Wcześniej opozycyjna Socjaldemokratyczna Partia Niemiec (SPD) skrytykowała przeprowadzaną "po cichu" nowelizację ustawy w sprawie utworzenia w Berlinie muzeum poświęconego wysiedleniom Niemców. Głosowanie Bundestagu nad ustawą zaplanowano na noc z czwartku na piątek. - Dopiero opozycja musiała złożyć wniosek o debatę, by ustawa była omówiona na plenum Bundestagu. Na czarno-żółtej koalicji trzeba wymuszać kulturę przejrzystości i publicznego dyskursu - oświadczyła posłanka SPD Angelica Schwall-Dueren.

Przedstawicielka SPD uważa, że sposób prac nad nowelizacją jest "skandaliczny". Zmiana ustawy o powołaniu niesamodzielnej fundacji "Ucieczka, Wypędzenie, Pojednanie" jest bowiem rezultatem kompromisu między frakcjami koalicji CDU/CSU i FDP, a szefową Związku Wypędzonych (BdV) Eriką Steinbach. BdV zgodził się zrezygnować z nominowania kontrowersyjnej w Polsce Steinbach do rady fundacji w zamian za spełnienie jego postulatów odnośnie przyszłego centrum informacyjno-dokumentacyjnego na temat wysiedleń. - Chadecja i FDP negocjowały z przewodniczącą Związku Wypędzonych tak, jak gdyby BdV było frakcją parlamentarną. A tymczasem chodzi o fundację prawa publicznego, a nie o instytucję BdV! - oburza się Schwall-Dueren.

Krytykuje ona również zapis nowelizacji w sprawie poszerzenia rady fundacji. BdV ma mieć w niej wkrótce sześciu zamiast trzech przedstawicieli. - Nasuwa się pytanie, dlaczego nie włączono tu innych stowarzyszeń wypędzonych. Wielu wypędzonych nie czuje się reprezentowanych przez BdV - oceniła posłanka SPD.

Jej wątpliwości budzi również sposób wyłaniania rady fundacji: Bundestag będzie głosować nad całą listą wszystkich 21 kandydatur, zgłoszonych przez uprawnione instytucje, bez możliwości zablokowania poszczególnych osób. - Koalicja musi dostrzec, że tzw. kompromis z panią Steinbach nie wzbudził zaufania. Tylko nowy początek pracy fundacji, w której pojawią się też krytyczne kwestie, może posunąć projekt naprzód w pozytywnym kierunku - uważa Schwal-Dueren. Polityk SPD podkreśla, że prace nad koncepcją wystawy w przyszłym muzeum nie mogą odbywać się za zamkniętymi drzwiami, ale w drodze dialogu także ze wschodnimi sąsiadami Niemiec.

Przygotowany przez frakcje CDU/CSU i FDP projekt nowelizacji przewiduje, że rada fundacji "Ucieczka, Wypędzenie, Pojednanie" zostanie rozszerzona z 13 do 21 członków. Liczba przedstawicieli BdV zwiększy się z trzech do sześciu. Po dwóch członków rady zgłaszać mają Kościoły ewangelicki i katolicki oraz Centralna Rada Żydów (dotychczas miały po jednym przedstawicielu). Czterech członków rady nominuje Bundestag, a po jednym - MSZ, MSW i pełnomocnik rządu ds. kultury i mediów. Zmieni się również sposób powoływania rady. Dotychczas kandydatów nominowanych przez uprawnione instytucje powoływał rząd federalny. Rozwiązanie to pozwoliło zablokować - najpierw przez SPD, a po zmianie rządu przez FDP - kandydaturę Eriki Steinbach. Zgodnie z życzeniem BdV ustalono, że po nowelizacji radę fundacji powoływać będzie Bundestag.