44 składniki, czyli przepis na Polskę

44 składniki, czyli przepis na Polskę

To paradoksalne, że 11 listopada zamiast na chwilę zapomnieć o dzielących nas różnicach, z upodobaniem je podkreślamy. Na chwilę postarajmy się jednak o tym zapomnieć i zaryzykujmy tezę, że mimo tych różnic banalny tekst piosenki, że „wszyscy Polacy to jedna rodzina”, niesie w sobie potężny ładunek prawdy. Że może istnieje jakiś zbiór doskonale nam znanych fenomenów – od dzieł kultury po przepisy kulinarne, od budowli po przykłady fauny i flory – które powodują, że myślimy: „tak, to jest nasze”. Wielu z państwa może oburzać, że w naszym spisie brak takich haseł, jak: paski łowickie, Rota, makowiec czy bursztyn, i pewnie wasze zaniepokojenie będzie uzasadnione. Inni będą uważać, że nasza lista jest za mało nowoczesna, odczuwając deficyt haseł typu Unia Europejska czy tęcza na placu Zbawiciela. No cóż, jak każdy wykaz i ten jest ułomny. Pozostaje tylko mieć nadzieję, że swoje doświadczenia i uczucia odnajdą państwo choćby w kilku poniższych punktach.

1. Bałtyk

Urlop pod znakiem deszczu i morza o arktycznej temperaturze. No ale Polska i Bałtyk są jak małżeństwo, potwierdzone zresztą zaślubinami w Pucku w 1920 r. A gofry oraz smażona ryba i tak pozostaną w wakacyjnym zestawie obowiązkowym.

2. Barszcz

Ustalenie jednej, polsko-ukraińskiej, wersji przepisu na tę zupę mogłoby pojednać obydwa narody i zajęłoby mniej czasu niż stworzenie wspólnego modelu śmigłowca. Barszczu nigdy nam nie zabraknie, w końcu buraków ci u nas dostatek.

3. Bieszczady

Po wojnie stały się miejscem, gdzie zsyła się elementy podejrzane i gdzie lądują życiowi wykolejeńcy, co świetnie odmalował Marek Hłasko w „Następnym do raju”. W latach 80. góry znowu przyjęły „wyrzutków” – najsławniejszy ośrodek internowania mieścił się w Arłamowie, tutaj bowiem był przetrzymywany Lech Wałęsa. Dziś również Bieszczady stają się mityczną krainą ucieczki – tym razem przed technologią i pośpiechem współczesności. Nie przenoście nam wi-fi na połoniny!

4.Bocian

Nawet co czwarty bociek na świecie może być Polakiem. Lubiany przez konserwatystów za monogamiczność, ptak ten często bierze tacierzyński i zastępuje żonę w domu.

5. Chopin

Ta zbolała twarz należała do człowieka, który miał poczucie humoru i kochał życie. Zawód: geniusz. Jego „Etiudę Rewolucyjną” zna każde dziecko, a jego mazurki nieodparcie kojarzą się z Mazowszem. Nic dziwnego – były inspirowane muzyką tego regionu.

6. Gdynia

Antoni Słonimski napisał przed wojną sławny felieton „mżGsr” (skrót od „mimo że Gdynia się rozbudowuje”), w którym dowodził, że chluba państwa nie musi blokować krytyki innych dziedzin życia. Dziś Gdynia nie zwalnia…

7. Gombrowicz

W PRL zakazany, nagle stał się twórcą niezbędnym. Udręka wielu nauczycieli i uczniów, którzy pytają – słowami samego Gombrowicza – „jak zachwyca, skoro nie zachwyca?”. Wadził się z Polską i rodakami przez całe życie, np. w „Trans-Atlantyku” czyw „Dzienniku”.

8. Góralszczyzna

Trudne do uchwycenia zjawisko, na które składają się elementy kulinarne, muzyczne, odzieżowe, krajobrazowe i architektoniczne. Jeśli chodzi o te ostatnie, to tzw. styl zakopiański do dziś jesttraktowany jako styl narodowy, choć jest stosunkowo nowy – stworzył go Stanisław Witkiewicz pod koniec XIX w. Uwielbiamy chodzić po górach, choć co bardziej złośliwi mówią, że nasze ulubione szlaki to szlak górnych i dolnych grani – czyli ciąg knajp na Krupówkach.

9. Grill

Amerykanie mają swoje barbecue, my mamy swojego grilla. Nawet w domach, gdzie na co dzień panowie nie wiedzą, gdzie znajduje się kuchnia, w tym przypadku za punkt honoru stawiają sobie przygotowanie kawałka mięsiwa oraz rozpalenie ognia. Dietetycy są sceptyczni, ale plusy spotkania z przyjaciółmi na łonie przyrody są większe.

10. Grzybobranie

Nasz zapał do szukania podgrzybków i kurek w ostatnich latach zmalał, ale i tak nie wyobrażamy sobie wielu potraw bez prawdziwych grzybów. Grzybobranie to zresztą rzadkie połączenie przyjemnego z pożytecznym, niezmienione od czasów „Pana Tadeusza”.

11. JasnaGóra

Nasz najważniejszy obraz religijny jest ikoną. Co roku pielgrzymują doń setki tysięcy osób. Uczestnicy najdłuższej z pielgrzymek, wyruszającej z Helu Pielgrzymki Kaszubskiej, przed 15 sierpnia muszą przejść aż 638 km!

12. Kazimierz nad Wisłą

Duma Polski powinna być tak naprawdę jej wstydem – im Kazimierz piękniejszy, tym brzydsze wydają się inne nasze miasteczka. Lokalne uregulowania prawne nie p ozwalają stawiać czegokolwiek gdziekolwiek, dlatego okolicę wciąż charakteryzuje jeden styl domostwa. Ważny jest też brak krzykliwych reklam. Aż strach zapytać, co by się stało, gdyby podobne uregulowania wprowadzić na obszarze całego kraju…

13. Kiszonki

Nie dosyć, że są smaczne, to jeszcze wzmacniają nasz organizm (kapusta kiszona to prawdziwa bomba tak potrzebnej zimą witaminy C) oraz – dzięki pożytecznym bakteriom – chronią przed depresją. Tylko skąd o tym wszystkim wiedziały nasze babki?

14. Kopernik

Wbrew obiegowej opinii nie był duchownym – otrzymał jedynie tzw. niższe święcenia. Był nie tylko astronomem, ale prawdziwym człowiekiem renesansu, w tym prekursorem… polityki monetarnej. Według legendy pierwsze wydrukowane egzemplarze jego dzieła „O obrotach sfer niebieskich” dotarły do Kopernika w ostatnim dniu jego życia. Szczęście? Być może, ale pamiętajmy, że astronom był też specjalistą od kalendarza…

15. Kraków

Przez wieki pełnił rolę duchowej stolicy Polski. Po 1989 r. jakby nieco przygasł. Ożywienie przychodziło wraz z podchmielonymi Anglikami, którzy w coraz liczniejszych knajpach urządzali wieczory kawalerskie. Nie o to włodarzom miasta jednak chodziło i miasto Kraka szybko osiągnęło status krajowego lidera nowoczesnych usług dla biznesu (w których pracuje dziś ok. 50 tys. osób – najwięcej w kraju). Oczywiście nie za to kochamy Kraków i to też zrozumiał ratusz, otwierając nowe muzea i organizując świetne festiwale muzyczne czy literackie. Sukces Krakowa zaskoczył samych krakusów, którzy przed turystami uciekli ze Starego Miasta najpierw na Kazimierz, a gdy i ta dzielnica stała się modna – na Podgórze.

16. Lewandowski Robert

Nie dawał poży wki brukowcom, nie zwracał na siebie uwagi wymyślną fryzurą czy płaszczem, a jednak jest wciąż obecny w mediach i wielbią go miliony. Za miliony też „Lewy” pracuje – od tego sezonu inkasuje w Bayernie Monachium ok. 15 mln euro rocznie. Do tego trzeba doliczyć liczne wpływy reklamowe. Co prawda, gra w barwach klubów niemieckich, ale jest mu to wybaczane, gdy tylko wraca na łono reprezentacji. Dzięki niemu dostaliśmy się na Euro we Francji.

17. Małysz Adam

Przed jego pojawieniem się skoki narciarskie nie były dyscypliną, która rozpalałaby wyobraźnię Polaków. Kiedy już zaczął skakać, trudno go było zatrzymać – jego tryumfy można by wymieniać w nieskończoność. Gdy już się wydawało, że „sędziwy” Małysz skończył z karierą sportowca, ten został (z sukcesami!) kierowcą rajdowym.

18. Marudzenie

Na pytanie, co słychać, Amerykanin odpowie: świetnie! Polak zaś, że jego życie chyli się ku upadkowi. Sukces wciąż jest u nas czymś podejrzanym. Wicepremier Morawiecki powinien chyba wziąć pod uwagę, że w skoku kraju na wyższy poziom rozwoju nasze marudzenie może być przeszkodą znacznie poważniejszą niż banalny brak funduszy.

19. Matejko i Sienkiewicz

Architekci naszej zbiorowej wyobraźni. Choć Gombrowicz nazywał Sienkiewicza „pierwszorzędnym pisarzem drugorzędnym”, to szczerze mu zazdrościł rzesz czytelniczych, które niektórych ustępów uczyły się na pamięć. „Krzyżacy” co prawda nie cieszyli się już taką czytelniczą estymą, choć film według tej powieści obejrzały rekordowe 32 mln Polaków. Nie mniej rozpoznawalny jest Matejko pokazujący w sposób wielce plastyczny największe momenty naszej chwały. A że i on, i Sienkiewicz niejednokrotnie mijali się z prawdą historyczną, nikomu zdaje się nie przeszkadzać. Ociec, czytać i oglądać? Tak!

20. Mazury

Powyciągane swetry, śpiewy przy ognisku z gitarą, wyjazdy warszawskiej bohemy – nawet jeśli sami nie doświadczyliśmy uroku tajemniczych Mazur, to na pewno o nich słyszeliśmy. Czasy, gdy po Wielkich Jeziorach samotnie pływała jedna łódka (jak w „Nożu w wodzie” Romana Polańskiego), niestety bezpowrotnie minęły. Tłok na wodzie, brak toalet na ziemi, mazurski krwiopijca komar i jego kolega-terminator kleszcz – jest dużo powodów, by tu nie przyjeżdżać. Ale jeszcze więcej, by przyjechać: wspaniałe widoki wody i bujnej zieleni, szpalery starych drzew wzdłuż krętych szos, ruiny poniemieckich umocnień. Ognisko po całym dniu pływania wciąż przenosi nas do innego świata.

21. Miesiące

Wyspiański pisał, że listopad to niebezpieczna dla Polaków pora, ale wielką literą piszemy inne miesiące, które odmierzają kolejne etapy naszej powojennej historii. Marzec to demonstracje studenckie w 1968 r., ale również rządowa „walka z syjonizmem”. Pod Czerwcem kryje się pierwszy w PR strajk generalny i demonstracje w Poznaniu w 1956 r. oraz krwawo stłumione strajki w Ursusie i Radomiu w 1976 r. W sierpniu w 1980 r. doszło na Wybrzeżu do strajków, jednak władza była już na tyle słaba, że przystąpiła do negocjacji zakończonych Porozumieniami Sierpniowymi. Październik (1956 r.) po epoce bierutowskiej dawał nadzieję, ale obiecywane przez Gomułkę odkręcanie śruby zakończyło się jej dokręcaniem. Grudzień 1970 – kolejne strajki, kolejne ofiary i przesilenie, które do władzy wyniosło Edwarda Gierka.

22. Miód pitny

Wbrew obiegowej opinii to nie wódka jest naszym narodowym napitkiem. Wenecjanin Ambrogio Contarini w XV w. zauważył: „Nie mając wina, robią pewien napój z miodu, który upija ludzi znacznie bardziej niż wino”. Dziś niesłusznie zapomniany, gdyż jest pewnie jednym ze zdrowszych alkoholi. I niedoceniany, bo półtorak czy dwójniak potrafi nieźle zwalić z nóg. Wróćmy do miodu!

23. Okno papieskie

Najsłynniejsze okno w naszym kraju. Polacy wsłuchiwali się w homilie Jana Pawła II, lecz z równą uwagą śledzili jego mniej oficjalne wystąpienia, np. rozmowy z tłumem zgromadzonym pod krakowską kurią biskupią przy ulicy Franciszkańskiej 3. Aby tradycji stało się zadość, w oknie stawali też Benedykt XVI i Franciszek.

24. Pan Tadeusz

Jak wytłumaczyć obcokrajowcowi, czemu nasz najważniejszy epos zaczyna się wyznaniem miłości do… Litwy? W czasach Mickiewicza stan polskiej wsi daleko odbiegał od opisu w „Panu Tadeuszu” – nie miała co zrobić z nadwyżką siły roboczej, gdyż nasz przemysł dopiero raczkował. Zapomnijmy o tym i rozkoszujmy się piękną frazą poematu. Tylko co to znaczy „świerzop” i „dzięcielina”?

25. Pierogi

Co gospodyni, to inny farsz i inny sposób lepienia. Zresztą twórczynie dosłownie odciskają na nich swoje piętno w postaci… linii papilarnych. Z kapustą i grzybami na wigilię, z owocami w sezonie, ruskie oraz z mięsem – na co dzień. To te najbardziej popularne, ale przecież liczba wariantów jest nieograniczona. Do niedawna tłumaczone za granicą jako „dumplings”, coraz częściej występują na targach żywności jako typowo polskie danie „pierogis”. W księdze odwiecznych polskich pytań na pewno powinno znaleźć się to: „Z wody czy z patelni?”.

26. PKiN

„Małe to, ale gustowne” – miał kąśliwie powiedzieć pewien zagraniczny dziennikarz, który zobaczył Pałac po raz pierwszy. Obok głosów, które nawołują do zburzenia symbolu radzieckiej dominacji, częściej pojawiają się te, które zwracają uwagę na minusy rozbiórki.Przyznać trzeba, że budynek jest ładniejszy niż jego kuzyni z Moskwy (pomogło może nawiązanie do architektury polskiego renesansu, baroku i klasycyzmu). Bestia, bez której trudno sobie wyobrazić stolicę.

27. Polonez

Nie, nie chodzi o swego czasu wybitny produkt polskiej myśli motoryzacyjnej, ale o taniec, który nie bez powodu zwany jest chodzonym. Być może to właśnie jego łatwość (obok dostojeństwa) powoduje, że rokrocznie setki tysięcy przyszłych maturzystów majestatycznie kroczą po salach gimnastycznych, co trzeci krok wykonując stosowne gibnięcie. Niejeden – z powodu nazwy – może za bardziej narodowe uznać inne tańce, ale nazewnictwo to trop wielce mylący! Polka to taniec czeski, a w Szwecji tańczy się wręcz… polskę!

28. Powstania

Było ich wiele, lecz w zbiorowej pamięci przechowuje się tylko kilka z nich, pomijając przede wszystkim rebelie, które wybuchły na tle ekonomicznym. Powstanie listopadowe żyje obrazami z wiersza Słowackiego „Sowiński w okopach Woli”. Powstan ie styczniowe do dziś imponuje skalą organizacji. Jedno spośród trzech powstań śląskich oraz dwa powstania wielkopolskie zakończyły się sukcesem, może dlatego pamięć o nich przetrwała tylko w regionach dawnych walk. Coraz ważniejsząrolę w świadomości Polaków odgrywa powstanie warszawskie, a od niedawna także powstanie w getcie warszawskim.

29. Schabowy z kapustą

Niedzielne tłuczenie wieprzowego plastra rozlega się jak kraj długi i szeroki. Schab ląduje najpierw w mące, potem w jajku, a następnie w bułce tartej. Dodajmy, że w kiepskich knajpach panierka potrafi ukryć wszelkie niedoskonałości mięsiwa bądź jego homeopatyczną gramaturę. Dlatego schabowego najlepiej jeść w domu i najlepiej w otoczeniu ziemniaków oraz kapusty. Nie ma się co oburzać, że wielu kucharzy zamieniło do smażenia tradycyjny smalec na oliwę. Sam schabowy przechodził przez lata wiele metamorfoz, a jego „polskość” jest wielce dyskusyjna – pojawił się u nas dopiero w XIX w., nawiązując do sznyclawiedeńskiego.

30. Solidarność

Nieco zapomniane słowo, które dzięki Polsce wróciło w glorii chwały na salony świata. Pisane specjalną czcionką – nazwaną nawet solidarycą – z biało-czerwoną flagą powiewającą nad „n” (projekt Jerzego Janiszewskiego) jest bodaj najbardziej znanym symbolem znad Wisły.

31. Szczebrzeszyn

Miejscowość, która – wraz z chrząszczem – została wymyślona po to, by torturować obcokrajowców. Od 2015 r. odbywa się tu Festiwal Stolica Języka Polskiego. Polacy starają się oswoić przybyszów z meandrami ojczystej mowy i wymyślają np. spinki do mankietów z charakterystycznymi literami polskiego alfabetu „ą”, „ę”. Na próżno. Według specjalistów – wskutek siedmiu przypadków, liczniejszych wyjątków niż reguł i ortografii – polski pozostaje jednym z najtrudniejszych języków świata.

32. Wajda

Trudno sobie wyobrazić bardziej polskiego reżysera. Od debiutanckiego „Pokolenia” (1954) po ostatnie „Powidoki” (2016) mierzył się z polskością – nie tylko pokazywał kamienie milowe jej historii, ale i kompleksy Polaków, meandry ich wyborów. Nie bez znaczenia było jego, jako malarza, umiłowanie polskiego krajobrazu, który – jak żartował – psują mu aktorzy. Jak powiedział w mowie oscarowej, „myślał po polsku”. Bez wątpienia był to ostatni twórca, „co tak poloneza wodzi” (patrz 24 i 27).

33. Wawel

Już w X w. na jego zboczach uprawiano winorośl, od czasów Bony – warzywa. Nic jednak nie mogło uszczuplić roli zamku i całego wzgórza, nawet pomieszkiwanie w nim Hansa Franka. Siedziba naszych królów trwała mimo wichru dziejów i tylko tajemnica wawelskiego czakramu jest wciąż nieodkryta. Prawnie za mek na Wawelu jest jedną z rezydencji prezydenta RP.

34. Wąsy

Przez stulecia były „na wyposażeniu” każdego prawdziwego szlachcica, jak kontusz. W czasach Sejmu Czteroletniego stanowiły najoczywistszy znak, czy ktoś jest swój, czy obcy. Dziś wąsy idą w poprzek politycznych podziałów, choć co nieco mówią o ich nosicielach. Wierny im jest Lech Wałęsa, do rangi wydarzenia urosło zgolenie wąsów przez urzędującego wówczas prezydenta Bronisława Komorowskiego, choć czyn ten niezbyt unowocześnił jego wizerunek. Obraz prawdziwego Polaka z wąsami skomplikowała hipsterska moda na owłosienie przybyła ze zgniłego Zachodu.

35. Wesele

„Cóż tam panie w polityce?”, „Niech na całym świecie wojna, byle polska wieś zaciszna, byle polska wieś spokojna”, „Chłop potęgą jest i basta”, „Trza być w butach na weselu”, „Chopin gdyby jeszcze żył, toby pił”, „Miałeś chamie złoty róg”, „Myśmy wszystko zapomnieli”, „Abośmy to jacy, tacy” – nie ma chyba w polskiej literaturze dzieła, z którego tyle cytatów żyłoby własnym życiem. Od premiery w 1901 r. każde wystawienie tego dramatu było barometrem społecznych nastrojów. Do dziś uważa się za kompletny taki zespół teatralny, który jest w stanie zagrać „Wesele” bez posiłków z zewnątrz.

36. Wielka Improwizacja

Na ten tekst w wykonaniu Jerzego Treli przyjeżdżały do krakowskiego Teatru Starego wycieczki szkolne z całej Polski. Improwizacja w interpretacji Gustawa Holoubka w Teatrze Narodowym rozpoczęła z kolei bunty studenckie w 1968 r. Wiele lat potem Tadeusz Konwicki, gdy ekranizował „Dziady” (pod tytułem „Lawa”), powiedział, że musiał nakręcić ten film tylko po to, by zarejestrować grę Holoubka. Tekst wciąż jest dla polskich aktorów nobilitacją i sprawdzianem warsztatowych umiejętności.

37. Wieliczka

Najstarsza, czynna do niedawna kopalnia w Europie jest nie tylko wyjątkowym przykładem sztuki inżynieryjnej, ale i prawdziwym dziełem sztuki. Wykute w soli rzeźby oraz komory – ze słynną kaplicą św. Kingi – zachwycają do dzisiaj. Przez wieki była głównym źródłem przychodów króla; w XXI w. też nieźle zarabia.

38. Wierzba

Choć najczęściej występującym w Polsce drzewem jest sosna, to nieodłącznym elementem naszego krajobrazu wydaje się być wierzba – drzewo o krótkim grubym pniu i odchodzących od niego konarach. To właśnie pod targaną wiatrem namiętności wierzbą siedzi Chopin na pomniku w parku Łazienkowskim. Na wierzbę zostały wystylizowane wyjścia ze stołecznej stacji metra Plac Wilsona – w 2008 r. na konferencji „Metrorail” uznanej za najładniejszą powstałą w ostatnich latach stację metra na świecie, a sześć lat później w rankingu telewizji CNN za jedną z 12 najbardziej imponujących stacji metra w Europie. Może to zasługa wierzby?

39. Wigilia

Czy nie dziwiło was nigdy, że wigilię świąt traktujemy z większą celebrą niż same święta? Podczas gdy cała chrześcijańska Europa traktuje ten wieczór jako dobry pretekst do peregrynacji po knajpach, w Polsce wyjście z domu uznane byłoby za bluźnierstwo. Z 12 wigilijnych potraw największą zagadką pozostaje karp. Jego karierę – nie jest ani specjalnie smaczny, ani wartościowy, a do tego pełen ości – zawdzięczamy chyba tylko temu, że w PRL była często jedyną dostępną rybą. I tak już zostało. Najwięcej zalet ma natomiast kompot z suszu, który ułatwia trawienie. Najpiękniejszym obyczajem jest jedno wolne nakrycie dla niezapowiedzianego przybysza.

40. Wisła

W 550. rocznicę pierwszego wolnego flisu Sejm podjął uchwałę, że przyszły rok będzie Rokiem Wisły. Nic dziwnego – rzeka przez wieki była kręgosłupem Polski, dzięki któremu spławiała zboża i drewno do naszego największego portu – Gdańska. Nasz atut ostatecznie stał się naszym przekleństwem – szlachta nie poszukiwała nowych form rozwoju gospodarczego. Nasze zacofanie miało jeden plus – nie było pieniędzy na regulacje rzek. Podczas więc gdy dziś w Europie zachodniej rzeki pędzą do mórz betonowymi rynnami, Wisła majestatycznie meandruje, dając na swych brzegach, łachach i wyspach siedlisko tysiącom wielu rzadkich ptaków.

41. Wokulski

Beznadziejnie zakochany w Łęckiej? Totylko jedna twarz Stanisława. Drugą jest wiara w przedsiębiorczość, która podnosi poziom życia, a w którą zaczął wierzyć po klęsce powstania styczniowego. Podczas wizyty w Paryżu Wokulski marzy, jaka to Warszawa mogłaby być piękna, gdyby wybrukować jej ulice. Trzecia z kolei to oblicze człowieka żywo zainteresowanego nauką i wynalazkami. Cóż z tego, skoro arystokracja pogardzała „sklepikarzem”. Dziś arystokracji u nas brak, a ludzie z wizją wciąż mają pod górkę.

42. Wszystkich Świętych

Potrafimy przemierzyć całą Polskę, by zapalić jeden znicz. Tłumy na cmentarzach i ich rozświetlenie 1 i 2 listopada dziwią każdego cudzoziemca. Czy to wskutek dramatycznej historii, czy silnych związków rodzinnych, odwiedzanie grobów jest dla Polaków ważną częścią tradycji oraz okazją do… spotkania dawno niewidzianej rodziny.

43. Żubr

Największy wolno żyjący ssak Europy. Nie jest zbyt proporcjonalny – ogromny przód z rozwiniętym kłębem i dużo mniejszy tył powodują, że wygląda jak kulturysta, który skupił się na barkach, a zapomniał o ćwiczeniu ud. Jest jednak dostojny, a jednocześnie na swój sposób sympatyczny – aż chce się go pociągnąć za „bródkę”. Gatunek był zagrożony już w XVI w. – Zygmunt August wydawał nawet imiennie pozwolenia na odstrzał. To żubrowi zawdzięczamy najsławniejszą na świecie polską wódkę.

44. Żydzi

Nie tylko Holocaust, ale też wielowiekowe pokojowe współistnienie – bezcenny wkład w poszerzanie wiedzy o polskich Żydach wniosło Muzeum Polin (w br. dostało nagrodę Europejskiego Muzeum Roku).

Okładka tygodnika WPROST: 45/2016
Więcej możesz przeczytać w 45/2016 wydaniu tygodnika „Wprost”
Zamów w prenumeracie lub w wersji elektronicznej:
 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 45/2016 (1761)

  • Kto jest winny ekshumacjom 6 lis 2016, 20:00 W 2010 r. po tragicznej katastrofie prezydenckiego samolotu przeżyliśmy szok. Minęło sześć lat i musimy po części przeżywać to na nowo. Zapowiadane dramatyczne wydarzenia, jakimi będą ekshumacje ciał ofiar, pogłębiają podział w kraju, który i tak już jest skonfliktowany.... 3
  • Niedyskrecje parlamentarne 6 lis 2016, 20:00 Kalisz na prezydenta? Do wyborów samorządowych jeszcze dwa lata, ale partie już się zastanawiają, kogo wystawić na prezydentów poszczególnych miast. Najbardziej ekscytująco zapowiada się walka w stolicy, bo urzędująca prezydent Hanna... 6
  • Spięcie tygodnia 6 lis 2016, 20:00 Tomasz Terlikowski publicysta Taka pomoc nic nie da RZĄDOWE ROZWIĄZANIE W SPRAWIE POMOCY MAT- KOM, które mają urodzić chore dziecko, jest dziwnie skonstruowane. Pierwsze pytanie, jakie mi się nasuwa, to dlaczego ma być ona udzielana do 18.... 7
  • Obraz tygodnia 6 lis 2016, 20:00 3. miejsce zajęła Polska w rankingu satysfakcji ze studiów odczuwanej przez zagranicznych studentów. Wyżej uplasowały się Norwegia i Irlandia. Najlepiej zostały ocenione studia na AGH i Politechnice Wrocławskiej. Uwierzyliśmy, że... 8
  • Wydarzenia 6 lis 2016, 20:00 Jessica Lange w Bydgoszczy Była jedną z największych gwiazd kina lat 80. Dzisiaj eksperymentuje. Zagrała nieoczywistą, odważną rolę w serialu „American Horror Story”, w wieku 64 lat została twarzą domu mody Marca Jacobsa, a przede... 9
  • Lewo prawo 6 lis 2016, 20:00 Lewo Łaska rządu prof. Magdalena Środa socjolożka, feministka KOBIECIE, KTÓRA ZDECYDUJE SIĘ URODZIĆ GŁĘBOKO upośledzone dziecko, rząd da łaskawie 4 tys. zł. Cóż za trafność w ocenie potrzeb! Cztery tysiące to akurat cena chrztu,... 12
  • Zdarzyło się jutro 6 lis 2016, 20:00 Ogórek w różowym rolls-roysie,czyli kto w tym tygodniu najmocniej dał w dynię. ZGŁUPIEĆ MOŻNA Z TĄ LEGIĄ. Najpierw przegrali 6:0 z Borussią, teraz mało brakowało, żeby wygrali z Realem. No to potrafią grać w piłkę czy nie? Może... 16
  • Akcja: ekshumacje. Cel: znaleźć trotyl na ciałach 6 lis 2016, 20:00 Ekshumacje ofiar katastrofy smoleńskiej mają wykazać, czy na pokładzie samolotu doszło do wybuchu. Ale część rodzin uważa, że za tą akcją stoi wyłącznie polityka. 18
  • Niepełnosprawność to nie przeszkoda 6 lis 2016, 20:00 Osoby z niepełnosprawnościami mogą na równi z pozostałymi korzystać ze wszystkich rodzajów wsparcia z Funduszy Europejskich. Co więcej, niektóre projekty są przeznaczone specjalnie dla nich. 23
  • Groźby Durczoka 6 lis 2016, 20:00 Reakcje Kamila Durczoka na publikację „Wprost” to bezprawna groźba karalna – oceniają prawnicy. Tymczasem media ujawniły fragmenty złożonych pod odpowiedzialnością karną relacji ofiar Durczoka. Publikacja ta pogrąża dziennikarza. 24
  • Związkowy odlot 6 lis 2016, 20:00 W przedsiębiorstwie, które zarządza stołecznym lotniskiem Chopina, średnia pensja to ponad 9 tys. zł. Związkowcy uznali, że to za mało. Chcą podwyżek i 36-miesięcznych odpraw. Grożą strajkiem. 26
  • Kidawa-Błońska: Moich pradziadków poznał ze sobą Józef Piłsudski 6 lis 2016, 20:00 Z Małgorzatą Kidawą-Błońską, wicemarszałkiem sejmu (PO), rozmawiali Olga Wasilewska i Marcin Dzierżanowski 28
  • 44 składniki, czyli przepis na Polskę 6 lis 2016, 20:00 To paradoksalne, że 11 listopada zamiast na chwilę zapomnieć o dzielących nas różnicach, z upodobaniem je podkreślamy. Na chwilę postarajmy się jednak o tym zapomnieć i zaryzykujmy tezę, że mimo tych różnic banalny tekst piosenki,... 32
  • Dlaczego Facebook cenzuruje Polaków 6 lis 2016, 20:00 Facebook ściągnął na siebie gniew narodowców. Ich zdaniem wszedł w kompetencje państwa i ograniczył wolność wypowiedzi. 38
  • Ciemno(zielona) strona eko 6 lis 2016, 20:00 Polacy w dużych miastach pokochali życie w stylu eko. Jeszcze nie wiedzą, że może być to początek obsesji. 42
  • Podwójne odrzucenie 6 lis 2016, 20:00 Niepłacenie alimentów na dziecko jest dla niego jednoznaczne z podwójnym odrzuceniem – dziecko traci nie tylko codzienną bliskość jednego rodzica, lecz także jego wsparcie finansowe. 45
  • RUDA pomoże w alimentach 6 lis 2016, 20:00 Nowe przepisy i rejestr uporczywych dłużników mają pomóc blisko milionowi dzieci, które czekają na pieniądze. „Wprost” radzi, jak już dziś walczyć o alimenty. 46
  • Jaja z Polski: Jak wiele zapłacimy za szczęście kur 6 lis 2016, 20:00 Jesteśmy największym eksporterem jaj w Unii Europejskiej. Rocznie produkujemy ich aż 9,5 mld. Tyle że branża, w której dominuje chów klatkowy, stanęła właśnie przed zakrętem. 48
  • Ścigam się sama ze sobą 6 lis 2016, 20:00 – Pochodzę z takiego domu, gdzie majątkiem, jaki się wynosiło, były dobre wychowanie i wykształcenie. To najważniejsze, co dzieci mogą po mnie odziedziczyć – mówi Grażyna Kulczyk, po swojej córce Dominice druga najbogatsza kobieta w Polsce. 52
  • Światowid i rusałki w kosmosie 6 lis 2016, 20:00 Wrocławskie studio T-Bull powstało ledwie sześć lat temu, a dziś jest warte ponad 160 mln zł. Jego twórcy chcą teraz wysłać w kosmos pierwsze polskie prywatne satelity. 56
  • Łódzkie Orły odebrały nagrody 6 lis 2016, 20:00 W ostatni piątek października na uroczystej gali zostali uhonorowani laureaci nagrody Orły „Wprost” z województwa łódzkiego. 58
  • Wypadek przy pracy, nie czarna seria 6 lis 2016, 20:00 DARIUSZ DANILUK Czy trzymając oszczędności w banku spółdzielczym w Polsce, możemy spać spokojnie? Tak, możemy i powinniśmy spać spokojnie. Aczkolwiek po przebudzeniu warto zainteresować się tym, co dzieje się w sektorze. W krótkim... 60
  • Hossa bessa 6 lis 2016, 20:00 Klienci drugiej kategorii Opakowanie paluszków rybnych Iglo w Czechach zawiera 7 proc. mniej ryby niż takie samo opakowanie sprzedawane w Niemczech. Herbata mrożona Nestea ma ok. 40 proc. mniej ekstraktu z herbaty niż ta sama niemiecka wersja.... 62
  • Ameryka kontra Ameryka. 6 lis 2016, 20:00 Wyborcy w USA tracą wiarę w uczciwość wyborów prezydenckich, a to oznacza, że ich wynik może być kwestionowany zarówno przez zwolenników Donalda Trumpa, jak i Hillary Clinton. 64
  • Przewidywalna Clinton, niepokojący Trump 6 lis 2016, 20:00 O tym, jak wyglądać będzie polityka USA wobec naszej części świata, mówi Jüri Luik, były szef resortów dyplomacji i obrony Estonii, najbardziej narażonego na agresję ze strony Rosji państwa NATO. 68
  • Nad Polską wisi zagrożenie 6 lis 2016, 20:00 Sankcje Zachodu pomagają Putinowi, trzeba było uderzyć w elitę – mówi Ilja Ponomariow, członek Dumy, który głosował przeciw aneksji Krymu. 70
  • Samochód zadzwoni po karetkę 6 lis 2016, 20:00 Od 2018 r. każde nowo zaprojektowane auto osobowe lub dostawcze będzie posiadać system eCall, który w razie wypadku wezwie pomoc. 74
  • Know How 6 lis 2016, 20:00 PlayStation VR na razie wygrywa „JOB SIMULATOR” POZWALA NAM SIĘ WCIELIĆ W SPRZEDAWCĘ Z WARZYWNIAKA ALBO BARMANA, W POLSKIM „BOUND” JESTEŚMY SURREALISTYCZNĄ BALETNICĄ, w „EVE Valkyrie” stoczymy walkę w kosmicznym myśliwcu, w... 76
  • Uderz w chorobę bez recepty 6 lis 2016, 20:00 Proste dolegliwości wolimy leczyć sami. To trend ogólnoeuropejski. Co ważne – jesteśmy coraz bardziej świadomymi konsumentami. Także jeśli mówimy o rynku leków bez recepty. 77
  • Kiedy zaczniemy ratować chore dzieci? 6 lis 2016, 20:00 Na choroby rzadkie cierpi w Polsce ok. 2 mln pacjentów. Aż 75 proc. stanowią dzieci. Tymczasem wiele z nich jest pozbawionych leczenia dostępnego w większości krajów Unii Europejskiej. 80
  • Vega: Kobiety w policji lepsze niż faceci 6 lis 2016, 20:00 Rozmowa z Patrykiem Vegą, twórcą filmu „Pitbull. Niebezpieczne kobiety”, który właśnie wchodzi do kin. 82
  • Pisarze walczący, pisarze uciekający 6 lis 2016, 20:00 11 listopada czcimy bojowników o wolność. Niektórzy z żołnierzy parali się literaturą. Inni ludzie pióra uciekali, nie zawsze z niskich pobudek, gdzie pieprz rośnie. Oto nasz subiektywny spis i jednych, i drugich. 86
  • Zachód pełen zawodu 6 lis 2016, 20:00 Tegoroczna kampania prezydencka w USA przynosi gorzką satysfakcję amerykańskim reżyserom. Fenomen Trumpa to doskonały pretekst do pokazania upadku narodowych mitów. 88
  • Książki 6 lis 2016, 20:00 Jak Teksański Philipp Meyer „Syn” Czwarta Strona W USA tradycjaUSA tradycja Great American Novel (wielkiej powieści amerykańskiej) wciąż jest żywa. I wciąż znajdują się autorzy, którzy próbują pisać, z epickim rozmachem, o... 92
  • Muzyka 6 lis 2016, 20:00 Ale wkoło jest niewesoło Każdy nowy album Kultu to wydarzenie więcej niż muzyczne. Kazik Staszewski koncentruje się teraz głównie na tekstach, ale i muzycznie album dopieszczony jest jak mało który w ostatnich latach. Znak rozpoznawczy... 94
  • Film 6 lis 2016, 20:00 Hołd dla klasyczki Wszystkie nieprzespane noce” są bilansem młodości. Refleksją faceta przed trzydziestką, który się zastanawia, o co w tym wszystkim chodzi. Albo, co nawet trudniejsze: dokąd zmierza. Wielogodzinne eskapady, imprezy nad... 96
  • Wojna polsko-polska 6 lis 2016, 20:00 JAN ŚPIEWAK Musimy się wypisać z wojny polsko- -polskiej, która niszczy i uniemożliwia poważną rozmowę o wyzwaniach, przed którą stoi Polska. Na łamach „Wprost” będę chciał pokazać, że jest życie poza PO-PiS-em. W Polsce trwa... 98

ZKDP - Nakład kontrolowany