Dobra śmierć w Zurychu

Dobra śmierć w Zurychu

Dodano:   /  Zmieniono: 
"Wszyscy nasi pacjenci umierają w spokoju i bez bólu" - reklamuje swe usługi Dignitas

Pokój duszy lub apartament odejścia - tak o tym miejscu, z którego się nie wraca, mówią niektórzy nieuleczalnie chorzy. W połowie stycznia siedemdziesięcioczteroletni Reginald Crew, były pracownik warsztatu samochodowego z Liverpoolu, cierpiący na postępującą degenerację nerwów ruchowych, wybrał się w podróż do Szwajcarii. Kilka godzin po przylocie do Zurychu we wspomnianym wyżej apartamencie przy Gertrudstrasse wypił rozcieńczony w wodzie barbituran, a pięć minut potem już nie żył. Tydzień wcześniej w tym samym apartamencie w asyście lekarza odebrał sobie życie Ernst-Karl Aschmoneit, osiemdziesięciojednoletni Niemiec cierpiący na chorobę Parkinsona. Wcześniej krótko gościła tu chora na raka Francuzka Marie Hascoet. Szwajcarska organizacja Dignitas, do której należy apartament, umożliwiła dokonanie tzw. wspomaganego samobójstwa prawie 150 osobom. Coraz częściej jej klientami są terminalnie chorzy cudzoziemcy, którzy we własnym kraju nie mogą liczyć na "dobrą śmierć".

Cztery siostry Charona
Eutanazja (z greckiego "dobra śmierć") nie jest w Szwajcarii legalna. Prawo tego kraju pozwala jednak na dokonanie wspomaganego samobójstwa osobom, które wyrażą taką wolę oraz cierpią na nieuleczalną, prowadzącą do śmierci chorobę. Podobne prawo obowiązuje w Holandii i Belgii, ale tam kładzie się duży nacisk na długotrwały związek między pacjentem a lekarzem asystującym przy samobójstwie. W Szwajcarii lekarz ocenia stan pacjenta w ciągu godziny. Dlatego właśnie ten kraj staje się celem podróży coraz większej liczby turystów samobójców. W roku 2000 w Szwajcarii wspomagane samobójstwo popełniło trzech cudzoziemców, w 2001 r. 38, rok temu ta liczba przekroczyła sto. Większość tych osób to Niemcy, ale przyjeżdżają też chorzy z Austrii, Francji, Izraela, Egiptu, Wielkiej Brytanii, Libanu, a nawet z USA.
W Szwajcarii istnieją cztery organizacje umożliwiające dokonanie wspomaganego samobójstwa. Działają one na mocy prawa ustanowionego już w 1942 r. Prasa nazywa je "czterema siostrami Charona". Trzy z nich "świadczą usługi" wyłącznie obywatelom Szwajcarii, tymczasem Dignitas powstała w 1998 r., by - jak wyraził się jej założyciel Ludwig Minelli, 70-letni prawnik i były dziennikarz - pomóc między innymi cudzoziemcom umrzeć z godnością, której nie mogą im zagwarantować ich własne kraje.
Dignitas nie zamieszcza nigdzie swoich reklam, wyjątkiem są strony internetowe organizacji. Jej działalność ma jednak charakter komercyjny. Aby móc się ubiegać o prawo do wspomaganego samobójstwa, trzeba się stać członkiem Dignitas. Wpisowe kosztuje 70 USD, roczna składka wynosi 30 USD. Dodatkowo trzeba się liczyć z kosztami pogrzebu i transportu zwłok. Coraz więcej ludzi pragnących przerwać cierpienie związane z nieuleczalną chorobą przyjeżdża do Szwajcarii po śmierć i nie płaci. Ich wyjazd opłacają stacje telewizyjne.

Death show
Wydatki związane z podróżą Reginalda Crew do Zurychu poniosła prywatna stacja telewizyjna Independent Television, która w programie "Tonight With Trevor McDonald" przedstawiła reportaż z ostatniej podróży przykutego do wózka Brytyjczyka. Dla bohatera reportażu była to okazja do wyrażenia sprzeciwu wobec prawa obowiązującego w Wielkiej Brytanii. Rok wcześniej w tym kraju nie zezwolono na legalne podanie trucizny całkowicie sparaliżowanej i pragnącej śmierci Diane Pretty. Wszystkie instancje brytyjskiego wymiaru sprawiedliwości, a także Europejski Trybunał Praw Człowieka w Strasburgu odrzuciły jej prośbę o wydanie odpowiedniego pozwolenia dla jej męża, Briana Pretty'ego, z którego ręki chciała zginąć.
W listopadzie zeszłego roku Marie Hascoet przybyła do Zurychu z ekipą telewizji francuskiej, która filmowała jej ostatnią drogę, a także z dziennikarzem prasowym. Ernst-Karl Aschmoneit na Gertrudstrasse pojawił się w asyście siedmiu ekip telewizyjnych i pięciu dziennikarzy prasowych. "To bardzo dziwne uczucie wiedzieć, że za chwilę się umrze, ale nie zamierzam zmieniać zdania" - wyznał przed kamerą CBS. "Boję się, że niedługo symptomy choroby uwięziłyby mnie w Niemczech, gdzie niemożliwa jest ani eutanazja, ani wspomagane samobójstwo" - dodał.

Klient nasz pan
W samobójstwie wspomaganym uczestniczy trzech świadków, z których przynajmniej jeden musi być osobą nie odnoszącą korzyści spadkowych. Często jest to pielęgniarka Gabriele Frick bądź Erika Luley. Wcześniej lekarz musi zdiagnozować terminalną chorobę, a chory, który chce popełnić samobójstwo, musi podpisać oświadczenie, że dzieje się to za jego zgodą. Formalności trwają krótko. Później podróż do apartamentu na czwartym piętrze: łóżko, stół, ekspres do kawy, w lodówce szampan, a na stole roztwór pentobarbitalu sodu. Pacjenci zbyt chorzy, by samodzielnie wypić truciznę, mogą skorzystać z urządzenia wykonującego zastrzyk po naciśnięciu guzika. "Wszyscy nasi pacjenci umierają w spokoju i bez bólu" - przekonuje Minelli.
Niekiedy pojawiają się jednak obawy, że wszystko idzie zbyt gładko. Schizofrenik Walter Wittwer przez dziesięć lat był członkiem innej grupy promującej wspomagane samobójstwo, ale nie pozwolono mu na odebranie sobie życia ze względu na jego chorobę. Wittwer wstąpił do Dignitas, a po trzech miesiącach już nie żył. Dzięki Dignitas samobójstwo popełniło też kilku innych chorych psychicznie. To najbardziej kontrowersyjny element działalności szwajcarskiej organizacji. Osoba w silnej depresji najczęściej deklaruje chęć popełnienia samobójstwa, ale niekiedy kilkutygodniowa terapia wystarcza, by znów chciała żyć. Minelli uważa jednak, że chorzy psychicznie również mają prawo do samobójstwa.
Ponieważ prawo szwajcarskie jest po stronie założyciela Dignitas, należy się spodziewać, że w mieszkaniu przy Gertrudstrasse wciąż będą się pojawiać dziennikarze z całego świata, a po schodach częściej niż gdzie indziej będą wchodzić i schodzić mężczyźni niosący trumnę.


Prawo do Śmierci
Szwajcaria Od 1942 r. dopuszczalne jest wspomagane samobójstwo w asyście lekarza bądź bez niej.
USA, stan Oregon Od 1997 r. dopuszczalne jest wspomagane samobójstwo wyłącznie w asyście lekarza. W roku 2001 odnotowano 17 takich samobójstw, w zeszłym roku 30.
Belgia Od 2002 r. dozwolona jest eutanazja i wspomagane samobójstwo.
Holandia Od kwietnia 2002 r. legalna jest eutanazja i wspomagane samobójstwo w asyście lekarza.
Japonia Eutanazja jest dozwolona, choć praktykowana niezwykle rzadko.
Kolumbia Sąd konstytucyjny w 1997 r. przyjął ustawę zezwalającą na eutanazję, ale parlament jej nie ratyfikował.
Australia, Terytorium PóŁnocne Eutanazja i wspomagane samobójstwo były legalne przez dziewięć miesięcy. W 1997 r. to prawo zostało zniesione. Skorzystały z niego cztery osoby.
Więcej możesz przeczytać w 14/2003 wydaniu tygodnika Wprost.

Archiwalne wydania tygodnika Wprost dostępne są w specjalnej ofercie WPROST PREMIUM oraz we wszystkich e-kioskach i w aplikacjach mobilnych App StoreGoogle Play.

Spis treści tygodnika Wprost nr 14/2003 (1062)

  • Wprost od czytelników6 kwi 2003, 1:00Listy od czytelników3
  • W pustyni i w Bushu6 kwi 2003, 1:00Zdjęcie wietnamskiej dziewczynki dotkliwie poparzonej w wyniku napalmowego nalotu, biegnącej nago i krzyczącej w kierunku kamery, wstrząsa do dziś3
  • Peryskop6 kwi 2003, 1:00Bolesław Wierzbiański (1913-2003) Nasza przyjaźń trwała dokładnie pół wieku. Był jedną z najbardziej dynamicznych postaci, jakie w życiu poznałem. Miał w sobie ducha inicjatywy, odznaczał się niezwykłą pomysłowością i zmysłem praktycznym....6
  • Dossier6 kwi 2003, 1:00JÓZEF OLEKSY, poseł SLD "Jeśli bez przerwy słyszę członków komisji śledczej, którzy mają wizję i telewizję nieustannie, a jeszcze starają się być politykami uczestniczącymi w dyskusji publicznej, to mnie to zgrzyta"...7
  • Z życia koalicji6 kwi 2003, 1:00W ramach obalania Leszka Millera z wywiadem w "Rzeczpospolitej" wystąpił Aleksander Kwaśniewski. Jak wszystko inne udało się to prezydentowi rewelacyjnie. Został wyśmiany. W ramach riposty premier najpierw próbował zrobić z...8
  • Z życia opozycji6 kwi 2003, 1:00Juliusz Braun (niegdyś, bardzo dawno temu i bardzo słabiutko związany z Unią Wolności) podał się do dymisji. Znaczy się, nie jest już przewodniczącym Krajowej Rady Tego i Owego. Decyzję tę ocenić trzeba jako słuszną. Z mediami w Polsce gorzej już...9
  • M&M6 kwi 2003, 1:00MAM DWIE RĄCZKI MAŁE - felieton Marka Majewskiego10
  • Playback6 kwi 2003, 1:0010
  • Gołąbek pokoju Gorbaczow6 kwi 2003, 1:00W 1991 r. były prezydent USA George Bush rzucił słuchawką w środku rozmowy z Michaiłem Gorbaczowem - tak go rozeźliły namowy Gorbaczowa do rezygnacji z operacji "Pustynna burza".10
  • Fotoplastykon6 kwi 2003, 1:0012
  • Poczta6 kwi 2003, 1:00Listy od czytelników14
  • Kadry6 kwi 2003, 1:0015
  • Wałęsa bis6 kwi 2003, 1:00Jestem za, a nawet przeciw rządowi Leszka Millera - Aleksander Kwaśniewski jeszcze nie mówi językiem Lecha Wałęsy, ale już robi to, co on, i myśli jego kategoriami. W czerwcu 2002 r. zapewniał: "Nasza przyjaźń z Leszkiem Millerem jest tak mocna...16
  • Nie zamierzam ustąpić6 kwi 2003, 1:00Wprost: Konflikt między premierem a prezydentem jest wpisany w naszą konstytucję. Zamierza pan ustąpić?; Miller: Nie!22
  • Polski kartel6 kwi 2003, 1:00Nasi gangsterzy wyprzedzili integrację europejską - już od dawna są w Europie26
  • Szabla w kloace6 kwi 2003, 1:00Polską dyplomacją kieruje Attaché z jednego z niskonakładowych tygodników30
  • Skrzela korupcji6 kwi 2003, 1:00Szansa na ukrócenie korupcji nie może utonąć w morzu gadulstwa35
  • Giełda i wektory6 kwi 2003, 1:00Hossa Świat Francuska fuzja Władze regulujące francuski rynek kapitałowy wyraziły zgodę na fuzję banków Crédit Agricole i Crédit Lyonnais. W ten sposób powstanie największy we Francji bank mający 35 tys....36
  • Korporacenizm6 kwi 2003, 1:00Jak samorządy zawodowe obdzierają nas ze skóry38
  • Poddani Kalinowskiego6 kwi 2003, 1:00PSL chce przykuć chłopów do ziemi42
  • Drukarka gangsterów6 kwi 2003, 1:00Skok na NBP, czyli jak doprowadzić Polskę do kryzysu walutowego44
  • Polisa na CUd6 kwi 2003, 1:00Jarosław Myjak - Menedżer Roku 200246
  • Krew i ropa6 kwi 2003, 1:00Irak nie jest i nie będzie naftowym pępkiem globu!50
  • Załatwione odmownie - GUS i gusła6 kwi 2003, 1:00Lata 90. uruchomiły, a nie zamroziły, mechanizm zmniejszania dystansu społecznego52
  • Supersam6 kwi 2003, 1:00Mister elegancji Jest dłuższy (o 71 mm), szerszy (o 18 mm) i wyższy (o 42 mm) od poprzednika. Zdaniem niemieckich dziennikarzy, to najbardziej elegancki samochód tego typu w Europie. Przede wszystkim dlatego, że - w odróżnieniu od...54
  • Całoroczny prima aprilis6 kwi 2003, 1:00Liżąc klej na kopertach, połykamy jaja karaluchów - głosi jeden z internetowych dowcipów56
  • Władza dla bogatych6 kwi 2003, 1:00Siedmiu na dziesięciu prezydentów USA wywodziło się z trzech procent najbogatszych rodzin60
  • Butokracja6 kwi 2003, 1:00Kilka miesięcy trzeba czekać na kosztujące parę tysięcy euro buty marki John Lobb62
  • Makłowicz do Bikonta, Bikont do Makłowicza - Con amore6 kwi 2003, 1:00Znamy obaj naszą predylekcję do kuchni włoskiej, uczucie graniczące niekiedy z uwielbieniem. Dziś na przykład miotałem się rozpaczliwie po spiżarni, mając kwadrans na przygotowanie czegoś do jedzenia.64
  • Szyk i strach6 kwi 2003, 1:00Irena Dziedzic była damą i potworem w jednym. Budziła podziw i siała strach. Unikała improwizacji, była perfekcjonistką66
  • Zapalenie zatoki6 kwi 2003, 1:00USA - Irak: od zimnego pokoju, przez sojusz, po wojnę68
  • Know-how6 kwi 2003, 1:00Doping genetyczny Technika przenoszenia genów, wymyślona po to, by leczyć choroby genetyczne, może się stać nowym rodzajem medycznego dopingu dla sportowców. "Ilekroć media donoszą o postępie w metodach transferu genów,...71
  • Hakerzy mózgu6 kwi 2003, 1:00Stymulacja magnetyczna prowadzi na szczyty inteligencji. Kiedy zaczniemy wszczepiać sobie chipy do czaszek?72
  • Na nasze podobieństwo6 kwi 2003, 1:00Wkrótce androidy wyjdą z laboratoriów76
  • Apteka zwana pożądaniem6 kwi 2003, 1:00Wynalazca odpowiednika viagry dla kobiet odczuje ich satysfakcję78
  • Dobra śmierć w Zurychu6 kwi 2003, 1:00"Wszyscy nasi pacjenci umierają w spokoju i bez bólu" - reklamuje swe usługi Dignitas80
  • Bez granic6 kwi 2003, 1:00PŁaczĄca wolnoŚĆ "Statua Wolności płacze krwią niewinnych Irakijczyków!" - krzyczeli młodzi Francuzi demonstrujący w Paryżu przeciw wojnie. I statua rzeczywiście płakała. Ponaddwumetrowa kopia słynnego pomnika (powstała w 2000 r.)...82
  • Polski front6 kwi 2003, 1:00Pozycja polityczna Rzeczypospolitej zależy od sprawności amerykańskich generałów84
  • Europejski festiwal hipokryzji6 kwi 2003, 1:0015 milionów pacyfistów popiera Saddama Husajna88
  • Operacja chirurgiczna6 kwi 2003, 1:00Wojnę, która miała być precyzyjna i ograniczona, Husajn chce zamienić w rzeź cywilów90
  • Czy wiemy, czego chcemy?6 kwi 2003, 1:00Lepiej być mądrym niż głupim, ale tej prawdy Polacy stanowczo nie doceniają95
  • Menu6 kwi 2003, 1:00Kraj Kolczyki Heleny Pokaż mi swój naszyjnik, a powiem ci, kim jesteś! Starożytnym Grekom biżuteria służyła nie tylko do ozdoby, ale określała ich status społeczny. Nie rozstawali się z nią nawet po śmierci. I całe szczęście, bo właśnie z...96
  • Kuchnia Oscara6 kwi 2003, 1:00Gwiazdy kina więcej czasu spędzają pijąc drinki w green room niż w sali, gdzie wręczane są Oscary100
  • Kino Tomasza Raczka6 kwi 2003, 1:00Recenzje filmów: spirited away, Dwa tygodnie na miłość103
  • Triumf Londynu6 kwi 2003, 1:00Już dawno Londyn zastąpił Paryż w roli kulturalnej stolicy Europy104
  • Credo heretyka6 kwi 2003, 1:00Nowosielski jest najbardziej świeckim twórcą religijnym i największym teologiem wśród świeckich malarzy106
  • Płyty Kuby Wojewódzkiego6 kwi 2003, 1:00Recenzje płyt107
  • Al K. kontra Les M.6 kwi 2003, 1:00Ruszyły z wiosną dwie polskie wojny, jedna na dole, druga na górze. Ta na dole mapy, w biblijnym dorzeczu Eufratu i Tygrysu, prowadzona jest siłami dwustu żołnierzy. Wojnę na górze prowadzą dwaj groźni szefowie w smętnym niedorzeczu III...108
  • Ponadfelieton6 kwi 2003, 1:00Polak uwielbia "być ponad". Gdy w jakiejś sprawie brakuje nam umiejętności, sił, środków czy tylko chęci, zaraz przybieramy pozę - jestem ponad to. Jak ten lis z bajki, co nie mogąc dosięgnąć winogron, stwierdził pogardliwie, że nie będzie ich...108
  • Organ Ludu6 kwi 2003, 1:00TRYBUNA PRZYMIERZA MIĘDZY DAWNYMI A MŁODYMI Nr 14 (27) Rok wyd. 2 WARSZAWA, poniedziałek 31 marca 2003 r. Cena + VAT + ZUS + winieta Operacja trwa. Cel: zdobycie Brukseli (Warszawka. OL) Jak donosi nasz korespondent, operacja zmierzająca do...109
  • Kościół Świętego Urbana6 kwi 2003, 1:00W dzisiejszych czasach zamętu umysłowego nawet Konfucjusza można inteligentnie połączyć z instrukcją obsługi odkurzacza110