Społeczni konserwatorzy zabytków

Społeczni konserwatorzy zabytków

Polacy oszaleli na punkcie zapomnianych lokalnych zabytków, które od lat niszczały w ich sąsiedztwie. Walka o ich uratowanie to trend, który ogarnia kraj.

Przed dawnym przedszkolem przy ulicy Podchorążych na warszawskich Sielcach rozpoczyna się happening. Okoliczni mieszkańcy przechodzą wzdłuż ogrodzenia przedszkolnego ogrodu, podrygując wesoło w rytm brazylijskich bębenków, niczym w czasie karnawału w Rio. Dziewczyny w pierwszym rzędzie parady uśmiechają się i unoszą transparenty: „Lepszy dworek niż potworek!”, „Staniemy na głowie przeciwko budowie”. Widać pełen przekrój pokoleniowy: dwie starsze panie, podpierając się nawzajem, drepczą za młodym małżeństwem z dziećmi. Babcia i wnuczka trzymają razem duży karton z wymalowanym żółtymi literami napisem: „Fauna i flora zamiast inwestora”.

Na przekór urzędom

– Walczymy o przestrzeń, która ma być publiczna i społeczna – mówi Karolina, mieszkanka Sielc, ze Stowarzyszenia Badawczo-Animacyjnego „Flâneur”. Wraz z innymi miejskimi działaczami włączyła się w zablokowanie budowy apartamentowca, który ma powstać w miejsce ogrodu, tuż przed oknami pobliskich lokatorów. Urząd dzielnicy wydał na to zgodę, chociaż budynek dawnego przedszkola jest wpisany do ewidencji zabytków. Zamiast nowej kamienicy mieszkańcy chcą lokalnego domu kultury, miejsca na dyskusje, spotkania, wystawy i koncerty. W czasie kwietniowego happeningu pod hasłem „Więcej kultury dla przestrzeni, więcej przestrzeni dla kultury” zbierali podpisy pod petycją do władz miasta i wymieniali się pomysłami na to, co można jeszcze stworzyć na Sielcach. Ogród w stylu angielskim, plac zabaw, a może klub seniora?

Powstały na przełomie lat 40. i 50. parterowy budynek o wyglądzie szlacheckiego dworku służył jako przedszkole przez ponad pół wieku. Jako powód jego zamknięcia w 2006 r. podawany jest niż demograficzny, ale mieszkańców to nie przekonuje.

Sielce nie są wyjątkiem. W ostatnim czasie, na fali mody na inicjatywy miejskie oraz szeroko pojętą lokalność, coraz więcej grup mieszkańców zaczyna doceniać obecną w ich sąsiedztwie przestrzeń publiczną i bronić zapomnianych, często pogardzanych przez urzędników zabytków. Nie chcą, żeby po ich pokoleniu zostały tylko domy jednorodzinne i super markety. Cieszynianie na przykład zabiegają o zachowanie schronu z czasów drugiej wojny światowej. Mieszkańcy Katowic demonstrowali w obronie zabytkowego dworca kolejowego, przekonując: „To będzie nasza Rospuda!”. Głośnym echem odbił się też zeszło roczny protest przeciw wycince drzew w Ogrodzie Krasińskich, wspierany m.in. przez aktora Olgierda Łukaszewicza. Według prof. Marka S. Szczepańskiego, socjologa, wykładowcy na SWPS i Uniwersytecie Śląskim, taka postawa to w Polsce nowość. Dotąd Polacy pytani, na rzecz czego w ostatnim czasie „zachowali się obywatelsko”, w pierwszej kolejności wymieniali szkołę, do której uczęszczają ich dzieci, oraz parafię, której są członkami.

Perły z drewna

Mieszkańcy podwarszawskiego Otwocka od kilku lat toczą walkę o zabytkowy pensjonat Abrama Gurewicza. Budynek uznaje się za największy drewniany dom w Europie. Przed wojną było tu słynne uzdrowisko, kuracjusze mieli do dyspozycji salę koncertową, tarasy do kąpieli słonecznych oraz urządzony w stylu angielskim park z egzotycznymi bananowcami. Pensjonat, którego budowa rozpoczęła się w roku 1906, stworzony został w stylu nadświdrzańskim (świdermajer), charakterystycznym dla podwarszawskiej architektury letniskowej przełomu XIX i XX w. Przedwojenni artyści i mieszczanie uwielbiali spędzać wakacje w drewnianych willach w pobliżu Otwocka. Bolesław Prus pisał o nich, że „są to cacka, jakich Warszawa jeszcze nie widziała w tej ilości i rozmaitości”. Tam też nakręcono znany film Doroty Kędzierzawskiej „Pora umierać” z Danutą Szaflarską w roli głównej.

Po wojnie opuszczone świdermajery zamieniono w lokale komunalne. Nikt ich nie remontował, dlatego dziś są zupełnie zaniedbane: zabite dyktą, oklejone papą i wszystkim, co nadaje się do łatania, nawet gazetami. Kiedy stan takiego zapuszczonego świdermajera grozi zawaleniem, zamieszkujące go rodziny przenoszone są do lokali zastępczych, a budynek zostaje zamknięty. – Potem „sam” się rozsypuje albo jest wykupywany przez jakąś firmę deweloperską, która dba o to, by uległ „nieszczęśliwemu wypadkowi”. Brakuje planu zagospodarowania przestrzennego – mówi Tomasz Brzostek, założyciel promującego lokalną architekturę serwisu Świdermajer.info.

Legendarny pensjonat Gurewicza również popada w ruinę, a powiat nie ma pomysłu, co zrobić z bezcennym zabytkiem. Sytuacja jest beznadziejna, bo starostwo nie przeznaczy pieniędzy na wyremontowanie czegoś, co jest własnością państwa. Obiekt wystawiono na sprzedaż, ale chętnych jak na razie brak. Cena wykupu spada. Najpierw wynosiła 3,5 mln zł, teraz już 1,5 mln zł. Inwestorów odstrasza wymóg przeprowadzenia kosztownego remontu. Ale jest też coś, co ich kusi.

– Gurewicz stoi na bardzo dobrej działce w samym centrum miasta. W sytuacji gdy świdermajer ulega spaleniu czy też się zawala, najczęściej następuje decyzja o rozbiórce i wtedy już nic nie przeszkadza w zbudowaniu tam osiedla bloków – tłumaczy Brzostek, który wraz z wieloma mieszkańcami Otwocka podejmuje od lat starania, aby ochronić perły przedwojennej architektury. W przeciwieństwie do urzędników on i podobni mu działacze lokalnej społeczności mają pomysł, jak można by wykorzystać ogromną przestrzeń pensjonatu. Mógłby tam powstać skansen lub muzeum prezentujące całą historię architektury świdermajer. Na razie na dziedzińcu przed Gurewiczem odbywa się organizowany co roku przez Świdermajer.info i Towarzystwo Przyjaciół Otwocka festiwal. Choć impreza miała dotychczas zaledwie trzy edycje, jest o niej głośno w całej Polsce. Głównie za sprawą gwiazd na niej występujących. Rok temu na scenie Festiwalu Świdermajer zagrała Mela Koteluk, popularna wokalistka, laureatka dwóch Fryderyków, a prywatnie wielka miłośniczka architektury drewnianych domów. Otwocki pensjonat, o którym było głośno po pierwszej edycji festiwalu, tak ją zauroczył, że postanowiła nakręcić tam teledysk do piosenki „Melodia ulotna”, który w internecie obejrzało już prawie 3 mln widzów.

Ona też była inicjatorką kampanii społecznej „Kocham świdermajery”, polegającej na promowaniu zabytków dawnych podwarszawskich letnisk przez gwiazdy. – Chodzi przede wszystkim o to, by ludzie dowiedzieli się o istnieniu świdermajerów – przekonuje w rozmowie z „Wprost” Koteluk. Jej zdaniem od tego trzeba zacząć, by w przyszłości negocjować z władzami system ochrony tych domów. – Bo stale ich ubywa, najczęściej płoną w niejasnych okolicznościach. Żeby znieść wydany na nie wyrok, trzeba na początek podnieść świadomość ich istnienia – mówi artystka. Oprócz Meli Koteluk w kampanii wzięli już udział urodzony w Otwocku prezenter telewizyjny i dziennikarz Maciej Rock oraz Ewelina Flinta, gość tegorocznego Festiwalu Świdermajer.

Podpalony lont

– Świdermajery urzekły mnie, bo współistnieją z przyrodą – wyjaśnia Flinta. To zasługa rzeźbionych w drewnie zdobień, ażurowej ornamentyki nadającej tej architekturze romantycznego charakteru rodem z bajek. – Cieszę się, że ta akcja ruszyła, szczególnie że powstała oddolnie. Zebrała się grupa ludzi, którym po prostu zależy i w których nie ma zgody na niszczenie tamtejszych pereł architektury. Jednocześ nie zdają sobie sprawę z tego, że jest się czym pochwalić, i chcą, aby świat się o tym dowiedział – dodaje artystka. Na stronie internetowej Gurewicz.pl mieszkańcy Otwocka i zwolennicy ochrony tamtejszych zabytków zbierają podpisy pod petycją do wojewody mazowieckiego Jacka Kozłowskiego. Piszą w niej: „W Otwocku rzadko zdarza się coś, co jednocześnie porusza i łączy tak wielu ludzi. Jesteśmy gotowi zrobić naprawdę wiele, aby dawny pensjonat Gurewicza znów służył mieszkańcom Otwocka (i nie tylko Otwocka). Nie chcemy na jego terenie nowoczesnego osiedla, nie chcemy też patrzeć, jak ulega stopniowemu zniszczeniu. Chcemy, by na nowo stał się dumą naszego miasta i miejscem dostępnym dla wszystkich”.

Tomasz Brzostek czuje, że już odniósł sukces. Niezależnie od tego, w którą stronę rozwinie się sprawa zabytku, już udało mu się zjednoczyć lokalną społeczność. Ludzie działają razem, mimo bierności władz. – Jest wręcz w dobrym tonie zrobić coś dobrego dla Festiwalu Świdermajer. Restauracja zapewnia jedzenie, ktoś daje swoją wiedzę i robi warsztaty, ktoś kupuje materiały i nie chce za nie zwrotu, jeszcze inny udostępnia samochód i rozwozi przez całą noc sprzęt z koncertu. Mieszkańcy już sobie nie wyobrażają, żeby nie było Festiwalu Świdermajer. Po każdej edycji są głosy, że nie mogą się doczekać następnej. Okazało się, że ludzie są jak podpalony lont, tylko dotąd brakowało iskry zapalnej – mówi pomysłodawca dorocznej imprezy pod pensjonatem Gurewicza.

Dlaczego takich ludzi, jak Tomasz Brzostek, Mela Koteluk czy aktywiści z Sielc, jest coraz więcej? Socjolog prof. Szczepański przypuszcza, że wbrew powszechnemu narzekaniu na naszą bierność w Polakach zaczynają procentować lata mozolnej budowy społeczeństwa obywatelskiego. – Przypominam sobie dialog sprzed kilku lat z pewnym wybitnym angielskim socjologiem, którego zapytałem wprost, jak on widzi perspektywy rozwoju społeczeństwa obywatelskiego w naszym kraju. Odpowiedział mi, że z tym jest jak z ogrodem angielskim: trzeba go pielęgnować 200 lat, zanim olśni nas urodą. Najwyraźniej jednak 200 lat to dla Polaków za dużo. �

Okładka tygodnika WPROST: 34/2014
Więcej możesz przeczytać w 34/2014 wydaniu tygodnika „Wprost”
Zamów w prenumeracie lub w wersji elektronicznej:
 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 34/2014 (1642)

  • Zapiski z tygodnia 18 sie 2014, 6:00 10 sierpnia, niedziela To ja zabrałem darmowe leki To ja złożyłem wniosek o odrzucenie tego projektu. To ja zabrałem te darmowe leki emerytom – radośnie pochwalił się na blogu i Twitterze senator Platformy Obywatelskiej Jan Filip... 4
  • Ściśle tajne akta Macierewicza 18 sie 2014, 6:00 „Wprost” ma ściśle tajne dokumenty komisji Antoniego Macierewicza, która pisała raport z weryfikacji WSI. Materiały, w których negatywnie opisywany jest obecny prezydent, wyciekły już w 2007 r. 6
  • Dokument uwięziony w lochu 18 sie 2014, 6:00 Aneks do raportu WSI w wersji, którą otrzymałem, nie ujrzy światła dziennego dopóty, dopóki będę prezydentem – powiedział mi nieoficjalnie w grudniu 2007 r. Lech Kaczyński. 9
  • Komorowski i nagrania od WSI 18 sie 2014, 6:00 Weryfikatorzy WSI próbowali dobrać się do skóry Bronisławowi Komorowskiemu. Czym? Nagraniami z WSI i kwestią spotkań z handlarzami bronią. 13
  • Pro Civili – nowa odsłona 18 sie 2014, 6:00 Z dokumentów, do których dotarł „Wprost”, wynika, że Wojskowa Akademia Techniczna była infiltrowana przez obcy wywiad. 16
  • WSI i mafia 18 sie 2014, 6:00 Dokumenty, do których dotarł „Wprost”, nie potwierdzają tezy o ścisłych powiązaniach WSI ze zorganizowanymi grupami przestępczymi w Polsce. Dziwne, bo takie związki niewątpliwie były. 20
  • Raport to szaleństwo 18 sie 2014, 6:00 Macierewicz miał rację, że WSI to gangrena. Tylko źle się do tego wziął, ten jego raport to szaleństwo, a merytorycznie – śmieć – tłumaczy Jarosław „Masa” S. 22
  • Moskiewskie tropy 18 sie 2014, 6:00 WSI ochraniały interesy rosyjskiej branży zbrojeniowej pod pozorem osłony kontrwywiadowczej Polski – twierdziła komisja Macierewicza. Dowody? Nie powalają. 24
  • W służbie terrorystów 18 sie 2014, 6:00 Komisja weryfikacyjna WSI opisała relacje polskiego przemysłu zbrojeniowego z podejrzewanymi o terroryzm handlarzami bronią. „Wprost” ujawnia treść tego dokumentu. 27
  • Od PRL do IV RP 18 sie 2014, 6:00 Wojskowe Służby Informacyjne były przedstawiane jako wielka scentralizowana organizacja przestępcza. Z tego opisu w przedłożonym w lutym 2007 r. raporcie Macierewicza pozostało niewiele. 30
  • Polski VIP 18 sie 2014, 6:00 Władza i pieniądz publiczny, czyli nieodrobiona lekcja. Nie ma jednakowych zasad ani mechanizmów kontroli. Jest złość wyborców. I pomysły, które wcale nie rozwiążą problemu. 32
  • Tania książka – droga książka 18 sie 2014, 6:00 Na fali mojej manii robienia wszystkiego na odwrót niż tzw. statystyczna większość postanowiłem wybrać się na zakupy po „drogie książki”. Książki drogie w znaczeniu takim, że nie cena ani promocja decydują o ich zakupie... 35
  • Wypinam pierś i idę 18 sie 2014, 6:00 W Polsce kobieta po pięćdziesiątce staje się przezroczysta, nie wypada jej być atrakcyjną, mówić o seksie, a co dopiero ten seks uprawiać – mówi Agnieszka Perepeczko, aktorka i autorka książek. 36
  • Maleńczuk do przyjaciół Moskali 18 sie 2014, 6:00 Maciej Maleńczuk w najnowszej piosence „Sługi za szlugi” wyraża coraz powszechniejsze odczucie Polaków. Już nie tylko Putin jest naszym wrogiem, zawiedli nas sami Rosjanie. 40
  • Wese-licho 18 sie 2014, 6:00 Remizy, stodoły i ślubne stroje w stylu vintage. Pracownicy polskich korporacji coraz częściej chcą, by ich wesele różniło się od prozy wielkomiejskiego życia. 44
  • Złapani na dziecko 18 sie 2014, 6:00 Kobiety bez zahamowań dzielą się złotymi radami, jak skutecznie usidlić mężczyznę na dziecko. A potem zmusić do ślubu lub przynajmniej do płacenia alimentów. 48
  • Społeczni konserwatorzy zabytków 18 sie 2014, 6:00 Polacy oszaleli na punkcie zapomnianych lokalnych zabytków, które od lat niszczały w ich sąsiedztwie. Walka o ich uratowanie to trend, który ogarnia kraj. 51
  • Zabawy głupie i głupsze 18 sie 2014, 6:00 Masz 48 godzin, aby podjąć wyzwanie i wypić duszkiem kufel piwa, oblać się wodą albo podpalić. Nowa moda podbija sieć. 54
  • Polowanie na Wampira 18 sie 2014, 6:00 Piętnastą ofiarą „Wampira z Zagłębia” jest bratanica Edwarda Gierka. To wtedy milicja zatrudnia amerykańskiego profilera. Po ośmiu latach poszukiwań udaje się złapać seryjnego mordercę kobiet. A przynajmniej wszystkim się tak wydaje. 56
  • Dojechać i wrócić 18 sie 2014, 6:00 W przypadku kolizji, cokolwiek zrobiliśmy, zawsze będziemy winni, jeśli w naszej krwi zostanie wykryty alkohol – mówi Krzysztof Hołowczyc, kierowca rajdowy. 60
  • Śmierć innowiercom 18 sie 2014, 6:00 Kampania przemocy rozpętana przez armię dżihadystów w Iraku sięgnęła apogeum. Rzeźnicy z samozwańczego Państwa Islamskiego masowo mordują wyznawców mniejszości religijnych. Czy ktoś ich powstrzyma? 62
  • Utracony raj Amazonii 18 sie 2014, 6:00 W deszczowych lasach Amazonii kryje się jeszcze 80 nieznanych światu plemion. Jedno z nich właśnie w rozpaczy wybiegło z dżungli. Chce nam powiedzieć coś ważnego. 66
  • Ten pierwszy dzień 18 sie 2014, 6:00 Rodzice, spokojnie, to nie pierwsze pokolenie, które zasiada w szkolnych ławach. A dziś szkoła jest generalnie znacznie bardziej przyjazna dzieciom niż była 20-30 lat temu – mówi dr Aleksandra Piotrowska, psycholog dziecięcy. 70
  • Jabłko w tornistrze 18 sie 2014, 6:00 Powrót do szkół po wakacyjnej przerwie to okazja, by przypomnieć, jak ważną rolę w procesie prawidłowego rozwoju dzieci i młodzieży odgrywa właściwa dieta. 72
  • Jak wybrać przedszkole? 18 sie 2014, 6:00 Najpierw trzeba poznać dziecko. Dopiero znając jego potrzeby, temperament i pasje, wybieramy dobre przedszkole. 74
  • Wykorzystanie nowych technologii w edukacji 18 sie 2014, 6:00 Współczesne komputery, smartfony czy tablety nie tylko bawią, lecz także uczą, wykorzystując do tego coraz powszechniejszy dostęp do bezprzewodowego internetu. Dotyczy to praktycznie każdej grupy wiekowej. 76
  • Mocne plecy w szkole 18 sie 2014, 6:00 Szkoła może się przyczyniać do kłopotów dzieci z kręgosłupem. Wiele jednak w rękach rodziców – właściwa postawa, odpowiednie miejsce do odrabiania lekcji i rozsądnie spakowany plecak znacznie ograniczą zagrożenie skoliozą. 78
  • Dobrze namagnezowani 18 sie 2014, 6:00 Nadpobudliwość, problemy z koncentracją, osłabiona odporność u dziecka mogą wskazywać na niedobór magnezu. Ten z kolei odbija się na rozwoju psychomotorycznym przedszkolaków i uczniów. 79
  • Jasne poddasze 18 sie 2014, 6:00 Wnętrza na poddaszu mają wiele uroku, ale każdy, kto w nich mieszkał, wie, że mają też swoje wady. Duchota, słabe doświetlenie czy brak wizualnego kontaktu z ziemią to częste problemy, z którymi borykają się ich właściciele. Te mankamenty można jednak zniwelować, dobierając... 80
  • Zawód: gracz 18 sie 2014, 6:00 W gry wideo gra ponad 13 mln Polaków. Ale tylko kilku z nich potrafi, grając na komputerze, zbić prawdziwy majątek. 86
  • Władcy dzieci 18 sie 2014, 6:00 Toksyczna miłość rodzica może zrujnować życie dziecka. Jak ją rozpoznać i – co ważniejsze – jak sobie z nią radzić? 90
  • Goodbye Williams 18 sie 2014, 6:00 Robin Williams potrafił rozweselić każdego – z wyjątkiem siebie. Genialny aktor przegrał walkę z depresją. 92
  • Kalejdoskop kulturalny 18 sie 2014, 6:00 Boiko na dobranoc Anna Maziuk Ci Bojkowie to najdziwniejsze plemię wzdłuż i wszerz Karpat” – czytamy we wstępie albumu towarzyszącego wystawie zdjęć Jana Brykczyńskiego „Boiko”. Mieszkańcy oddalonej o kilka... 94
  • Bomba tygodnia 18 sie 2014, 6:00 Usta jak marzenie Małgorzata Rozenek szaleje z miłości do Radosława Majdana. W związku z tym, niestety, upodabnia się coraz bardziej do Pani Dody. Najpierw na urodzinowe party piłkarza przyszła ubrana w stylu swojskiej divy. Teraz, wzorem... 98
  • Fiskus oszalał 18 sie 2014, 6:00 18 płatności podatku rocznie. 286 godzin spędzonych na wypełnianiu druczków. Prawie 42 proc. zarobionych pieniędzy zjedzonych przez państwo. Tak wygląda obraz polskiego podatnika według najnowszego raportu Paying Taxes 2014. Polska... 103
  • To, co najważniejsze 18 sie 2014, 6:00 Alior przejmuje SKOK Alior Bank przejmie SKOK im. św. Jana z Kęt. Taką decyzję w ubiegłym tygodniu podjęła Komisja Nadzoru Finansowego. – Przejęcie zapewni pełne bezpieczeństwo środków zgromadzonych w przejmowanej SKOK –... 104
  • Polski koszmar podatkowy 18 sie 2014, 6:00 Polski podatnik, nawet gdyby chciał płacić fiskusowi wszystko zgodnie z przepisami, nie ma na to szansy. System jest niespójny, niezrozumiały nawet dla urzędników i pełen zaskakujących niespodzianek. 106
  • Przepisy gorsze od podatków 18 sie 2014, 6:00 Podatki nie mogą osłabiać motywacji do pracy, oszczędzania i inwestowania, bo od tego zależy wzrost gospodarczy – mówi o wadach polskiego systemu podatkowego Jeremi Mordasewicz, ekspert Konfederacji Lewiatan. 111
  • Wielki problem wielkich miast 18 sie 2014, 6:00 Za 30 lat dwie trzecie ludności świata będzie mieszkało w miastach. W pewnym momencie życie w zakorkowanych, przeludnionych i niebotycznie rozrośniętych metropoliach stanie się nie do zniesienia. 112
  • Kiedy zgaśnie światło 18 sie 2014, 6:00 W czasie ostatnich upałów prawie co tydzień padały kolejne rekordy poboru mocy w Polsce, a elektrownie się psuły. Bez inwestycji w energetykę już wkrótce może zabraknąć prądu. 117
  • Condo rakieta 18 sie 2014, 6:00 Jak dwóch 30-latków w kilka lat zdominowało rynek hotelowy w Polsce. 120
  • Wykorzystanie nowych technologii w edukacji 18 sie 2014, 6:00 Współczesne komputery, smartfony czy tablety nie tylko bawią, lecz także uczą, wykorzystując do tego coraz powszechniejszy dostęp do bezprzewodowego internetu. Dotyczy to praktycznie każdej grupy wiekowej. 122
  • Biznes i technologie 18 sie 2014, 6:00 Okulary w telefonie Znów przyszedł SMS i ledwo widzisz małe literki na ekranie swojego smartfona? Dzięki naukowcom z MIT nie będziesz już musiał zakładać okularów, bo znajdziesz je w swoim telefonie. Amerykanie nałożyli na ekran... 124
  • Rosja odpuszcza, rynkowi lżej 18 sie 2014, 6:00 Kamil Maliszewski, analityk rynków walutowych i CFD w Domu Maklerskim mBank Obecny tydzień upływał dość spokojnie. Odreagowanie, które widzieliśmy na rynkach akcyjnych, zawdzięczamy głownie opadnięciu emocji związanych z kwestią... 125
  • Złoto nie obawia się wojny 18 sie 2014, 6:00 Od początku roku złoto zdrożało o prawie 9 proc. Wzrostowa tendencja zakończyła się jednak w marcu, niemal jednocześnie z aneksją Krymu przez Rosję. 126
  • Pięć przykazań Ikara, czyli jak nie upaść po awansie 18 sie 2014, 6:00 Po zdobyciu kierowniczego stanowiska warto zakopać wojenny topór. I podzielić się z innymi świeżo zdobytą władzą. 127
  • Kadry 18 sie 2014, 6:00 Waldemar Wójcik trafił na stanowisko wiceprezesa zarządu Polskiego Górnictwa Naftowego i Gazownictwa. Rada Nadzorcza chce, żeby to Wójcik był naczelną osobą do współpracy ze związkami zawodowymi, Radą Pracowników i innymi... 129

ZKDP - Nakład kontrolowany