Ostatni władca Ukrainy

Ostatni władca Ukrainy

Ze wszystkich ukraińskich utopii ta ma chyba największy potencjał. Zwolennicy odrodzenia hetmanatu kilka razy postawili na współpracę z Niem - cami i za każdym razem srodze się na tym zawiedli.

W środowiskach ukraińskich nacjonalistów, odwołujących się do chrześcijańskiej i kozackiej tradycji, nazwisko Skoropadski bardzo się przydaje w karierze. Przekonał się o tym Artem Skoropadski, ledwo mówiący po ukraińsku rosyjski dziennikarz, który jest dziś rzecznikiem prasowym Prawego Sektora. To organizacja, która była najaktywniejsza podczas rewolucji na kijowskim Majdanie, a jej aktywiści zasilili najbardziej waleczne jednostki ukraińskie, bijące się z Rosjanami w Donbasie. Magia nazwiska Skoropadski nie bierze się znikąd. Protoplasta rodu Fiodor wojował u boku Bohdana Chmielnickiego i padł pod Żółtymi Wodami od polskiej szabli. Iwan dzięki zdradzie dochrapał się tytułu hetmana, po to tylko, by stracić i buławę, i resztki władzy na Ukrainie, zagarniętej przez Piotra I. Potem Skoropadscy służyli wiernie rosyjskim carom aż do obalenia ich przez bolszewików, gdy nadarzyła się okazja do stworzenia nowej ukraińskiej monarchii na gruzach walącego się imperium.

JAK CAR WŚRÓD KOZAKÓW

O tym, że tata dokonał w Kijowie przewrotu i stał się udzielnym władcą Ukrainy, Elizawieta Skoropadska dowiedziała się od bolszewickich gazeciarzy w Piotrogrodzie. Był Wielki Piątek roku 1918. Rodzina Skoropadskich utknęła w Pitrze po rewolucji, starając się nie rzucać w oczy czekistom. Mama Elizawiety, Aleksandra, była córką wpływowego carskiego ministra Piotra Durnowo, który jeszcze przed wybuchem pierwszej wojny światowej twierdził, że wojna z Niemcami jest błędem, który doprowadzi do rewolucji w Rosji. Tata Elizawiety Pawło Skoropadski był jednym z najwierniejszych kozaków Mikołaja II. Zaczynał służbę w czasie wojny z Japonią, potem został adiutantem władcy.

Gdy w końcu wybuchła rewolucja, Skoropadski był już generałem lejbgwardii, próbującym opanować chaos na Ukrainie, będącej wówczas czymś na kształt rosyjskiego Dzikiego Zachodu. Po stepie grasowali anarchiści Nestora Machno, sympatyzujący z bolszewikami dezerterzy z carskiej armii i pospolici bandyci, plądrując dwory i mordując ziemian, urzędników czy policjantów. Do tego dodać trzeba wojska bolszewickie, stawiających im opór białogwardzistów oraz Niemców i Austriaków, okupujących znaczne połacie Ukrainy. Carskie imperium rozsadzała rebelia, wywołana za niemieckie pieniądze przez zwolnionego z niemieckiego więzienia Włodzimierza Uljanowa, zwanego Leninem. Korzystając z okazji, kajzer Wilhelm chciał stworzyć na gruzach Rosji kolonie na wschodzie, mamiąc mglistymi obietnicami wolności Polaków, Bałtów i Ukraińców.

Ci ostatni odgrywali w tym planie na tyle ważną rolę, że nie zważając na protesty Polaków, Berlin zaprosił ich delegację do Brześcia Litewskiego, gdzie bolszewicy negocjowali separatystyczny pokój z Niemcami i Austrią. Ukraińcom oddano Kijów, a armia bolszewicka miała wycofać się z kraju. Problem polegał jedynie na tym, kto będzie rządził okupowaną przez Niemców Ukrainą. Kajzer Wilhelm i jego generałowie niechętnie patrzyli na socjalistyczny rząd, obawiając się, że jego powstanie zainspiruje rewolucjonistów w Niemczech. Dlatego Berlin zaczął rozglądać się za kimś bardziej godnym zaufania. Wybór padł na generała Pawło Skoropadskiego, który jeszcze przed wojną był jednym z filarów proniemieckiego stronnictwa w Petersburgu. Co nie zaskakuje, jako że był typowym przedstawicielem zniemczonej arystokracji carskiej. Urodził się w Wiesbaden, gdzie spędził większość dzieciństwa. Gdy pojawił się w rodzinnych posiadłościach pod Połtawą, słabo mówił po rosyjsku, a ukraińskiego nie znał w ogóle. Potem nadrobił te braki, które nie uchodziły potomkowi ostatniego hetmana Ukrainy.

To właśnie pochodzenie było istotnym argumentem dla wolnych Kozaków, by, zgodnie z tradycją, ogłosili go hetmanem. Poza tym 60-tysięczna armia ochotnicza, powołana do obrony kraju przed bolszewickimi bandami, Niemcami i machnowcami, potrzebowała doświadczonego dowódcy. Wcześniej kierowali nią elekcyjni oficerowie, wśród których rej wodził podkomendny Skoropadskiego, płk Iwan Połtawec-Ostrianica.

Tuż przed Wielkanocą 1918 r., z poparciem Niemców, nowy hetman dokonał sprawnego zamachu stanu w Kijowie, obalając socjalistyczny rząd. Demokrację, reformy rolne i wolność słowa szybko uznał za szkodliwe fanaberie. Postanowił ogłosić się udzielnym władcą całej Ukrainy z uprawnieniami wzorowanymi na tych, jakie miał car w przedrewolucyjnej Rosji. Jego państwo nie miało jednak szans okrzepnąć, bo po kilku miesiącach istnienia hetmanatu Niemcy, którzy tak dobrze radzili sobie na wschodzie, przegrali wojnę na froncie zachodnim i zaczęli się wycofywać z Ukrainy. Dla Skoropadskiego, który postawił na sojusz z pokonanymi, była to katastrofa. Hetman próbował co prawda dogadać się z republikanami, których wcześniej odsunął od władzy, ale było już za późno. Notowań arystokraty nie poprawiała ani współpraca z niemieckim okupantem, ani plan federacji z Rosją po obaleniu bolszewików. Porzucony przez Niemców i pokonany przez galicyjskich Strzelców Siczowych, których sam szkolił i zbroił, musiał uciekać z Kijowa tam, skąd w dzieciństwie przybył na Ukrainę.

PODLUDZIE W SŁUŻBIE III RZESZY

Pod koniec lat 20. willa w berlińskiej dzielnicy Wansee, w której mieszkali Skoropadscy, stała się centrum ukraińskiej diaspory w Europie. Rządy bolszewików na kontrolowanej przez nich części Ukrainy zaczęły się od „rozkrzaczenia”, czyli zagłady tradycyjnej kozackiej społeczności. Dzieła zniszczenia dopełnił Józef Stalin, wywołując klęskę głodu w kraju będącym od stuleci spichlerzem Europy. – Pomoc dla głodujących na Ukrainie jest możliwa tylko wtedy, gdy oddzielimy ją od działalności politycznej – ogłosił Skoropadski w obliczu milionów ofiar głodu na Ukrainie.

Ruch wolnych kozaków, któremu patronował hetman, rozwijał się w części Ukrainy należącej do Polski, Czechosłowacji i Rumunii. Monarchiści liczyli, że objęcie władzy w Niemczech przez nazistów, planujących demontaż ładu wersalskiego, umożliwi powstanie niepodległej Ukrainy. I znów, jak pod koniec pierwszej wojny światowej, przeliczyli się w swoich kalkulacjach. Bliski współpracownik hetmana Połtawec-Ostrianica nawiązał kontakty z Alfredem Rosenbergiem i innymi działaczami NSDAP. Tyle że Hitlera nie interesowały aspiracje słowiańskich podludzi, nawet za cenę obietnicy masowego kozackiego zaciągu do Wehrmachtu. Dopiero gdy Stalin zaczął zyskiwać przewagę na froncie wschodnim, Niemcy zgodzili się na wskrzeszenie oddziałów Wolnych Kozaków. W przeciwieństwie do formowanej w Galicji ukraińskiej dywizji grenadierów nie podlegali oni SS, tylko Wehrmachtowi, gdzie hetman miał jeszcze trochę sojuszników wśród starych oficerów, tworzących coś na kształt opozycji wobec NSDAP. Na czele Wolnych Kozaków stanął ataman Mychajło Omylianowicz Pawlenko, weteran polsko-ukraińskich walk z bolszewikami, którego talenty dowódcze cenił sam marszałek Piłsudski. Kozacy skutecznie walczyli z sowiecką partyzantką na Ukrainie, a potem z partyzantami Tity w Jugosławii. Dowodził nimi gen. Helmuth von Pannwitz, który podobno osobiście przekonał Hitlera, że traktowanie słowiańskich ochotników jako podludzi to błąd. Za szacunek okazywany tradycji von Pannwitz został obwołany atamanem przez kozacką starszyznę. Niemiec obiecał ukraińskim podwładnym, że zadba, by po zakończeniu wojny nie dostali się do sowieckiej niewoli. Nie dotrzymał słowa, bo cała jego dywizja wraz z nim skończyła przed plutonami egzekucyjnymi NKWD.

Podobny los spotkał 40 tys. kozackich uchodźców wraz z rodzinami, którzy poddali się Brytyjczykom w Tyrolu. Żandarmeria otoczyła obóz w Linzu i przekazała kozaków Rosjanom, stacjonującym po drugiej stronie rzeki. Oficerowie byli rozstrzeliwani na miejscu, część żołnierzy i cywilów popełniła samobójstwo, byle nie wpaść w ręce NKWD, a setki utonęły podczas próby ucieczki przez rzekę Drawę. Hetman Skoropadski robił wszystko, żeby uratować swoich ludzi. Uparcie stawiał opór Himmlerowi, który chciał pod skrzydłami SS stworzyć dowodzoną przez rosyjskiego renegata Własowa armię sowieckich podludzi, gotowych walczyć ze Stalinem. Hetman liczył na odwrócenie sytuacji z poprzedniej wojny, czyli zawarcie odrębnego pokoju na froncie zachodnim i wspólną wojnę zachodnich aliantów, Niemców i Ukraińców przeciw ZSRR. To była jednak iluzja. Gdy Rosjanie stanęli u bram Berlina, Pawło Skoropadski wyruszył wraz z wierną córką Elizawietą do Bawarii, gdzie mieszkała jego żona. 26 kwietnia 1945 r. niedaleko Obersdorfu zginął w czasie nalotu.

DZIEDZICZNY TYTUŁ

Nowego kozackiego hetmana nie bardzo miał kto wybrać, bo atamani albo już nie żyli, albo byli w drodze na Kołymę. Tytuł stał się więc dziedziczną własnością rodu Skoropadskich. W 1948 r. przyjął go absolwent berlińskiej politechniki, mieszkający w Londynie inżynier Danyło Skoropadski. Czekiści nie pozwolili mu się jednak nim długo cieszyć. Jeśli wierzyć w opowieści agenta KGB Bohdana Staszyńskiego, to hetman Danyło Skoropadski zginął jako królik doświadczalny. Staszyński działał w najbliższym otoczeniu lidera ukraińskich nacjonalistów Stepana Bandery. To on za pomocą specjalnego rozpylacza ukrytego w parasolu otruł cyjankiem przywódcę OUN i innego działacza ukraińskiego Lwa Rebeta. Kilka lat temu Staszyński odnalazł się w Kijowie i stojąc już nad grobem, opowiedział ukraińskiej dziennikarce, jak to w ramach testowania sprzętu przed likwidacją Bandery KGB zlikwidowało młodego Skoropadskiego.

Mimo krążących wśród działaczy diaspory plotek o tym, że CIA jest gotowa wyposażyć kozackich monarchistów w środki do walki z Sowietami, jego działalność miała czysto symboliczny wymiar. Syn niedoszłego władcy Ukrainy mieszkał spokojnie w Anglii. 13 lutego 1957 r. zaręczył się z pochodzącą z Wołynia Haliną Melnyk- -Kałużyńską, a dziesięć dni później już nie żył. Męska linia starego kozackiego rodu wygasła. Tytuł odziedziczyła siostra Danyły, Elizawieta, która dzierżyła hetmańską buławę aż do śmierci w 1978 r. Następna w kolejce do schedy córka Pawło Skoropadskiego Olena Ott w ogóle odmówiła przyjęcia tytułu.

POWRÓT TUHAJ-BEJA

Ukraińscy Kozacy pozostawali bez hetmana, dopóki w początkach XXI w. w Kijowie nie pojawił się pewien Kanadyjczyk o imieniu Borys, podający się za nieślubnego syna zamordowanego w Londynie Danyły. Kanadyjczyk miał w paszporcie wpisane swojsko brzmiące dla wielbicieli „Trylogii” Sienkiewicza nazwisko Tuhaj-bej i twierdził, że to panieńskie nazwisko matki. Tożsamość ojca miała być trzymana w tajemnicy z obawy o życie potomka.

Ta iście sienkiewiczowska historia cudownie uratowanego przed wrogami pogrobowca zrobiła furorę na Ukrainie i w diasporze, dopóki rodzina nie przecięła spekulacji. Głos zabrała uważana za historyczny autorytet Olena Ott Skoropadski, ogłaszając, że Borys to jakiś uzurpator. Tak więc Kozacy mają dziś za głównego kandydata na hetmana uzurpatora o tatarsko brzmiącym nazwisku, a jedynym Skoropadskim, który odgrywa jakąś rolę w ukraińskiej polityce, jest rosyjski dziennikarz, pracujący jako rzecznik wojującej kijowskiej prawicy. ■

©� WSZELKIE PRAWA ZASTRZEŻONE

Ciotka chrzestna Ukrainy

Hetmańskie ambicje Pawło Skoropadski zawdzięczał ciotce Elizawiecie, hrabini Miłoradowicz, która znaczną część swojego majątku przeznaczyła na stworzenie od podstaw współczesnej świadomości narodowej Ukraińców. Ponieważ imperium rosyjskie nie tolerowało takich fanaberii, swoją działalność prowadziła w należącej do Austro-Węgier Galicji. Elizawieta Skoropadska-Miłoradowicz ufundowała w drugiej połowie XIX w. we Lwowie Towarzystwo Naukowe im. Tarasa Szewczenki, pełniące funkcję nieformalnej ukraińskiej akademii nauk. Wydawała także gazety, redagowane przez Iwana Franko i innych przedstawicieli ukraińskiego ruchu narodowego. Jej działalność umożliwiła stworzenie inteligencji o nastawieniu narodowym, z której wywodzili się m.in. Semen Petlura czy Stepan Bandera. Niezależnie od tego, że Skoropadska należała do elity imperium, carska ochrana bacznie obserwowała jej działania w Galicji, pisząc w raportach, że arystokratka snuje plany odrodzenia hetmanatu na Ukrainie. Momentu, gdy plany te zaczął realizować jej bratanek Pawło, nie doczekała. Zmarła przed wybuchem pierwszej wojny światowej.

Okładka tygodnika WPROST: 26/2015
Więcej możesz przeczytać w 26/2015 wydaniu tygodnika „Wprost”
Zamów w prenumeracie lub w wersji elektronicznej:
 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 26/2015 (1685)

  • Dwa sny 21 cze 2015, 21:45 Niech przyśni Ci się świat, gdzie bogatym nie warto się bogacić, a biednym warto tkwić w biedzie. Żadnych własności, zawiści i żadnych list stu najbogatszych (piszemy na str. 81). Wyśnijcie sobie kraj, gdzie równość społeczna jest... 6
  • SKANER 21 cze 2015, 21:45 POLITYKA Z rządu PO do gabinetu Dudy na czatach Michał Królikowski, będąc wiceministrem sprawiedliwości, bronił akcji prokuratury i ABW w redakcji „Wprost”. Teraz ma pracować w kancelarii Andrzeja Dudy. Co do zasady podzielam... 11
  • Sojusz Kukiza 21 cze 2015, 21:45 Konserwatywno-liberalne środowiska: biznes i think tanki wesprą projekt Pawła Kukiza. Rockmen ruszy więc do wyborów uzbrojony w program i mocnych kandydatów, do tego wolny od skrajności narodowców i roszczeniowców. 14
  • Program dla Kukiza i Polski 21 cze 2015, 21:45 Wieść gminna niesie, że piszę program gospodarczy dla Pawła Kukiza. Nie piszę, bo już mam. Jak pan Paweł zechce z niego skorzystać – proszę bardzo. Pani Ewa, panowie Jarosław, Janusz, Leszek czy Ryszard – także. Oto on w obszarze finansów publicznych. 16
  • Antysystem w modzie 21 cze 2015, 21:45 Na polskiej scenie politycznej zapanowała wielka moda na polityków antysystemowych. My z kolei postanowiliśmy się przyjrzeć czemuś innemu: modzie, której hołdują samiantysystemowcy. 18
  • PO pompuje wodę z tonącej łodzi 21 cze 2015, 21:45 Jedyna nadzieja dla Platformy to ukraść referendum Pawłowi Kukizowi. Liderzy tej partii wiedzą, że jeśli nie zdołają tego zrobić, będą musieli oddać władzę. 20
  • Nie rzucim ziemi, skąd nasz Zych 21 cze 2015, 21:45 Ustawa o ochronie polskiej ziemi za poparcie kandydatury Małgorzaty Kidawy-Błońskiej na marszałka Sejmu – takie warunki PSL postawiło Platformie. Ponieważ PO nie chce się zgodzić na projekt ludowców, w koalicji będzie zgrzytać. 22
  • Strach Zachodu to sojusznik Putina 21 cze 2015, 21:45 Polskie czołgi Leopard stawiają czoła zielonym ludzikom pod osłoną belgijskich artylerzystów. Jens Stoltenberg, sekretarz generalny NATO w Warszawie, i ćwiczenia w Świętoszowie to początek akcji reanimacyjnej Paktu. Ustalenia z... 23
  • Czy tanie państwo jest „byle jakie”? 21 cze 2015, 21:45 Autorytety medialne” to ludzie, którzy z pewnością siebie mówią byle co o byle czym, a ich wypowiedzi jako prawda absolutna trafiają na czołówki gazet i wiadomości telewizyjnych. Ostatnio dwa „autorytety medialne”:... 23
  • Niemoc prezydenta Europy 21 cze 2015, 21:45 W Brukseli pryska mit Donalda Tuska jako polityka dużego formatu. Nie dba tam ani o interesy Polski, ani nie wytycza ambitnych planów całej Unii 24
  • Szukają pracy dla ludzi prezydenta 21 cze 2015, 21:45 W PO nerwowo szukają pracy dla ludzi zatrudnionych w Kancelarii Prezydenta Bronisława Komorowskiego. Lista osób, którym trzeba pilnie szukać zatrudnienia, trafiła do stołecznego ratusza. 25
  • Żyjemy w kulturze tajności 21 cze 2015, 21:45 W polskim ustroju zasadą jest dostęp do informacji. Tyle teoria. Bo niezliczona, wręcz nieokiełznana jest liczba przepisów, które wprowadzają tajemnice. Nikt nie sprawdza zależności między nimi, nikt ich systemowo nie analizuje. A... 26
  • Papież mówi, każdy słyszy co chce 21 cze 2015, 21:45 Zanim jeszcze encyklika „Laudato si” została ogłoszona, dziennikarze nazwali ją „antypolską”. Z uwagi na niewielki fragment o zastąpieniu paliw kopalnych, zwłaszcza węgla, ale też ropy naftowej, energią... 26
  • Patologia refundacji 21 cze 2015, 21:45 Ustawa refundacyjna miała dać Polakom dostęp do tanich i nowoczesnych leków. Ale jak to bywa z podobnymi obietnicami, skończyło się farmaceutyczną katastrofą. Do Polski trafiają starsze generacje leków, Polacy wydają na nie najwięcej w historii, a tych, na które ich stać, nie... 28
  • Kosztowna (nie)dostępność 21 cze 2015, 21:45 W kwestii polityki lekowej rząd zachowuje się, jakby miał jednego pacjenta – chory budżet, który trzeba leczyć kosztem pacjentów. Tyle, że ani oszczędności nie są wielkie, ani budżet nie zdrowieje. 30
  • Cena życia 21 cze 2015, 21:45 30 tys. zł miesięcznie. Tyle warte jest zdrowie Moniki Czaplickiej. Lek refundowany w innych krajach Europy w Polsce jest dostępny tylko za pełną odpłatnością. Monika ma 36 lat, jest mamą czwórki dzieci. Zmaga się z rakiem. 34
  • Jednoręki Arłukowicz 21 cze 2015, 21:45 Szumnie ogłaszane pakiety kolejkowe czy onkologiczne to odciąganie uwagi od realnych problemów ochrony zdrowia, ostatniego bastionu socjalizmu. Brak konkurencji, pieniędzy, monopol NFZ rząd próbuje przykryć PR-owymi sztuczkami. 36
  • Strzelec wolny z wyboru 21 cze 2015, 21:45 Nie chcą mieć szefa, biura i sztywnego czasu pracy. W Polsce przybywa freelancerów z wyboru. Mogłoby być ich jeszcze więcej, gdyby prawo było bardziej przyjazne. 38
  • Zdrowie i polityka 21 cze 2015, 21:45 Tylko niewolnicy i szaleńcy nie interesują się polityką, im wszystko jedno, jak żyją” – napisał Jacek Dukaj w „Innych pieśniach”. Nie bardzo polityką interesuje się też człowiek na wakacjach. To przecież kawał... 41
  • Jadę na Rodos, czyli na działkę 21 cze 2015, 21:45 Podróżuję sporo po Polsce prawdziwej, czyli po prowincji. Po takich miejscach, o których Stanisław Jerzy Lec pisał „Polska A mówi Polsce B, pocałujcie nas w d…”. Ostatnio gdzieś w Lubuskiem, w małym 10-tys. mieście,... 41
  • Sześciolatki znów psują krew politykom 21 cze 2015, 21:45 Niekończąca się historia o maluchach zaczynających naukę znów nabiera tempa. Za zaniedbania, upór, niefrasobliwość państwa zapłacą – niestety – małe dzieci. 42
  • Bezgotówkowy Orwell 21 cze 2015, 21:45 Urzędnicy fiskusa daliby wiele za całkowity wgląd w nasze portfele. Nowa propozycja resortu finansów o ograniczeniu transakcji gotówkowych pomoże im zrealizować te marzenia. 44
  • HOSSA BESSA 21 cze 2015, 21:45 Jazda po norwesku 18 euro pensja minimalna dla za godzinę – tyle już wkrótce może wynieść wszystkich kierowców przejeżdżających przez Norwegię. Zmiany podobnie jak w Niemczech obejmą też nasze firmy transportowe, które będą... 48
  • NATO maszeruje na Wschód 21 cze 2015, 21:45 Po miesiącach rozważań, przymiarek i obietnic Sojusz Północnoatlantycki wreszcie mówi o stałym stacjonowaniu broni i żołnierzy w Polsce. Zanim ich jednak powitamy u siebie, wcześniej zobaczymy mobilizację za naszą wschodnią granicą. 50
  • Walka o rozbicie NATO 21 cze 2015, 21:45 Nie bagatelizujmy znaczenia pomocy militarnej dla wschodniej flanki Sojuszu – przekonuje w rozmowie z „Wprost” amerykański politolog Mark Galeotti. 52
  • Zwarci, niegotowi 21 cze 2015, 21:45 Świetnie, że słyszymy deklaracje wsparcia ze strony sojuszników z NATO. Nie możemy jednak zapominać, że w razie agresji najpierw musimy bronić się sami. 53
  • Drugie życie Miszy 21 cze 2015, 21:45 Jeszcze pół roku temu Micheil Saakaszwili był politycznym trupem, brooklińskim hipsterem na zesłaniu. Teraz były prezydent Gruzji wrócił do polityki z ambicjami zostania… premierem Ukrainy. 54
  • Kraj Zachodzącego Słońca 21 cze 2015, 21:45 W Japonii rozwiązywanie problemów demografii zbyt długo odkładano na później. Kłopoty nawarstwiły się tak bardzo, że wizja przyszłości kraju zaczyna się ocierać o wizję z „Mad Maksa”: opuszczone gospodarstwa, puste domy i miasta staruszków. 56
  • Polska na lato 21 cze 2015, 21:45 Po modzie na lokalne jedzenie czy rodzime gry komputerowe przyszedł czas na wakacje w Polsce. Oto pomysły na krajowy urlop dla rodzin, seniorów, szukających wyciszenia, przygód i zamożnych. 58
  • Ostatni władca Ukrainy 21 cze 2015, 21:45 Ze wszystkich ukraińskich utopii ta ma chyba największy potencjał. Zwolennicy odrodzenia hetmanatu kilka razy postawili na współpracę z Niem - cami i za każdym razem srodze się na tym zawiedli. 62
  • Pałac kultury jest romantyczny 21 cze 2015, 21:45 Ten gatunek to filmowa pocztówka. Na pewno będziemy kręcić na moście Świętokrzyskim, skąd widać kapitalną panoramę Warszawy – mówi Michael Coulter, operator, który pracuje przy nowej komedii Krzysztofa Langa. 66
  • Polityka w wykonaniu muzyka 21 cze 2015, 21:45 Paweł Kukiz rozbił bank, kończąc z niezniszczalnym, zdawałoby się, układem PiS-PO. Osiągnął w polityce tyle, co żaden inny muzyk na świecie, a wielu próbowało. Niektórzy mieli nawet sukcesy. 68
  • Kalejdoskop kulturalny 21 cze 2015, 21:45 KSIĄŻKI Mariusz Cieślik Myśliwy zwierzyną Każdy, kto twierdzi, że klasyczna powieść jest w kryzysie, powinien czytać Brytyjczyków. Nawet jeśli noszą obco brzmiące nazwiska jak Hanif Kureishi, to nie ma wątpliwości, z jakiej... 72
  • Jak rząd USA ma mnie w… nosie 21 cze 2015, 21:45 Poczułem się jak śmieć. Podobnie jak setki, a może tysiące innych Polaków jestem ofiarą awarii systemu przyznawania wiz do USA. Trwa ona sobie w najlepsze już od 8 czerwca. To jeszcze można zrozumieć, każdemu może zdarzyć się awaria... 78
  • Lista 100 najbogatszych Polaków 2015 21 cze 2015, 21:45 1. JAN KULCZYK 16 mld zł Biznesowo dla najbogatszego Polaka to był kolejny udany rok. Majątek miliardera urósł głównie dzięki wzrostowi wartości jego pakietu akcji chemicznego Ciechu i notowanego w Londynie międzynarodowego producenta... 79
  • Facet tkwi w szczegółach 21 cze 2015, 21:45 Są jak biżuteria u kobiet – z pozoru zbędne, w rzeczywistości nadają każdemu dobrze ubranemu mężczyźnie odpowiedni rys. Niestety, ciągle wielu panów nie zwraca na nie uwagi. Przedstawiamy pięć dodatków, które świadczą o męskiej elegancji. 122
  • Cena niepowtarzalności 21 cze 2015, 21:45 Luksus w tym przypadku oznacza unikatowość. Rzeczy robione na zamówienie, w pojedynczych egzemplarzach. Miarą nie są najdroższe materiały, ale oryginalność. I często nazwisko projektanta i artysty, który zaprojektował i wykonał przedmiot. 126
  • Dlaczego warto mieć inteligentny dom 21 cze 2015, 21:45 Na inteligentne rozwiązania do domów Polacy wydają już ponad 100 mln zł rocznie. Rynek ten rośnie w tempie 20-30 proc. rok do roku i taki trend ma się utrzymać przez kolejne lata. Nowoczesna automatyka jest stosowana praktycznie w każdym nowym apartamencie czy domu. 130
  • Ptak Fashion City 21 cze 2015, 21:45 Ptak Fashion City to miasto, dzięki któremu branża odzieżowa odrodziła się jako tysiące małych producentów. 132
  • Między sztuką a nauką 21 cze 2015, 21:45 Hendrik Kelner wygląda trochę jak Winston Churchill. Nie chodzi tylko o cygaro i szklaneczkę whisky, ale też posturę. Spotykamy się w restauracji Amber Room, gdzie Kelner prezentuje nową linię luksusowych ręcznie zwijanych cygar Winston Churchill. Kelner jest najpoważniejszym... 134
  • Spać w spa 21 cze 2015, 21:45 Luksusowy hotel, by zasłużyć na to miano, musi mieć coś, co sprawi, że goście poczują się tam naprawdę wyjątkowo – niezależnie, czy przyjadą odpocząć, czy popracować. 136
  • Zdrowie i relaks w nadmorskim klimacie 21 cze 2015, 21:45 Nieskalane piaszczyste plaże, zdrowy umiarkowany klimat i orzeźwiające wody Bałtyku mają wielu zagorzałych wielbicieli. 140
  • Nowe grillowanie – gorący temat na lato 21 cze 2015, 21:45 Do grillowania Polaków namawiać nie trzeba. Może nie jest jeszcze tak jak w Kanadzie, gdzie ponad 70 proc. obywateli ma swojego grilla – więcej niż osób posiadających samochód, ale w tyle też nie zostajemy. 142
  • Rynek jeszcze mały 21 cze 2015, 21:45 Popyt na luksusowe nieruchomości jest większy niż podaż. Pojawiła się jednak możliwość inwestowania w ekskluzywne condohotele i nieruchomości. 144
  • Witamy w okolicy 21 cze 2015, 21:45 Nasza wizja miejskiego życia dla aktywnych i wymagających. 153
  • Luksus pnie się w chmury 21 cze 2015, 21:45 Drapacze chmur oferujące luksusowe apartamenty stają się stałym elementem krajobrazu największych polskich miast. Twórcy tych budowli robią wszystko, by żyło się w nich rzeczywiście jak w niebie. 154
  • Jesteś tym, co jesz 21 cze 2015, 21:45 Masz kłopoty z trądzikiem, suchą skórą, częsty katar, bóle brzucha, migreny, czujesz się zmęczona i ociężała? Borykasz się z którymś z tych objawów od lat i myślisz, że po prostu masz takie skłonności? Twoje złe samopoczucie może mieć związek z tym, co jesz – tłumaczy dr... 162
  • Holistyczne podejście i coraz bardziej naturalne metody leczenia 21 cze 2015, 21:45 Te dwie tendencje coraz bardziej dominują na świecie w medycynie anti-aging i funkcjonującej w jej zakresie dermatologii estetycznej. W Derma Puls stosujemy je od wielu lat – mówi dr Ewa Kaniowska. 163
  • Skuteczność to podstawa 21 cze 2015, 21:45 Interesują mnie tylko skuteczne metody leczenia. Dlatego moja klinika Triclinium jest wyposażona w kilkadziesiąt urządzeń, w tym prawie 20 laserów – mówi dr Marek Wasiluk. – Opracowałem kilka autorskich metod, m.in. leczenia rozstępów, blizn i przebarwień oraz... 164
  • Idzie lato – czas zadbać o jędrne i gładkie ciało 21 cze 2015, 21:45 Lato to czas, kiedy chcemy zademonstrować piękno naszego ciała. Zabiegi, dzięki którym stanie się ono jędrne i gładkie, poleca dr Magdalena Łopuszyńska, dermatolog, lekarz medycyny estetycznej. 167
  • Przechytrzyć czas 21 cze 2015, 21:45 Starzenia nie da się uniknąć. Można jednak opóźnić jego skutki. Jak – mówią dr Bożena Jendrysik i dr Wojciech Kiełek z Centrum Medycznego Veno-Med. 168
  • Idealne zabiegi 21 cze 2015, 21:45 Upływający czas odznacza się na twarzy, szyi, dłoniach i dekolcie. Wygląd często ma znaczący wpływ na dobre samopoczucie, dodaje pewności siebie, pozwala się poczuć atrakcyjnie, dlatego zabiegi medycyny estetycznej stały się niezwykle popularne. Przedstawiamy opinie lekarzy... 169
  • Wyrzeźbić twarz i ciało 21 cze 2015, 21:45 Medycyna estetyczna oferuje zabiegi umożliwiające nie tylko odmłodzenie twarzy, ale również modelowanie sylwetki – wyszczuplenie ciała i powiększanie piersi oraz pośladków – mówi dr Maciej Rogala z Gold Clinic. 171
  • Lifting? Tak! Ale tylko bez skalpela! 21 cze 2015, 21:45 Medycyna estetyczna proponuje innowacyjne zabiegi liftingujące bez użycia noża chirurgicznego. 173
  • Pacjent jest najważniejszy 21 cze 2015, 21:45 Coramed to placówka, w której innowacyjność spotyka się z doświadczeniem i osiągnięciami naukowymi lekarzy, a wszystko w trosce o dobro pacjenta. W centrum dba się nie tylko o zdrowie, ale również dobre samopoczucie pacjenta. 175
  • Jak odmłodzić twarz 21 cze 2015, 21:45 Przychodzi taki czas, kiedy skóra twarzy i szyi staje się zbyt wiotka i kwalifikuje się do operacji i podniesienia chirurgicznego – mówi dr Andrzej Dmytrzak z kliniki Aesthetic Med w Szczecinie, specjalista z dziedziny chirurgii plastycznej. 177
  • Nici liftingujące 21 cze 2015, 21:45 Nici liftingujące to ostatni hit medycyny estetycznej. Na czym dokładnie polega ich działanie? Czy rzeczywiście można o nich mówić: lifting bez skalpela? 182
  • Dbamy o twoje zdrowie każdego dnia 21 cze 2015, 21:45 Innowacyjne suplementy diety wspomagające funkcjonowanie organizmu, a także nowoczesne produkty lecznicze i kosmetyczne – to źródło sukcesu rynkowego spółki LEK-AM 186
  • 50 lat implantologii 21 cze 2015, 21:45 Tylko co piąty bezzębny pacjent korzysta z implantów zębowych. Ich jakość życia jest jednak znacznie wyższa niż osób korzystających z protez dentystycznych – podkreśla prof. Andrzej Wojtowicz, prezes Ogólnopolskiego Stowarzyszenia Implantologii Stomatologicznej. 187
  • Implantoprotetyka na miarę naszych czasów 21 cze 2015, 21:45 W klinice Platinum czas potrzebny do wykonania idealnej odbudowy protetycznej to tylko dwie godziny. 189
  • Piękny uśmiech to pierwszy krok do sukcesu 21 cze 2015, 21:45 Badania pokazują, że aktywny zawodowo Polak odwiedza dentystę tylko raz w roku, a główną przyczyną pojawienia się w gabinecie dentystycznym jest najczęściej nagły ból zęba. Nie można jednak zapominać o tym, że zdrowe zęby i piękny uśmiech to nasza wizytówka w codziennych... 190
  • Trzy nowe sposoby gwiazd na równy uśmiech 21 cze 2015, 21:45 Ultracienkie licówki, niewidoczne aparaty ortodontyczne i lingwalne są już dostępne dla polskich pacjentów – mówi lek. stom. Wojciech Fąferko z Dentim Clinic w Katowicach. 191

ZKDP - Nakład kontrolowany