74. rocznica wybuchu powstania w getcie warszawskim. Archiwalne zdjęcia i „Raport” autorstwa kata getta

74. rocznica wybuchu powstania w getcie warszawskim. Archiwalne zdjęcia i „Raport” autorstwa kata getta

Zdjęcie z „Raportu” SS-Gruppenführera Jürgena Stroopa, który dowodził siłami niemieckimi tłumiącymi powstanie w getcie warszawskim
Zdjęcie z „Raportu” SS-Gruppenführera Jürgena Stroopa, który dowodził siłami niemieckimi tłumiącymi powstanie w getcie warszawskim / Źródło: Instytut Pamięci Narodowej
19 kwietnia 1943 roku bojownicy Żydowskiego Związku Wojskowego i Żydowskiej Organizacji Bojowej rozpoczęli walkę z hitlerowcami prowadzącymi likwidację warszawskiej dzielnicy żydowskiej.

Warszawskie getto - jako zamknięty obszar - hitlerowcy utworzyli jesienią 1940 r. Za 3-metrowym murem znalazło się ok. 400 tys. osób. Wiosną 1941 r. - w okresie największego zagęszczenia - getto liczyło ok. 450 tys. mieszkańców. Obok bezpośrednich akcji eksterminacyjnych, dodatkowymi czynnikami wyniszczającymi ludność był brak zarobków, opału, leków, odzieży oraz celowo utrzymywany przez okupanta katastrofalny stan sanitarny. Podstawowym problemem był straszliwy głód.

W 1942 r. zaczęła się likwidacja gett w Polsce. W lipcu przyszła kolej na Warszawę. Do września 1942 r. deportowano z Warszawy do obozu zagłady w Treblince 310 tys. ludzi. W kwietniu 1943 r. do warszawskiego getta wkroczyło dwa tysiące żołnierzy SS, Wehrmachtu i cudzoziemskich formacji pomocniczych. Zbrojny opór stawiła im ok. 600-osobowa grupa powstańców Żydowskiej Organizacji Bojowej, na której czele stał 24-letni Mordechaj Anielewicz, a także Żydowski Związek Wojskowy.

Na początku powstania, mimo ogromnej przewagi, hitlerowcy nie mogli złamać oporu powstańców. Kierujący akcją likwidacyjną gen. SS Juergen Stroop musiał wprowadzić do akcji dodatkowe oddziały i sprzęt. 8 maja 1943 r. padł bunkier dowództwa powstania przy ul. Miłej 18. Anielewicz wraz z innym członkami dowództwa organizacji popełnili samobójstwo. 16 maja Stroop wydał rozkaz wysadzenia wielkiej synagogi przy ul. Tłomackie, zaraz potem doniósł z triumfem Hitlerowi, że „dzielnica żydowska w Warszawie przestała istnieć”.

Według raportu Stroopa, ujęto 56 tys. Żydów, z których ok. 7 tys. zgładzono na miejscu, a resztę wywieziono do obozów zagłady. Liczba poległych i rannych Niemców nie jest dokładnie znana. Polska prasa podziemna oceniała straty niemieckie na 400 zabitych i 1000 rannych.

„Raport” Stroopa, przygotowany specjalnie dla Heinricha Himmlera, miał świadczyć o męstwie autora, podkreślać jego zasługi dla Tysiącletniej Rzeszy Niemieckiej. Za służbę zbrodniczemu systemowi Stroop uzyskał wojskowy awans i liczne odznaczenia. Wbrew intencjom kata warszawskiego getta, „Raport” szybko stał się jednak także dowodem oskarżeń w procesach przed sądami i trybunałami w Norymberdze oraz Warszawie. Stroop został powieszony 6 marca 1952 roku w więzieniu mokotowskim.

Czytaj także:
65 lat temu powieszono kata warszawskiego getta

Dokument sporządzony przez Stroopa udostępnił w 2013 roku Instytut Pamięci Narodowej:


Czytaj także

 14
  • janek IP
    Ten chlopiec zydowski ze znanego zdjecia przezyl.
    Ten chlopiec polski ze znanego zdjecia "w za duzym helmie" - nie przezyl.
    Zgadnijcie, ktore zdjecie jest popularniejsze w USA?
    Na pytanie Polonii skierowane do ambasady w sprawie wystawy o polskich ofiarach II wojny, ambasada przyslala wystawe o ...Zydach.
    • witek IP
      A gdzie zdjecia Polakow zamordowanych przez sady zydowskie i zydo-ubeckie???
      • ZORRO IP
        PIERWSZE POWSTANIE MIEJSKIE HA HA HA JUDECIRCUSHISTORY KOLO 1000 ZYDOW A 150000 TYS ZYDOW WALCZYLO PO STRONIE HITLERA OD SS PO WERMAHT BYLI NIESTETY WALECZNIEJSI......W TYM SAMYM CZASIE ICH RODZICE TATE MAME W LICZBIE 2000 TYS CZEKALI W KOLEJCE DO EUTANAZJI CYKLONEM B I SIE DOCZEKALI DZIEKI WALECZNOSCI SWOICH DZIECI PO STRONIE III RZESZY....FAJNE POWSTANIE NIEMCY WYCOFYWALI SIE NA NOC....I WRACALI W DZIEN ZGINELO KILKU NIEMCOW BO JEDEN NIEMIEC SIE POSLIZGNAL I ZABIL KILKU SWOICH CO PRZYPISALI SOBIE ZYDKI......PO 45 ZYDZI WYKAZALI SIE KOLEJNA WALECZNOSCI MORDUJAC POLAKOW Z AK I INNYCH ORGANIZACJI PATRIOTYCZNYCH.....DWUCH SMIECI ZYDOWSKICH ZAMORDOWALO ,,INKE,,
        • szmalcownik IP
          Czy ktos rejestruje te zwierzece komentarze polskich wykolejencow i wyciaga wnioski ze stanu polskiego spoleczenstwa, prezentujacego sie w internecie ?
          • Arrow IP
            Powstaje pytanie kim byli Niemcy w okresie II wojny światowej, że z taką łatwością mordowali ludzi?... Co rodzi kolejne pytanie, czy wyleczyli się z tego, czy też udają zdrowych?