Dziesięć kluczowych słów

Dziesięć kluczowych słów

Jerzy Pilch
Jerzy Pilch / Źródło: Newspix.pl / Marcin Kalinski
Dokładnie 20 lat temu Jerzy Pilch wspomniał w felietonie o karteczce z 10 słowami, którą odnaleziono w archiwum Alberta Camusa. Musiały one być dla francuskiego noblisty ważne. I wtedy też Pilch napisał swoją listę słów. Dzisiaj mu je przypominamy.

Nasze pokolenie nie pakowało się w 15 minut do jednej walizki i nie zostawiało wszystkiego za plecami. Dla nas przeprowadzki to istotne zdarzenia i na szczęście kojarzą się z wolnością. Tendencyjnie omijam mniej lub bardziej przymusowe emigracje.

I tymi przeprowadzkami można by napisać nasze biografie. Pamiętam moją pierwszą: w roku Pańskim 1962. Mam dziesięć lat, rodzice zadecydowali, że przeniosą się z Wisły do Krakowa. Niosę w sobie żal za światem, który zostawiam, poczucie straty. Ale i nadzieję na nowe atrakcje. Już wylczyłem, że w Krakowie jest 30 kin, w Wiśle jedno. Przekonuje mnie to, osładza los banity.

W mojej Dąbrowie Górniczej działały dwa kina. Ale też mnie rzuciło do Krakowa na 20 lat.

Mnie tam bez mała cztery dekady przeleciały. Ale po nich wciąż zarabiałem nędzne pieniądze. Wszyscy mieli wyobrażenie, że w „Tygodniku Powszechnym” jest kran ze złotymi monetami. A tam tylko prestiż, zasługi i galeria czcigodnych nieboszczyków. W Warszawie zaś dostałem konkretną propozycję, jak się okazało, ostatni etat w moim życiu. Najpierw redakcja „Polityki” stawiała mi Hotel Europejski. Potem wynajęli mi kawalerkę przy rondzie ONZ, na 12. piętrze. Na tamtejsze czasy to były warunki.

No i wrosłeś w to miasto. A teraz, po 20 latach, znów się przenosisz.

Ale tym razem dla mnie to właśnie przymus. Oby zbawczy. Nawet nie chcę na ten temat mówić w wywiadzie, bo w Polsce opowieści o słabościach są traktowane jako spowiedź trupa. Wywinąłem się i pozbierałem, chociaż przez najbliższe miesiące, może rok, a może lata całe, będę poruszał się na wózku inwalidzkim. A on nie mieści się w windzie. Trzeba składać, rozkładać, luzować – żeby wyjść gdziekolwiek, trzeba mieć permanentną pomoc. W mieszkaniu nie wszędzie dotrzesz. Właściwie ostatnie tygodnie spędziłem w tej sytuacji bez wyjścia. Zdałem sobie sprawę, że jest w kraju cała armia więźniów swoich mieszkań. I akurat wtedy podjęliśmy decyzję. Znaleźliśmy nowy apartamentowiec, przystosowany do potrzeb osób niepełnosprawnych, spodobało mi się. A więc Kielce. Tu czekam na gigantyczną zmianę: żeby móc na wózku samemu do łazienki dojechać i z niej wyjechać.

Okładka tygodnika WPROST: 13/2020
Artykuł jest zamknięty
Artykuł został opublikowany w 13/2020 wydaniu tygodnika „Wprost”
Zamów w prenumeracie lub w wersji elektronicznej:
 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 13/2020 (1929)

  • Wprost do Ciebie 22 mar 2020, 20:00 Obyś żył w ciekawych czasach – to stare, nomen omen – chińskie przysłowie nie jest bynajmniej życzeniem, lecz przekleństwem. Żyjemy w czasach nie tylko ciekawych, ale i nieco przerażających, bo nas, ludzi XXI wieku, przeraża... 2
  • Izba Wydawców Prasy 22 mar 2020, 20:00 Niespodziewana w swoim zasięgu epidemia koronawirusa COVID-19 zdewastowała i przeorganizowała nasze życie społeczne i państwowe. Zmusiła nas do nowych zachowań, innej organizacji życia i pracy zawodowej. Brak wiedzy o rozwoju choroby... 3
  • Żabka na rzecz bezpieczeństwa 22 mar 2020, 20:00 Żabka dziękuje franczyzobiorcom i przekazuje 4,5 mln zł na walkę z koronawirusem 4
  • Niedyskrecje parlamentarne 22 mar 2020, 20:00 Życie w czasach epidemii nie jest łatwe dla nikogo. Europosłowie, którzy na co dzień zarabiają naprawdę porządne pieniądze, muszą trochę zacisnąć pasa. Ponieważ Bruksela odwołała całą aktywność – nie ma posiedzenia Komisji Europejskiej ani tematycznych komisji, nie zbierają... 6
  • Łukasz Szumowski dla „Wprost”: To jest czas podejmowania szybkich decyzji. Tu nie ma czasu na zwłokę 22 mar 2020, 20:00 Polacy wzięli sobie do serca nasze apele i widzą, że tylko ograniczając kontakty, jesteśmy w stanie zapobiec rozprzestrzenieniu się wirusa – mówi minister zdrowia prof. Łukasz Szumowski. W rozmowie z „Wprost” minister podkreśla, że zmorą rządu jest scenariusz włoski. 9
  • Medycyna kontra koronawirus 22 mar 2020, 20:00 Niemal codziennie pojawiają się informacje o szansach na szczepionki i leki, które mogą powstrzymać koronawirusa. Wiele z nich jest obiecujących. 11
  • Wszystko, co chcielibyście wiedzieć o koronawirusie, ale wstydzicie się zapytać 22 mar 2020, 20:00 Na pytania internautów odpowiada Łukasz Durajski lekarz, ekspert Światowej Organizacji Zdrowia, autor bloga doktorekradzi.pl 13
  • Wirusom mówimy STOP 22 mar 2020, 20:00 Musimy się liczyć ze wzrostem liczby zachorowań na COVID-19. A jednocześnie wciąż jesteśmy w sezonie przeziębień i grypy. Dlatego ważne jest, by robić wszystko, by nie zachorować. 14
  • Pięć sposobów na wzmocnienie odporności 22 mar 2020, 20:00 Siedzisz w domu? Wysypiaj się, ograniczaj stres związany z epidemią i zatroszcz się o siebie. W ten sposób najlepiej wspomożesz swój układ odpornościowy. 16
  • Gotowi na wszystko czyli kampania w czasach epidemii 22 mar 2020, 20:00 Epidemia koronawirusa zamroziła nie tylko kampanię prezydencką, ale też pomysłowość większości sztabów wyborczych. 17
  • Izolacja we dwoje 22 mar 2020, 20:00 Wspólne zamknięcie się w mieszkaniu nie wystarczy, byśmy rzucili się na siebie w ogniu pożądania – seksuolog Michał Pozdał dementuje przypuszczenia, że czeka nas koronawirusowy baby boom. 21
  • Domowy surwiwal 22 mar 2020, 20:00 Zamiast lasu, gotowania w menażce i kleszczy jest mieszkanie, własna kuchnia i dzieci. A jednak okazuje się, że przetrwanie podczas kwarantanny w takich warunkach to też sztuka. 24
  • Katolik na kwarantannie, czyli przewodnik po religii w czasie zarazy 22 mar 2020, 20:00 W dobie koronawirusa wiele katolickich zwyczajów, a nawet wydawałoby się nienaruszalnych reguł – musi zostać poddanych rewizji. 26
  • Pomagaj, nie przeszkadzaj 22 mar 2020, 20:00 Wydarzenia ostatnich dni pokazały, że jest coś bardziej zaraźliwego niż wirus – entuzjazm, z jakim dzielimy się pomocą. 29
  • Domowe przedszkole 22 mar 2020, 20:00 81 proc. dzieci chciałoby, by rodzice się z nimi więcej bawili – wynika z badania przeprowadzonego na zlecenie producenta klocków. Podczas kwarantanny czasu na zabawy mamy jakby więcej. Jak więc go mądrze wykorzystać? 31
  • Maski opadły, czyli kto chce zarobić na epidemii 22 mar 2020, 20:00 Lekarze wstrzymują operacje i nie przyjmują pacjentów, bo w całym kraju brakuje środków ochrony osobistej. Szpitale miały podpisane umowy na dostawę maseczek, ale firmy zaczęły je wypowiadać, bo bardziej opłaca się handlować w internecie. 32
  • Kto straci, a kto zarobi na epidemii 22 mar 2020, 20:00 Tydzień temu wyłączono całe sektory gospodarki. Nie działają kina, restauracje, biura podróży, galerie handlowe, sądy. Ale są też przedsiębiorstwa, którym epidemia przyniosła okres prosperity. 35
  • Antykryzysowy poradnik dla przedsiębiorców 22 mar 2020, 20:00 Nie identyfikuj się ze swoją firmą! Ostudź emocje! Nie panikuj! Radzimy, co robić, żeby nie pójść ze swoją firmą na dno w dobie epidemii koronawirusa. 36
  • Śmieciówki na śmietnik 22 mar 2020, 20:00 Epidemia koronawirusa pokazała słabe podbrzusze naszej gospodarki. Ponad milion osób zatrudnionych jest na umowach śmieciowych. W nich kryzys uderzy najbardziej i najszybciej. 37
  • Polska pracuje z domu 22 mar 2020, 20:00 Zainteresowanie pracą zdalną wzrosło o kilkaset procent. Jak dać sobie radę, kiedy drzwi do biura to teraz próg naszej sypialni? 38
  • Gorzka lekcja pokory 22 mar 2020, 20:00 Kryzys przywództwa politycznego Zachodu w obliczu pandemii COVID-19 jest faktem, a nie tylko wymysłem chińskiej czy rosyjskiej propagandy. Liderzy po prostu nie mogli uwierzyć, że coś takiego może nam się kiedykolwiek przydarzyć. 39
  • Kino domowe 22 mar 2020, 20:00 Przełożone na niewiadomy czas festiwal w Cannes czy SXSW, zamknięte kina, odwołane premiery, zlikwidowane plany zdjęciowe. Świat filmowy zamarł. 42
  • Literatura pandemiczna 22 mar 2020, 20:00 Większość z nas spędza ostatnio czas w domu, unika kontaktów z ludźmi, pracuje „zdalnie”. Bombardowani informacjami o rosnącej liczbie zakażonych, czujemy niepokój, który zamienia się w prawdziwy strach. Ale przecież literatura jest dobra na wszystko. I teraz też pomaga... 43
  • Dzień koronaświrusa 22 mar 2020, 20:00 Polacy nie tracą poczucia humoru nawet w trakcie epidemii. Żarty z koronawirusem w tle zalewają internet, a ich fala kulminacyjna jeszcze przed nami. 44
  • Kuchenne rekonstrukcje 22 mar 2020, 20:00 Ser koryciński domowej roboty, z własnoręcznie upieczonym chlebem na zakwasie albo szynką pozbawioną polepszaczy. Polacy zgłębiają tajniki domowej produkcji kulinarnych dóbr, bo mają dosyć chemicznego posmaku produktów z supermarketów. Jednak dziś, gdy swobodne robienie... 47
  • Bóg ma poczucie humoru 22 mar 2020, 20:00 Wielu księży uważa, że zawsze będą mieli pełne kościoły, ale to złudzenie. Tyle że nadchodzący kryzys przyniesie oczyszczenie – przekonują Jadwiga Basińska, Dariusz Basiński i Jacek Borusiński z Mumio. 51
  • Byłam zakapiorem 22 mar 2020, 20:00 Koledzy po fachu patrzyli na mnie z politowaniem, testowali mnie, próbowali wyszydzić, wytykali najmniejszy błąd i czekali na potknięcie. To było jak fala w wojsku – wspomina Martyna Wojciechowska. 57
  • Dziesięć kluczowych słów 22 mar 2020, 20:00 Dokładnie 20 lat temu Jerzy Pilch wspomniał w felietonie o karteczce z 10 słowami, którą odnaleziono w archiwum Alberta Camusa. Musiały one być dla francuskiego noblisty ważne. I wtedy też Pilch napisał swoją listę słów. Dzisiaj mu je przypominamy. 62
  • Chłopak z dobrego podwórka 22 mar 2020, 20:00 Dla mężczyzny bazą jest jednak dom, miłość, rodzina. W moim przypadku w każdym razie tak było i jest – mówi Zbigniew Boniek. 66
  • Nie zamierzam odpoczywać 22 mar 2020, 20:00 Słyszałam: „Masz nazwisko i twarz Dymnej, to ci pomoże, ludzie ci ufają, niejeden potencjalny sponsor kochał się kiedyś w Marysi Wilczurównie”. Dlatego założyłam tę fundację – mówi Anna Dymna. 69
  • Pora burzyć mury 22 mar 2020, 20:00 – W Polsce mamy właśnie czas stawiania murów w rodzinach, między ludźmi, między emocjami. A mury można burzyć tylko wspólnie. Może przydałoby się zatem szukanie jedności – mówi Maciej Musiał, aktor. 73
  • Moja muzyka rośnie ze mną 22 mar 2020, 20:00 Posiadanie dzieci sprawia, że człowiek zadaje sobie pytanie, w jakim świecie one będą żyły. Niezależnie od tego, jak widzi aktualną sytuację, zaczyna myśleć, że może zasługujemy na trochę mądrzejszą politykę – mówi Bartosz „Fisz” Waglewski. 77
  • Jest tylko czas teraźniejszy 22 mar 2020, 20:00 Po co takich ludzi jak Ola się reanimuje? Po co się ich bierze na OIOM, po co ich się ratuje, skoro za chwilę ich się zostawia? Jeśli jesteśmy tak oszczędni, to skasujmy ratowanie – mówi Ewa Błaszczyk. 81
  • Artysta z alei zadłużonych 22 mar 2020, 20:00 Entuzjastą komuny nigdy nie byłem. Ale ta komuna, jeśli chodzi o mnie, ma do dziś w rękawie jednego asa. Ten as nazywa się młodość – mówi Bohdan Łazuka. 85
  • Mowa miłości nie tylko na walentynki 22 mar 2020, 20:00 W jaki sposób różnica zdań przeradza się w kłótnię małżeńską i jak z niej wybrnąć – pokazują na własnym przykładzie psycholog Lucyna Kirwil i językoznawca Jerzy Bralczyk, małżonkowie z wieloletnim stażem. 89

ZKDP - Nakład kontrolowany