Pułapka średniego wzrostu

Pułapka średniego wzrostu

Polskie Davos zdominowały w tym roku pytania, jak wojna na Ukrainie wpłynie na polski rozwój gospodarczy.

Jak tak dalej pójdzie, to Polska będzie się rozwijała znacznie wolniej - ostrzegał Leszek Balcerowicz, były minister finansów na XXIV Forum Ekonomicznym w Krynicy. - W polityce jest jak w fizyce – mówił. - Decyduje wypadkowa sił. Dziś w Polsce siły etatystyczne wygrywają z siłami wolnościowymi. Zły scenariusz możemy zatrzymać, tylko wzmacniając siły wolnościowe – tłumaczył.

Wicepremier Janusz Piechociński ocenił, że zakładany w projekcie przyszłorocznego budżetu wzrost polskiego PKB o 3,4 proc. to powód do dumy i satysfakcji. Piechociński wskazał, że jednocześnie należy mieć świadomość, iż dla „krajów goniących”, a do takich zaliczył państwa Europy Środkowo-Wschodniej, groźna jest – jak mówił – „pułapka średniego wzrostu, który daje statystyczne 1,5-2 proc. wzrostu PKB, ale wcale nie powoduje, iż rośnie konkurencyjność gospodarki, że przyrastają nowe miejsca pracy, że tworzą się przemysły nowej gospodarki".

Krynicka impreza należy do najważniejszych wydarzeń ekonomiczno-gospodarczych w Europie Środkowo-Wschodniej i nazywana jest polskim Davos. W tym roku wśród debat dominowała tematyka bezpieczeństwa, zarówno energetycznego, jak i militarnego. Nie brakowało oczywiście debat na tematy ekonomiczne, polityczne i społeczne. Były też panele poświęcone innowacjom, mediom czy ochronie zdrowia. W skład programu forum weszło ponad 150 sesji plenarnych, paneli dyskusyjnych, prezentacji, wydarzeń specjalnych i kulturalnych, w których uczestniczyło ponad 3 tys. osób.

W tym roku ani premier, ani prezydent nie znaleźli czasu, by przybyć do Krynicy-Zdroju. I to mimo tego, że tegoroczne forum odbywało się pod hasłem „Pokryzysowy świat – czas nowych liderów”. Nie zabrakło szefów kluczowych ministerstw i prezesów strategicznych spółek Skarbu Państwa. Krynicę odwiedzili Jan Krzysztof Bielecki z Rady Gospodarczej przy premierze i Olgierd Dziekoński z kancelarii prezydenta, był też José Luis Zapatero, premier Hiszpanii w latach 2004–2011. Pojawili się także byli prezydenci Lech Wałęsa i Aleksander Kwaśniewski. Ten pierwszy przekonywał, że jeśli idzie o gospodarkę, to nie jest źle. - Po okresie przemian nikt dziś nie podważa gospodarki wolnościowej, prawa własności i wolnego rynku. Nikt nie podważa też demokracji. Jeśli już, to krytykuje się sposoby korzystania z niej. To kwestia poprawek - mówił, otwierając Forum. Zachęcał też do zastanowienia się nad laickimi dziesięcioma przykazaniami, które – gdyby dało się je uzgodnić między krajami – stałyby się podwalinami Europy. – Jesteśmy w stanie poprawić model ekonomiczny Europy – przekonywał Lech Wałęsa.

- Liczba państw demokratycznych jest największa od początku cywilizacji - mówił z kolei Aleksander Kwaśniewski. - Ale współczesne demokracje przeżywają problemy - dodał. I tłumaczył, że pojawił się model alternatywny. - Wolny rynek tak, ale nie liczą się zasady demokracji. To model quasi-autorytarny. Taki mają Chiny, coraz bardziej podoba się on Rosji i wielu innym krajom - mówił Kwaśniewski. O problemach bezpieczeństwa mówił na Forum szef PiS Jarosław Kaczyński. - Potrzebne są także bardzo ostre sankcje ekonomiczne – bijące w rosyjską gospodarkę, ale także uderzające w poszczególnych ludzi, co uczyni rosyjską politykę nieopłacalną. Rosja jest państwem, które można powstrzymać, które atakuje tam, gdzie jest słaby opór. Tam, gdzie jest wielkie ryzyko, Rosja się cofa – mówił. Kaczyński zaproponował utworzenie Funduszu Bezpieczeństwa Europejskiego. Miałby on dysponować kwotą 100 mld euro pochodzących z nisko oprocentowanych kredytów przeznaczonych na sprawy bezpieczeństwa i inwestycji związanych z bezpieczeństwem.

O roli sektora zbrojeniowego w kontekście polskiej gospodarki mówił z kolei Jan Krzysztof Bielecki. - W zmieniającej się sytuacji geopolitycznej i wobec stagnacji w europejskiej gospodarce pytanie o rolę sektora zbrojeniowego w napędzaniu wzrostu gospodarczego jest kluczowe – tłumaczył. – Widać, że są kraje, gdzie dobrze rozwinięty przemysł obronny stymuluje gospodarkę. Może on pobudzać przede wszystkim dwa kluczowe obszary gospodarki: badania i rozwój oraz eksport – uważa były premier. – Musimy „ukrajowić” produkcję zbrojeniową. Jeśli będziemy opierali się na komponentach z importu, te 35 mld euro może nam nie przynieść oczekiwanych korzyści gospodarczych – wtórował mu Maciej Sobolewski, ekspert fundacji CASE. Uczestnicy debaty nie twierdzili, że należy zrezygnować z zamówień zagranicznych. Powinny jednak wiązać się z nimi rozsądne żądania offsetowe pod adresem wykonawców kontraktów.

Podczas Forum spółki Enea, Tauron i KGHM podpisały z PGE umowę o odkupieniu po 10 proc. udziałów w PGE EJ1 – spółce odpowiedzialnej za budowę i eksploatację pierwszej polskiej elektrowni jądrowej. Umowa zobowiązuje jej strony do wspólnego, proporcjonalnego sfinansowania działań związanych z realizacją inwestycji w czasie najbliższych trzech lat. Ocenia się, że łączne ich koszty – które proporcjonalnie do udziałów poniosą cztery spółki – wyniosą ok. 1 mld zł. Prezesi czterech spółek wskazywali przy podpisywaniu umowy na korzyści, jakie niesie energetyka jądrowa. – Do najważniejszych atutów tej technologii należą praktycznie zerowa emisyjność CO 2 , relatywnie niski w stosunku do innych technologii udział paliwa w kosztach wytwarzania i równie niska wrażliwość na ewentualne zmiany cen tego paliwa – mówił prezes PGE Marek Woszczyk.

Ostatniego dnia Forum gościem specjalnym był były premier Hiszpanii i lider hiszpańskich socjalistów José Luis Zapatero. Wziął on udział w Sesji Plenarnej podsumowującej ostatnie ćwierćwiecze Europy Środkowo-Wschodniej – „25 lat po europejskiej Jesieni Ludów. Czy Europa Środkowa wykorzystała swoją szansę?”, a także w panelu dyskusyjnym zatytułowanym „Gospodarka po neoliberalizmie”. - Dla Hiszpanii wprowadzenie euro było dźwignią, która doprowadziła do zwiększenia płynności i dała dostęp do ogromnego rynku. Jednak struktura towarzysząca euro nie była przygotowana do tego, by stawić czoło kryzysowi, który nas dopadł, trzeba to powiedzieć szczerze – mówił Zapatero.

Wielu ekonomistów wskazywało, że kluczowy jest w tej chwili wzrost poprzez rozprawianie się z barierami biurokratycznymi. - Jeśli będziemy się rozwijać wolniej, to wolniej będziemy doganiać Zachód, o wiele wolniej poprawiałby się standard życia, nasza pozycja by osłabła, utrzymałyby się bodźce do emigracji i, po czwarte, to, z czego utrzymywaliśmy naszą obronność – mówił Leszek Balcerowicz. - Przedsiębiorcy patrzą na to, co się dzieje na Wschodzie, i dlatego wstrzymują się z inwestycjami. Choć de facto inwestycje rosną rok do roku, jednak jeśli spojrzymy na przyznawane kredyty, to są one przyznawane, ale niewykorzystywane ze względu na sytuację na Wschodzie – komentował z kolei Mateusz Morawiecki, szef banku BZWBK.

Okładka tygodnika WPROST: 38/2014
Więcej możesz przeczytać w 38/2014 wydaniu tygodnika „Wprost”
Zamów w prenumeracie lub w wersji elektronicznej:
 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 38/2014 (1646)

  • Zapiski z tygodnia 15 wrz 2014, 6:00 6 września, sobota Multi-kulti legło w gruzach Po ulicach przechadzają się mężczyźni ubrani w pomarańczowe kurtki z napisem „szariatowa policja”. Wpadają do sklepów i salonów gier. Pouczają właścicieli, że łamią prawo... 4
  • Tym krajem nikt nie rządzi 15 wrz 2014, 6:00 Godzina prawdy nadchodzi. Ósmy rok rządów PO. I myślę, że odium za niezrealizowane obietnice spadnie na ten nowy rząd i osobiście na Ewę Kopacz – mówi Wanda Nowicka, marszałkini Sejmu. 6
  • Rigamonti w Polskim Radiu 24 15 wrz 2014, 6:00 WIADOMO KIEDY, WIADOMO Z KIM. „W poniedziałek, u Rigamonti” – nowy program radiowy naszej dziennikarki Magdaleny Rigamonti. Wśród gości politycy, dziennikarze, sławy. Rozmowy nie tylko o polityce, ale też o tym, co ważne i... 7
  • Czas na Apple Watch 15 wrz 2014, 6:00 Wielkie święto Apple. Gigant z Cupertino zaprezentował masę nowości. Wśród nich kolejna generacja iPhone’a. iPhone oznaczony symbolem 6 będzie miał ekran o przekątnej 4,7 ca la i rozdzielczości 1334x750 pikseli, nowy procesor A8,... 7
  • Pełzający komunizm 15 wrz 2014, 6:00 W polskiej rzeczywistości pojawił się nowy trend. Wracają pomysły rodem z głębokiego PRL. Do takich zaliczam ostatnią propozycję Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji. Wszystkie firmy mają płacić obowiązkowy abonament na media... 8
  • Kartka dla Rosjanina 15 wrz 2014, 6:00 Wyobraźmy sobie, że spacerujemy ulicami Moskwy lub Irkucka i chcemy gdzieś wstąpić, by coś zjeść. Na drzwiach restauracji jest jednak kartka: „Polaków nie obsługujemy”. Wojciech Cejrowski chwali właściciela sopockiej... 8
  • Stolik Kopacz 15 wrz 2014, 6:00 Premier bez zaplecza. Na razie głównym strategiem i doradcą Ewy Kopacz jest Donald Tusk. 10
  • Trudna partia 15 wrz 2014, 6:00 Ewa Kopacz jeszcze nie została premierem, a lista kłopotów w PO, które ją czekają, jest coraz dłuższa. 13
  • PiS bez nadprezesa 15 wrz 2014, 6:00 Jarosława Kaczyńskiego opuścił Stanisław Kostrzewski, inżynier finansowy partii. Człowiek, który zna wszystkie jej tajemnice. 16
  • Polska broń dla Ukrainy 15 wrz 2014, 6:00 Mimo zaprzeczeń resortu obrony na ostatnim szczycie NATO Polska porozumiała się z Ukrainą w sprawie dostaw broni – dowiedział się „Wprost”. 18
  • Szukam liberałów 15 wrz 2014, 6:00 Chciałbym, żeby na polskiej scenie politycznej pojawiła się poważna, wolnościowa partia złożona z młodych ludzi. Gdyby taka wiarygodna organizacja powstała, to bym ją poparł – deklaruje prof. Leszek Balcerowicz, który 25 lat temu został wicepremierem w rządzie Tadeusza... 20
  • E-miliony Palikota 15 wrz 2014, 6:00 Dwa miliony złotych z dotacji budżetowej otrzymała jednoosobowa firma syna skarbniczki Twojego Ruchu na wątpliwy program E-Partia. Działacze i posłowie żądają rozliczenia partyjnych wydatków. 24
  • Po prostu Legia Warszawa 15 wrz 2014, 6:00 Ja jako rektor nie byłem taki naiwny i nie dałem się podsłuchać. Wiedziałem, że jak jest ważna rozmowa, to trzeba wyjść na Planty – Jerzy Stuhr opowiada o swoim nowym filmie, w którym rozprawia się z Solidarnością, Kościołem i naszym wewnętrznym Piszczykiem. 28
  • Bankowanie przed trzydziestką 15 wrz 2014, 6:00 Pokolenie „młodych bankujących” zmienia oblicze oferty bankowej. Są praktycznie całą dobę online i oczekują, że szybka, wygodna i mobilna będzie również ich bankowość. 33
  • Seksualny rekord świata 15 wrz 2014, 6:00 Współczesnych autorów literatury światowej, którzy zdolni są mną wstrząsnąć lub chociaż wywołać nikły uśmiech na twarzy, można policzyć na palcach jednej ręki, a właściwie na dwóch palcach: Wiktor Pielewin i Elfriede Jelinek.... 34
  • Śmiertelne błędy bez kary 15 wrz 2014, 6:00 Zdarza im się pomylić białaczkę z ząbkowaniem, a nowotwór złośliwy z anemią. Śmieją się z przerażonych rodziców. Wskutek błędów pediatrów umierają dzieci. 36
  • Katohipsterzy 15 wrz 2014, 6:00 Zdystansowani od kościelnego mainstreamu katoliccy hipsterzy pokazują, że w awangardowym podejściu do wiary nie ma nic złego. 40
  • Jestem ambasadorem Polski 15 wrz 2014, 6:00 Lubię Polaków i utożsamiam się z Polską, chociaż wiele rzeczy chciałbym w tym naszym społeczeństwie zmienić – mówi Sylwester Wardęga, najpopularniejszy showman polskiego YouTube. 44
  • Lans na babcię 15 wrz 2014, 6:00 Seniorzy coraz odważniej wkraczają w świat młodych ludzi. I odwrotnie. Moda na imprezy międzypokoleniowe wyrasta na gruzach stereotypów. 48
  • Łowczynie jeleni 15 wrz 2014, 6:00 Pochodzą z normalnych rodzin, najczęściej studiują, szukają pracy za godne pieniądze. Kelnerki z ekskluzywnego klubu go-go! 51
  • Polowałem na Sowietów 15 wrz 2014, 6:00 W sytuacjach skrajnych w człowieku budzą się zwierzęce odruchy. Przed oczami stają mi sceny, które przynoszą mi wstyd – opowiada Zbigniew Lubieniecki, autor autobiograficznej książki „Łowca”. 54
  • Nowe państwo Szkocja 15 wrz 2014, 6:00 Pół roku temu niepodległość Szkocji była abstrakcją. Dziś, na kilka dni przed referendum, jej zwolennicy i przeciwnicy idą w sondażach łeb w łeb. Głosując na „tak”, Szkoci robią w Europie rewolucję. 58
  • Berlin do sprzątania 15 wrz 2014, 6:00 O burmistrzu Berlina Klausie Wowereicie mówiono, że zamiast rządzić, zarządza chaosem. W końcu poległ i zostawił po sobie najmniej niemieckie miasto w Niemczech. 62
  • Burzliwe dzieje złotego 15 wrz 2014, 6:00 Historię pieniądza w równym stopniu wyznaczają wynalazki zmierzające do udoskonalania jego formy i sposobu funkcjonowania, jak i nieustanne starania o to, by zachował on swoją wartość. Burzliwe dzieje złotego wskazują jednak, że nasi przodkowie nie zawsze potrafili radzić... 64
  • Zagraniczne banki polskie 15 wrz 2014, 6:00 Niedługo do historii mogą przejść nazwy dwóch kolejnych polskich banków. Czy Polska może czuć się bezpiecznie pod dominacją zachodnich gigantów bankowości? 69
  • Targi dla energetyki 15 wrz 2014, 6:00 RYSZARD MIGDALSKI – PRZEWODNICZĄCY KOMITETU PROGRAMOWEGO TARGÓW ENERGETAB, DYREKTOR DS. TARGÓW I SZKOLENIA W ZIAD BIELSKO-BIAŁA SA ENERGETAB – trzydniowe międzynarodowe targi energetyczne rozpoczną się w Bielsku-Białej 16... 72
  • Pod maską energetyki 15 wrz 2014, 6:00 Elektrownia jest jak samochód. Żeby prąd płynął ciągle i był tani, „pod maską” muszą być podzespoły z najwyższej półki. Tylko że wtedy sekret ich przewagi wykradają… szpiedzy konkurencji. 74
  • Efektywność energetyki wzrośnie dzięki innowacjom 15 wrz 2014, 6:00 Firmy z branży energetycznej coraz chętniej angażują się w projekty badawczo-wdrożeniowe, których celem jest poprawa sprawności wytwarzania energii elektrycznej. 82
  • Elektrobudowa wkracza w inny wymiar 15 wrz 2014, 6:00 Tworzymy historię polskiej myśli technicznej w dziedzinie elektrotechniki – mówi dr inż. Adam Gawłowski, dyrektor marketingu oddziału spółki Rynek Dystrybucji Energii ELEKTROBUDOWA SA. 84
  • Śląski gigant świętuje 15 wrz 2014, 6:00 Rafako SA zna niezawodny przepis na biznesowy sukces: nie zmieniać branży przez 65 lat, dywersyfikować przychody, z podwykonawcy stać się samodzielnym wykonawcą dużych kontraktów. 86
  • Szybciej, prościej, oszczędniej 15 wrz 2014, 6:00 Inteligentne liczniki energii sukcesywnie wypierają te tradycyjne i stają się bazą dla usług przyszłości w energetyce. 90
  • Rosjanin, który chce rządzić światem 15 wrz 2014, 6:00 Rosyjski matematyk Grigorij Perelman wie, jaki kształt ma wszechświat. Zdobył za to milion dolarów, lecz nagrody nie przyjął. Dziś żyje jak kloszard. 92
  • Koniec, czyli początek 15 wrz 2014, 6:00 Otwiera się przed nami unikalna szansa, by wreszcie zostawić za sobą cały balast humanizmu i racjonalizmu z ich władczą, męską, imperialną obłudą. Przekonuje nas o tym włoska filozofka Rosi Braidotti w wydanej właśnie feministycznej książce „Po człowieku”. 96
  • Smutne oczy gołębia 15 wrz 2014, 6:00 Wenecki Złoty Lew dla Roya Anderssona przypomniał o jednym z najciekawszych autorów kina europejskiego. O artyście, który przejmującą sztukę potrafi tworzyć z przeciętności. 100
  • Kalejdoskop kulturalny 15 wrz 2014, 6:00 Gdyńskie gatunki Festiwal w Gdyni, najważniejszy przegląd rodzimej produkcji, jest dowodem, że polskie kino staje się coraz bardziej różnorodne. W konkursie zostanie zaprezentowanych 13 tytułów. Są wśród nich zarówno obrazy... 102
  • Bomba tygodnia 15 wrz 2014, 6:00 „Przyjaciele” Tomasz Jacyków dołączył do zacnego grona celebrytów, którzy zabrali głos w obronie Joanny L. Przypomnijmy: aktorka, mając 1,2 promila alkoholu we krwi, spowodowała kolizję w Warszawie. „Zarówno hydraulicy... 106
  • Nieśmiertelny socjalizm 15 wrz 2014, 6:00 Marek Woszczyk, prezes Polskiej Grupy Energetycznej, powiedział, że nie ma projektu zakupu kopalni węgla od Kompanii Węglowej. To zaskoczenie, bo od kilku tygodni trwają publiczne deklaracje szefów państwowych firm energetycznych, którzy... 110
  • To, co najważniejsze 15 wrz 2014, 6:00 Bat na gaz Na Polaków znów padł blady strach. W połowie ubiegłego tygodnia Polskie Górnictwo Naftowe i Gazownictwo poinformowało, że otrzymuje z Rosji 45 proc. gazu mniej. Żeby zabezpieczyć niedobór, spółka uruchomiła dostawy przez... 111
  • Niebezpieczna gra 15 wrz 2014, 6:00 Akcja Gazpromu po raz kolejny pokazuje, że błękitne paliwo jest dla Rosjan czymś więcej niż tylko przedmiotem handlu – mówi Tomasz Chmal, ekspert ds. energetycznych Instytutu Sobieskiego. 113
  • Kogo boli embargo 15 wrz 2014, 6:00 Wbrew temu, co w propagandowym zacięciu mówią politycy, wojna gospodarcza oznacza zawsze straty dla obu stron. Czy Zachód może zadawać dotkliwe ciosy, samemu pozostając dość bezpiecznym? 115
  • Ameryka pomoże 15 wrz 2014, 6:00 Polskie firmy w amerykańskim stylu ruszyły na podbój USA. Czy to wystarczy, by zrekompensować embargo Rosji? 120
  • Pieniądze nie do przełknięcia 15 wrz 2014, 6:00 Jedzenie owadów to norma dla większości mieszkańców naszej planety. Namawiają do tego nawet specjaliści z UE i ONZ. Nowa moda dotarła również do Polski, a restauratorzy zwietrzyli interes. 124
  • Pułapka średniego wzrostu 15 wrz 2014, 6:00 Polskie Davos zdominowały w tym roku pytania, jak wojna na Ukrainie wpłynie na polski rozwój gospodarczy. 127
  • Biznes i technologie 15 wrz 2014, 6:00 Wielki i większy Wielkieś więto Apple. Gigant z Cupertino zaprezentował całą masę nowości. Wśród nich kolejna generacja iPhone’ów. iPhone oznaczony symbolem 6 będzie miał ekran o przekątnej 4,7 cala i rozdzielczości 1334 x 750... 129
  • Mocne tąpnięcie 15 wrz 2014, 6:00 Piotr Dziura, członek zarządu Gerda Brokers MINIONY TYDZIEŃ to przede wszystkim dynamiczne osłabienie złotego oraz gwałtowne pogorszenie się nastrojów na warszawskiej giełdzie. Złoty ucierpiał nie tylko wskutek sytuacji na globalnym... 130
  • Pięć zasad karania pracowników 15 wrz 2014, 6:00 Umiejętne karanie to – obok systemu nagród – jedno z najważniejszych narzędzi zarządzania firmą. Tylko pamiętaj: jesteś dla swoich podwładnych szefem, a nie rodzicem czy tym bardziej sędzią. 131
  • Pogrzeb króla mody 15 wrz 2014, 6:00 W kilka lat z małej lokalnej firmy zrobił globalną ikonę mody. W wieku 66 lat zmarł Yves Carcelle, twórca potęgi Louis Vuitton. 133
  • Dwie książki 15 wrz 2014, 6:00 Kupowanie wartości Fundamentem kariery inwestycyjnej – przekonuje Howard Marks – jest wartość. Trzeba wiedzieć, ile co jest warte i jeśli jest tanie, to kupić i trzymać. Proste? Nie tak do końca. Bo trzeba szukać wartości,... 134
  • Kadry 15 wrz 2014, 6:00 Zmiany w zarządzie spółki Hawe – Krzysztof Witoń został odwołany ze stanowiska prezesa firmy. Na jego miejsce rada nadzorcza powołała PIOTRA KUBASZEWSKIEGO. Spółka zajmująca się budową sieci światłowodowych nie wyjaśniła,... 135

ZKDP - Nakład kontrolowany