Polscy eksporterzy rosną w siłę

Polscy eksporterzy rosną w siłę

Dla wielu rodzimych firm nasz kraj jest już zbyt ciasny do dalszego rozwoju. Dlatego szukają rynków za granicą.

Mimo problemów na rynkach wschodnich polscy eksporterzy mają się całkiem nieźle. W ub.r. zagraniczna sprzedaż wzrosła o ponad pięć procent, do przeszło 680 mld zł, co było głównie zasługą sprzedaży do krajów UE, przede wszystkim Niemiec. Wzrostowa tendencja trwa zresztą od kilkunastu lat, z krótką przerwą na lata kryzysu, 2008-2009. Dość powiedzieć, że od 2000 r. relacje polskiego eksportu do PKB się podwoiły i obecnie wynoszą prawie 40 proc. Ale dużo jest jeszcze do nadrobienia.

– To nie wystarczy. Polska, by na stałe mogła awansować do grona państw rozwiniętych, powinna utrzymywać eksport w okolicach 60 proc. PKB – mówi Maciej Reluga, główny ekonomista BZ WBK. Biorąc pod uwagę, że przez ostanie 15 lat średniorocznie eksport w relacji do PKB przyrastał o 1,5 pkt proc., by osiągnąć poziom krajów rozwiniętych, potrzebujemy jeszcze kilkunastu lat. Ale nasza zagraniczna sprzedaż ma się rozwijać szybciej. Eksperci z firmy audytorskiej Grant Thornton prognozują, że do 2020 r. eksport wzrośnie o ok. 35 proc., a to może skrócić pogoń za najlepszymi o kilka lat.

LIDERZY EKSPORTU

Spośród 200 największych firm z polskim kapitałem tygodnik „Wprost” wyselekcjonował 100 najlepszych eksporterów. Z naszego rankingu wynika, że sprzedali oni za granicę towary za blisko 170 mld zł, co odpowiada około jednej czwartej eksportu Polski w 2014 r. Łączne przychody eksportowe były niższe o ok. 1,5 proc. niż rok wcześniej, ale wynikało to głównie ze spadku zagranicznej sprzedaży dwóch największych eksporterów, PKN Orlen i KGHM, odpowiednio o 7 i 19 proc., co z kolej związane było ze spadkiem cen surowców. Jednak zdecydowanej większości firm z rankingu (ponad 70 proc.) udało się zwiększyć zagraniczną sprzedaż. Jeśli z zestawienia wyłączymy te dwie spółki, zobaczymy, że eksport pozostałych wzrósł o prawie 8 proc. W gronie najlepszych firm pod względem zagranicznej sprzedaży znalazła się Grupa Kapitałowa „Remontowa Holding SA”, a więc przedstawiciel sektora stoczniowego, który jeszcze niedawno przez wielu był skazywany na zagładę. Okazuje się, że przemysł ten się odradza i dotyczy to nie tylko wielkich stoczni, ale też mniejszych podmiotów. Polska od lat jest np. eksporterem luksusowych jachtów sprzedawanych na całym świecie.

Wystarczy wspomnieć o takich firmach jak Sunreef czy Galeon. Remontowa Holding, w której eksport stanowi ok. 80 proc. sprzedaży, w naszym rankingu wyróżniła się wysokim poziomem wskaźników rentowności. Od czterech lat eksport rośnie przeciętnie o ok. 10 proc. rocznie, a portfel zamówień wypełniony jest do końca 2016 r. W ostatnich dniach podpisano kolejny kontrakt – zlecenie budowy dwóch promów pasażersko-samochodowych dla estońskiego armatora. Wysoką pozycję wśród najlepiej rozwijających się eksporterów ma też inna firma z Trójmiasta – lider branży odzieżowej LPP. To przykład polskiej firmy prywatnej, dla której nasz rynek stał się zbyt ciasny. Jeszcze dziesięć lat temu generowała ok. 0,5 mld zł przychodów, głównie na rynku polskim. Dziś ponad 30 proc. sprzedaży pochodzi z zagranicznych sklepów LPP, a ambicją właścicieli jest stać się firmą o zasięgu światowym. Do tej pory zagraniczne przychody pochodziły głównie z Rosji, Czech i Słowacji. Obecnie spółka penetruje rynek niemiecki, chorwacki, a także kraje Bliskiego Wschodu.

Innym przykładem sukcesu na rynkach międzynarodowych są Fabryki Mebli „Forte” SA. Spółka Macieja Formanowicza, jej twórcy i głównego akcjonariusza, z roku na rok zwiększa eksport – średnio o prawie 19 proc. rocznie. Sprzedaje meble głównie do Niemiec, Austrii i Szwajcarii. W ubiegłym roku istotnym rynkiem eksportowym stała się Francja, gdzie sprzedaż wzrosła o 200 proc. Producentów mebli jest zresztą w naszym rankingu więcej. Wystarczy wspomnieć o Pagedzie, BRW czy Nowym Stylu. W czołówce rankingu znajdują się głównie polskie firmy prywatne, które charakteryzują się nie tylko dużą dynamiką eksportu, ale także wysoką efektywnością działalności. W pierwszej dziesiątce zestawienia jest tylko jedna spółka kontrolowana przez Skarb Państwa – miedziowy potentat KGHM.

TRADYCYJNE BRANŻE

Struktura branżowa eksportu firm z naszego rankingu pokazuje, że wciąż dominują tu tradycyjne gałęzie gospodarki. Ilościowo najwięcej jest w nim firm handlowych i spożywczych. Z kolei gros przychodów z zagranicznej sprzedaży generują sektory paliwowy i wydobywczy. Łącznie to ok. 57 proc. Za nimi mamy spółki handlowe, które odpowiadają za blisko 11 proc. eksportu ujętego w zestawieniu. Kolejne miejsca zajmują firmy chemiczne i spożywcze.

Jeśli natomiast spojrzymy, w jakich sektorach eksport rozwijał się najszybciej, na pierwszy plan wysuwają się spółki informatyczne. Zanotowały największy wśród wszystkich branż wzrost udziału zagranicznej sprzedaży w przychodach ogółem. Skok o ponad 7 pkt proc. do 66 proc. spowodował, że obecnie to trzecia branża po przemyśle wydobywczym i motoryzacyjnym, która generuje najwięcej przychodów na zagranicznych rynkach. Sektor IT zanotował też bardzo wysoką dynamikę samego eksportu, która w 2014 r. przekroczyła 20 proc. Oczywiście największa w tym zasługa lidera branży – Asseco Poland, ale warto podkreślić, że należący do milionera Janusza Filipiaka krakowski Comarch zwiększył zagraniczną sprzedaż o ponad 20 proc. Prawdziwą gwiazdą okazała się jednak spółka Comp zajmująca się bezpieczeństwem w sektorze IT, a także produkcją kas fiskalnych. W ubiegłym roku weszła na Węgry, zdobywając ok. 40 proc. rynku kas fiskalnych w tym kraju. Urządzenia te są produkowane przez spółki kontrolowane przez Comp: Elzab i Novitus. Dzięki temu sprzedaż zagraniczna zwiększyła się ponad pięciokrotnie i pierwszy raz w historii firmy stała się istotnym źródłem jej przychodów. Obok branży IT wyróżniły się sektory elektromaszynowy i spożywczy, gdzie wzrost eksportu przekroczył 30 proc. Spośród 15 wybranych przez nas branż tylko cztery zanotowały spadek przychodów z eksportu.

CORAZ ŚMIELEJ POZA EUROPĘ

Grubo ponad 70 proc. towarów sprzedajemy do krajów Unii Europejskiej, głównie do Niemiec. Dość powiedzieć, że w pierwszej dziesiątce krajów, do których wysyłamy najwięcej naszych produktów, nie ma żadnego spoza Europy. Ale z roku na rok polskie firmy próbują penetrować coraz odleglejsze zakątki świata. Na przykład eksport do krajów arabskich wzrósł w ubiegłym roku o kilkadziesiąt procent.

Swój udział ma w tym Ministerstwo Gospodarki, które za pomocą takich projektów jak Go Africa, czy teraz Go India i Go Arabia, chce pomóc polskim przedsiębiorstwom zaistnieć na rynkach poza UE. Wicepremier Janusz Piechociński zapowiedział, że jednym z najważniejszych zadań we współpracy międzynarodowej na ten rok będzie właśnie promocja Polski na rynkach pozaeuropejskich. W ciągu najbliższych kilku lat Ministerstwo Gospodarki zamierza przeznaczyć na ten cel ok. 1 mld zł. Analitycy oczekują, że w tym roku eksport polskich produktów wzrośnie o 6-10 proc., a motorem napędowym będzie wciąż konkurencyjność cenowa polskich produktów. ■

©� WSZELKIE PRAWA ZASTRZEŻONE

CEZARY ADAMCZYK OD 23 LAT ZAJMUJE SIĘ ZAGADNIENIAMI ZWIĄZANYMI Z RYNKIEM KAPITAŁOWYM. WSPÓŁREDAGOWAŁ PIERW- SZE WYDANIA GAZETY GIEŁDY „PARKIET”. OD 1995 R. BYŁ DZIENNIKARZEM DZIAŁU EKONO- MICZNEGO W „RZECZPOSPOLITEJ”, A TAKŻE SZEFEM DZIAŁU NOTOWAŃ

ZASADY RANKINGU

Pod uwagę wzięliśmy firmy, w których zagraniczna sprzedaż wyniosła w ubiegłym roku co najmniej dziesięć procent przychodów. Analizie poddaliśmy wielkość eksportu w ciągu ostatnich dwóch lat, jego udział w przychodach w latach 2013 i 2014 oraz dynamikę sprzedaży zagranicznej. Dodatkowo uwzględniliśmy kondycję finansową przedsiębiorstw, opierając się na wskaźniku rentowności netto oraz rentowności kapitałów własnych (ROE) za dwa ostatnie lata, a także rentowności aktywów (ROA) w ubiegłym roku. Na podstawie tych parametrów stworzyliśmy ranking najlepszych polskich eksporterów. Maksymalnie za wszystkie parametry do zdobycia było 100 pkt.

Legenda

LP,Firma BranżaRanking (pkt), Wielkość eksportu w 2014 r. (mln zł), Udział eksportu w sprzedaży w 2014 r. (proc.)

1 Grupa Kapitałowa „Remontowa Holding” SA Maszyny, urządzenia, narzędzia 81,7 1 809 80,0

2 LPP SA Handel dataliczny (odzież) 80,1 1 690 35,4

3 Fabryki Mebli „Forte” SA Przemysł drzewny, produkcja mebli 79,1 674 82,0

4 KGHM Polska Miedź SA Przemysł wydobywczy 77,2 15 695 76,6

5 Amica Wronki SA Przemysł elektromaszynowy (AGD) 77,1 1 299 64,1

6 Sawex Sp. z o.o. Handel hurtowy (wyroby chemiczne) 77,0 890 84,9

7 Asseco Poland SA Informatyka 76,9 4 550 73,0

8 TZMO SA Przemysł farmaceutyczny 76,6 1 821 72,0

9 Alumetal SA Przemysł metalowy 76,0 766 62,0

10 Grupa Kęty SA Przemysł metalowy 75,1 737 40,1

11 CCC SA Handel dataliczny (odzież) 73,2 610 30,3

12 Trasko-Inwest Sp. z o.o. Budownictwo 71,3 456 59,6

13 Inter Cars SA Handel (części samochodowe) 71,0 1 379 35,0

14 Węglokoks SA Handel hurtowy (węgiel) 93,6 1 839 71,4

15 PGNiG SA Przemysł paliwowy 70,6 5 109 14,9

16 Synthos SA Przemysł chemiczny 70,6 2 568 55,6

17 Solaris Bus & Coach SA Motoryzacja 70,2 1 213 71,8

18 Action SA Handel IT 69,5 2 445 44,9

19 ABC Data SA Handel IT 69,3 2 689 48,3

20 Ciech SA Przemysł chemiczny 68,6 1 979 61,0

21 Work Service SA Usługi (pośrednictwo pracy) 68,0 699 40,2

22 Comarch SA Informatyka 67,8 480 46,3

23 Boryszew SA Przemysł motoryzacyny i chemiczny 67,6 3 359 66,4

24 Apator SA Przemysł elektromaszynowy (aparatura pomiarowa)66,7 326 45,0

25 Selena FM SA Materiały budowlane (chemia budowlana) 66,1 805 73,0

26 Grupa Azoty SA Przemysł chemiczny 65,7 4 652 47,0

27 Paged SA Przemysł drzewny i papierniczy 65,4 389 54,7

28 AB SA Handel (IT) 63,8 2 426 42,1

29 Moto-Profil Sp. z o.o. Handel (samochody) 62,6 229 32,2

30 Grupa Azoty Zakłady Azotowe „Kędzierzyn” SAPrzemysł chemiczny 60,4 984 47,8

31 Grupa Meblowa Szynaka Przemysł drzewny, produkcja mebli 59,6 414 56,9

32 Pojazdy Szynowe PESA SA Maszyny, urządzenia, narzędzia 58,6 569 35,0

33 Impexmetal SA Przemysł metalowy 58,4 1 549 54,9

34 Nova Trading SA Przemysł metalowy (centrum serwisowe stali nierdzewnej i aluminium)56,9 248 33,0

35 Grupa Azoty Zakłady Azotowe „Puławy” SA Przemysł chemiczny 56,5 1 359 39,4

36 Cognor SA Handel hurtowy (maszyny) 55,2 432 30,4

37 Ergis SA Przemysł chemiczny (wyroby z PCV) 55,2 356 53,3

38 Konimpex Sp. z o.o. Handel hurtowy (surowce chemiczne) 55,1 672 86,0

39 Kopex SA Handel hurtowy (maszyny) 54,9 614 42,9

40 Rovese SA Materiały budowlane 54,7 1 250 71,0

41 OT Logistics SA Usługi (logistyka przewozów towarowych) 53,8 194 23,3

42 Comp SA Informatyka 53,2 122 20,9

43 PKN Orlen SA Przemysł paliwowy 52,9 61 737 57,8

44 Fabryka Farb i Lakierów „Śnieżka” SA Przemysł chemiczny 52,9 152 27,9

45 Stomil Sanok SA Motoryzacja 66,3 505 65,7

46 Farmutil HS SA Przemysł spożywczy 52,0 536 25,0

47 Hutmen SA Przemysł metalowy 51,3 643 65,0

48 Grupa Azoty Zakłady Chemiczne „Police” SA Przemysł chemiczny 51,1 972 40,3

49 Grupa Lotos SA Przemysł paliwowy 50,4 9 471 33,2

50 Rawlplug SA Materiały budowlane (mocowania budowlane) 49,7 372 58,1

51 Pronar Sp. z o.o. Maszyny dla rolnictwa 48,6 237 43,6

52 Wielton SA Przemysł elektromaszynowy 47,9 280 48,0

53 JSW SA Przemysł wydobywczy 47,5 3 494 51,3

54 AHC Krotoski-Cichy Sp.J. Handel samochody 46,2 305 23,0

55 Drutex SA Materiały budowlane, producent okien 45,9 368 70,0

56 Unibep SA Budownictwo 45,6 320 29,6

57 Graal SA Handel hurtowy (żywność) 45,3 197 23,1

58 Grupa Mlekovita Przemysł spożywczy 44,8 1 164 30,0

59 Mostostal Zabrze SA Budownictwo 44,6 259 30,0

60 Indykpol SA Przemysł spożywczy 44,2 232 20,7

61 Fabryka Maszyn Famur SA Maszyny, urządzenia dla górnictwa 43,9 182 25,6

62 Energoinstal SA Przemysł elektromaszynowy (producent kotłów) 43,6 103 19,3

63 Budmat Bogdan Więcek Materiały budowlane (pokrycia dachowe) 43,1 161 16,9

64 Petrax Sp. z o.o. Handel hurtowy (paliwa) 42,9 161 21,0

65 Nicromet Sp. z o.o. Przemysł metalowy 42,1 445 63,0

66 Pruszyński Sp. z o.o. Materiały budowlane 41,9 257 21,0

67 PCC Exol SA Przemysł chemiczny 41,4 253 49,6

68 Polindus Sp. z o.o. Przemysł spożywczy 41,2 498 52,4

69 Elemental Holding SA Usługi (odzysk i recykling odpadów) 41,2 172 22,2

70 Fakro Sp. z o.o. Materiały budowlane (producent okien dachowych)40,7 910 70,0

71 Krajowa Spółka Cukrowa SA Przemysł spożywczy 40,3 397 22,0

72 Przedsiębiorstwo Handlowe A-T SA

Handel (artykuły elektryczne, chemiczne, farmaceutyczne)39,8 186 33,2

73 Alchemia SA Przemysł metalowy 39,8 509 51,5

74 Bać-Pol SA Handel hurtowy (produkty szybko zbywalne) 39,2 200 11,5

75 Grupa Nowy Styl Sp. z o.o. Przemysł drzewny, produkcja mebli 38,9 982 85,0

76 Polpharma SA Przemysł farmaceutyczny 37,2 622 35,0

77 Enter AIR Sp. z o.o. Transport lotniczy 36,5 226 30,0

78 Grupa Maspex Przemysł spożywczy 34,6 1 142 35,0

79 Colian SA Przemysł spożywczy 34,5 113 12,8

80 OSM Łowicz Przemysł spożywczy 34,1 269 17,2

81 Black Red White SA Przemysł drzewny, produkcja mebli 33,4 595 36,5

82 SM Mlekpol Przemysł spożywczy 32,8 506 14,0

83 Instal Kraków SA Budownictwo 31,8 79 14,0

84 Redan SA Handel odzieżą 30,9 96 19,0

85 Stanchem Sp.J. Handel hurtowy (metale, surowce ścierne) 28,9 230 37,0

86 PKM Duda SA Przemysł spożywczy 28,8 233 13,8

87 Fermy Drobiu Woźniak Sp. z o.o. Przemysł spożywczy 28,7 526 40,0

88 Krakchemia SA Handel hurtowy (wyroby chemiczne) 28,1 104 17,6

89 ZGH Bolesław SA Przemysł metalowy 28,0 297 35,1

90 Rafako SA Przemysł elektromaszynowy (produkcja kotłów) 27,4 175 14,8

91 PBG SA Budownictwo 26,0 226 14,8

92 SOTPM Handel hurtowy (żywność) 25,2 154 19,6

93 Polski Holding Obronny Sp. z o.o. Sektor obronny 25,0 76 12,0

94 Polimex-Mostostal SA Budownictwo 24,9 384 18,3

95 Polenergia SA Energetyka 20,3 113 12,1

96 SM Spomlek Przemysł spożywczy 17,3 132 20,2

97 Polmlek Sp. z o.o. Przemysł spożywczy 14,5 161 19,3

98 Grupa Adamed Przemysł farmaceutyczny 11,2 139 17,8

99 PPH Standard Sp. z o.o. Handel hurtowy (wyroby chemiczne) 11,0 99 16,0

100 Balex Metal Sp. z o.o. Materiały budowlane (dachówki, panele, blachodachówki)9,1 225 36,0

Okładka tygodnika WPROST: 24/2015
Więcej możesz przeczytać w 24/2015 wydaniu tygodnika „Wprost”
Zamów w prenumeracie lub w wersji elektronicznej:
 0

Czytaj także