Rolnik 2.0

Rolnik 2.0

Maszyna sortująca według rozmiaru i koloru sześć ton jabłek na godzinę. Albo inteligentny nawóz, który po posypaniu pola sam przemieszcza się w kierunku rośliny. Polscy rolnicy potrafią być innowacyjni, ale z kolegami z Zachodu nadal konkurują przede wszystkim niską ceną.

Gdyby dobrze to podliczyć, to nasza branża, która karmi całą Europę, to większy powód do dumy niż KGHM ze swoją miedzią – mówią najwięksi polscy producenci rolni. W zeszłym roku wyeksportowaliśmy za granicę żywność wartą 21,3 mld euro. W tym roku eksport ma wzrosnąć o 3 mld euro, osiągając rekordową wartość. Mało kto wie, że Polska jest największym na świecie eksporterem malin. Staliśmy się również największym eksporterem grzybów. Co roku wysyłamy ich do Europy 20 tys. t. Z powodu rosyjskiego embarga naszym hitem eksportowym są już nie tylko jabłka, ale też sok jabłkowy. Według danych Banku Gospodarki Żywnościowej eksport zagęszczonego soku jabłkowego z Polski zwiększył się od lipca do października 2014 r. ponad sześciokrotnie. Tylko w październiku i listopadzie zeszłego roku wyeksportowaliśmy do Rosji 10,1 tys. t takiego soku, czyli 100 razy więcej niż w tym samym okresie w 2013 r.! A największym odbiorcą polskich jabłek nie jest już wcale Rosja, ale Białoruś.

Takich wzrostów polskie rolnictwo nie osiągnęłoby bez innowacji. W Polsce jest 314 grup i organizacji producentów owoców i warzyw. Do tej pory Unia zainwestowała w ich rozwój ponad 7 mld zł. W kolejnej siedmiolatce Bruksela chce dać polskim rolnikom 32 mld zł w ramach unijnej wspólnej polityki rolnej. Tym razem Unia stawia przede wszystkim na producentów owoców, warzyw, trzody, zbóż czy rzepaku. Pytanie: jak wydać te pieniądze, żeby dogonić wciąż odstający od nas Zachód?

Dogonić Duńczyka

– Dlaczego kupują nasze? Mamy przede wszystkim dobry stosunek jakości do ceny. Kupują polskie, bo mamy żywność lepszą i przede wszystkim tańszą od zagranicznej konkurencji. Zachód kupuje od nas ogromne ilości pieczarek, warzyw, mleka w proszku – to są nasze hity eksportowe. Teraz dużą szansę za granicą ma także polski cydr – tłumaczy Andrzej Gantner, dyrektor Polskiej Federacji Producentów Żywności. Na dłuższą metę nie da się jednak konkurować jedynie niską ceną. Polskim rolnikom i hodowcom brakuje innowacyjności. Brakuje nam też rozpoznawalnych polskich marek spożywczych. Zdaniem Gantnera powinniśmy stawiać przede wszystkim na produkty wysokiej jakości: tradycyjne, regionalne czy ekologiczne.

Jak zacofane w porównaniu z Zachodem są niektóre sektory rolnictwa i przetwórstważywności, najlepiej pokazuje branża mięsna. W Polsce mamy tyle przeróżnych zakładów mięsnych, że w kioskach można nawet kupić całą „Mięsną mapę Polski”. – Przedstawia geograficzne rozmieszczenie 1680 zakładów przemysłu mięsnego, rybnego oraz garmażeryjnego w Polsce na podkładzie mapy ściennej w skali 1:500 tys. – chwalą się jej twórcy. Tymczasem w pięciomilionowej Danii hoduje się 25 mln świń i wszystkie są ubijane w zaledwie trzech rzeźniach! Dzięki temu Duńczycy są w stanie produkować duże i jednolite partie mięsa. Jeżeli klient zamówi statek duńskiego boczku, to każdy plasterek będzie identyczny. To jest właśnie coś, czego nigdy nie mogliśmy osiągnąć. Im bardziej rozdrobniona branża, tym mniej jednolita produkcja, ale również większe koszty i wyższa cena mięsa w sklepach.

Mleko z automatu

Najmocniej na innowacje postawiło sadownictwo. Za unijne miliardy polscy hodowcy warzyw i owoców kupili nowoczesne chłodnie i przechowalnie, które uratowały ich przed rosyjskim embargiem. Polscy producenci mogli w szybkim czasie zmagazynować tysiące ton owoców zawróconych na naszej wschodniej granicy.

Tomasz Bankiewicz, sadownik z Komorowa na Mazowszu, oprócz magazynowania postawił też na szybkie sortowanie owoców. Zainwestował w maszynę, która potrafi sortować od czterech do sześciu ton jabłek na godzinę. Proces selekcji odbywa się przy użyciu kamer i czujników, dzięki którym komputer jest w stanie wybrać tylko te jabłka, które mają odpowiednią wielkość i kolor. Innowacje wprowadza też przemysł chemiczny produkujący dla rolnictwa. Grupa Azoty poszła w biomodeling, czyli dokładne dobieranie nawozów do odpowiednich upraw i składu gleby. W tej chwili grupa wprowadza rozwiązania nazywane mikrostarterami – to właśnie one są dowodem na wejście branży nawozowej w XXI w. Mikrostartery pozwalają na precyzyjne nawożenie. Dzięki temu, że zawierają chelat manganu, są całkowicie wchłaniane przez roślinę. Wszystko po to, żeby nawozów używać coraz mniej, ale bardziej precyzyjnie i efektywnie.

Branża rolnicza oprócz innowacyjnych rozwiązań w produkcji i dystrybucji stawia również na handel. Dobrym przykładem jest biznes Pawła Szakiewicza z woj. warmińsko-mazurskiego, który uruchomił własną sieć mlekomatów, czyli blaszanych automatów, w których za parę złotych można kupić karton mleka. Sieć rozwija w północnej części Polski: w Braniewie, Elblągu i Trójmieście.

Kasa na oborę

Szakiewicz na rozruszanie swojego biznesu wziął preferencyjny kredyt z dopłatą ARiMR. Po drodze było też 50 tys. zł premii i unijna dotacja na rozbudowę i modernizację gospodarstwa. Jednak na rynku są też dostępne inne instrumenty finansowe dla rolników. Wiele banków spółdzielczych oferuje kredyty inwestycyjne na zakup gruntów rolnych. Kredyty są udzielane na okres 15 lat z możliwą 18-miesięczną karencją. Wysokość kredytu zależy od wartości kupowanej ziemi i zdolności kredytowej wnioskodawcy. Duże banki oferują również pożyczki rolnicze. Największe zalety: brak prowizji i wkładu własnego, finansowanie przez dziesięć lat i możliwość wyboru częstotliwości spłat rat: miesięcznie, kwartalnie albo sezonowo.

Kuszą też środki unijne. Największą częścią Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich jest ten dotyczący modernizacji gospodarstw rolnych. Unia w kolejnej siedmiolatce da nam na ten cel 2,4 mld euro. Kto może się ubiegać o pomoc? Rolnicy zajmujący się produkcją prosiąt, mleka krowiego i bydła mięsnego. Powierzchnia ich gospodarstw nie może przekraczać 300 ha. Dofinansowanie jest przyznawane na budowę lub modernizację obiektów gospodarstwa lub zakup czy leasing maszyn i sprzętu rolniczego. Jednorazowo można otrzymać wsparcie w wysokości od 200 do 900 tys. zł. Dopłata stanowi 50 lub 60 proc. kosztów całej inwestycji. Rozpoczynająca się perspektywa finansowa może być niestety już ostatnią tak hojną w środki unijne. Warto więc, żeby miliardy euro były inwestowane właśnie w innowacje, bo to one są kluczem do zdobycia umysłów i portfeli klientów. ■

Czego najwięcej eksportujemy do Unii (w mld euro)

wyroby cukiernicze 1,67

mięso czerwone i podroby 1,48

wyroby tytoniowe 1,39

mleko i produkty mleczarskie 1,14

przetwory z owoców 1,04

mięso drobiowe i podroby 0,96

ryby i skorupiaki 0,84

Okładka tygodnika WPROST: 39/2015
Więcej możesz przeczytać w 39/2015 wydaniu tygodnika „Wprost”
Zamów w prenumeracie lub w wersji elektronicznej:
 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 39/2015 (1698)

  • Przesuwanie granic nicości 20 wrz 2015, 20:00 Samuel Huntington już w 1993 r. w swojej książce „Zderzenie cywilizacji” opisał nam historię naszych dziejów – aż do dnia dzisiejszego. Zabrakło mu jednak nieco wyobraźni na pełne ćwierć wieku. Świat, z jakim... 6
  • Skaner 20 wrz 2015, 20:00 Afera odfajkowana Prokuratura badała aferę taśmową 15 miesięcy. Nie ustaliła nic ponad to, co wiadomo było od dawna. I sprawę w ubiegłym tygodniu zamknęła. Według śledczych nielegalne podsłuchy zakładali dwaj kelnerzy. Do czego się... 10
  • Zdarzyło się jutro 20 wrz 2015, 20:00 Co łączy Isabel Marcinkiewicz z Jarosławem Kaczyńskim? Wyjaśnienie tej tajemnicy tylko w naszym przeglądzie wydarzeń prawdopodobnych i nie. 12
  • Słoń w składzie porcelany 20 wrz 2015, 20:00 Próbując integrować Europę na obraz i podobieństwo Niemiec, Angela Merkel zapędziła się w ślepy zaułek, doprowadzając do największego kryzysu w historii UE. 18
  • Najdroższa wersja solidarności 20 wrz 2015, 20:00 Jednym z najbardziej złowieszczych zwrotów używanych przez unijnych polityków i przywódców dużych państw UE jest „solidarność europejska”. Gdy te dwa wyrazy zaczynają być odmieniane przez wszystkie przypadki, wiadomo, że najsilniejsi w Unii Europejskiej chcą zmusić... 20
  • Migranci jak Smoleńsk 20 wrz 2015, 20:00 W Polsce dyskusja o obecnej fali uchodźców zatonęła w powodzi emocji. Ten mechanizm prowadzenia dyskusji publicznych funkcjonował u nas już wcześniej, a w kilku sprawach po prostu dominował. Na przykład w sprawie katastrofy smoleńskiej,... 22
  • Koniec Europy bez granic 20 wrz 2015, 20:00 Najważniejsza zdobycz zjednoczonej Europy chwieje się w posadach. Wędrówka ludów chcących się osiedlić w Unii postawiła pod znakiem zapytania przyszłość strefy Schengen. 23
  • Jak ogrodowe krasnale 20 wrz 2015, 20:00 Unijna polityka zagraniczna istnieje tylko na papierze. W rzeczywistości prowadzą ją w imieniu Europy Niemcy, wspomagani przez Francję. 25
  • Słabe euro, mocne Niemcy 20 wrz 2015, 20:00 Choć krytycznych opinii na temat unii walutowej przybywa, trudno je usłyszeć w Berlinie. Niemcy są największym beneficjentem wspólnej waluty i kryzysu w strefie euro. 26
  • Pola złota 20 wrz 2015, 20:00 Mimo że Europa pogrążona jest w stagnacji, ponad 40 proc. budżetu wydaje na dopłaty dla rolników. Głównymi zwolennikami tej polityki są Francja i Niemcy. 28
  • Koniec multikulti albo koniec Europy 20 wrz 2015, 20:00 Exodus imigrantów i uchodźców napływających do Europy wymaga więcej politycznej logiki, a mniej ideologii, zwłaszcza lewicowej. Jak na razie jest dokładnie odwrotnie. 29
  • Instrukcja obsługi imigranta 20 wrz 2015, 20:00 Pojawienie się w Polsce przybyszów z Bliskiego Wschodu może być tylko kwestią czasu. W naszym kraju będą oni egzotyczną ciekawostką, warto więc poznać kilka podstawowych faktów, które mogą się przydać w bezpośrednich kontaktach. 30
  • Jak demoralizuje się władza 20 wrz 2015, 20:00 Mimo posiadania materiałów obciążających szefa klubu parlamentarnego PSL Jana Burego prokuratura nie jest w stanie postawić mu zarzutów. W zaskakujących okolicznościach odłożono posiedzenie komisji w sprawie odebrania mu immunitetu. Murem za Burym stoi szef ludowców Janusz... 32
  • Zieloni czują się osaczeni 20 wrz 2015, 20:00 Po ujawnieniu przez „Wprost”, że Janusz Piechociński miał uzgadniać obsadę stanowiska wiceprezesa NIK, ludowcy z PSL doszukują się w tym przedwyborczej gry. Część nie wyklucza jednak, że przewodniczący może przypłacić skandal utratą stanowiska. 35
  • Obniżek danin nie będzie 20 wrz 2015, 20:00 Uproszczenia, które chcemy wprowadzić, nie zmienią generalnie kwoty, jeśli chodzi o fundusze ubezpieczeniowe czy ZUS – mówi minister Andrzej Halicki. 36
  • Brak kandydatów na przywódcę PO 20 wrz 2015, 20:00 Po wyborach Ewę Kopacz czeka walka o utrzymanie władzy w partii. Paradoksalnie jej szanse nie są małe, bo nie ma kto jej zastąpić. 38
  • Jak się skutecznie pozbyć własnych wyborców… 20 wrz 2015, 20:00 Euforia, wielkie rozczarowanie, a potem już tylko niesmak. Tak mniej więcej mógł się poczuć wyborca PO po prezentacji jej programu. Najpierw przecierał oczy ze zdumienia i w niemym zachwycie obliczał, ile mu zostanie w kieszeni, gdy... 39
  • Wyciskanie kursanta 20 wrz 2015, 20:00 Państwo znalazło kolejny sposób na utrudnienie życia kandydatom na prawo jazdy. Nie dość, że wyciąga z ich kieszeni grube pieniądze za dokumenty, egzaminy i poprawki, to blokuje też dostęp do pytań, które mogą się pojawić na egzaminach. 40
  • Program, że Mucha nie siada 20 wrz 2015, 20:00 Bardzo innowacyjny system podatkowy. Będzie on dramatycznie prosty i dla użytkownika, i dla pracodawcy, i dla pracownika. Natomiast jest on dość skomplikowany, by wyjaśnić, o co w nim chodzi”. Tak o nowym programie PO wypowiedziała... 41
  • Rodzina bidulem podzielona 20 wrz 2015, 20:00 Ośmioro rodzeństwa, mających dom, rodziców, w kwietniu trafiło do domu dziecka. Sąd, wbrew woli rodziców i oburzonych mieszkańców podkarpackiego Pruchnika, uznał, że sytuacja materialna rodziny uniemożliwia właściwą opiekę nad dziećmi. Po naszym apelu sprawą zainteresowała się... 42
  • Koniec zabawy, panowie... 20 wrz 2015, 20:00 Tymczasowy niewielki plac targowy w mieście powiatowym. Ostatnie ulewy zmywają prowizoryczne utwardzenie terenu i robi się problem, bo kupcy oczekują od właściciela placu, czyli od miasta, natychmiastowej naprawy i umożliwienia dalszego... 45
  • Sześciolatki specjalnej troski 20 wrz 2015, 20:00 Nawet co dziesiąty sześciolatek, który w ubiegłym roku rozpoczął naukę w szkole, może wymagać fachowej pomocy. Takie wnioski płyną z niepublikowanych jeszcze badań, do których dotarł „Wprost”. W tym roku szkolnym pomocy potrzebować może dwa razy więcej młodszych... 46
  • Gross poszedł o jeden most za daleko 20 wrz 2015, 20:00 Nie można wyrywać z kontekstu twierdzeń, które opatrzone były licznymi zastrzeżeniami – mówi dr hab. Marcin Zaremba, badacz najnowszej historii Polski. 50
  • Zapomniani bohaterowie 20 wrz 2015, 20:00 Misje w Iraku i Afganistanie to pierwsze, z których polscy żołnierze wracali okaleczeni fizycznie i psychicznie. Państwu zajęło sporo czasu, zanim wzięło za nich odpowiedzialność. 52
  • Sercem zaprosić i się nie wystraszyć 20 wrz 2015, 20:00 Wśród anegdot o marszałek Senatu Alicji Grześkowiak jedna jest szczególnie sympatyczna. Podczas debaty na temat ustawy repatriacyjnej dopytywana w jednej z parlamentarnych komisji przez jakiegoś urzędnika, jak rozpoznać na granicy... 54
  • Biznes na komunie 20 wrz 2015, 20:00 Trudno znaleźć markę z czasów PRL, której nie próbuje się wskrzesić. Do sklepów trafiają właśnie nowe głośniki Tonsilu, Pewex otwiera sklepokawiarnie, szykują się premiery starych-nowych aut i motocykli. Sama nostalgia to jednak za mało, by odnieść sukces. 56
  • Lepsze prywatne 20 wrz 2015, 20:00 Od bezpieczeństwa, przez ekonomię, zarządzanie i energetykę, po rady, jak być twardym w biznesie. Za nami XXV Forum Ekonomiczne w Krynicy. 60
  • Strach w oczach „doradców” 20 wrz 2015, 20:00 Jeszcze PiS nie przejął władzy, a już się dzieją cuda i innowacje na skalę światową. Strach się bać, co będzie dalej. Wielu z tych, którzy byli na Forum Ekonomicznym w Krynicy, mogło sobie pooglądać dość żenujące i mało... 61
  • Hossa Bessa 20 wrz 2015, 20:00 Franki bez trybunału Ważna informacja dla frankowiczów. Rzecznik generalny Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej uznał, że kredyty walutowe są instrumentami finansowymi. Nie takiej decyzji oczekiwali Polacy zadłużeni w walutach... 62
  • Rolnik 2.0 20 wrz 2015, 20:00 Maszyna sortująca według rozmiaru i koloru sześć ton jabłek na godzinę. Albo inteligentny nawóz, który po posypaniu pola sam przemieszcza się w kierunku rośliny. Polscy rolnicy potrafią być innowacyjni, ale z kolegami z Zachodu nadal konkurują przede wszystkim niską ceną. 63
  • Musimy nakarmić świat 20 wrz 2015, 20:00 Niedługo liczba ludności wzrośnie – według szacunków – do 9 mld. Do tego czasu musimy zwiększyć produkcję żywności aż o 60 proc. Bez nawozów mineralnych jest to niemożliwe – mówi Paweł Jarczewski, prezes zarządu Grupy Azoty 68
  • Zielone ludziki w Syrii 20 wrz 2015, 20:00 Rosjanie zaczynają jątrzyć w Syrii, skąd płynie nieprzerwana fala imigrantów do Europy. To, co dla większości świata jest dramatem wojny, dla Putina wyjątkową szansą, aby wyjść z izolacji. 70
  • Najbogatsi nędzarze Ameryki 20 wrz 2015, 20:00 W myśl znanego kiedyś w Polsce powiedzenia w komunizmie deficytowy będzie nawet piasek na pustyni. Wenezuelczycy właśnie się o tym boleśnie przekonują. 72
  • Seriale dobre, bo polskie 20 wrz 2015, 20:00 U progu nowego sezonu telewizyjnego sensacją stała się zapowiedź wejścia do Polski giganta Netflixa. Nic nie wskazuje jednak, żeby miało to wywołać rewolucję na naszym rynku seriali. Najważniejsi nadawcy wiedzą, że krajowy widz woli krajowy produkt. 76
  • Nikczemność to w polityce norma 20 wrz 2015, 20:00 Michael Dobbs, autor powieści „House of Cards”, opowiada o tym, co wspólnego ma Margaret Thatcher z Frankiem Underwoodem, i o tym, na ile kultowy serial odzwierciedla prawdziwy świat polityki. 80
  • Francja to Houellebecq 20 wrz 2015, 20:00 Michel Houellebecq to największa gwiazda francuskiej literatury, pisarz skandalista, którego książki krytykuje nawet premier. Nikt jak on nie potrafi wyrazić zbiorowych lęków, takich jak strach Zachodu przed islamizacją. 82
  • Przemoc, seks i syreny 20 wrz 2015, 20:00 Na festiwalu w Gdyni do głosu dochodzi nowe pokolenie. Wśród ośmiu debiutów prezentowanych w tegorocznych konkursach można znaleźć najwięcej świeżości i odwagi w myśleniu o kinie. 84
  • Koniec z zapaleniem wątroby typu C 20 wrz 2015, 20:00 W medycynie bywa, że słowo „rewolucja” pada na wyrost. Nie w tym wypadku. Nowe leki dla chorych z wirusowym zapaleniem wątroby typu C są skuteczne niemal w 100 proc. I są już w Polsce refundowane, czyli dostępne dla pacjentów. 86
  • Jesienny wyskok po przygodę 20 wrz 2015, 20:00 Zamiast wspominać z rozrzewnieniem lato, rusz w Polskę w poszukiwaniu adrenaliny i przygody. Szukamy nowych miejsc aktywnego wypoczynku. 88
  • Posiłek mistrzów 20 wrz 2015, 20:00 Dla aktywnej, uprawiającej sport osoby właściwa dieta powinna stać się kolejną dyscypliną. Odpowiednio dobrane produkty, ich jakość, ilość oraz sposób przygotowania posiłku mają ogromny wpływ na kondycję i wydajność organizmu. 91
  • Książki 20 wrz 2015, 20:00 Pani Sienkiewicz Prawdziwa literacka sensacja z Litwy. Henryk Sienkiewicz, gdyby żył dziś, pewnie pisałby jak Kristina Sabaliauskaitė (która polskim rozmówcom lubi się przedstawiać jako Krystyna Sobolewska). „Silva rerum”... 92
  • Muzyka 20 wrz 2015, 20:00 My Słowianie Afrykanie Nic się w ich karierze nie zgadza. Zaczynali od telewizyjnego castingu, a skończyli jako ulubieńcy publiczności alternatywnej, faworyci rynku niezależnej muzyki. Mieszają na swój unikatowy sposób gatunki i... 93
  • Filmy 20 wrz 2015, 20:00 Na poprawę humoru Marzenie o polskim kinie popularnym powoli się spełnia. Pojawiły się filmy gatunkowe, a teraz przychodzi czas na komedie. Takie, których nie oglądałoby się ze wstydem. – W „Królu życia” odkryłem... 94
  • Prezes powinien być zadowolony 20 wrz 2015, 20:00 Trudno opisuje się samochody, które kupują prezesi firm, by mieć przyjemność z bycia wożonym. To nie kierowca jest przecież najważniejszą osobą w takim aucie. Hierarchię ważności łatwo rozpoznać po udogodnieniach, jakie mają... 96
  • Know-how 20 wrz 2015, 20:00 Zegarek ładny i inteligentny Asus ZenWatch zachwyca detalami, profilowanym bokiem koperty, solidną metalową obudową, paskiem z prawdziwej skóry, stylową klamrą. To nie jest zabawka, to prawdziwy sprzęt. Ale korzystanie z niego przynosi... 97
  • Premier Kopacz nie wie, o czym mówi 20 wrz 2015, 20:00 Nie cichnie dyskusja o propozycji zmian w podatkach i składkach, którą przedstawiła PO. Dlaczego? Bo jest ona tak niejasna, w dodatku została podlana populistycznym sosem pod hasłem „zlikwidujemy składki do ZUS i NFZ” oraz... 98

ZKDP - Nakład kontrolowany