.

Remigiusza Grzelę, pisarza, redaktora jej autobiografi i i wielbiciela, jej głos uspokaja. – Przy muzyce Uli można mieć dreszcze, bardzo głośno się śmiać, zamyślić się, poszukać wewnętrznej harmonii. Ona wchodzi na scenę i publiczność staje się współtwórcą koncertu, oddaje jej swoją energię.

Generalnie jest niereformowalną optymistką. Generalnie. – Przypuszczam, że jej życie jest podszyte lękiem – mówi Grzela. – Jeżeli jest dobrze, to wszystko może się odwrócić. Jej życie wywróciło się kilka razy.

Diabeł kobiecości

„Wieczorek zapoznawczy" w niedużym mieszkaniu pisarza Jerzego Kosińskiego w 1988 r. trwał trzy godziny. Poprzedzony był nocnymi wątpliwościami, w co się ubrać (wygrała obcisła ciemnozielona suknia z zamkiem, bardzo wysokie szpilki, seksowna czarna bielizna z paskiem do pończoch) i kolacją. O pretekście spotkania – organizowaniu koncertu dla Fundacji Obecności Żydowskie – w ogóle nie rozmawiali. Po dwóch rumach z colą wstąpił w nią diabeł. – To była obsesja, szaleństwo, totalne uzależnienie – opowiada dziś Dudziak. Autorem „Malowanego ptaka”, już wtedy borykającym się z piętnem plagiatora, była zafascynowana od dawna. Poznali się przez wspólnego znajomego kilka miesięcy po tym, jak Kosiński ożenił się ze swoją wieloletnią asystentką Katheriną „Kiki” von Fraunhofer (w czasie „wieczorku zapoznawczego” Kiki stukała na maszynie za zamkniętymi na klucz drzwiami).

Odkrywali kolejne sfery erotyzmu, bywali w seksklubach. Przez cztery lata z Kosińskim nigdy nie wiedziała, na czym stoi. Raz był zachwycony, że jest matką, innym razem wykrzykiwał, że tylko zajmuje się dziećmi. Wyremontował jej mieszkanie, żeby zamieszkali razem, albo opowiadał o przeprowadzce na Florydę. Miała być jego „jedynym drzewem życia", „świętym ogniem w grzesznym ciele” ze skórą jak aksamit. Mówił jej: „Ty mnie wewnętrznie rozgrzewasz”. Albo: „Jesteś biblią potencjalnych zboczeń”. – Dał mi kobiecość, wiarę w siebie, w moje zdolności intelektualne – mówi Urszula Dudziak.

Była wtedy trzy lata po rozstaniu z jazzmanem Michałem Urbaniakiem. Zdołowana, czuła się „brzydka, niedouczona, stara". Dla Kosińskiego dostała fioła na punkcie diabelnie wysokich szpilek, które „nie były przeznaczone do chodzenia”. – Była między nami nieprawdopodobna chemia – przyznaje, a oczy jej się szklą. – Bliskość, która wychodziła z cielesności i która powodowała bardzo twórczy niepokój, nieprawdopodobną stymulację i podniecenie.

Kiki tolerowała kobiety Kosińskiego. Ale nie chciała ustąpić pola Uli. – Ula weszła w jego życie jako kobieta – tłumaczy tenisista Wojciech Fibak, przyjaciel całej trójki i wielki fan talentu tenisowego Urszuli. – Kiki, swoją żonę, traktował może jak siostrę – matkę – sekretarkę.

Kosiński potrzebował Kiki do prowadzenia kalendarza, kontraktów, książek. Z Ulą doskonale do siebie pasowali – jako para artystów.

Fibak: – Jurek zdecydował się odejść ze względów zdrowotnych i emocjonalnych, aby nie być ciężarem dla najbliższych.

W nocy z 2 na 3 maja 1991 r. Dudziak odprowadziła go po północy do domu. Kiedy dotarła do siebie, zadzwonił: – Uleńko, pięknie dziś wyglądałaś i przepraszam cię, że byłem taki nieswój.

Obiecał, że rano zadzwoni. Zadzwoniła Kiki: „Czy pokłóciłaś się wczoraj z Jerzym?". „Ale skądże”. „Bo Jerzy nie żyje”. Znalazła go w wannie z plastikową torbą na głowie. On miał 57 lat, Dudziak 47. I świat znowu jej się zawalił.

Z mężem jak z bratem

Bo pierwszy raz zawalił się, kiedy odszedł Michał Urbaniak. Michałek, Misiu. Po niemal 20 latach małżeństwa. Została z córkami: Kasią i Miką.

Urbaniak wspomina w wydanej niedawno biografii „Ja, Urbanator", że szybko się w Urszuli zakochał: „Była wspaniała. Miała uczciwe niebieskie oczy i rude włosy, ale nie takie jak marchewka, lecz takie jak spatynowany mosiądz”.

Jej już na pierwszym wyjeździe koncertowym z Urbaniakiem do Danii zapaliła się lampka ostrzegawcza: był nerwowy, niespokojny, a po kilku minutach (i dwóch głębszych) robił się spokojny i uśmiechnięty. Lampkę zignorowała. Ślub wzięli w 1968 r. w ambasadzie w Oslo, potem zarabiali, grając w Europie, a w 1973 r. wylądowali w ich jazzowej ziemi obiecanej – Nowym Jorku. Spali w zagrzybionych, zimnych hotelach, grali za głodowe stawki. Do czasu. – W przeciwieństwie do wielu polskich muzyków udało im się wkręcić w amerykański show-biznes – podkreśla słynny fotograf i jeden z pierwszych nowojorskich przyjaciół Ryszard Horowitz.

Kiedy się odkuli, gościli u siebie ówczesną gwiazdę światowego tenisa Wojciecha Fibaka. – Zawsze uśmiechnięta, towarzyska, do rany przyłóż, zawsze u boku Michała i zawsze mu oddana. To on był liderem, w miły sposób, ale rządził i decydował – wspomina Fibak.

Urbaniak pamięta, że zaczął świrować, iż Urszula chce go rzucić, zrobił się podejrzliwy i zaborczy, aż w końcu zakochał się w 30-letniej aktorce. Nagle w 1984 r. Urszula zauważyła, że Michał dzwoni i mówi, iż jest w Paryżu, a ona w tle słyszy nowojorską straż pożarną. Albo mówi, że wraca z lotniska, a na taksometrze taksówki 1,75 dol.

Teraz, jak na rozwiedzione od ponad 20 lat małżeństwo, są w bardzo bliskich stosunkach. – Oni nigdy się nie zejdą, ale zawsze będą z sobą – przewiduje Ryszard Horowitz. – Mogą się pokłócić, poszarpać, pożreć, ale jak przychodzi do czegoś poważnego, to są z sobą.

Do niego dzwoniła, gdy w środku nocy wydawało jej się, że ma zawał serca. To on zaopiekował się córkami, kiedy zmarł Kosiński. A kiedy jego kolejna żona poroniła, w szpitalu były i córki, i Urszula.

– Jesteśmy jak brat i siostra – mówi Dudziak.

Ula nie ma sekretów

– Jest osobą naiwną, ale w pozytywnym sensie – uśmiecha się Ryszard Horowitz. Jej prawnik rozwodowy nie mógł uwierzyć, że nie domaga się od Urbaniaka alimentów. Już po rozwodzie miała odruch, by bronić Misia, kiedy nowa piękna i młoda małżonka szarpała go na imprezie za włosy. – Wiem, co to jest empatia, potrafi ę wejść w czyjeś buty, wiele rzeczy sobie wytłumaczyć – wyjaśnia.

Horowitz: – Bardzo szybko się zbliża do ludzi, szybko się otwiera. To jest czarujące, czasem dziecinne.

Anna Horowitz, przyjaciółka: – Czułam potrzebę, żeby ją chronić. Z lekkością opowiada różne intymne rzeczy, a potem zdajemy sobie sprawę, że świat niekoniecznie powinien o nich wiedzieć. Ula nie ma sekretów.

Nie jest tak, że w życiu Urszuli Dudziak nie ma porażek. Na festiwalu jazzowym w Waszyngtonie na scenę leciały puszki po piwie z okrzykami „Go back to Poland!". Następnego dnia wyszła do tej samej publiki, euforii nie było, ale puszek też nie.

Grzela: – Ma taką siłę odradzania się jak kot. Siedem żyć Urszuli Dudziak. I to nie jest dobra mina do złej gry, to jest proces.

Sama mówi: – Mam dobrze wykształcony psychiczny system immunologiczny. Jak jest tragedia, to zapada mi się jakaś psychiczna blokada, klapa bezpieczeństwa, potrafi ę się znieczulić.

Trzy lata temu zachorowała na złośliwego raka piersi. Pisze o tym w autobiografii, ale nie chce się nad tym rozwodzić. Ważne, co po raku. – Cieszę się każdą chwilą – znów się uśmiecha.

Odmówiła chemii i brania hormonów. Zmieniła przyzwyczajenia. Kupuje żywność ekologiczną, do domu dostaje obiady makrobiotyczne. Unika słodyczy i alkoholu, nie je mięsa. Zasypia o 21, chyba że o 3 rano gra Radwańska albo urodziny obchodzi Magdalena Środa. Rano pół godziny do 45 minut gimnastyki qigong, skakania na batucie, jogi. Tenis co najmniej raz w tygodniu (z sukcesami na amatorskich turniejach). Dużo śpiewa. Słyszała gdzieś, że śpiewanie tych wysokich „kociokwików" powoduje szybszą regenerację komórek i wydzielanie endorfin.

Aniołem nie jest. – No, jak motorniczy widzi, że biegnę do tramwaju, i zamyka mi drzwi przed nosem, to mnie wkurza. Ale zaraz się uspokajam. Mam jeszcze wiele rzeczy do zrobienia i nie pozwolę, żeby mi byle burak przeszkodził.

Boi się wojny, prób atomowych w Iranie, spadających samolotów. O tragedii w rodzinie nie chce nawet myśleć. Kiedy jej hit „Papaya" po 30 latach w 2008 r. nagle zaczął podbijać świat na nowo i zobaczyła filipińskich żołnierzy tańczących Papaya dance w czasie musztry, pomyślała w euforii: „Wojny nie będzie!”.

Niczego jej nie brakuje. Nie ma marzeń. Jak ma na coś apetyt, robi to. Teraz nabrała apetytu na napisanie książki o Kosińskim.