Polskie i ekologiczne

Polskie i ekologiczne

Sprzedaż owoców i warzyw – zdjęcie ilustracyjne
Sprzedaż owoców i warzyw – zdjęcie ilustracyjne / Źródło: 123RF
Kiedy kupujemy polski produkt, to wspieramy rodzimych przedsiębiorców i rolników oraz krajową gospodarkę. A naszą żywność cechuje naprawdę wysoka jakość, na świecie traktuje się ją jako żywność klasy premium – mówi Marcin Wroński, Zastępca Dyrektora Generalnego Krajowego Ośrodka Wsparcia Rolnictwa.

Gdyby miał pan namówić cudzoziemca do kupowania polskiej żywności, jak by ją pan zarekomendował?

Polską żywność cechuje wysoka jakość przy stosunkowo niskiej cenie. W wielu krajach, na przykład arabskich, jest uważana za żywność klasy premium. W dodatku, jeżeli porównujemy sposób uprawy, specyfikę zabiegów agrotechnicznych w Polsce i pozostałych krajach Unii Europejskiej, to niekiedy różnica w zużyciu środków ochrony roślin jest dziesięciokrotna. Oczywiście na korzyść produktów polskich.

Mają zdecydowanie mniej chemii, są zdrowsze?

Mimo że w ostatnich lata zużycie środków ochrony roślin w Polsce wzrosło, to i tak używamy mniej chemii niż w innych krajach UE. Mówimy oczywiście o żywności, która nie posiada certyfikatów ekologicznych, bo w jej przypadku w ogóle nie wolno stosować chemicznych pestycydów.

Ośmiu na dziesięciu Polaków uważa, że mając do wyboru polski produkt i produkt zagraniczny, trzeba kupować nasz, polski. Ministerstwo Rolnictwa i KOWR kolejny rok prowadzą kampanię „#KupujŚwiadomie – PRODUKT POLSKI”…

To prawda, rodacy coraz częściej wybierają produkty polskie, które wysoko sobie cenią. Nasza kampania dotyczy właśnie kraju pochodzenia, czyli patriotyzmu gospodarczego. Chodzi o to, że kiedy kupujemy polski produkt, to wspieramy rodzimych przedsiębiorców i rolników oraz krajową gospodarkę. Dajemy miejsca pracy.

Patriotyzm konsumencki jest bardzo rozwinięty w krajach Europy Zachodniej. Na przykład w Niemczech w sklepie spożywczym nie znajdziemy galanterii mlecznej z polskiej przetwórni. Natomiast u nas w sklepach jest sporo niemieckich jogurtów czy serów. Wynika to m.in. z tego, że po 1989 r. zachłysnęliśmy się produktami z zagranicy, a firmy z zachodu Europy, by nas jeszcze bardziej do nich przekonać, od lat wykorzystywały techniki marketingowe czy promocyjne.

Polacy chętnie kupują polską żywność. Jak ją rozpoznać?

W Polsce następuje zmiana postaw konsumenckich, a w świadomości społecznej wzrasta znaczenie kraju pochodzenia nabywanych towarów. Bardzo nas to cieszy, że idea patriotyzmu konsumenckiego staje się coraz ważniejsza dla młodych Polaków. Chcemy, żeby z całą pewnością wiedzieli, że to, co kupują, to produkt polski. I temu właśnie służy oznaczenie PRODUKT POLSKI. Tylko to jedno oznaczenie daje nam pewność, że jemy żywność wytworzoną z surowców od polskich rolników, a nie tylko wyprodukowaną przez firmę zarejestrowaną w Polsce. Na rynku funkcjonują przecież dziesiątki oznaczeń, które sugerują, że krajem pochodzenia jest Polska. Na przykład jako oznaczenie polskiej żywności jest czasami błędnie wymieniany kod 590. Tymczasem on wskazuje jedynie na kraj, w którym jest zarejestrowana firma – producent żywności. Do jej wytworzenia ta firma nie musi jednak użyć polskich surowców, bo nie ma takiego wymogu.

Jakie kryteria muszą spełniać polskie produkty oznaczone informacją PRODUKT POLSKI?

W żywności z tym znakiem 75 proc. surowców musi pochodzić z Polski, od naszych rolników. Jeżeli chodzi o mięso, to musi pochodzić od zwierzęcia urodzonego, wyhodowanego i ubitego w Polsce. Dla przedsiębiorcy akces do tego programu jest bezpłatny i dobrowolny, to on ponosi odpowiedzialność za stosowanie się do wymogów i podlega kontroli Inspekcji Jakości Handlowej.

Można podać jeszcze jeden argument za krajową żywnością. Produkty polskie nie powodują tak dużego śladu węglowego jak te, które podróżują do naszych supermarketów przez pół świata. Winogrona z Chile czy grejpfruty z RPA…

Żywność wytwarzana w Polsce nie jest poddawana procesom przechowalnictwa podczas transportu czy składowania, jak to jest na przykład w przypadku cytrusów. Eliminujemy więc pewną obróbkę, co więcej, w przypadku polskiej żywności występuje mniejsze ryzyko chorób przechowalniczych, na przykład wywoływanych przez grzyby. Polska żywność na pewno jest pod tym względem bezpieczniejsza, a spożywanie jej bardziej rozsądne, jeśli zależy nam na ochronie środowiska.

Nawiasem mówiąc, jeśli przyjrzymy się koszykowi zakupowemu przeciętnego Polaka, sprawdzając, ile kupuje cytrusów, ale ile rodzimych jabłek czy gruszek, to okaże się, że mamy jeszcze bardzo dużo do zrobienia. Tylko połowa spożywanych przez nas owoców pochodzi z kraju. Pijemy bardzo mało soku jabłkowego ‒ zaledwie około litra miesięcznie. A przecież Polska słynie z produkcji jabłek. Musimy nie tylko szukać dla nich nowych rynków eksportowych, ale też zwiększyć ich spożycie wewnętrzne. Za chwilę przecież wyrośnie nam konkurencja na Wschodzie, bo do Rosji, na Ukrainę i Białoruś trafiło bardzo dużo materiału szkółkarskiego. Za kilka lat te sady zaczną owocować.

KOWR promuje również żywność z unijnymi certyfikatami, podkreślającymi związek między jakością a miejscem pochodzenia produktów oraz wyróżniającymi ich tradycyjną metodę produkcji. Jak mamy my, konsumenci, to rozumieć?

Unijne oznaczenia to Chroniona Nazwa Pochodzenia, Chronione Oznaczenie Geograficzne oraz Gwarantowana Tradycyjna Specjalność. Umieszczony na etykiecie produktu symbol jednego z tych trzech certyfikatów gwarantuje wyjątkową jakość produktu, wynikającą ze specyficznych uwarunkowań regionalnych, historii czy też tradycji wytwarzania. Mówi nam na przykład, że dany produkt jest unikatowy dla danego regionu kraju i może być wytwarzany tylko na tym obszarze – tak jak ostatnio wpisany do rejestru podpiwek kujawski.

Inna grupa certyfikatów jakości to znaki, których właścicielami są organizacje branżowe. Organizacje te same czuwają nad prawidłowością stosowania danego certyfikatu.

A jak odróżnić żywność ekologiczną, która jest ponoć najzdrowsza, bo – jak twierdzą naukowcy – zawiera najwięcej składników odżywczych, w tym przeciwutleniaczy? Ona też ma jakieś oznaczenie?

Jeżeli konsument chce kupić produkt ekologiczny, powinien szukać na opakowaniu unijnego oznaczenia w kształcie zielonego liścia. To gwarancja, że produkt został wytworzony zgodnie z przepisami dotyczącymi rolnictwa ekologicznego. Bardzo często konsumenci mówią, że jabłka, które kupili, są ekologiczne, ponieważ nabyli je od małego sadownika albo że jedzą wędlinę ekologiczną, bo pochodzi z niewielkiej masarni. To nie musi być prawda, bo ta mała masarnia może nie mieć własnej ubojni, ale przerabiać słabej jakości półtusze z Niemiec, Danii czy Hiszpanii. Mały sadownik może nie mieć certyfikowanej produkcji i używać środków ochrony roślin. Dlatego jeśli konsument chce jeść produkt, który jest naprawdę ekologiczny, musi zwrócić uwagę na unijny certyfikat.

Żywność eko i bio staje się coraz bardziej popularna. Już dziś wartość polskiego rynku tej żywności jest szacowana na ponad miliard złotych i rośnie on w tempie nawet 20 proc. rocznie. To szansa dla mniejszych gospodarstw rolnych?

Stajemy się jako społeczeństwo coraz bogatsi, chcemy żyć długo, dobrze się odżywiać, panuje moda na bycie fit i eko – z tego wynika popularność takiej produkcji. Jest to niewątpliwie szansa dla gospodarstw o małych areałach. W Polsce są jednak również duże gospodarstwa ekologiczne, które mają kilkadziesiąt albo kilkaset hektarów i zajmują się wyłącznie wyspecjalizowaną produkcją ekologiczną.

Na razie jednak na polskich półkach sklepowych przeważa zagraniczna żywność eko i bio.

Mimo że mamy duży potencjał w produkcji żywności ekologicznej, problemem jest to, że nie mamy odpowiedniej liczby przetwórni. W Polsce jest ich 10-krotnie mniej niż we Włoszech, w Niemczech czy we Francji, czyli w krajach wiodących w rolnictwie ekologicznym. A zarabia się na żywności gotowej, a nie na produkcji surowców – i to w każdej gałęzi rolnictwa.

U nas często podnoszone są głosy, że po 1989 r. utraciliśmy znaczenie w przetwórstwie żywności ‒ w rolnictwie ekologicznym może być inaczej, bo rynek produktów ekologicznych praktycznie powstaje na naszych oczach. Jest na to szansa, pod warunkiem że rolnicy będą chętniej zrzeszać się w grupy producenckie lub spółdzielnie. Bo siła rolników w Europie Zachodniej polega na tym, że są zrzeszeni w grupy producenckie, a nie działają w pojedynkę.

Pamiętajmy jednak, że to my, klienci, w bardzo dużym stopniu decydujemy o tym, co trafia do sklepów. I nie chodzi tu tylko o produkty ekologiczne. Jeżeli w sposób świadomy kupujemy, jeśli wybieramy wyroby z oznaczeniami, jak np. PRODUKT POLSKI, to dajemy jednoznaczny sygnał dla działu handlowego i właściciela sklepu, że ten produkt powinien się znaleźć na półce. Świadomy konsument – to bardzo ważne dla naszej gospodarki. Jesteśmy 36-milionowym rynkiem zbytu i musimy zadbać o to, żeby ten rynek w jak największym stopniu należał do polskich produktów.

Marcin Wroński

Zastępca Dyrektora Generalnego KOWR. W KOWR nadzoruje Pion Rynków Rolnych. Absolwent Akademii Rolniczej w Poznaniu i Uniwersytetu Ekonomicznego w Poznaniu. Ma duże doświadczenie w zarządzaniu firmami prywatnymi i jednostkami administracji publicznej. Był m.in. Zastępcą Prezesa Agencji Rynku Rolnego w Warszawie i Wojewódzkim Inspektorem Ochrony Roślin i Nasiennictwa w Bydgoszczy. Autor wielu publikacji, ekspertyz i analiz z zakresu polityki rolnej.

Artykuł powstał we współpracy z KOWR.

Artykuł został opublikowany w 27/2020 wydaniu tygodnika e-Wprost.

Archiwalne wydania Wprost dostępne są w specjalnej ofercie WPROST PREMIUM oraz we wszystkich e-kioskach i w aplikacjach mobilnych App StoreGoogle Play.

 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 27/2020 (1943)

  • A miało być tak pięknie 31 lip 2020, 2:27 Zamknięci w domach mieliśmy się do siebie zbliżyć i robić dzieci. Zamiast tego oglądaliśmy porno, nie stosowaliśmy antykoncepcji i zrobiliśmy sobie dziecko z tym, kogo nie kochamy. 2
  • Niedyskrecje parlamentarne 27 lip 2020, 6:00 Mirosława Stachowiak-Różecka szykuje się do objęcia ministerstwa edukacji a Krzysztof Szczerski chce być szefem MSZ. W Platformie zapanował popłoch. Świeża porcja "Niedyskrecji parlamentarnych" Joanny Miziołek i Elizy Olczyk. 13
  • Nowak zatopi Platformę? 30 lip 2020, 9:49 Były minister transportu doradzał kandydatom PO na prezydenta by zapewnić sobie polityczny immunitet, który będzie go chronił przed zatrzymaniem w czasie kampanii – twierdzi nasz informator. W Platformie panuje przekonanie, że od Nowaka trzeba się szybko odciąć. 21
  • Trzy rzeczy, które zamierza zrobić PiS, żeby wygrać kolejne wybory 29 lip 2020, 7:06 „Wprost” ustalił, jakie pomysły ma dziś PiS na zwycięstwo w kolejnych wyborach. Wśród nich: pieniądze na wkład własny do zakupu mieszkania i prawicowi influencerzy. 31
  • Prezydentki biorą się z orgazmów 29 lip 2020, 16:01 Wierzę, że dążenie do orgazmów wyzwala kobiety. Że ten nasz kraj można zmieniać na lepsze jednym kobiecym orgazmem za drugim – mówi Joanna Keszka, pisarka. – Przyszłe prezydentki biorą się z poczucia sprawczości, działania na własną rzecz, patrzenia na to, co sprawia mi... 37
  • Pandemiczna sztuka kochania 30 lip 2020, 12:50 Polacy pracowali głównie na zasadzie home office, zwiększyła się częstotliwość zbliżeń, a to wszystko sprzyjało prokreacji. Gdy największy stres minął – to o tyle ważne, że stres może u kobiety zatrzymać płodność, pojawiło się więcej mechanicznego seksu i wiele nieplanowanych... 55
  • Kraft łączy ludzi 31 lip 2020, 14:48 10 lat tradycji, ponad 2000 nowych produktów w roku, 100 proc. pewności, że każdy znajdzie coś dla siebie – tak w jednym zdaniu można opisać piwa rzemieślnicze. Ich twórcy przekonują, że są czymś więcej niż tylko napojem – łączą ludzi i budują poczucie wspólnoty. 66
  • „Grójec” na Marsie 29 lip 2020, 14:43 30 lipca z Przylądka Canaveral na Florydzie wyruszy kolejna misja na Marsa. Prym wiodą Amerykanie, ale to Polacy już 100 lat temu spoglądali w stronę Czerwonej Planety. 78
  • Jakich błędów unikać, kiedy ma się długi 29 lip 2020, 8:00 Spłatę zobowiązań wobec banków traktujemy zbyt poważnie. Jeśli bowiem zdarzy nam się wpaść w zawirowania finansowe, za wszelką cenę dążymy do tego, aby nie zalegać ze spłatą rat. Często – ze zgubnym dla siebie skutkiem. 90
  • Jak budować biznes w sieci 27 lip 2020, 11:37 Dochód pasywny, podróże i biznes, który robi się sam, podczas gdy ty siedzisz w tropikach przy basenie, sącząc drinka z palemką. Od czasu do czasu zerkasz na ekran laptopa: kolejna sprzedaż! Jeśli tak wyobrażasz sobie „biznes online”, to niestety muszę sprowadzić cię na... 106
  • O jeden most za daleko 30 lip 2020, 18:20 Władze centralne od dziesięcioleci zaniedbują bezcenne dolnośląskie zabytki. Jednak czy możliwe jest, że w pogoni za hollywoodzką superprodukcją, mającą pokazać światu polską wrażliwość historyczną, bylibyśmy gotowi pozwolić Tomowi Cruise'owi wysadzić w powietrze zabytkowy... 117
  • 7 nawyków, które skracają życie mężczyzn w Polsce. Jeśli je zmienisz, zyskasz kilkanaście lat 27 lip 2020, 9:41 Polak z wyższym wykształceniem może żyć nawet 12 lat dłużej niż ten, który skończył tylko szkołę podstawową. Tak szokująca różnica wynika głównie z różnic w stylu życia. 134
  • Depresja twardziela 28 lip 2020, 6:01 Mężczyźni częściej wpadają w gniew, sięgają po alkohol, podejmują ryzykowne kontakty seksualne z chęci zaznania przez chwilę przyjemności. Męska depresja może być groźniejsza w skutkach, bo mężczyzna myśli: „Albo jestem człowiekiem sukcesu, albo zerem” – mówi dr Sławomir... 144
  • Polskie i ekologiczne 1 sie 2020, 3:43 Kiedy kupujemy polski produkt, to wspieramy rodzimych przedsiębiorców i rolników oraz krajową gospodarkę. A naszą żywność cechuje naprawdę wysoka jakość, na świecie traktuje się ją jako żywność klasy premium – mówi Marcin Wroński, Zastępca Dyrektora Generalnego Krajowego... 157
  • Nieszablonowe podejście - klucz do problemów z prostatą 31 lip 2020, 8:05 W Polsce brakuje dobrych diagnostów. Często zamiast z właściwą diagnozą mężczyźni wychodzą od urologa jedynie ze stosem recept. Nie tędy droga ‒ mówi dr hab. n. med. Tomasz Gołąbek z Polsko-Amerykańskiego Centrum Zdrowia MEDIQUS. 170
  • Jak uchronić się przed drugą falą koronawirusa 1 sie 2020, 4:55 Że nadejdzie, eksperci nie mają wątpliwości. W dodatku zbiegnie się z sezonem grypowym i to w okresie, gdy wielu z nas zmaga się z osłabieniem odporności. Jak więc zadbać o swoje zdrowie i zminimalizować ryzyko zakażenia koronawirusem, wyjaśnia dr Agnieszka... 178
  • EMS, czyli trening szyty na miarę 1 sie 2020, 2:56 Elektrostymulacja mięśni wykorzystywana jest w medycynie i fizjoterapii od lat. Dziś z gabinetów zabiegowych przenosi się do studiów treningowych. To prawdziwa rewolucja w branży fitness. 188
  • Bargiel od małego chciał być pierwszy 31 lip 2020, 13:30 Obaj Bargielowie musieli przeżywać skrajne emocje. Bartek obserwował każdy ruch najbliższej osoby na najbardziej zabójczych stokach najbardziej zabójczej góry świata, po których wcześniej nikt nigdy nie jechał na nartach. A Andrzej miał świadomość, że patrzy na niego brat. –... 193
  • Literatura z dreszczykiem 29 lip 2020, 14:34 Samobójstwo w czasie powodzi tysiąclecia, śmierć muzyka, który u progu kariery miał spaść z dachu wysokościowca i skacowana stewardesa wmieszana w śmierć swojego przygodnego partnera. Idealne kryminały na wakacje. 209