Włosi pokochali Grilla

Włosi pokochali Grilla

Uwielbiany komik i jeden z najpopularniejszych na świecie blogerów walczy o miejsce, które we włoskiej polityce pozostawił Silvio Berlusconi. Program ma nieskomplikowany: reszcie polityków każe się od Włochów odpieprzyć.
Najpierw, w maju tego roku, kierowany przez niego Ruch Pięciu Gwiazd (M5S) zdobył stanowisko burmistrza Parmy dla 39-letniego elektryka Federico Pizzarottiego. Potem był dobry wynik wyborczy w Genui (15 proc.). Teraz gwiaździści zatriumfowali w wyborach samorządowych na tradycyjnie popierającej Berlusconiego konserwatywnej Sycylii. Zanim do tego doszło, Beppe Grillo, najpopularniejszy włoski komik, urządził transmitowany przez telewizję happening: przepłynął wpław trzykilometrową Cieśninę Mesyńską, która dzieli kontynentalne Włochy od wyspy don Corleone. Miało to być sygnałem, że po wyborczym zwycięstwie zbuduje obiecywany od lat przez innych polityków most przez cieśninę. Na wiecach deklarował też, że po zwycięstwie Ruchu zrobi porządek ze skorumpowanymi politykami i wyprowadzi Włochy ze strefy euro. A wszystko pod układanym z dwóch palców znakiem „V”. Co wcale nie oznacza victorii, tylko vaffanculo – odpieprz się.

Trybun

Kiedy pięć lat temu Grillo ogłosił 8 września Dniem V i nawoływał do wyjścia na ulicę, wielu z niego kpiło. Do momentu, gdy zobaczyli pod swoimi oknami nieprzebrane tłumy. W 220 miejscach w całych Włoszech w jednym momencie zaprotestowały ponad 2 mln ludzi.

– Włochy to trudne miejsce dla komika. W naszym parlamencie zasiada prawie 80 wszelkiej maści oszustów. Wychodzi więc, że ściemniaczem jest jeden na 12. To lepszy wynik niż w Scampii, najgorszym ze slumsów Neapolu, gdzie według statystyk przestępcą jest zaledwie co 15. mieszkaniec. Który kabaret wymyśliłby coś lepszego? – ironizował Grillo podczas V-Day. Niedługo potem opublikował w swoim blogu (Beppegrillo.it) listę skorumpowanych polityków, a także projekt ustawy zakazującej kandydowania do parlamentu ludziom skazanym prawomocnym wyrokiem. Blog błyskawicznie stał się przebojem internetu. Dziś zdarza się, że notuje ponad 250 tys. odsłon dziennie, a pod jednym wpisem pojawia się 2 tys. komentarzy. Brytyjski dziennik „The Guardian” uważa go za jeden z dziesięciu najbardziej wpływowych blogów na świecie, a sami Włosi podkreślają, że Grillo to pierwszy przypadek polityka, który zyskał niebagatelne poparcie głównie dzięki internetowi. To wszystko może niebawem przełożyć się na głosy w wyborach parlamentarnych, które zaplanowano na maj przyszłego roku.

– Nie można lekceważyć Ruchu Pięciu Gwiazd, bo jest on wyrazem buntu przeciwko całej klasie politycznej – mówi w rozmowie z „Wprost” prof. Daniele Petrosino, politolog z Uniwersytetu w Bari. – Grillo to figura dość typowa dla włoskiej polityki: roszczeniowego krzykacza, ludowego trybuna. Głosują na niego ci, którzy mają dość bałaganu w kraju – kończy Petrosino.

Aby zrozumieć fenomen Grilla, warto spojrzeć na dane dotyczące gnębiącego Włochy kryzysu. Dziennik „La Repubblica” pisał niedawno, że kraj cofnął się o 30 lat. I wyliczał: roczny dochód przeciętnej rodziny jest o 5 tys. euro mniejszy niż cztery lata temu; sprzedaż samochodów spadła do poziomu z 1979 r., na ubrania Włosi wydają tyle, ile w latach 80., na jedzenie tyle, ile 15 lat temu. Do tego kompletnie załamał się rynek nieruchomości.

Dr Daniele Ietri, ekonomista z Uniwersytetu w Turynie, właśnie z kryzysem bezpośrednio łączy sukces Grilla: – W sytuacji, kiedy masa ludzi traci pracę, a młodzi, dobrze wykształceni specjaliści wybierają emigrację, ktoś, kto mówi o tym głośno, nawet jeśli sam nie proponuje żadnej sensownej alternatywy, trafia na podatny grunt.

Występujący na wiecach w dżinsach, trampkach i koszulce polo Grillo stał się symbolem protestu przeciwko establishmentowi. Włochów pociąga to, że jest jednym z nich, politykiem, który maksymalnie skraca dystans do wyborcy.

– On jest przykładem swojaka z baru – mówi Luciana Curlo, radna Partii Demokratycznej z Genivolta w Lombardii. – Powtarza na wiecach to, o czym faceci gadają w knajpach. Używa wulgarnego języka, wali prosto z mostu. Za to go kochają.

Celebryta

W lipcu Beppe Grillo skończył 64 lata. Pochodzi z San Fruttuoso, portowych przedmieść Genui. Wspomina, że dorastanie w tym środowisku wiele go nauczyło. „Tam było wszystko. Przemytnicy przebrani w mundury carabinierich, żeby kraść ładunki z papierosami, kawą i bananami; dokerzy pobierający haracz od portowych kradzieży; dilerzy narkotyków, dziwki, transwestyci...” – mówił po latach w wywiadzie dla „The New Yorker”.

Showmanem został, zanim skończył pięć lat – brał do ręki gitarę, stawał przed rodziną i naśladował Jamesa Browna lub Raya Charlesa. Po jednym z takich występów, kiedy pojawił się „na scenie” w ogromnych ciemnych okularach i z papierosem w ustach, ojciec żalił się matce: „Twój syn jest idiotą”.

Grillo senior prowadził firmę produkującą palniki acetylenowe, miał 50 lat, gdy urodził mu się syn i od tej chwili marzył, że przejmie on kiedyś rodzinny interes. Nie udało się. Wprawdzie jako 20-latek Beppe zatrudnił się w firmie ojca, ale po trzech latach miał już tego serdecznie dość: „Pytałem grzecznie klientów, kiedy spłacą długi, a oni mi rzucali: vaffanculo!”.

Wcześniej jako nastolatek zaczął występować w nocnych klubach Genui. „Przed występami kazali mi czekać w kuchni. W końcu wyłączali muzykę, włączali światła i kazali wchodzić na parkiet taneczny. Wszyscy wokół pytali: „O co, k..., chodzi?! Co to za koleś?! Dlaczego nie gra muzyka?!”. Wiedziałem, że mam dwie minuty, by przekonać ich do siebie. Zaczynałem więc parodiować wszystkich wokół: szatniarza, kelnera, przystojnego żigolaka, który nigdy nie tańczył, za to przesiadywał godzinami przy barze...”.

Chwyciło. Beppe Grillo stał się gwiazdą nocnych lokali. Po kilku latach w Mediolanie wypatrzył go ktoś z telewizji RAI. Zaczął pojawiać się w popularnych programach rozrywkowych, w których bezpardonowo żartował ze wszystkiego i wszystkich. Pod koniec lat 70. był już jednym z najpopularniejszych włoskich celebrytów.

Ostrym zakrętem w jego życiu i karierze był wypadek, do którego doprowadził w 1981 r. Na krętej alpejskiej szosie stracił kontrolę nad swoim chevroletem blazerem i wypadł z drogi. Zdołał wydostać się z auta, zanim spadło w przepaść. Mniej szczęścia miała trójka jego pasażerów – małżeństwo z dzieckiem zginęło na miejscu. Opiekunowie osieroconej córki znajomych Grillo wnieśli sprawę do sądu, oskarżając go o nieumyślne spowodowanie śmierci. Po ciągnącym się miesiącami procesie komik musiał zapłacić dziewczynce równowartość 600 tys. dolarów.

Wódz

Z telewizji zaczęto go wypychać, kiedy w drugiej połowie lat 80. za cel swoich ataków wziął premiera Bettina Craxiego. Zarzucał mu korupcję i podejrzanych znajomych. Choć na chwilę zniknął z ekranu, w karierze mu to nie przeszkodziło. Craxiemu raczej tak – kilka lat później stał się głównym oskarżonym w głośnej aferze łapówkarskiej Tangentopoli i musiał uciekać z kraju. Występy Beppe także w kolejnych latach przyciągały tłumy, a kiedy wracał do telewizji w następnej dekadzie, miał kilkunastomilionową widownię. Z czasem stał się wręcz wyrocznią. W 2001 r. w swoim show przewidział szybki upadek znanej firmy spożywczej Parmalat. Dwa lata później w internecie pojawił się jego blog, który stał się zarodkiem M5S i V-Day, a także narzędziem bieżącej walki politycznej.

Dziś Włosi zadają sobie pytanie, czy Beppe Grillo ma szansę zostać w niedalekiej przyszłości premierem? Politolodzy, z którymi rozmawiamy, są sceptyczni. Według szacunków Fabia Bordignona i Luigiego Ceccariniego z Uniwersytetu w Urbino M5S może liczyć w najbliższych wyborach na 20 proc. poparcia, co da jej pozycję drugiej siły w parlamencie. – Ale trzeba pamiętać, że jest to partia wodzowska. Kiedy pozycja lidera osłabnie, błyskawicznie się rozpadnie.

Podobnie ocenia dr Wojciech Jabłoński z Uniwersytetu Warszawskiego: – Mogą narobić trochę zamieszania, ale prędzej czy później Grillo zostanie zgrillowany przez media. Wytkną mu, że skorzystał z fiskalnej amnestii Berlusconiego, przypomną wypadek, policzą, ile zarabia, zajrzą do garażu. Wtedy może stracić markę ludowego trybuna.

Sam Grillo nic sobie z takich przepowiedni nie robi. „Wygraliśmy bitwę pod Stalingradem, teraz idziemy na Berlin” – napisał w swoim blogu po ostatnich zwycięstwach w wyborach regionalnych. Berlinem ma być wygrana w majowych wyborach, po których stanie na mównicy w parlamencie i pokaże wysokiej izbie palce złożone w V.
Okładka tygodnika WPROST: 49/2012
Więcej możesz przeczytać w 49/2012 wydaniu tygodnika „Wprost”
Zamów w prenumeracie lub w wersji elektronicznej:
 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 49/2012 (1555)

  • Uważam, że szkoda mediów 2 gru 2012, 20:00 Mówiąc wprost, sprawa jest trudna i kontrowersyjna. Sprawa mediów i dziennikarzy. 4
  • Skaner 2 gru 2012, 20:00 Skolonizujemy Marsa Multimiliarder Elon Musk planuje założenie kolonii na Marsie. Zamieszkać ma w niej 80 tys. osób. Choć deklaracja ta brzmi nieprawdopodobnie, należy traktować ją serio. Musk jest szefem SpaceX – firmy, która... 6
  • Wampiry polityczne 2 gru 2012, 20:00 I Donald Tusk, i Jarosław Kaczyński mają swój interes w tym, aby pokazówka pod tytułem „PiS przed Trybunałem Stanu” doszła do skutku. 12
  • Sprawiedliwość po latach czy odgrzewane polityczne kotlety 2 gru 2012, 20:00 Wszystko, co zostało opisane we wniosku o postawienie Jarosława Kaczyńskiego i Zbigniewa Ziobry przed Trybunałem Stanu, przed laty elektryzowało opinię publiczną. Wszyscy do dziś pamiętają szok, jaki wywołały samobójcza śmierć... 16
  • Bawidamek 2 gru 2012, 20:00 Popularny prawie jak prezydent. Nazywany awatarem Kwaśniewskiego. Wyprzedził w popularności premiera. Ryszard Kalisz. Czy uwierzy, że ma szanse na prezydenta? 20
  • Chcieli mi sprzedać "Uważam Rze" 2 gru 2012, 20:00 Gazeta to nie jest plantacja kokosów, gdzie są właściciel i niewolnicy – mówi Paweł Lisicki, wyrzucony redaktor naczelny „Uważam Rze”. 24
  • Nienawiść, która się opłaca 2 gru 2012, 20:00 Braun wzywający do zabijania liberalnych dziennikarzy to kolejny dowód zdumiewającego zjawiska. Największa polityczna nienawiść wybucha w Polsce nie w latach 90., kiedy obóz postsolidarnościowy walczy z postk omuną, ale dziś, kiedy o władzę walczą PiS i PO – dwie partie... 28
  • Nadchodzi zbrodnia 2 gru 2012, 20:00 Nie może być inaczej, czeka nas ofiara z życia – uważa profesor Zbigniew Mikołejko, filozof. A Tusk i Kaczyński też już to wiedzą. 32
  • Tabułamacz „Wprost” 2 gru 2012, 20:00 Wprost” przyczynił się do upadku dwóch rządów, pierwszy ujawnił afery, które wstrząsnęły polską sceną polityczną, a jego okładki przyprawiały o ból głowy nawet przywódców sąsiednich krajów. 38
  • Übercelebrytka 2 gru 2012, 20:00 Nie wiem, co jest lepsze dla artysty – życie w czasach eSBecji czy w czasach donosów showbiznesowych – mówi Karolina Korwin Piotrowsk a, niestrudzony tropiciel showbiznesow ych afer, wyrastająca na rzeczniczkę wszystkich celebrytów. 42
  • Exodus 2 gru 2012, 20:00 Kasia, Łukasz, Agnieszka. Do niedawna mieszkali w Krakowie, teraz w Oslo, Ed ynburgu, Londynie. Do Polski raczej już nie wrócą. Wł aśnie ruszyła druga fala emigracji. 46
  • Zimowa wojna z igrzyskami w tle 2 gru 2012, 20:00 Szykuje się gorąca zima w Zakopanem. Kultowa kolejka na Kasprowy zostanie wystawiona na sprzedaż. 50
  • Realista z ostrym piórem 2 gru 2012, 20:00 Nagroda Kisiela to nagroda wyjątkowa, bo wyjątkowy był jej patron – Stefan Kisielewski. Zanim na łamach „Wprost” przedstawimy laureatów nagrody Kisiela, przyznawanej w tym roku po raz dwudziesty, przypominamy jego sylwetkę. 54
  • Prawo do życia 2 gru 2012, 20:00 Savita Halppanavar, 31-letnia indyjska stomatolog, cztery lata temu przeprowadziła się wraz z mężem inżynierem do Galway w zachodniej Irlandii. Pod koniec października zgłosiła się do szpitala, w którym rozpoznano u niej poronienie w toku (była w 17. tygodniu ciąży). 56
  • Co robić? 2 gru 2012, 20:00 Chcę od razu zastrzec, że tytuł niniejszego felietonu nie ma nic wspólnego z dziełem Lenina („Co robić?”). Uwaga ta wydaje mi się niezbędna, bo podejrzenie o czytanie pism tego autora jest według ministra sprawiedliwości grzechem cięższym niż hajlowanie i... 58
  • Religia i demokracja 2 gru 2012, 20:00 Ale nie taka, jakiej uczy się w polskich szkołach. Najpierw krótki kurs historii idei. W XVII w. John Locke uznał, że każda religia jest dopuszczalna, wyjąwszy ateizm, w XIX w. Alexis de Tocqueville opisał znakomicie, dlaczego religia... 60
  • I po klimacie 2 gru 2012, 20:00 Na szczycie w Katarze Świat radzi, jak ratować ziemię. Ale Walka o zatrzymanie zmian klimatycznych została przegrana, zanim na dobre się rozpoczęła. 62
  • Lady buldożer 2 gru 2012, 20:00 Czy szefowa amerykańskiej dyplomacji może publicznie pokazać „fucka”? Choć nikt oficjalnie tego pytania nie zadaje, jest ono w centrum awantury, która toczy się właśnie wokół Susan Rice, ambasador USA przy ONZ , typowanej na nową sekretarz stanu. 68
  • Włosi pokochali Grilla 2 gru 2012, 20:00 Uwielbiany komik i jeden z najpopularniejszych na świecie blogerów walczy o miejsce, które we włoskiej polityce pozostawił Silvio Berlusconi. Program ma nieskomplikowany: reszcie polityków każe się od Włochów odpieprzyć. 70
  • TVN widzę cyfrowy 2 gru 2012, 20:00 TVN wchodzi w strategiczny mariaż z francuskim Vivendi. Powstanie spółka NC+ łącząca platformy cyfrowe Canal+ i „n”. Będą miały około 2,5 miliona odbiorców. – Opłaci się wszystkim – przekonuje twórca sukcesu „n” i prezes telewizji TVN Markus... 74
  • Rozkład jazdy czy kolei? 2 gru 2012, 20:00 W niedzielę wchodzi w życie nowy rozkład jazdy pociągów. Prezesi kolejowych spółek zapewniają, że są dobrze przygotowani. Ale czy na pewno? Związkowcy grożą strajkiem, a przewożące rocznie ponad 100 mln pasażerów Przewozy Regionalne mają coraz większe problemy. 78
  • Telefon jak portfel 2 gru 2012, 20:00 Już teraz za pomocą „elektronicznego portfela”, czyli telefonu, można płacić za zakupy – mówi Claudia Nemat, członek zarządu Deutsche Telekom, operatora T-Mobile. 82
  • Jedyna taka 2 gru 2012, 20:00 Danuta Stenka, bohaterka seriali, komedii romantycznych, genialna aktorka dramatyczna. Znów zagra ważną teatralną rolę – Katarzyny Medycejskiej w „Królowej Margot” w Teatrze Narodowym. 84
  • Być bliżej 2 gru 2012, 20:00 Gościem festiwalu Plus Camerimage był Gus van Sant. o filmowej awangardzie, strachu przed odrzuceniem i dorastaniu w małym miasteczku z wybitnym amerykańskim reżyserem rozmawia Krzysztof Kwiatkowski 88
  • Popularni i niezależni 2 gru 2012, 20:00 Warto było czekać na debiutancką płytę grupy Kamp!. To jedna z najlepszych rzeczy, jakie zdarzyły się ostatnio w polskiej muzyce. 92
  • Wciąż wierzę w muzykę 2 gru 2012, 20:00 Lider kultowego brytyjskiego zespołu Ride Mark Gardener będzie jedną z gwiazd festiwalu SpaceFest. „Wprost” opowiada o magii brytyjskiej alternatywy lat 90. i swojej fascynacji Polską. 94
  • Na dnie 2 gru 2012, 20:00 „Burza” Dana Jemmetta w Teatrze Polskim w Warszawie to spektakl jednocześnie odpychający i frapujący. Mocne przedstawienie 94
  • Tydzień kultury polskiej Jakuba Żulczyka 2 gru 2012, 20:00 W Polsce od jakiegoś czasu trwa licytacja na to, kto nie zagra Lecha Kaczyńskiego. Jeszcze nie wiadomo na dobre, gdzie nie zagra, bo hipotetyczny film „Smoleńsk” nie ma nawet scenariusza. W każdym razie Opania na pewno nie zagra,... 96
  • Recenzje 2 gru 2012, 20:00 Patrol filmowy Tomasza Raczka Tango libre To naprawdę przewrotny film: choć jego akcja rozgrywa się w dużym stopniu w więzieniu, opowiada o wolności. Choć to więzienie – najbardziej wolności potrzebuje strażnik, a nie więźniowie.... 96
  • Konferencja 2 gru 2012, 20:00 Była to jedna z wielu konferencji, które codziennie odbywały się w centrum prasowym. Sprzątaczka dokończyła odkurzanie sali i posługując się sprytnie swym trzymetrowym ogonem, zwinęła kabel. Portier zamknął pomieszczenie i zamachał... 98
  • Westerplatte 3 2 gru 2012, 20:00 Kiedy i gdzie rozpoczęła się II wojna światowa, ci, co pamiętają, i ci, co się uczą historii, wiedzą. Nie musi to być np. rzecznik partii, od którego się wymaga tylko znajomości dziejów swojego ugrupowania, i to pod rządami... 98
  • Kredyt Świętego Mikołaja 2 gru 2012, 20:00 Na święta zawsze potrzebujemy gotówki - i jak co roku banki wychodzą nam naprzeciw. Radzimy, jak pożyczyć pieniądze, by kredytowe Boże Narodzenie nie odbijało się nam czkawką przez kolejny rok. 100
  • Jak ubezpieczyć firmę? 2 gru 2012, 20:00 Planując zakup polisy dla firmy, zastanówmy się, co konkretnie chcemy chronić i od czego się ubezpieczyć. 102
  • Prezenty na kredyt 2 gru 2012, 20:00 Święta Bożego Narodzenia to okres zwiększonych wydatków, dla niektórych ponad ich możliwości. Z pomocą przychodzą banki i instytucje finansowe, oferujące specjalne świąteczne kredyty. O korzyściach i zagrożeniach związanych z takimi produktami mówi Krzysztof Sadecki, prezes... 104
  • Złe spojrzenie 2 gru 2012, 20:00 Kilka dni przeszło bez żadnej medialnej sensacji. Aż strach, co to będzie. Tak na pusto daleko nie dociągniemy. Nie jest przecież tematem męczeństwo Pawła Lisickiego i okrutne wypróżnienie się „Uważam Rze” ze swoich... 106

ZKDP - Nakład kontrolowany