Sekret Obamy

Sekret Obamy

Masz problem z realizacją postanowień? Naukowcy odnaleźli klucz do silnej woli. Należy ją oszczędzać.

Rzucisz palenie, zaczniesz uprawiać sport, zmienisz pracę. Czy masz już postanowienie noworoczne? Oczywiście, większość z nas w sylwestra obiecuje sobie wiele. Jednak najczęściej swoich postanowień noworocznych wcale nie realizujemy.

Paradoksalnie ponosimy porażkę nie dlatego, że zapominamy o tym, co sobie obiecaliśmy, ale dlatego że po kilku tygodniach noworoczna motywacja z nas ulatuje. Dlaczego? I jak wreszcie dotrzymać postanowień? Odpowiedź na to pytanie znalazł prezydent USA Barack Obama. Kilka lat temu dziennikarz „Vanity Fair” towarzyszył Obamie przez całe pół roku w jego podróżach. Był zdziwiony, jak automatycznie prezydent wykonuje codzienne czynności. Rutyna Obamy obejmuje m.in. obowiązkowe ćwiczenia fizyczne oraz powtarzalne posiłki. – Na śniadanie jem zwykle miskę płatków i banana, na lunch kanapkę z sałatką z kurczaka – mówił prezydent Obama. W jego przypadku rutynowe jest też zakładanie garniturów. Nie ma mowy o zastanawianiu się, co ubrać, bo w szafie Obamy jest tylko kilka garniturów – granatowych i szarych, do których obowiązkowo idzie określona koszula czy krawat. – Nie chcę podejmować decyzji o tym, co jem i co zakładam, bo mam zbyt wiele innych decyzji do podjęcia – tłumaczył prezydent Obama.

Co ciekawe, podobną filozofię wyznaje Mark Zuckerberg. Ten 30-letni miliarder i właściciel serwisu Facebook nosi codziennie taką samą szarą koszulkę. – Mam to szczęście, że budzę się codziennie, aby służyć ponad miliardowi ludzi korzystających z portalu – wyjaśnia Zuckerberg. – Czułbym, że źle wykonuję swoją robotę, gdybym zużywał energię na rzeczy głupie, mało ważne czy frywolne. Dwaj wpływowi Amerykanie to niejedyne osoby świadomie ograniczające dokonywane wybory. Jak zauważa Mason Currey, autor książki „Daily Rituals: How Artists Work” (Codzienne rytuały. Jak pracują artyści), schemat dnia wybitnych ludzi jest często powtarzalny do tego stopnia, że można bardzo wyraźnie wyodrębnić stałe pory, w których pracują, drzemią czy się bawią. I to niezależnie od profesji. Takie schematy dnia mieli kompozytor Ludwig van Beethoven, filozof Immanuel Kant czy przyrodnik Karol Darwin. Chyba warto pójść w ich ślady, zwłaszcza że skuteczność takiej postawy w odnoszeniu sukcesu udowodnili naukowcy.

WIADRO Z ENERGIĄ

– Mózg ewolucyjnie nie za bardzo odróżnia decyzje ważne od nieważnych – mówi Tomasz Duda, psycholog z Uniwersytetu Warszawskiego. – Jeśli chodzi o obciążenie poznawcze dla mózgu, w zasadzie nie ma różnicy, czy decydujemy o kolorze żakietu, czy losach świata – twierdzi.

Tak samo sądzi psycholog Roy Baumeister. Od ponad 20 lat prowadzi badania, z których jednoznacznie wynika, że pewne typy świadomego działania wydają się czerpać z jednej i tej samej puli energii związanej z siłą woli. Niezależnie od wagi podejmowanych przez nas decyzji każda kolejna wyczerpuje pulę. Jeśli na przykład mamy za dużo rozpraszaczy typu wybór śniadania czy odpowiedniego szalika, nasze późniejsze decyzje stają się mniej trafne. Dzieje się tak, ponieważ w wyniku kolejnych decyzji wiadro z siłą woli stopniowo się opróżnia. W konsekwencji wyczerpuje się nasza samosterowność (ang. self-control), rozumiana przez psychologów jako zdolność do długofalowego utrzymywania hierarchii zadań przez nas wyznaczanych.

Potwierdzają to eksperymenty. Jedno z badań Baumeistera, opisane w książce „Siła woli”, wyglądało następująco. W pierwszej części eksperymentu dwie grupy osób posadzono przy stole, na którym leżały świeżo upieczone ciastka i o wiele mniej atrakcyjne dla języka zimne rzodkiewki. Jedna z grup mogła zjeść ciastka, natomiast drugą poproszono o powstrzymanie się i zjedzenie tylko rzodkiewek. Następnie obie grupy miały przez pół godziny rozwiązywać trudne łamigłówki. Co się okazało? Grupa, która wcześniej musiała użyć siły woli, aby oprzeć się ciastkom, rezygnowała z zadania już po ośmiu minutach, natomiast grupa, która nie musiała dokonywać tego wyboru, wytrzymała średnio 19 minut. Podobne rezultaty uzyskano w innym eksperymencie, gdy przed rozwiązywaniem łamigłówki dwie grupy osób oglądały budzący emocje film. Grupa, którą proszono o powstrzymywanie emocji, wypadała gorzej podczas łamigłówek. – Decydowanie o małych rzeczach wyczerpuje pulę energii, którą moglibyśmy przeznaczyć na coś innego – komentuje Baumeister. – W tym procesie nasza siła woli słabnie i rozprasza się – dodaje.

Dobrym przykładem jest twoje samopoczucie po zakupach w centrum handlowym. Odczuwasz wtedy zmęczenie – nie fizyczne, ale psychiczne, związane z wielością podejmowanych wyborów. Dlatego jeśli chcesz na przykład rzucić w tym roku palenie, być może warto zacząć od eliminacji tych wszystkich małych rzeczy, które wymuszają twój świadomy wybór, a przez to dają ci iluzję, że naprawdę kierujesz własnym życiem?

Wyeliminowanie pokus nie może oczywiście oznaczać zaniedbania. Choćby jedzenia. Wręcz przeciwnie, odpowiednie odżywianie jest niezbędne – zawarta w owocach czy miodzie glukoza wspomaga działanie mózgu i przyczynia się do odpowiedniej motywacji człowieka. Nie chodzi więc o nieprzywiązywanie wagi do jedzenia, ale o nieprzywiązywanie myśli do samego wyboru. Kto wie, czy monotonne śniadania Brytyjczyków, składające się z bekonu, fasoli i ziemniaków, nie wspomagały koncentracji naukowców? A wykwintne posiłki Greków nie miały związku z ich obecną zapaścią gospodarczą? – Jeśli codziennie podejmujesz sto małych decyzji, to często nie potrafisz zrealizować tych celów, które są naprawdę ważne – mówi Tomasz Duda.

JESZCZE IM POKAŻESZ

Wola ludzka jest niestety słaba. Dlatego tak niewielu naprawdę potrafi sterować swoim życiem i osiąga w nim to, czego naprawdę pragnie. Można to zmienić. Nie musisz od razu z lenia stawać się osobą o żelaznej woli. Zacznij od jakiegoś postanowienia noworocznego. Oczywiście, ograniczanie niepotrzebnych, rozpraszających cię decyzji, odpowiednie odżywianie i sen to dopiero początek drogi do sukcesu. Z codziennej rutyny prezydenta Obamy warto też naśladować regularne ćwiczenia fizyczne. Liczne badania, choćby ostatnio te przeprowadzone przez szwedzki Instytut Karolinska, wykazały, że nawet podczas lekkich ćwiczeń mięśnie produkują substancje chemiczne wspomagające wydajność umysłową i chroniące mózg przed działaniem stresu.

Poza tym ważne jest ujęcie noworocznego postanowienia jako konkretnego celu z terminem, po którego upływie otrzymamy nałożoną przez nas samych karę. – Jeśli obiecamy sobie coś ogólnego, np. „chcę lepiej pracować”, to sami nie wiemy, co ten cel tak naprawdę oznacza – mówi Duda. – A jeśli nie będziemy kategoryczni i powiemy, że spróbujemy, to tak naprawdę usprawiedliwiamy swoją późniejszą porażkę. Później powiemy sobie: „Spróbowałem, ale nie wyszło”. A przecież 1 stycznia jest tak samo dobry, aby rozwijać siłę woli, jak 15 lutego czy 20 czerwca. Można ją ćwiczyć tak jak Benjamin Franklin, jeden z ojców założycieli USA. Gdy wstawał rano, zawsze zadawał sobie pytanie: „Jakiego dobra dziś dokonam?”. A gdy kładł się spać: „Jakie dobro dziś zrealizowałem?”. Warto o tym pamiętać, szczególnie że żelazna siła woli może zmienić twoje życie. �

Okładka tygodnika WPROST: 3/2015
Więcej możesz przeczytać w 3/2015 wydaniu tygodnika „Wprost”
Zamów w prenumeracie lub w wersji elektronicznej:

Spis treści tygodnika Wprost nr 3/2015 (1662)

  • Drodzy Czytelnicy! 11 sty 2015, 20:00 Patrzyłem w ekran telewizora. Rozstrzelanie zespołu redakcyjnego „Charlie Hebdo” wywołało we mnie potok słów. Bardzo emocjonalnych. W redakcji, od szefa działu Świat, usłyszałem: „Przecież jesteśmy otwartą i... 3
  • Józef Oleksy (1946-2015) 11 sty 2015, 20:00 Ostatnia rzecz, na której Józefowi Oleksemu zależało, to zdjąć z siebie odium sprawy Olina, która przerwała na jakiś czas jego karierę polityczną i – jak twierdził – złamała mu życie. 6
  • Skaner 11 sty 2015, 20:00 Superukład w PiS Jeśli zgodnie z planami kierownictwa PiS Mirosława Stachowiak-Różecka poprowadzi kampanię prezydencką Andrzeja Dudy, będzie to oznaczać jedno: w PiS zacznie odzyskiwać wpływy Adam Hofman. W zasadzie żadna to tajemnica,... 8
  • Moja przygoda z Owsiakiem 11 sty 2015, 20:00 Byłem u Jerzego Owsiaka na długiej rozmowie wiosną 2013 r. – Sprawdziliśmy sobie, że zajmujesz się dziennikarstwem śledczym – witał mnie w pierwszych słowach. Owsiak i jego współpracownicy poświęcili mi dużo czasu, ale rozmowa była dziwna. 9
  • Atak na wolność 11 sty 2015, 20:00 Współczesny islam bywa morderczy nie tylko na marginesie terrorystycznej ekstremy. Religijne reżimy, jak Arabia Saudyjska czy Iran, poza tym, że sponsorują terroryzm, okradają też i zabijają swoich obywateli. Wszystko w imię Allaha. 14
  • Doktor paprotka 11 sty 2015, 20:00 SLD wystawił Magdalenę Ogórek jako kandydatkę w wyborach prezydenckich w dniu śmierci Józefa Oleksego. To nie tylko niestosowność, lecz także zapowiedź upadku tej partii. 20
  • Reality show Arłukowicza 11 sty 2015, 20:00 Bokser, który bardzo lubi walkę – mówią o ministrze zdrowia lekarze. Bartosz Arłukowicz właśnie ocalił skórę. „Wprost” ujawnia kulisy politycznego kryzysu wokół służby zdrowia. 22
  • Bunt lekarzy rodzinnych 11 sty 2015, 20:00 Minister zdrowia nazywa ich szantażystami i sprowadza do roli maszynek do wypisywania recept. Brytyjczycy zatrudnią ich od ręki za osiem razy więcej. Do leczenia. 25
  • Kampania króla Salomona 11 sty 2015, 20:00 Otoczenie Bronisława Komorowskiego tylko z pozoru nie przygotowuje się do kampanii wyborczej. Tak naprawdę wszystko jest już przygotowane. Przedstawiamy pięć asów, którymi zagra w najbliższym czasie otoczenie prezydenta. 27
  • Tata na stare lata 11 sty 2015, 20:00 Swoim późnym ojcostwem Janusz Korwin-Mikke wywołał polityczną sensację i kryzys w swojej partii. Ale nie jest wyjątkiem – średni wiek polskiego ojca systematycznie rośnie. 30
  • Narkotykowa opera 11 sty 2015, 20:00 Dwóch wielkich polskich bossów narkotykowych pokłóciło się o pół miliona euro. Jeden został porwany. Zwłoki drugiego znaleziono w walizce dryfującej po amsterdamskim kanale. 34
  • Judasze 11 sty 2015, 20:00 Czy uwierzycie: łatwiej przyszło mi nauczyć się odpyskowywać pyskaczom w przestrzeni publicznej (tzw. pysk outdoor), łatwiej przyszło mi mówić nawet najbardziej lewym telewizjom, że mają płacić za udział w programie, a nawet łatwiej... 37
  • Gracze 11 sty 2015, 20:00 Wbrew stereotypom gracze komputerowi to wcale nie aspołeczne i agresywne typy. To ludzie aktywni, pracowici i otwarci na świat. 38
  • Małżeństwo na weekend 11 sty 2015, 20:00 Jedno tu, drugie – tam. W innym mieście lub kraju. Spotkania w weekendy, a często rzadziej. W taki sposób funkcjonuje coraz więcej związków. 41
  • Samotna matka szuka sponsora 11 sty 2015, 20:00 Sponsoring przestał być domeną frywolnych studentek. Finansowego wsparcia w zamian za własne ciało szukają też samotne matki. 44
  • Na językach 11 sty 2015, 20:00 Patrzę na polityków jak na kreatorów mody językowej. Mają duży wpływ na nasze mówienie, a przez to i na nasze myślenie – mówi prof. Jerzy Bralczyk, językoznawca. 47
  • Wszyscy jesteśmy erotomanami 11 sty 2015, 20:00 Byłem w życiu dość czynnym miłośnikiem seksu. Dzisiaj są to po prostu wspomnienia – mówi Janusz Majewski, reżyser. 50
  • Adonis na włamie 11 sty 2015, 20:00 Proces pokazał dwie twarze znanego aktora – konesera sztuki i złodzieja. 56
  • Waleczny jak kurczak 11 sty 2015, 20:00 Legenda głosi, że to gęsi uratowały Rzym przed najazdem Galów. Tak naprawdę jednak to kury odegrały decydującą rolę w rozwoju zachodniej cywilizacji. 60
  • Tajemnice Czarnej Żmii 11 sty 2015, 20:00 Windsorowie zablokowali emisję filmu o tym, jak PR-owcy kreują wizerunek księcia Karola. Po interwencji wizerunek księcia cierpi. 64
  • Kobiety na murawy 11 sty 2015, 20:00 W kobiecym futbolu pojawiają się wielkie pieniądze, wielcy sponsorzy i wielkie gwiazdy. To najszybciej rozwijająca się dyscyplina sportu na świecie. W tym roku mundial. 66
  • Biznes 11 sty 2015, 20:00 Węgiel Kopacz jak Thatcher? Rząd przyjął plan dla Kompanii Węglowej. Rozwiązaniem jej problemów ma być likwidacja czterech kopalń, przeniesienie 6 tys. osób do innych zakładów i osłony dla 5,2 tys. zwalnianych – kosztem około 2,3... 69
  • Biznes i technologie 11 sty 2015, 20:00 Złoto dla audiofilów SONY NADAL WIERZY W SWOJEGO WALKMANA, uznając, że iPod jest tylko jego młodszym bratem. Flagowy walkman pokazany na targach CES w Las Vegas to sprzęt, który będzie raczej w zasięgu zasobnych audiofilów. Za 5 tys. zł... 74
  • Serwer do wynajęcia 11 sty 2015, 20:00 Optymalizacja kosztów, swoboda działania i wysoki komfort zarządzania – to tylko niektóre zalety korzystania z wirtualnych serwerowni lub serwerów dedykowanych. 76
  • Sukces w chmurach 11 sty 2015, 20:00 Szybciej, lepiej, taniej. Na Zachodzie już dawno zrozumiano, że biznes w chmurze przynosi wymierne korzyści. Powoli to myślenie dochodzi do Polski. 78
  • Konto firmowe szyte na miarę 11 sty 2015, 20:00 Rachunek bankowy może być dla firmy narzędziem usprawniającym jej działalność. Może się jednak stać prawdziwą kulą u nogi, generującą koszty i problemy. Dlatego kwestii wyboru banku warto poświęcić trochę czasu i znaleźć na rynku ofertę dobrze dopasowaną do potrzeb oraz... 81
  • Chytry zabójca 11 sty 2015, 20:00 Były premier Józef Oleksy zmarł na nowotwór, który rocznie zabija blisko 4 tys. Polaków. Wciąż nie mamy dostępu do nowoczesnych terapii. 86
  • Sekret Obamy 11 sty 2015, 20:00 Masz problem z realizacją postanowień? Naukowcy odnaleźli klucz do silnej woli. Należy ją oszczędzać. 88
  • Pochwała porażki 11 sty 2015, 20:00 „Foxcatcher” to jeden z oscarowych faworytów. I kolejny gorzki obraz Ameryki stworzony przez jednego z jej najzdolniejszych reżyserów: Bennetta Millera. 90
  • Literat, amator, przechodzień 11 sty 2015, 20:00 Z Tadeuszem Konwickim odchodzi cała epoka. Pozostają znakomite powieści, wybitne filmy i głęboka refleksja nad tym, skąd się wzięliśmy i kim właściwie jesteśmy. 92
  • Kalejdoskop kulturalny 11 sty 2015, 20:00 Być jak Danuta Stenka Hitchcock mawiał, że film to życie, z którego wymazano plamy nudy. „Koncert życzeń” Xaviera Kroetza, koprodukcja nowohuckiej Łaźni Nowej i TR Warszawa z wybitną rolą Danuty Stenki, to pełna suspensu... 94
  • Bomba tygodnia 11 sty 2015, 20:00 Maślaki atakują Były Grycanki, teraz są Maślaki, czyli rodzina Maślaków, która zalała swoją obecnością media. Zaczęło się od ślicznego Maślaka, który został Misterem Polski, szybko zasmakował w pozowaniu na ściankach i wdał... 98

ZKDP - Nakład kontrolowany