Odwlekanie badania może kosztować życie

Odwlekanie badania może kosztować życie

Naga kobieta
Naga kobieta / Źródło: Pixabay / StockSnap
Wiele kobiet podejrzewa, że coś złego dzieje się w piersiach, ale nie przychodzi, obawiając się koronawirusa. Stracony czas może spowodować, że gdy się zgłoszą, rak piersi będzie zaawansowany. - – mówi dr n. med. Agnieszka Jagiełło-Gruszfeld, onkolog.

Boimy się diagnozy raka, jeszcze bardziej teraz, w czasach epidemii COVID-19. Jak pandemia wpłynęła na leczenie raka piersi?

Do naszego ośrodka zgłasza się o ok. 1/3 mniej pacjentek niż w tym samym okresie ubiegłego roku. Niestety, wiele pacjentek mimo że ma podejrzenie, że coś niepokojącego może dziać się w piersiach, nie zgłasza się na badania do ośrodków onkologicznych, obawiając się ryzyka zakażenia koronawirusem. Czekają. Niestety, ten stracony czas może spowodować, że gdy się zgłoszą, to nowotwór będzie zbyt zaawansowany, by móc przeprowadzić wyłącznie leczenie oszczędzające. Zwlekanie ze zgłoszeniem na badania to zły pomysł.

Ta jedna trzecia nowotworów piersi na pewno nie zniknęła…

Być może pacjentki wybierają mniejsze ośrodki, kierując się tym, że będzie w nich mniejsze ryzyko zakażenia COVID-19. Być może jest pewna logika w takim myśleniu, jednak tzw. centra kompetencji, czyli Breast Cancer Units, są ośrodkami przeznaczonymi do leczenia raka piersi. Konieczne jest konsylium, dyskusja lekarzy kilku specjalności, by wybrać najbardziej optymalne leczenie. Nie mówię, że koledzy z mniejszych ośrodków popełniają błędy, jednak zauważam, że wybór leczenia w tych małych ośrodkach nie zawsze jest optymalny.

Czytaj też:
„Rak jest groźniejszy niż COVID. Stać cię na nową spódnicę? Idź zrób USG prywatnie"

Przychodzą na konsultację pacjentki, które wcześniej były leczone w innych ośrodkach i okazuje się, że nie zawsze dokonano wcześniej najlepszych wyborów. Gdyby zgłosiły się do takiego ośrodka Breast Cancer Unit, to leczenie byłoby jednak inne. Rozumiem, że pacjentki boją się COVID-19, jednak rak piersi jest poważną chorobą, a COVID nie sprawił, że mniej ważną. Jeśli nie podejmie się leczenia raka piersi na odpowiednim etapie, to jest to choroba śmiertelna.

Jeszcze przed epidemią COVID-19 było głośno, że w innych krajach spada śmiertelność z powodu raka piersi, a Polska jest pod tym względem niechlubnym wyjątkiem: śmiertelność rośnie. Dlaczego?

Na pewno jednym z problemów jest to, że pacjentki zgłaszają się stosunkowo późno, z dużym guzem. Rozpoczęcie leczenia jest u nas statystycznie opóźnione o około kilka miesięcy. Te kilka miesięcy odgrywa ogromną rolę i przekłada się na wyniki leczenia. Mam wrażenie, że w Polsce dużo osób nie ma zaufania do medycyny oficjalnej. Widzę to wśród stosunkowo młodych pacjentek: często zanim podejmą właściwe leczenie, tracą czas na poszukiwanie „cudownych metod”. Tracą czas, który jest tak ważny.

Druga rzecz: w Polsce wciąż pokutuje pogląd, że rak to już wyrok. Przykład z ostatnich dni: przychodzi pacjentka, na konsylium potwierdzamy, że ma rozpocząć leczenie, a ona pyta, czy już ma przestać chodzić do pracy. Pytamy, czy źle się czuje? Gdyby miała dolegliwości, to byłoby zrozumiałe, ale tak nie jest. Większość osób niestety nie podchodzi do zachorowania na nowotwór tak: „Mam raka, to dostanę leczenie”. A przecież życie nie kończy się wraz z diagnozą. Jako społeczeństwu wciąż trudno nam tę chorobę oswoić.

W ostatnich latach bardzo się zmieniło leczenie raka piersi: są nowe terapie, dzięki którym rak to nie wyrok.

Oczywiście, nawet w rozsianej chorobie mamy obecnie wiele możliwości leczenia. W większości przypadków choroba rozsiana jest nieuleczalna, jednak to nie oznacza, że pacjentka zaraz umrze: wiele kobiet żyje wiele lat z rozsianą chorobą nowotworową. Pracują zawodowo, wychowują dzieci, wnuki.

Czytaj też:
Eksperci: Więcej pacjentów będzie umierać z powodu raka i zawałów, a nie COVID-19

W raku piersi jest szczególnie dużo nowych opcji leczenia?

W innych nowotworach też jest ich obecnie wiele, jednak faktycznie w raku piersi mamy obecnie wysyp nowych opcji terapii. Daje to duże możliwości wydłużenia życia pacjentek chorujących na nowotwory piersi hormonozależne (a jest to największa grupa chorych). Możemy u nich zastosować inhibitory CDK4/6 - wydłużają one życie chorych około dwukrotnie. Są też znakomite wyniki badań klinicznych dotyczące leków dla grup pacjentek z określonymi mutacjami: to leki bardzo istotnie wydłużające życie, ale skierowane do małych grup pacjentek z określoną mutacją w genach komórek nowotworowych. Postęp w leczeniu dokonuje się z roku na rok.

Pani Doktor, a dlaczego wybrała Pani onkologię, a w onkologii właśnie raka piersi?

Wydawało mi się, że muszę robić coś bardzo trudnego, bo łatwymi rzeczami nie warto zawracać sobie głowy. Lubię wyzwania: stąd onkologia. A rak piersi? To był przypadek, gdy zaczęłam pracę w Centrum Onkologii (obecnie Narodowy Instytut Onkologii), skierowano mnie do Kliniki Nowotworów Piersi i Chirurgii rekonstrukcyjnej.

Onkologia to jednak wyjątkowo trudna specjalizacja, nie tylko trzeba cały czas śledzić nowe doniesienia naukowe, ale też często odpowiadać na pytania pacjentek: „Dlaczego mnie to spotkało?”, a też godzić się z ich odejściem. Trzeba mieć dużo empatii, a jednocześnie samemu psychicznie dawać sobie z tym radę. Jak to robić?

Jak żyć, będąc onkologiem? Nie jest to proste, człowiek na co dzień styka się z pytaniami o sens istnienia. Trzeba sobie na te pytania odpowiedzieć: nie wyobrażam sobie inaczej wykonywania tego zawodu. Stopień narażenia na stres nas, onkologów, jest podobny do stopnia narażenia osób wykonujących takie zawody, jak policjant czy żołnierz na misji na Bliskim Wschodzie. Trzeba poradzić sobie z kwestią odpowiedzialności, gdyż od mojej wiedzy, moich wyborów zależy czyjeś życie. To nie jest tak, jak w przypadku wielu innych specjalizacji lekarskich, że życie tych pacjentek może być zagrożone, jeśli popełnię błąd w sztuce. Ono może być zagrożone, jeśli moja koncepcja leczenia się nie sprawdzi. W onkologii bardzo liczy się to, jakie podejmie się decyzje: można wiele zyskać lub stracić.

Jak sobie z tym radzę? Wiele osób robi podobnie, ja jednak opracowałam ten system do perfekcji: w domu jestem zupełnie inną osobą niż w pracy, jakbym miała dwie osobowości. To pozwala mi normalnie funkcjonować.

Pani pacjentki często mówią, że wynajduje Pani dla nich terapie, na które nikt wcześniej nie wpadł. Stale musi być Pani na bieżąco z innowacjami, z najnowszymi badaniami?

Staram się być na bieżąco z doniesieniami naukowymi. Gdy czytam doniesienie naukowe, które mnie zainteresuje, to od razu widzę, której pacjentce takie rozwiązanie będę mogła zaproponować, jak je wdrożyć w życie. Nie potrafiłabym inaczej. Nie mam żyłki typowego naukowca, który czyta artykuły po to, żeby wiedzieć. Ja czytam po to, żeby wiedzieć i coś z tym zrobić, zastosować u moich pacjentek.

Dr n. med. Agnieszka Jagiełło-Gruszfeld jest onkologiem, pracuje w Klinice Nowotworów Piersi Narodowego Instytutu Onkologii. W tym roku otrzymała nagrodę Innowator Wprost w kategorii Osobowość.
Artykuł został opublikowany w 38/2020 wydaniu tygodnika e-Wprost.

Archiwalne wydania Wprost dostępne są w specjalnej ofercie WPROST PREMIUM oraz we wszystkich e-kioskach i w aplikacjach mobilnych App StoreGoogle Play.

 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 38/2020 (1954)

  • Pierwszy polski szejk 15 paź 2020, 15:45 Centralne Biuro Antykorupcyjne poinformowało o zatrzymaniu mecenasa Romana G. oraz biznesmena Ryszarda K. Mają usłyszeć zarzuty prania brudnych pieniędzy. 3
  • Niedyskrecje parlamentarne 12 paź 2020, 7:00 Politycy PO drwią, że Trzaskowski znowu przełoży start swojego ruchu, bo nie wie co ma z nim zrobić. Na Jadwigę Emilewicz mówi się w kuluarach Jadzia-Zdradzia. 13
  • Kłopoty i nadzieje rządu 15 paź 2020, 7:00 – Sytuacja w rządzie jest bardzo napięta, jesteśmy emocjonalnie poobijani. A przed nami jeszcze wielomiesięczna batalia z epidemią, która będzie nas wykrwawiać – mówi osoba z otoczenia Jarosława Kaczyńskiego. 23
  • Posłowie pod presją 15 paź 2020, 8:07 Od miesiąca tkwią w próżni. Nie znają swojej politycznej przyszłości, ale większość deklaruje, że nadal wiąże ją z Prawem i Sprawiedliwością. Piętnastka zawieszonych posłanek i posłów PiS, którzy sprzeciwili się woli Jarosława Kaczyńskiego i w połowie września zagłosowali... 29
  • Koniec bez-Ruchu 14 paź 2020, 9:42 Nie w wakacje, nie na początku września, i – przynajmniej nie w tradycyjnej formule – nie w połowie października. Zapowiadany właściwie od chwili podsumowania ostatnich wyborów prezydenckich ruch obywatelski Rafała Trzaskowskiego wystartuje oficjalnie w sobotę 17 października,... 39
  • Prezes PiS sprawdza blef partii Tuska 16 paź 2020, 7:29 W sporze Polski z UE nie będzie ani weta Kaczyńskiego, ani głodzenia finansowego rządu PiS. Cała awantura to gra pozorów, w której świetnie sprawdzają się gracze tacy jak Donald Tusk. Od lat przecież ostro i zupełnie bezowocnie hamletyzuje on w sprawie wyrzucenia Orbana z... 44
  • Miłość bez krat 16 paź 2020, 11:43 Gdy jechałam na wywiad z Teresą Klemańską, zastanawiałam się, jaka jest naprawdę. „To po prostu niezwykła kobieta” – mówiła mi osoba, która ją dobrze znała. Całą drogę zastanawiałam się, czy odzyskała radość życia po wyjściu syna z więzienia. Bo czy w ogóle można wyjść z... 58
  • Awantura o hasztagi 12 paź 2020, 9:00 Znowu robi się głośno w związku z działalnością fundacji „Dziewuchy Dziewuchom”. Przed dwoma laty grupa aktywistek feministycznych zastrzegła sobie prawo do posługiwania się nazwą „Dziewuchy Dziewuchom”, co spotkało się z krytyką innych feministek, które nie chciały, by o... 86
  • Gnębiono mnie na różne sposoby 11 paź 2020, 9:15 Rafał Gaweł otrzymał azyl polityczny w Królestwie Norwegii. Założyciel Ośrodka Monitorowania Zachowań Rasistowskich i Ksenofobicznych, a także były dyrektor Teatru TrzyRzecze opowiada „Wprost”, dlaczego wyjechał z Polski i jakie dowody przedstawił przed norweskim wymiarem... 100
  • Kokaina, romans, tenis 12 paź 2020, 16:07 Przed Igą Świątek nawet 20 lat topowej kariery. Ale też biznesowej dżungli, gdzie są olbrzymie pieniądze, liczne pokusy oraz jadowite i drapieżne zwierzęta. 115
  • Ile kosztuje mistrz 10 paź 2020, 18:19 Za wygraną w finale French Open Iga Świątek zarobi ponad 7 mln zł. Pasjonujemy się zarobkami gwiazd tenisa, zapominając, że najpierw ktoś musiał sporo w nie zainwestować. 123
  • Kiedy odradzam spłacanie kredytu 10 paź 2020, 8:39 Każda złotówka wydana na spłatę jakiejkolwiek pożyczki – w opisanej sytuacji, to jak pieniądze wyrzucone do studni. A takich działań nikomu nie polecam, nawet osobom zamożnym. 135
  • Nobel nietrafiony 9 paź 2020, 17:28 Komitet Noblowski nagrodził Światowy Program Żywnościowy ONZ, instytucję oskarżaną o ukrywanie przestępstw seksualnych, sprzyjanie reżimom autorytarnym i prowadzenie pasożytniczej działalności charytatywnej. 149
  • Chiny szykują kolejny atak 14 paź 2020, 7:44 Pekin grozi inwazją Tajwanowi. Realizacja tych gróźb będzie oznaczać likwidację jednego z najbardziej demokratycznych krajów Dalekiego Wschodu. Żeby jej zapobiec, USA musiałby pójść na otwartą konfrontację z Chinami. 160
  • Pogromczyni koronawirusa 15 paź 2020, 8:56 Korea Południowa najskuteczniej na świecie radzi sobie z pandemią. Wszystko dzięki skutecznej strategii walki z Covid-19. Strategii stworzonej przez dr Jung Eun-kyeong. 176
  • Nie idźmy na cmentarze 11 paź 2020, 18:27 Proszę, aby oddać hołd zmarłym indywidualnie w październiku lub później, ale nie 1 czy 2 listopada. Nie wolno nam się gromadzić wspólnie w tych dniach, jeżeli rzeczywiście jesteśmy na wojnie z pandemią - mówi w rozmowie z „Wprost” profesor Marian Zembala, były minister zdrowia. 188
  • Odwlekanie badania może kosztować życie 14 paź 2020, 8:43 Wiele kobiet podejrzewa, że coś złego dzieje się w piersiach, ale nie przychodzi, obawiając się koronawirusa. Stracony czas może spowodować, że gdy się zgłoszą, rak piersi będzie zaawansowany. A jeszcze przed pandemią COVID-19 śmiertelność z powodu raka piersi w Polsce rosła,... 205
  • Będą zmiany w psychiatrii dzieci i młodzieży 16 paź 2020, 8:53 Chodzenie do szkoły jest pewną formą normalności, największy niepokój rodzi chaos, dlatego to dobrze, że dzieci wróciły do szkół. To, jak radzą sobie z sytuacją pandemii, zależy, jak radzą sobie rodzice. Sytuacja jest trudna, jednak zmiany w psychiatrii dzieci i młodzieży są... 214
  • Reptilianie nie rządzą światem 12 paź 2020, 17:07 - Wysokie stężenie cholesterolu zabija, choć codziennie słyszymy, że to „cholesterolościema”. Ale Ziemia nie jest płaska, szczepionki nie powodują autyzmu, reptilianie nie rządzą - mówi prof. Krzysztof J. Filipiak, kardiolog. 225
  • Wykreślić śmierć z kalendarza 16 paź 2020, 11:05 Ja nie byłam tylko chora. Ja umierałam. I poczułam, jak bardzo jest to samotne zajęcie. Można być otoczonym bliskimi i też w niczym to nie pomaga. Przecież egzystencjalnie jest się zupełnie gdzie indziej niż oni – mówi Maria Sodahl, reżyserka „Nadziei”. 240
  • 3 wybitne powieści na jesień 13 paź 2020, 16:56 Napisała je trójka pisarzy, na koncie których długa lista prestiżowych nagród i nominacji do nich. To książki poważne. 252
  • Pokoje w ambasadach 16 paź 2020, 7:50 Ach, te pokoje gościnne w ambasadach i w Instytutach Polskich! Czego one nie widziały! Ponieważ rola pisarza przełożonego na trzydzieści pięć języków (ostatnio doszły Chiny, Chorwacja i USA) przypomina pracę w dyplomacji, szasta człowiekiem po świecie, się Reprezentuje i... 264