Polski kapitał do broni

Polski kapitał do broni

Na rosnących zamówieniach wojskowych chcą skorzystać nie tylko polskie fabryki zagranicznych koncernów czy państwowy czempion PGZ. Coraz większą rolę odgrywają budowane od podstaw i nastawione mocno na eksport firmy z rodzimym kapitałem.

Do wyścigu o 3 mld zł na dostawy rozpoznawczych i bojowych dronów przeciwko PGZ, czyli Polskiej Grupie Zbrojeniowej, stanęła największa polska prywatna spółka w branży zbrojeniowej – WB Electronics. To jedna z kilkunastu prywatnych firm dostarczających sprzęt dla polskiego wojska. Łączne obroty największych producentów zbliżają się już do miliarda złotych i szybko rosną, odbierając rynek państwowemu molochowi.

DRON SPOD WARSZAWY

Firma nie miała łatwego wejścia. – Żaden z nas nie miał nic wspólnego z wojskiem, nie nosił munduru, nie miał rodzin w wojsku – mówi Adam Bartosiewicz, jeden z udziałowców firmy WB Electronics. Firmę założyło trzech elektroników po Politechnice Warszawskiej, przewidując, że internet i komputery trafią kiedyś do pojazdów wojskowych. Zwłaszcza do artylerii, która musi dużo liczyć. Najpierw zbudowali więc kalkulator artyleryjski. Na produkcję wojskowych dronów firma zdecydowała się po to, by uzupełnić ofertę dla artylerii o dalekosiężne rozpoznanie i możliwość korygowania ognia. Jej małe drony rozpoznawcze FlyEye od kilku lat służą w polskiej armii. Kiedy pod presją publiczną MON wycofało się w lipcu z planów zakupu bezzałogowców w drodze negocjacji międzyrządowych i uznało, że dostarczą je polskie firmy, w WB Electronics dostrzegli swoją szansę. Obecnie MON rozmawia i z WB Electronics, i PGZ, którą wspiera izraelski Elbit. Firma z podwarszawskiego Ożarowa dogadała się z brytyjskim potentatem Thales i zamierza „spolonizować” jego przenoszący uzbrojenie bezzałogowiec średniego zasięgu Watchkeeper WK450. W planach w tym segmencie są zupełnie nowe produkty, jak małe kilkukilowe drony „samobójcze”, szukające celu i niszczące się na nim. – Moglibyśmy zbudować coś znacznie większego, coś w rodzaju amerykańskiego „Predatora”, gdyby w Polsce było jak w Ameryce, gdzie nawet mała firma może dostać kontrakt i wsparcie finansowe na opracowanie urządzenia od podstaw – narzeka Adam Bartosiewicz.

Małym firmom prywatnym sprzyjały – paradoksalnie – cięcia wydatków wojskowych w ostatnich latach. Przy mniejszych kontraktach duzi gracze są zwykle znacznie drożsi, bo nie chce im się schylać po drobiazgi. Tyle że ożarowską firmę, z 270 mln rocznych obrotów, trudno już nazwać małą. Niedawno przejęła państwowego producenta radiostacji – gdyński Radmor. Bartosiewicz szacuje, że ma ponad połowę rynku zaawansowanych technologicznie rozwiązań dla wojska oferowanych przez firmy prywatne, co by oznaczało, że jego wartość przekracza pół miliarda złotych. Na pewno mocną pozycję na nim ma warszawska Etronika produkująca celowniki do broni strzeleckiej, dalmierze laserowe, czy noktowizory. Ostatnio opracowała celownik optyczny do Pioruna, następcy rakiet przeciwlotniczych Grom, które swoją morderczą skuteczność pokazały podczas konfliktu w Gruzji.

POLSKI KAMUFLAŻ ZA GRANICĄ

To, co odróżnia firmy prywatne od PGZ, to duży udział eksportu w przychodach. Notowana na giełdzie Lubawa z Ostrowa Wielkopolskiego za granicę sprzedaje hełmy i kamizelki kuloodporne. Jednak hitem firmy może być system mobilnego kamuflażu, który redukuje widzialność pojazdu będącego w ruchu o ponad 70 proc. Utrudnia jego identyfikację w podczerwieni, termowizji, poprzez radiolokację i oczywiście – nieuzbrojonym okiem. Pierwszy kontrakt na dostawy tego kamuflażu firma podpisała w marcu z fińską firmą Conlog, modernizującą pojazdy opancerzone BMP-2. System Lubawy jest obecnie testowany przez armię amerykańską. – Polskie firmy mogą wyrosnąć na dużych graczy w Europie. Ale musimy być cierpliwi. Każda decyzja wymaga politycznego poparcia – mówi prezes Lubawy Marcin Kubica.

WB Electronics jest autorem najbardziej spektakularnego polskiego sukcesu w branży zbrojeniowej. Udało jej się sprzedać licencję na Fonet, system wewnętrznej łączności w pojazdach, amerykańskiemu koncernowi Harris. Ten eksportuje go na cały świat. Korzystają z niego Amerykanie w hummerach czy pojazdach MRAP. Eksport to już ponad połowa z 270 mln zł przychodów firmy. Na szybki wzrost eksportu liczy też Teldat. Elektroniczna firma z Bydgoszczy dogadała się z koncernem Raytheon i produkuje dla niego routery. Instalowane są nie byle gdzie, bo w rakietach Patriot.

KUPĄ, MOŚCI PANOWIE

Wokół przetargów zaczynają się kręcić zupełnie nowi gracze. Do dostaw dla wojska szykuje się np. producent traktorów Ursus. Armia chce kupić blisko 900 następców wysłużonego Honkera. Ich dostawa przypadłaby na lata 2016-2022. Ursus dogadał się z Izraelczykami i montowałby w Lublinie ich pojazdy Storm-3, budowane na bazie jeepa wranglera. Na rynku pojazdów wojskowych od lat działa już firma AMZ Kutno, kontrolowana przez rodzinę Fabisiaków. MON kupuje w niej specjalistyczne pojazdy saperskie Topola czy lekkie opancerzone Dziki. Najnowszy produkt to platforma Żubr do przewożenia samonaprowadzających się przeciwlotniczych pocisków Grom. O firmie mówi się teraz dużo, ale nie ze względu na jej pojazdy wojskowe, tylko projekt samochodu osobowego „syrenka”, nawiązującego do pojazdu z PRL. Ma wejść do produkcji w przyszłym roku.

Z samych wojskowych zamówień ciężko wyżyć. Dla mniejszych firm to często krótkie strzały – mówi Adam Piotrowski, prezes spółki Vigo System, specjalizującej się w detektorach podczerwieni, które m.in. ostrzegają przed namierzeniem przez dalmierz laserowy. Firma, którą założyła grupa naukowców z WAT, zdobyła właśnie kontrakt od francuskiej firmy Zodiac Aerospace, co zwiększy udział produkcji na potrzeby wojska do jednej czwartej wszystkich przychodów (z 10-15 proc.). Ponad 90 proc. produkcji trafia na eksport, np. do superszybkich pociągów, czy… w kosmos. Firma dostarczyła detektory do marsjańskiego łazika Curiosity.

POLSKIE, CZYLI PAŃSTWOWE?

Rząd zapowiada specjalne względy dla polskich firm w rozkręcanych właśnie przetargach wojskowych. Problem w tym, że dla naszych wojskowych polskie to nie znaczy prywatne. Waldemar Skrzypczak, były dowódca wojsk lądowych i wiceminister obrony narodowej, ostrzega, że skonsolidowany państwowy przemysł zbrojeniowy może teraz zmierzać do monopolizacji rynku i zniszczenia wciąż znacznie słabszego polskiego przemysłu prywatnego. Ale życie często zmienia przyzwyczajenia. Państwowy koncern też się już zorientował, że sam wszystkiego nie jest w stanie zrobić. I coraz częściej nie nadąża za małymi, elastycznie działającymi firmami.■

©� WSZELKIE PRAWA ZASTRZEŻONE

Okładka tygodnika WPROST: 44/2015
Więcej możesz przeczytać w 44/2015 wydaniu tygodnika „Wprost”
Zamów w prenumeracie lub w wersji elektronicznej:
 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 44/2015 (1703)

  • SKANER 26 paź 2015, 6:00 EDUKACJA Dobra wiadomość jest taka, że Uniwersytet Warszawski i Uniwersytet Jagielloński znalazły się w pierwszej dziesiątce najlepszych uczelni Europy Środkowo-Wschodniej i Azji Centralnej, odpowiednio na 6. i 7. miejscu. Takie dane... 5
  • Zdarzyło się jutro 26 paź 2015, 6:00 Sami swoi, czyli Zelnik kontra Wojewódzki, Kopacz kontra Szydło i zero siedem, zgłoś się. 14
  • Zwycięstwo cichej desperacji 26 paź 2015, 6:00 Bywają wybory, gdzie partie zamieniają się miejscami i życie toczy się dalej. Ale bywa i tak, że zmiana to tylko efekt uboczny głębszego zjawiska społecznego. Czegoś, co przegrani przeoczyli, a wygrani… Wygrani byli w opozycji i... 18
  • Droga do władzy 26 paź 2015, 6:00 Przemiana Beaty Szydło z polityka działającego na zapleczu w jedną z głównych rozgrywających dokonała się w zaledwie kilka miesięcy. W tym czasie wykazała się pracowitością i zdolnością do szybkiego uczenia się. 20
  • Taka piękna katastrofa 26 paź 2015, 6:00 To nie tylko wina Ewy Kopacz, że notowania Platformy Obywatelskiej spadały w sondażach przez całą kampanię parlamentarną. Ale to pani premier zapłaci za ostateczny wynik wyborczy. 22
  • Tak będzie wyglądał nowy rząd 26 paź 2015, 6:00 Rozmowy na temat podziału zadań i resortów trwały w PiS od tygodni. Władze partii za wszelką cenę chciały uniknąć sytuacji, w której radość po wyborczym zwycięstwie zakłóciłyby gorszące targi o stanowiska. Oto skład gabinetu, który będzie rządził Polską. 24
  • Rząd fachowców 26 paź 2015, 6:00 Piszę ten tekst przed wyborami. Skoro nic nie wiadomo, to można popuścić wodze wyobraźni i stworzyć rząd zgody narodowej obsadzony przez fachowców, którzy przecież są w każdej partii. Zacznijmy od uporządkowania sceny politycznej.... 27
  • Nowy rząd zastanie pole minowe 26 paź 2015, 6:00 Wrzawa kampanii wyborczej mocno zakłócała rzeczywisty obraz państwa, jaki kolejnej ekipie zostawia rząd Ewy Kopacz. Koalicja rządząca w naturalny sposób wyolbrzymiała swoje sukcesy i minimalizowała wpadki czy zaniechania. Za miesiąc-dwa... 28
  • Śledztwa powyborcze 26 paź 2015, 6:00 Prywatyzacja Ciechu, pomoc publiczna dla LOT, zakup Pendolino czy nowa infoafera to sprawy, którymi służby mogą się zająć ze zdwojoną mocą po 25 października. 32
  • Gwiazdy pokochają PiS 26 paź 2015, 6:00 Kampania parlamentarna 2015 była pierwszą od wielu lat, w której celebryci nie wsparli rządzących. Dziś, otwarcie popierając PO, można sobie tylko zaszkodzić. 34
  • Gwóźdź do trumny SLD 26 paź 2015, 6:00 W ciągu wieczoru stał się politycznym celebrytą. Adrian Zandberg nigdy nie był tak blisko zniszczenia swojego największego wroga politycznego. 36
  • W kolejce po aureolę 26 paź 2015, 6:00 Wyniesienie na ołtarze to olbrzymie przedsięwzięcie organizacyjne i finansowe. Mimo to w procesy kanonizacyjne coraz częściej angażują się też świeccy. 38
  • Czy wybór Franciszka jest ważny? 26 paź 2015, 6:00 Muszę przyznać: mam dylemat. Czytam właśnie wydaną po polsku książkę Antonia Socciego „Czy to naprawdę Franciszek? Kościół w czasach zamętu”. Socci to znany włoski dziennikarz, autor wielu książek. W najnowszej, której tytuł,... 41
  • Chora onkologia 26 paź 2015, 6:00 Po wejściu w życie pakietu onkologicznego niektórzy chorzy na raka czekają na leczenie nawet pięć razy dłużej niż wcześniej. Wzrosła też liczba pacjentów leczonych niezgodnie ze standardami. 42
  • Nie płacić na dziecko to grzech 26 paź 2015, 6:00 Państwo w sprawie alimentów jest tak nieskuteczne, że jedyną nadzieją dla osób samotnie wychowujących dzieci staje się społeczny front walki z alimenciarzami. 44
  • Co dalej z imperium Kulczyka 26 paź 2015, 6:00 W Belgii toczą się rozmowy, które mogą mieć większy wpływ na fortunę spadkobierców Jana Kulczyka niż ustalenia w sprawie Ciechu. Gra idzie o połączenie największego browaru na świecie AB inBev z warzącym nasze Tyskie SABMillerem. 48
  • Innowacyjność jego mać! 26 paź 2015, 6:00 Od lat jestem gnębiony przez dziennikarzy na różnych konferencjach o „innowacyjność”. Termin odmieniany na wszystkie sposoby: „Gospodarka nie jest innowacyjna”, „Przedsiębiorcy nie są innowacyjni” etc. W... 51
  • Polski kapitał do broni 26 paź 2015, 6:00 Na rosnących zamówieniach wojskowych chcą skorzystać nie tylko polskie fabryki zagranicznych koncernów czy państwowy czempion PGZ. Coraz większą rolę odgrywają budowane od podstaw i nastawione mocno na eksport firmy z rodzimym kapitałem. 52
  • Ostatni bojownik 26 paź 2015, 6:00 Amerykańscy libertarianie stracili właśnie swojego guru. Irwin Schiff zmarł w więzieniu, gdzie siedział, bo twierdził, że podatki dochodowe są nielegalne. 54
  • HOSSA BESSA 26 paź 2015, 6:00 Volkswagen listy pisze To już kolejna odsłona afery spalinowej Volkswagena. Dla przypomnienia kilka tygodni temu wyszło na jaw, że niemiecki koncern instalował w samochodach oprogramowanie manipulujące odczytami emisji spalin. Tego typu... 56
  • Ranking ksenofobii 26 paź 2015, 6:00 Czy naprawdę wschodnia część Europy jest bardziej szowinistyczna niż Zachód? Nawet pobieżna analiza skutecznie podważa takie przekonanie. 58
  • Polska – kraj korzeni wolności i tolerancji 26 paź 2015, 6:00 Największą ofiarą hejtu jest dziś polska historia. Z tego powodu zapomnieliśmy o tym, że to od nas świat uczył się wolności i tolerancji. Że to nad Wisłą powstawało pionierskie prawodawstwo w zakresie swobód. 61
  • Restalinizacja pamięci 26 paź 2015, 6:00 Historia według Kremla jest propagandowym narzędziem na usługach bieżącej polityki. Prawda historyczna nie ma żadnego znaczenia. 64
  • Gruzińska depresja 26 paź 2015, 6:00 Trzy lata po obaleniu Saakaszwilego Gruzja tkwi w gospodarczym i politycznym marazmie. To daje byłemu prezydentowi nadzieję na powrót do ojczyzny. 66
  • Zaprzeczanie mainstreamowi grozi inkwizycją 26 paź 2015, 6:00 Homoseksualiści nie są zagrożeniem dla społeczeństwa, ale przyznawanie im praw do adopcji dzieci to błędna polityka, pogłębiająca nierówności społeczne – mówi Ludovine de La Rochère, przewodząca konserwatywnemu ruchowi Le Manif pour tous. 68
  • Koniec talk-show 26 paź 2015, 6:00 Kategoria:„rozrywka, talk-show”. Dozwolone od lat 12. Takie informacje komputer jednego z dystrybutorów sygnału telewizyjnego przyporządkował debacie przedwyborczej kandydatek na premiera. Od dzisiaj – już po wyborach... 70
  • Cypryjski ciąg dalszy, czyli przymusowa likwidacja i przejęcie majątków spółek 26 paź 2015, 6:00 Mec. RobeRT Nogacki – jeden z najlepszych ekspertów w zakresie bezprawia urzędniczego – ocenia wydarzenia przez pryzmat interesów klientów swojej kancelarii. 71
  • Co Kasia Tusk chowa w szafie 26 paź 2015, 6:00 Beż wygląda luksusowo, sportowy zegarek pozwala nosić skórzane spodnie, a kot w butach miał rację, zakładając kozaki. To wyczytamy z podręczników stylu pisanych przez blogerów. Ale publiczność szuka dobrych rad – „Elementarz stylu” Kasi Tusk i inne tego typu... 74
  • Doping mistrza 26 paź 2015, 6:00 Nasz film fabularny jest prawdziwszy niż dokument, który powstał w tym samym czasie. Lance Armstrong nigdy nie wpuściłby kamery do pokoju, w którym brał doping, więc taką scenę mogliśmy pokazać tylko my. W filmie inspirowanym prawdziwymi zdarzeniami – mówi reżyser... 78
  • Czy jest z nami podczaszy? 26 paź 2015, 6:00 Wino się rozlało. Ale pytanie, czy prezydent Rzeczypospolitej Polskiej powinien w czasie uroczystej kolacji podejmować królewską parę trunkiem kosztującym 12 euro za butelkę, pozostaje w mocy. 80
  • Futurolodzy z Hollywood 26 paź 2015, 6:00 Filmy science fiction nie przewidują przyszłości, bo to niemożliwe. Oglądamy w nich więc marzenia wykreowane przez naukowców doradzających reżyserom, które tylko czasem stają się rzeczywistością. 82
  • Trzymają mnie wóda i kawa 26 paź 2015, 6:00 Celebryci w większości są przeraźliwie nudni. Z jednym wyjątkiem: Dave’a Matthewsa – mówi lider Dave Matthews Band, którego występy biją w Ameryce rekordy popularności. 28.10 grupa, której pięć kolejnych albumów debiutowało w USA na pierwszym miejscu list... 84
  • Kredką malowane 26 paź 2015, 6:00 Wyspiański, Wyczółkowski, Witkacy – to tylko niektórzy z artystów, których na wystawie w Muzeum Narodowym zaliczono do mistrzów pastelu. Publiczność bardzo lubi tę technikę, ale prace najwybitniejszych twórców są pokazywane rzadko, ponieważ bledną pod wpływem światła. 86
  • Wegekuchnia puka do drzwi 26 paź 2015, 6:00 Kilkanaście lat temu osoby, które z własnej woli nie jedzą mięsa uważane były za dziwaków. Do dzisiaj zresztą w niektórych domach jest to styl życia zupełnie niezrozumiały, a kiedy wegetarianin przychodzi na obiad, zagubieni gospodarze w popłochu szukają czegoś zielonego w... 87
  • Zahartować odporność 26 paź 2015, 6:00 Witaminy, napary z ziół i świeże soki pomogą wzmocnić odporność, ale najlepiej łączyć je z ruchem na świeżym powietrzu i szczepieniami – podkreślają lekarze. 88
  • Sprawy najistotniejsze 26 paź 2015, 6:00 Co jest w życiu najważniejsze? Zdrowie i relacje, które są nie do zastąpienia! 89
  • Dbamy o twoje zdrowie każdego dnia 26 paź 2015, 6:00 Innowacyjne suplementy diety wspomagające funkcjonowanie organizmu, a także nowoczesne produkty lecznicze i kosmetyczne – to źródło sukcesu rynkowego spółki LEK-AM. 90
  • Kalejdoskop kulturalny 26 paź 2015, 6:00 KSIĄŻKI Mariusz Cieślik Prostytutki w świecie fantazji Chyba najbardziej oczekiwana polska nowość tej jesieni. Najsłynniejszy „półkownik” ostatnich lat, książka, której wydanie wstrzymano, mimo że była już wydrukowana i... 92
  • Demografia. Najważniejsze zadanie dla nowego rządu 26 paź 2015, 6:00 Nasz dramat narodowy nosi tytuł „2-1-6”. Te trzy cyfry połączone w liczbę to nasze miejsce na świecie pod względem tego, ile w Polsce rodzi się dzieci. 216. pozycja na 224 sklasyfikowane kraje globu. Jeśli nic z tym nie... 102

ZKDP - Nakład kontrolowany