Zimowa wojna z igrzyskami w tle

Zimowa wojna z igrzyskami w tle

Szykuje się gorąca zima w Zakopanem. Kultowa kolejka na Kasprowy zostanie wystawiona na sprzedaż.
Zabrzmi to jak paradoks. W grudniu rząd zdecyduje, czy Polska wraz ze Słowacją staną do walki o organizację zimowych igrzysk w 2022 r. W tym samym czasie PKP ruszy z prywatyzacją kolejek górskich, o które Polacy biją się ze Słowakami.

Słowacki inwestor to Tatry Mountain Resorts, od lat inwestujący w ośrodki narciarskie. Ma trasy na 225,8 hektarach. Ale dla Podhalan ten mezalians jest nie do przełknięcia. TMR z trudem wyszukało Polaków chętnych do współpracy. Znalazło, ale daleko od Kasprowego: Zawoja, Czernichów, Szczawnica i Krynica. Góry się podzieliły, na beskidzkich zwolenników słowackiego inwestora i całą resztę, która ostro zabrała się do szukania pieniędzy na kupno kolejki na Kasprowy.

Nic o nas bez nas

– Kasprowy to jest dla nas święta góra. To lata tradycji. Był pierwszym miejscem budującym legendę polskich Tatr, Zakopanego – mówi Łukasz Chmielowski, prezes spółki Polskie Koleje Górskie, powołanej przez Zakopane, Bukowinę Tatrzańską, Kościelisko, Poronin. Wkrótce przystąpi do niej województwo małopolskie. Chcą kupić PKL. Argumentują, że infrastrukturą narciarską w górach, na przykład w Alpach, w większości zarządzają samorządy, które najlepiej znają potrzeby regionu. Pomysł prywatyzacji kolejek ich zabolał. – Dla nas to nie jest zwykłe przedsiębiorstwo, tylko wartość kulturowa, sentymentalna. Trochę patrzymy z rozżaleniem, że ktoś ocenia je tylko w kategoriach słupków ekonomicznych – mówi prezes. – Jeśli ma dojść do tej prywatyzacji, to nic o nas bez nas.

Problem w tym, że brakuje wspólnego działania. Bo chętnych inwestorów jest przynajmniej dwóch: samorządowe PKG i Adam Bachleda-Curuś, zwany ABC, który jest na liście najbogatszych Polaków „Wprost”. To były burmistrz Zakopanego i gorący zwolennik olimpiady pod Tatrami. Władze Zakopanego zaprosiły go do współpracy. Czy do niej dojdzie – nie wiadomo.

Sojuszniczką jest była posłanka PO Marta Fogler, która kupiła mieszkanie z widokiem na Gubałówkę i dziś kolejką na Kasprowy jeździ częściej niż warszawskim tramwajem. Jest prezesem Towarzystwa Przyjaciół Narciarstwa i Przyrody.

– Kolejkę zbudowano w 227 dni w 1936 r., inwestycja zwróciła się po trzech latach – przypomina Fogler. Trzyma w domu pamiątkowe kawałki liny z przedwojennej kolejki. – Na budowę organizowano zbiórki narodowe. Ludzie oddawali pieniądze, grunty, obrączki, domy, stada owiec. To takie samo dobro narodowe jak kopiec Kościuszki. Nie można się go pozbyć się ot tak – dodaje.

I nie trzeba mówić, jak ucieszyła przeciwników prywatyzacji ujawniona notatka Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego dla premiera Donalda Tuska. Dokument stwierdza, że sprzedaż PKL zagraża interesom ekonomicznym państwa – spadkobiercy wywłaszczonych pod budowę na cel publiczny mogą pójść do sądu po zwrot gruntów. – Prywatyzacja to jest narodowa bryndza. Ale ludzie się nie dadzą. Chcą mordobicia na Podhalu? To będą mieli! Zapomnieli o powstaniu chochołowskim? Nie ma mowy o sprzedaży – ostrzegała Zofia Bigosowa, szefowa Stowarzyszenia Właścicieli Wywłaszczonych Hal i Polan w Tatrach, na stronie miłośników Kasprowego Naszkasprowy.pl.

Góry na ratunek i PKP

Czy ta sytuacja wpłynie na cenę spółki? (wartość jest szacowana na 150-200 mln zł, wcześniej mówiono o 300 mln zł). Mirosław Kuk z biura prasowego PKP zapewnia, że prywatyzacja została przygotowana dobrze, a dokumentu ABW nie dostali. – Znamy go jedynie z doniesień medialnych. Prywatyzacja ruszy jeszcze w 2012 r. – zapowiada.

PKP sprzedaje kolejki, żeby zmniejszyć swoje zadłużenie sięgające ponad 4 mld zł. Kupujący ma podpisać umowę inwestycyjną, będą negocjacje i cena nie będzie jedynym kryterium decydującym o wyborze oferty. Choć mocnym. To dobrze, ponieważ z analizy kancelarii prawniczej Oleś & Rodzynkiewicz dla Zakopanego wynika: bez zobowiązania kupującego umową inwestycyjną prywatyzacja PKL mogłaby ułatwić tzw. wrogie przejęcie firmy w celu zamknięcia konkurencji.

– Cieszy nas powszechne komentowanie dobrej sytuacji spółki, w naszej ocenie to dobry moment na zaoferowanie jej inwestorom. Liczymy na duże zainteresowanie – mówi Kuk z PKP.

Główna siedziba kolejki znajduje się na Krupówkach i choć jest maleńka, to poważny pracodawca dla całych rodzin. Pracowników centrali, obsługi kolejek, przewodników czy najemców dobrze prosperujących lokali wokół stacji. Tuż przed prywatyzacją PKP wymieniła prezesa i zleciła audyt w PKL. W firmie wyszły na jaw właśnie rodzinne koneksje: żona byłego prezesa i jego synowie (jeden również pracuje w PKL), a dziś ich małżonki, jak również żona szefa działu technicznego i rodzina jednego z referentów od lat dzierżawią od przedsiębiorstwa bezprzetargowo lokale na restauracje oraz kioski przy stacjach na Gubałówkę i Kasprowy. Zapachniało nepotyzmem.

Zakopane jak alpejska wioska

Żeby przejąć PKL, trzeba mieć wizję rozwoju. Słowackie TMR ma ambitne plany – stworzenie polsko-słowacko-czeskiego klastra narciarskiego, czyli jednego karnetu do ośrodków we wszystkich tych krajach, obejmującego też zwiedzanie Wieliczki i Krakowa czy aquapark Tatralandia. TMR obiecało w pierwszych dwóch latach zainwestowanie w Polsce 30 mln euro, czyli ok. 78 proc. sumy rocznych przychodów polskich gmin, z którymi jest w konsorcjum. A w ciągu następnych trzech lat Słowacy chcą wydać nawet 50 mln euro. W sezonie 2010-2011 skonsolidowany zysk TMR wyniósł 9,2 mln euro. Wzrósł o 60 proc. Firma weszła też na polską giełdę.

– Nie zależy nam na wywoływaniu kontrowersji. Chcemy razem przyciągnąć turystów do naszego regionu – deklaruje prezes TMR Bohuš Hlavatý. – Zrobimy wszystko, aby przekonać każdą stronę, że oferta polsko-słowackiego konsorcjum jest najlepsza dla rozwoju narciarstwa w Polsce i turystyki w Zakopanem. Najlepiej by było, gdyby wszystkie gminy znajdowały się w konsorcjum, ale rozumiemy Zakopane, że chce startować samodzielnie. Oczywiście to nie wyklucza naszej współpracy po finalizacji procesu prywatyzacyjnego. Niezależnie od tego, kto wygra, my jesteśmy zainteresowani projektami w Polsce i współpracą z każdą gminą.

Hlavatý ma też propozycje w sprawie Kasprowego. Jeśli kupi PKL, to kolej na Kasprowy odsprzeda Polakom. Za rynkową cenę. – Nie chcemy, aby Kasprowy był problemem w naszej współpracy, szczególnie że liczymy na wspólną organizację zimowej olimpiady – deklaruje Hlavatý.

Co na to zakopiańczycy? Stanisław Karpiel, znany zakopiański architekt, twórca wielu obiektów narciarskich: – Jak mamy planować igrzyska, sprzedając swoje wyciągi?

Niedawno skończył 86 lat, mieszka w starej góralskiej chacie i do dziś jeździ na nartach. Jego zdaniem połączenie wszystkich obiektów i jeden karnet to dobry pomysł. Ale najpierw należy stworzyć polskie centrum narciarskie, potem wyjść do Słowaków z ofertą współpracy jako partnerzy.

Zakopane jak sprzed wojny?

Samorządowe PKG nie ujawniają swoich planów, tylko deklarują, że nie będą mniej hojne od konkurentów. Wiadomo, że radni Zakopanego i powiatu tatrzańskiego zaakceptowali plan budowlany Resortu Narciarskiego Kurortu Tatrzańskiego. Projekt stworzył Karpiel. Przez cały PRL bezskutecznie usiłował przeforsować plan zagospodarowania Tatr, teraz przygotował projekt pod auspicjami TPNiP Foglerowej, przy wsparciu olimpijczyka Andrzeja „Ałusia” Bachledy-Curusia.

– Przed wojną Tatry były czwartym miejscem w Europie do uprawiania narciarstwa wyczynowego, dziś się nie mieści w rankingach. Inwestują wszyscy dookoła, w tym Ukraina, a my? – ubolewa Karpiel.

Jego plan obejmuje sieć połączonych z sobą tras narciarskich i wyciągów w całej okolicy, z Jurgowa na wschodzie powiatu do Witowa na zachodzie. W ciągu godziny mogłoby z nich korzystać 120 tys. osób, 2,5 razy więcej niż teraz. Do tego ośrodek tras biegowych, snowboardowy, szkoleniowy. Karnet kilkudniowy obejmowałby jeden wjazd na Kasprowy. A tu: przebudowane krzesełko na Goryczkowej, tunel łączący górną stację krzesełka ze stacją kolejki na Kasprowy, orczyk z Hali Gąsienicowej na Karczmisko, narciarze w Świńskim Kotle i na Hali Kondratowej. Te trasy są na mapie Tadeusza Zwolińskiego z 1932 r.

– Przed wojną planowano na Kasprowym 13 tras. Nam wystarczy 70 proc. z tego, po 70 latach! – dorzuca Franciszek Bachleda-Księdzularz, były burmistrz Zakopanego i senator trzech kadencji, teraz radny wojewódzki PO. – Dopiero teraz stacje narciarskie zrozumiały, że nikt z jedną „wyrwirączką” nie wygra na rynku.

Widoki z budynku górnej stacji kolejki na Kasprowy Wierch zapierają dech w piersiach, ale w środku, jak to w Polsce, „bigos”. Nie ma nowoczesnego centrum turystycznego, próżno szukać góralskiej knajpy. W otoczeniu zdjęć legend polskiego narciarstwa i taternictwa serwują dziś pizzę w sieciowej restauracji. Na talerze spogląda ze ściany Andrzej Bachleda-Curuś, śpiewak operowy, zjazdowiec i ojciec Ałusia.

 Kto to wreszcie zmieni?
Okładka tygodnika WPROST: 49/2012
Więcej możesz przeczytać w 49/2012 wydaniu tygodnika „Wprost”
Zamów w prenumeracie lub w wersji elektronicznej:
 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 49/2012 (1555)

  • Uważam, że szkoda mediów 2 gru 2012, 20:00 Mówiąc wprost, sprawa jest trudna i kontrowersyjna. Sprawa mediów i dziennikarzy. 4
  • Skaner 2 gru 2012, 20:00 Skolonizujemy Marsa Multimiliarder Elon Musk planuje założenie kolonii na Marsie. Zamieszkać ma w niej 80 tys. osób. Choć deklaracja ta brzmi nieprawdopodobnie, należy traktować ją serio. Musk jest szefem SpaceX – firmy, która... 6
  • Wampiry polityczne 2 gru 2012, 20:00 I Donald Tusk, i Jarosław Kaczyński mają swój interes w tym, aby pokazówka pod tytułem „PiS przed Trybunałem Stanu” doszła do skutku. 12
  • Sprawiedliwość po latach czy odgrzewane polityczne kotlety 2 gru 2012, 20:00 Wszystko, co zostało opisane we wniosku o postawienie Jarosława Kaczyńskiego i Zbigniewa Ziobry przed Trybunałem Stanu, przed laty elektryzowało opinię publiczną. Wszyscy do dziś pamiętają szok, jaki wywołały samobójcza śmierć... 16
  • Bawidamek 2 gru 2012, 20:00 Popularny prawie jak prezydent. Nazywany awatarem Kwaśniewskiego. Wyprzedził w popularności premiera. Ryszard Kalisz. Czy uwierzy, że ma szanse na prezydenta? 20
  • Chcieli mi sprzedać "Uważam Rze" 2 gru 2012, 20:00 Gazeta to nie jest plantacja kokosów, gdzie są właściciel i niewolnicy – mówi Paweł Lisicki, wyrzucony redaktor naczelny „Uważam Rze”. 24
  • Nienawiść, która się opłaca 2 gru 2012, 20:00 Braun wzywający do zabijania liberalnych dziennikarzy to kolejny dowód zdumiewającego zjawiska. Największa polityczna nienawiść wybucha w Polsce nie w latach 90., kiedy obóz postsolidarnościowy walczy z postk omuną, ale dziś, kiedy o władzę walczą PiS i PO – dwie partie... 28
  • Nadchodzi zbrodnia 2 gru 2012, 20:00 Nie może być inaczej, czeka nas ofiara z życia – uważa profesor Zbigniew Mikołejko, filozof. A Tusk i Kaczyński też już to wiedzą. 32
  • Tabułamacz „Wprost” 2 gru 2012, 20:00 Wprost” przyczynił się do upadku dwóch rządów, pierwszy ujawnił afery, które wstrząsnęły polską sceną polityczną, a jego okładki przyprawiały o ból głowy nawet przywódców sąsiednich krajów. 38
  • Übercelebrytka 2 gru 2012, 20:00 Nie wiem, co jest lepsze dla artysty – życie w czasach eSBecji czy w czasach donosów showbiznesowych – mówi Karolina Korwin Piotrowsk a, niestrudzony tropiciel showbiznesow ych afer, wyrastająca na rzeczniczkę wszystkich celebrytów. 42
  • Exodus 2 gru 2012, 20:00 Kasia, Łukasz, Agnieszka. Do niedawna mieszkali w Krakowie, teraz w Oslo, Ed ynburgu, Londynie. Do Polski raczej już nie wrócą. Wł aśnie ruszyła druga fala emigracji. 46
  • Zimowa wojna z igrzyskami w tle 2 gru 2012, 20:00 Szykuje się gorąca zima w Zakopanem. Kultowa kolejka na Kasprowy zostanie wystawiona na sprzedaż. 50
  • Realista z ostrym piórem 2 gru 2012, 20:00 Nagroda Kisiela to nagroda wyjątkowa, bo wyjątkowy był jej patron – Stefan Kisielewski. Zanim na łamach „Wprost” przedstawimy laureatów nagrody Kisiela, przyznawanej w tym roku po raz dwudziesty, przypominamy jego sylwetkę. 54
  • Prawo do życia 2 gru 2012, 20:00 Savita Halppanavar, 31-letnia indyjska stomatolog, cztery lata temu przeprowadziła się wraz z mężem inżynierem do Galway w zachodniej Irlandii. Pod koniec października zgłosiła się do szpitala, w którym rozpoznano u niej poronienie w toku (była w 17. tygodniu ciąży). 56
  • Co robić? 2 gru 2012, 20:00 Chcę od razu zastrzec, że tytuł niniejszego felietonu nie ma nic wspólnego z dziełem Lenina („Co robić?”). Uwaga ta wydaje mi się niezbędna, bo podejrzenie o czytanie pism tego autora jest według ministra sprawiedliwości grzechem cięższym niż hajlowanie i... 58
  • Religia i demokracja 2 gru 2012, 20:00 Ale nie taka, jakiej uczy się w polskich szkołach. Najpierw krótki kurs historii idei. W XVII w. John Locke uznał, że każda religia jest dopuszczalna, wyjąwszy ateizm, w XIX w. Alexis de Tocqueville opisał znakomicie, dlaczego religia... 60
  • I po klimacie 2 gru 2012, 20:00 Na szczycie w Katarze Świat radzi, jak ratować ziemię. Ale Walka o zatrzymanie zmian klimatycznych została przegrana, zanim na dobre się rozpoczęła. 62
  • Lady buldożer 2 gru 2012, 20:00 Czy szefowa amerykańskiej dyplomacji może publicznie pokazać „fucka”? Choć nikt oficjalnie tego pytania nie zadaje, jest ono w centrum awantury, która toczy się właśnie wokół Susan Rice, ambasador USA przy ONZ , typowanej na nową sekretarz stanu. 68
  • Włosi pokochali Grilla 2 gru 2012, 20:00 Uwielbiany komik i jeden z najpopularniejszych na świecie blogerów walczy o miejsce, które we włoskiej polityce pozostawił Silvio Berlusconi. Program ma nieskomplikowany: reszcie polityków każe się od Włochów odpieprzyć. 70
  • TVN widzę cyfrowy 2 gru 2012, 20:00 TVN wchodzi w strategiczny mariaż z francuskim Vivendi. Powstanie spółka NC+ łącząca platformy cyfrowe Canal+ i „n”. Będą miały około 2,5 miliona odbiorców. – Opłaci się wszystkim – przekonuje twórca sukcesu „n” i prezes telewizji TVN Markus... 74
  • Rozkład jazdy czy kolei? 2 gru 2012, 20:00 W niedzielę wchodzi w życie nowy rozkład jazdy pociągów. Prezesi kolejowych spółek zapewniają, że są dobrze przygotowani. Ale czy na pewno? Związkowcy grożą strajkiem, a przewożące rocznie ponad 100 mln pasażerów Przewozy Regionalne mają coraz większe problemy. 78
  • Telefon jak portfel 2 gru 2012, 20:00 Już teraz za pomocą „elektronicznego portfela”, czyli telefonu, można płacić za zakupy – mówi Claudia Nemat, członek zarządu Deutsche Telekom, operatora T-Mobile. 82
  • Jedyna taka 2 gru 2012, 20:00 Danuta Stenka, bohaterka seriali, komedii romantycznych, genialna aktorka dramatyczna. Znów zagra ważną teatralną rolę – Katarzyny Medycejskiej w „Królowej Margot” w Teatrze Narodowym. 84
  • Być bliżej 2 gru 2012, 20:00 Gościem festiwalu Plus Camerimage był Gus van Sant. o filmowej awangardzie, strachu przed odrzuceniem i dorastaniu w małym miasteczku z wybitnym amerykańskim reżyserem rozmawia Krzysztof Kwiatkowski 88
  • Popularni i niezależni 2 gru 2012, 20:00 Warto było czekać na debiutancką płytę grupy Kamp!. To jedna z najlepszych rzeczy, jakie zdarzyły się ostatnio w polskiej muzyce. 92
  • Wciąż wierzę w muzykę 2 gru 2012, 20:00 Lider kultowego brytyjskiego zespołu Ride Mark Gardener będzie jedną z gwiazd festiwalu SpaceFest. „Wprost” opowiada o magii brytyjskiej alternatywy lat 90. i swojej fascynacji Polską. 94
  • Na dnie 2 gru 2012, 20:00 „Burza” Dana Jemmetta w Teatrze Polskim w Warszawie to spektakl jednocześnie odpychający i frapujący. Mocne przedstawienie 94
  • Tydzień kultury polskiej Jakuba Żulczyka 2 gru 2012, 20:00 W Polsce od jakiegoś czasu trwa licytacja na to, kto nie zagra Lecha Kaczyńskiego. Jeszcze nie wiadomo na dobre, gdzie nie zagra, bo hipotetyczny film „Smoleńsk” nie ma nawet scenariusza. W każdym razie Opania na pewno nie zagra,... 96
  • Recenzje 2 gru 2012, 20:00 Patrol filmowy Tomasza Raczka Tango libre To naprawdę przewrotny film: choć jego akcja rozgrywa się w dużym stopniu w więzieniu, opowiada o wolności. Choć to więzienie – najbardziej wolności potrzebuje strażnik, a nie więźniowie.... 96
  • Konferencja 2 gru 2012, 20:00 Była to jedna z wielu konferencji, które codziennie odbywały się w centrum prasowym. Sprzątaczka dokończyła odkurzanie sali i posługując się sprytnie swym trzymetrowym ogonem, zwinęła kabel. Portier zamknął pomieszczenie i zamachał... 98
  • Westerplatte 3 2 gru 2012, 20:00 Kiedy i gdzie rozpoczęła się II wojna światowa, ci, co pamiętają, i ci, co się uczą historii, wiedzą. Nie musi to być np. rzecznik partii, od którego się wymaga tylko znajomości dziejów swojego ugrupowania, i to pod rządami... 98
  • Kredyt Świętego Mikołaja 2 gru 2012, 20:00 Na święta zawsze potrzebujemy gotówki - i jak co roku banki wychodzą nam naprzeciw. Radzimy, jak pożyczyć pieniądze, by kredytowe Boże Narodzenie nie odbijało się nam czkawką przez kolejny rok. 100
  • Jak ubezpieczyć firmę? 2 gru 2012, 20:00 Planując zakup polisy dla firmy, zastanówmy się, co konkretnie chcemy chronić i od czego się ubezpieczyć. 102
  • Prezenty na kredyt 2 gru 2012, 20:00 Święta Bożego Narodzenia to okres zwiększonych wydatków, dla niektórych ponad ich możliwości. Z pomocą przychodzą banki i instytucje finansowe, oferujące specjalne świąteczne kredyty. O korzyściach i zagrożeniach związanych z takimi produktami mówi Krzysztof Sadecki, prezes... 104
  • Złe spojrzenie 2 gru 2012, 20:00 Kilka dni przeszło bez żadnej medialnej sensacji. Aż strach, co to będzie. Tak na pusto daleko nie dociągniemy. Nie jest przecież tematem męczeństwo Pawła Lisickiego i okrutne wypróżnienie się „Uważam Rze” ze swoich... 106

ZKDP - Nakład kontrolowany