Jak się molestuje w Polsce

Jak się molestuje w Polsce

Martyna Wojciechowska
Martyna Wojciechowska / Źródło: Newspix.pl / AFPS/PPC
W Sejmie, show-biznesie, w szkole, na ulicy. Okazało się, że polskie kobiety są masowo molestowane. Tylko wcześniej o tym nie mówiły.

Karolina Korwin Piotrowska, dziennikarka zajmująca się show-biznesem, 16 października napisała na Facebooku: „#MeToo. #JaTeż. W dzieciństwie na ulicy. Kolega mnie obronił. Raz w liceum. Kilka razy w pracy. Pewnie dlatego jeden z nich rozpuścił plotki, że jestem lesbijką, bo przecież on taki seksowny, że żadna normalna hetero mu nie odmawia. Nie odważy się. W kraju, gdzie rządzi Najświętsza Panienka i buziaczek w damską rękę, ale i rządzi też poniżenie w imię podbicia sobie ego. Czujesz się nikim. Bo jesteś kobietą”. Korwin Piotrowska to jedna z milionów kobiet, które włączyły się w wielką, ogólnoświatową akcję na Facebooku wymierzoną w problem molestowania kobiet. Pierwszy wpis z hashtagiem #MeToo opublikowała 15 października na Twitterze aktorka Alyssa Milano w reakcji na skandal wokół amerykańskiego producenta filmowego Harveya Weinsteina (o jego sprawie piszemy na s. 64). Molestował on aktorki i modelki, a jeśli protestowały, blokował ich kariery. Opisały to pisma „New York Times” i „New Yorker”. To od Milano zaczął się łańcuszek, który dotarł także do polskich użytkowników Facebooka i Twittera. 24 godziny od tego wpisu hashtag #MeToo pojawił się na Twitterze 500 tys. razy, a na Facebooku 12 mln razy.

Jak się molestuje w polskim show-biznesie

Charakterystyczne jest to, że choć akcję #MeToo zapoczątkowała amerykańska aktorka w reakcji na to, co się dzieje w środowisku filmowym, w Polsce zareagowało na nią bardzo niewiele kobiet związanych z show-biznesem i przemysłem filmowym. Jakby polski show-biznes i branża filmowa były wolne od przemocy seksualnej. Czy tak rzeczywiście jest? – Pani żartuje? – odpowiada na to Karolina Korwin Piotrowska. Mówi, że i u nas do takich sytuacji dochodzi notorycznie. – Wszyscy je znają, opowiadają sobie o nich przy kawie, jednak zamiatają pod dywan. Nasze aktorki i modelki nie mówią o tym publicznie, bo boją się, że przylgnie do nich łatka „trudnej”. A w naszym show-biznesie można być alkoholiczką, można być narkomanką, można być niezdolną, ale nie można być trudną. Trudnej nikt nie będzie zatrudniał, nie będzie zapraszał na castingi, po co mu kłopoty? Tak wyhamowało już kilka karier zdolnych kobiet. Korwin Piotrowska oprócz tego, co napisała na Facebooku, ma też inne doświadczenia, z ostatnich lat. – Wciąż zbieram hejt od celebrytów – mówi. – Wypisują, gadają, że jestem najbrzydszą dziennikarką w Polsce, wieloryb, niedoruchana, że nikt mnie nie chce, że dawno nie miałam wsadzonego bolca. Jednak ja jestem silna, ja mogę być trudna, mogę głośno o sobie mówić. Nie jestem ze ścianek, nie mam podpisanych kontraktów reklamowych, które zamykają mi usta, a moje życie od tych kontraktów nie zależy. A ich tak – dodaje.

Gotowanie żaby

Martyna Wojciechowska, dziennikarka i podróżniczka, doświadczyła różnych form molestowania, i to wiele razy. Zarówno w podróży, choćby w Indiach, gdzie dotykanie pośladków czy piersi zdarza się nagminnie, jak i w Polsce, gdzie sposoby molestowania bywają bardziej wyrafinowane. – Jestem na tyle silna, że potrafię strącić rękę z kolana, odbić lepkie spojrzenie, jednak nie każda kobieta ma siłę i pozycję wobec mężczyzny, by się na to zdobyć – mówi. – W Indiach te zachowania wynikały raczej z wykorzystywania okazji przez młodych mężczyzn, którzy w ten sposób wyładowują popęd seksualny, co oczywiście jest nieakceptowalne – mówi Wojciechowska. – W Polsce mężczyźni okazują w ten sposób władzę i przewagę nad kobietą, dlatego tak często robią to przełożeni. Ja doświadczyłam molestowania przez lekarza.

Opowiada: – Byłam bardzo młodą kobietą. Lekarz był docentem, teraz jest profesorem. Już wtedy był poważany, poleciła mi go rodzina. Ufałam mu, wierzyłam, że robi wszystko, żeby pomóc mi w problemie zdrowotnym. Przecież to znany lekarz – myślałam – nie mógłby mnie skrzywdzić, może mi się wydaje, może to moja wina? Jednak sposób, w jaki mnie badał, nie był związany z konieczną diagnostyką. Nie zauważyłam tego od razu, nie nastąpiła sytuacja, w której zszokowana mogłam podskoczyć i zaprotestować. Jego działanie można porównać do gotowania żaby. Wrzucona do wrzątku wyskoczy, zanurzona w zimnej wodzie, która jest stopniowo podgrzewana, ugotuje się. On właśnie powoli podgrzewał wodę, krok po kroku przesuwał granicę, aż stworzył sytuację całkowicie jednoznaczną. Co zrobiłam? Wstydziłam się o tym rozmawiać i po prostu przestałam do niego przychodzić. Nic więcej nie potrafiłam wtedy zrobić. Po latach Martyna Wojciechowska spotkała lekarza ponownie, przypadkiem. – Byłam już rozpoznawalna, z sukcesem, czułam się silną kobietą. A jednak na jego widok zrobiło mi się gorąco, zdrętwiałam, poczułam ten sam lęk, którego doświadczyłam wiele lat wcześniej. Dlatego nie oceniam pochopnie kobiet, które nie mają odwagi powiedzieć głośno, czego doświadczyły, bo ja sama znalazłam się w takiej sytuacji. Podobne doświadczenie spotkało ją też u innego lekarza. Za każdym razem ten, kto molestował, miał przewagę, wykorzystał sytuację i zaufanie, którym go obdarzała. – Nie doświadczyłam takich sytuacji w pracy, ale w innych firmach wiele razy byłam świadkiem przemocy werbalnej, poklepywania, niewybrednych żartów, zaczepek, które mają podtekst seksualny. To jest powszechne. A o tym trzeba mówić głośno, reagować, brać inne kobiety w obronę i od razu stawiać granice. Bo inaczej żaba się ugotuje – mówi.

Rewolucja facebookowa

W dniu, w którym kobiety z całego świata dołączały do akcji na Facebooku, także Barbara Nowacka, liderka Inicjatywy Polskiej, pełnomocniczka komitetu Ratujmy Kobiety, wkleiła na swój profil tekst, który obiegał już portal jak łańcuszek: „Ja też. Jeśli wszystkie kobiety, które były kiedyś molestowane seksualnie, napiszą »Ja też«, pokażemy ludziom, jaką skalę ma to zjawisko (więc kopiuj i wklej)”.

Ewa Lieder, posłanka Nowoczesnej, 17 października: „#metoo, #ja też niestety. To stało się, jak miałam może 9 lat na wakacjach u cioci, a kuzyn był starszy o 4 lata. Mówiłam mamie, że nie lubię, jak on tak dziwnie mnie całuje. Już nigdy nie pojechałam na wakacje w te okolice. Jak miałam 16 lat w czasie podróży wyszłam z przedziału sypialnego do łazienki i konduktor złapał mnie za nadgarstek. Gorąco namawiał na szybki numerek. Nie wiedziałam, o co mu chodzi, dopóki nie dotknął mojej piersi. Do dziś pamiętam jego twarz i papierosowy oddech. Długo czułam wstyd. Dwa razy zostałam napadnięta (o tym nie opowiem) i niezliczone razy wysłuchałam seksistowskich dowcipów, aż zaczęłam reagować. Poznajcie prawdę!”. Także niezliczone rzesze innych kobiet pisały o sytuacjach z dzieciństwa, czasu dorastania, dorosłości. Oblech z autobusu, który się o nie ocierał. Koledzy z podstawówki, którzy strzelali ich stanikiem. Wujek, który zauważał ich rosnące piersi. Budowlańcy, którzy gwizdali i cmokali. Kolesie sprzed bloku, którzy krzyczeli, że wyruchaliby je. Partnerzy, którzy mimo odmowy natarczywie domagali się seksu. Koledzy z pracy, którzy głośno zachwycają się ich biustem. Akcja, która obiegła portale społecznościowe, pokazała nagle, że molestowanie nie musi być napaścią fizyczną, prawie gwałtem, trwałym i uporczywym zmuszaniem do kontaktu fizycznego. – To mogą być też komentarze, żarty, zaczepki, a nawet kalendarz z nagimi kobietami w pracy – mówi Agnieszka Grzybek z Fundacji na rzecz Równości i Emancypacji „Ster”. – Na portalach kobiety zaczęły mówić o takich zachowaniach jak o molestowaniu. Zaczęła się dyskusja. Kiedyś rewolucje zaczynały się w kawiarniach, teraz zaczynają się na Facebooku. Akcja na portalach społecznościowych pokazuje, że zjawisko molestowania w Polsce ma ogromną skalę, jednak w rzeczywistości jest ona większa, niż można to sobie wyobrazić, przeglądając wpisy. Nie każdy ma odwagę napisać post. Niektóre kobiety wciąż uważają, że komentarze i ocieranie to jednak nie to samo co gwałt, nie będą więc swoją historią zajmować uwagi znajomych. Niektóre po prostu nie mają kont na portalach. Jednak zjawisko jest masowe i potwierdzają to badania. Według raportu fundacji Ster z 2015 r. przynajmniej jednej z form molestowania seksualnego doświadczyło 87 proc. kobiet. Te dane pokazują, że z naszą kulturą jest źle. – Także wpisy na portalach to opis kultury przemocy – mówi Barbara Nowacka.

Kwestia świadomości

Do zdecydowanego stawiania granic potrzebna jest jednak powszechna świadomość, czym jest molestowanie. Czytając dyskusje pod wpisami w ramach akcji #MeToo, widać wyraźnie, że ta świadomość nie jest powszechna. Wielu mężczyzn pisze, że przeciera oczy ze zdumienia nad liczbą wpisów i że współczują koleżankom, kuzynkom, dalszym znajomym. Inni przyznają się, że właśnie przejrzeli na oczy i że przepraszają. Mężczyźni nastawieni sceptycznie wobec akcji #MeToo dowodzą jednak, że skali problemu nie można mierzyć za pomocą liczby wpisów na Facebooku, bo nie wiadomo, ile kobiet kłamie. Dlaczego miałyby kłamać?

„Bo mówiąc o molestowaniu, dowodzą swej atrakcyjności”. Są i tacy, którzy wyśmiewają akcję, denerwują się, że molestowanie jest mylone z podrywaniem i że w ten sposób można o nie oskarżyć każdego mężczyznę, który próbował kiedyś nawiązać romans z kobietą. – Takie komentarze są dowodem na to, że problem jest poważny – mówi Agnieszka Grzybek. Różnica między podrywaniem a molestowaniem jest taka, że to drugie odbywa się wbrew woli drugiej osoby. – Wciąż pokutuje stare przekonanie, że kobieta powinna być zimna, a mężczyzna powinien ją zdobywać – mówi dalej Agnieszka Grzybek. – Kiedyś to był powszechny wzorzec, wystarczy obejrzeć stare filmy, tak się właśnie podrywało, czyli zdobywało. Nie byliśmy uczeni, co to jest zły dotyk, co to jest integralność cielesna i że mamy prawo się poskarżyć. To już się zmienia. Zmianę w podejściu do niechcianych zachowań zauważa też Barbara Nowacka. Opowiada historię z pewnej konferencji dla młodzieży. Jeden z panelistów wyśmiał podczas dyskusji wygląd Angeli Merkel. – Młodzi byli tym wstrząśnięci, starsi nie widzieli problemu – mówi Nowacka. – Przemiana zaczęła się jakieś 15 lat temu, na razie widać ją więc głównie w młodym i średnim pokoleniu.

Nie można już poklepać?

Kobiety, które wzięły udział w akcji, pisały często, że bały się napisać post. Właśnie dlatego wiele z nich wpisało tylko hashtag z hasłem i treść łańcuszka. To nie one zrobiły coś złego, ale to one się boją. – Boją się, że to, co dla nich jest bolesne, ktoś wyszydzi i zbagatelizuje, odpowie, że przesadzają, bo bywają gorsze przeżycia, obsztorcuje, że wygłaszają poważne zarzuty pod adresem kolegów. Mamy być miłe i uśmiechnięte, a niechętna reakcja na gwizdy i żarty jest niekobieca – mówi posłanka Ewa Lieder, która jest też działaczką feministyczną i przeprowadzała ankiety do badań fundacji Ster. Wie więc, co kobiety opowiadają o sytuacjach, w których były molestowane, i o swoich uczuciach z tym związanych. Ewa Lieder sama czuła lęk przed opisaniem swoich doświadczeń. Wybrała te, które było łatwiej przywołać. – Nie pisałam o dwóch napaściach, które były przestępstwami, bo wtedy wchodzą takie emocje, które powodują blokadę w głowie – mówi. – Z jedną z tych rzeczy poszłam na policję. Zlekceważono mnie, wyśmiano, kazano czekać. Miałam 20 lat. Kiedy zaczęła przeprowadzać ankiety do badań fundacji Ster o przemocy seksualnej, o gwałtach i molestowaniu, przeżyła traumę. – Byłam chora od tych pytań – mówi. – Okazało się, że moje przeżycia to norma, że lekceważenie jest powszechne. Akcja na temat molestowania też pokazuje, że lekceważenie tego zjawiska jest powszechne. Nawet przez kobiety. Wiele z nich uświadamia sobie, że padło ofiarą molestowania, dopiero czytając wspomnienia koleżanek. Że kiedy na dyskotekach ktoś chwytał je za biust, a koledzy z pracy komentowali dekolt albo długość spódniczki, recenzowali nogi, to też była forma molestowania. Bo one czuły się z tym źle. – Nie można udawać, że nic się nie dzieje – mówi Lieder. – Jeżeli ktoś nie zostanie zatrzymany, będzie rozkręcał się dalej. Kiedyś może zgwałcić. Mecenas Karolina Kędziora, prezeska Polskiego Towarzystwa Prawa Antydyskryminacyjnego, potwierdza. – Kobiety tolerują żarciki, pogwizdywanie, uwagi, bo inaczej będzie, że się nie znają na żartach i są sztywne – mówi. – A tolerowanie drobnych naruszeń może prowadzić do tragedii. Opowiada o gwałcie, którego dopuścił się pijany kolega na współpracowniczce podczas wyjazdu służbowego. Poczuł, że może. Kiedy kobieta go oskarżyła, żałował. Prokuratorzy przekonywali więc ją, żeby się wycofała z oskarżeń, bo kolega bardzo przeżywa to, co zrobił, schudł, widać, że cierpi. – A w kobiecie bardzo łatwo wywołać poczucie winy, że kogoś oskarża i z powodu jednego wybryku niszczy sprawcy życie. Tak jesteśmy wychowane – mówi Kędziora. Opowiada o treningach antydyskryminacyjnych, które prowadzi. – Mam na sali szefów, ministrów, dyrektorów.

Molestowanie budzi u nich zawsze kontrowersje. Słuchając, czym ono jest, bronią się, że to, co mówię, to przesada, że nie dajmy się zwariować. Jeden z uczestników nie widział nic złego w tym, że bierze na kolana podwładne. Innym razem kierownik dużej firmy publicznie obrażał swoją koleżankę, de facto ją molestując. Komentował rozmiar stanika i przekonywał, że to z powodu biustu awansuje. A przecież takie zachowanie nadaje się już do sądu, o ile kobieta w jakikolwiek czytelny dla otoczenia sposób zakomunikuje, że sobie go nie życzy. Sama miałam sytuacje, w których powinnam była zareagować, atmosfera była gęsta, a mnie było łatwiej to zbagatelizować. Moja reakcja nie była wystarczająca, a przecież nie była to sytuacja podbramkowa, ten człowiek nie był moim szefem, nie decydował o moim zatrudnieniu. To zjawisko dotyka nas wszystkich, bez względu na status społeczny czy miejsce zamieszkania.

Trudne reakcje

Jednak reakcja zazwyczaj jest trudna. Posłanka Nowoczesnej Joanna Scheuring-Wielgus zareagowała. Kiedy pierwszy raz przyszła do Sejmu, na jednym z pierwszych posiedzeń jeden z posłów powiedział jej, że jest „niezłą dupeczką”. – Jak możesz tak do mnie mówić w Sejmie – zaprotestowała. Poseł ją przeprosił. – Zawsze reaguję – mówi. – Miałam dziesiątki takich sytuacji – w dzieciństwie, kiedy byłam studentką, teraz. Strzelanie stanikiem w szkole, ekshibicjoniści. Kiedy miałam 20 lat, zaatakowało nie w tramwaju dwóch gości. Naśmiewali się ze mnie, a potem popchnęli, opluli. Nikt nie zareagował. Dlatego od tamtej pory reaguję także wtedy, kiedy coś się dzieje wokół mnie. W Sejmie też. Jednak znam wiele kobiet, które nie potrafią, boją się zwolnienia z pracy, wyśmiania. Barbara Nowacka opowiada o sytuacji, którą przeżyła na warszawskiej ulicy w 2007 r. – Sobota po południu, maj, piękna pogoda, ja w ósmym miesiącu ciąży, trzy tygodnie przed porodem, jestem z koleżanką na spacerze. Nagle z naprzeciwka nadchodzi dwóch kolesi w dresach. Jeden woła: „Ty się lubisz ruchać”, a drugi łapie mnie za krocze. A potem ze śmiechem odchodzą. Jedyne, co potrafiłam w tej sytuacji zrobić to krzyknąć: „Spie...laj”. g

© Wszelkie prawa zastrzeżone

Okładka tygodnika WPROST: 43/2017
Więcej możesz przeczytać w 43/2017 wydaniu tygodnika „Wprost”
 2

Spis treści tygodnika Wprost nr 43/2017 (1808)

  • Pozwalajcie dzieciom krzyczeć 22 paź 2017, 20:00 Zaczęło się od zdjęć na Facebooku. Ubrane na czarno kobiety publikowały selfie z hashtagiem CzarnyProtest – tak podawał „Wprost” 2 października 2016 r. Pisaliśmy, że w kobietach coś pękło, że nie chodzi tylko o bezwzględny... 4
  • Niedyskrecje parlamentarne 22 paź 2017, 20:00 ELIZY OLCZYK I JOANNY MIZIOŁEK W PiS mówi się, że Witolda Waszczykowskiego (na zdj.) w fotelu szefa MSZ może zastąpić Adam Bielan. Ale zdaniem przeciwników wicemarszałka Senatu, to „zbyt duża nagroda dla zdrajcy” WITOLD... 8
  • Czy Benedykt umiera? 22 paź 2017, 20:00 Benedykt XVI nie odprawia już sam mszy świętej i ma kłopoty z samodzielnym staniem – taka informacja zelektryzowała katolików na całym świecie. Spekulacje na temat jego złego stanu zdrowia wzmogły się po opublikowaniu zdjęć... 12
  • Gdzie ta izolacja Polski? 22 paź 2017, 20:00 TEZA O POGŁĘBIAJĄCEJ SIĘ NIEUCHRONNIE IZOLACJI POLSKI W UE JEST ULUBIONYM PALIWEM OPOZYCJI. Jakież musiało być więc zdumienie wielu w Polsce, gdy przy okazji zeszłotygodniowego szczytu w Brukseli przewodniczący Rady Europejskiej Donald... 13
  • Obraz tygodnia 22 paź 2017, 20:00 8 mld dolarów wyda w przyszłym r o k u Ne t fl i x na produkcję filmów i seriali Wygrany Adam Bodnar TK po dwóch latach przychylił się do wniosku rzecznika praw obywatelskich i orzekł, że „eksmisja na bruk” jest niezgodna z... 14
  • Misjonarz wolności 22 paź 2017, 20:00 Gęsty szpaler ludzi – uśmiechniętych i spłakanych. I oklaski. Myślałem, że ktoś ważny idzie za mną. Ale to były oklaski na powitanie pierwszego w historii tego zakładu księdza przekraczającego jego bramy, oklaski dla Kościoła,... 15
  • Zdarzyło się jutro 22 paź 2017, 20:00 MARIUSZ CIEŚLIK I ROBERT GÓRSKI, KABARET MORALNEGO NIEPOKOJU Kawior, podróże i rezydencja – będącmłodą lekarką. JUŻ WIADOMO, KIM SĄ STRAJKUJĄCY LEKARZE REZYDENCI. TVP Info wykryła, że jedzą kanapki z kawiorem i bywają za... 16
  • Robi się kolorowo 22 paź 2017, 20:00 Nie tylko w polityce i na ulicy. Kolor pojawia się na okładkach tygodnika „Wprost”. W 1990 r. startuje też Lista najbogatszych Polaków oraz nagrody Kisiela. 18
  • Z czego pan, pani naprawdę żyje? 22 paź 2017, 20:00 „Wprost” nie wstydził się rozmawiać o pieniądzach. Zarówno tych dużych, jak i małych. I to był znak, że skończyły się czasy, w których wszyscy mieli mieć po równo. 19
  • Jak się molestuje w Polsce 22 paź 2017, 20:00 W Sejmie, show-biznesie, w szkole, na ulicy. Okazało się, że polskie kobiety są masowo molestowane. Tylko wcześniej o tym nie mówiły. 20
  • Byłam molestowana. Ja też. 22 paź 2017, 20:00 Opowiedziałam o tym, że byłam molestowana, by uświadomić innym ofiarom, że to nie one mają się wstydzić. I to nie one są winne i brudne. 25
  • Marzenia to za mało 22 paź 2017, 20:00 Zmiany w służbie zdrowia naruszają różne interesy – mówi minister Konstanty Radziwiłł oraz deklaruje zrozumienie dla lekarzy rezydentów, wyjaśnia sens powstania sieci szpitali i wylicza kolejne miliardy złotych na leczenie Polaków. 28
  • Polityczna singielka 22 paź 2017, 20:00 Joanna Mucha napisała program dla całej opozycji. Zdaniem niektórych to preludium do nowej inicjatywy politycznej, która może się okazać gwoździem do trumny Platformy Obywatelskiej. 34
  • Pilna misja Zalewskiej 22 paź 2017, 20:00 JAN ROKITA Bogu dzięki Warszawa ciągle różni się od Budapesztu. Najnowszym tego dowodem może być sposób podejścia węgierskiego i polskiego rządu do kwestii nowej ukraińskiej ustawy oświatowej. Prezydent Petro Poroszenko podpisał... 38
  • Meandry rosyjskiej propagandy 22 paź 2017, 20:00 WALDEMAR SKRZYPCZAK, generał broni Aby zrozumieć rosyjską politykę propagandową, trzeba pokusić się o jej analizę w okresie co najmniej trzech lat. W zasadzie jej oblicze znamy od zawsze. Nigdy jednak ofensywa Rosjan w przestrzeni... 40
  • Wagon trzeciej klasy wyje ostatkiem sił 22 paź 2017, 20:00 W 2019 r. Partia Razem wejdzie do parlamentu. A w perspektywie sześciu lat nowa lewica zawalczy o władzę – zapowiada Adrian Zandberg, jeden z liderów Partii Razem. 42
  • CEP-em w kierowców 22 paź 2017, 20:00 Jeżeli czeka cię wizyta w wydziale komunikacji, zrób to szybko. 13 listopada ma wejść w życie nowy system informatyczny i wiele wskazuje na to, że nie zadziała. Kierowców może czekać horror. 46
  • Programowanie to nasza broń kobieca 22 paź 2017, 20:00 Kto potrafi programować, ten będzie miał władzę. Prawie 90 proc. programistów to mężczyźni. Django Girls chcą to zmienić. 49
  • Jaka piękna katastrofa 22 paź 2017, 20:00 Rok temu na rynku zadebiutowały cztery nowe stacje telewizyjne. I kiepsko im idzie. Ich nadawcy tną koszty i szukają winnego. 52
  • Firmowe opowieści 22 paź 2017, 20:00 Bez zniewalającej historii nie osiągniesz sukcesu w biznesie. Wylądujesz w worku z innymi firmami podobnymi do twojej – mówi Matthew Luhn, doradca Google’a, BMW i Adidasa. 56
  • Rodziny Kulczyków domek w górach 22 paź 2017, 20:00 185 mln dolarów, czyli grubo ponad 660 mln zł – tyle jest warta obłędna 185 rezydencja rodziny Kulczyków w Szwajcarii. Nieruchomość położona w Alpach, niedaleko znanego kurortu narciarskiego St. Moritz jest najdroższą w całej... 58
  • Wielkie gwiazdy i premiery na Warsaw Moto Show 22 paź 2017, 20:00 Tego wydarzenia z pewnością nie mogą przegapić miłośnicy motoryzacji. III targi Warsaw Moto Show w Ptak Warsaw Expo odbędą się 27-29 października w podwarszawskim Nadarzynie. 59
  • Europa na celowniku chińskich komunistów 22 paź 2017, 20:00 Zjazd Komunistycznej Partii Chin zatwierdził plany ekspansji na najbliższe pięć lat. Wobec oporu USA głównym celem podboju gospodarczego będziemy my. Czyli Europa. 60
  • Co ma Trump do Weinsteina 22 paź 2017, 20:00 W wojnie z prezydentem USA i z konserwatywną Ameryką przybywa ofiar po stronie liberalnej opozycji. Hollywoodzka afera z molestowaniem aktorek sięgnęła elit Partii Demokratycznej. 64
  • Innowacyjność we krwi 22 paź 2017, 20:00 Niemal 500 nominowanych firm i ponad 100 wręczonych statuetek to bilans Innowatorów Wprost, które zostały wręczone już po raz siódmy. 70
  • DNA innowacji 22 paź 2017, 20:00 Innowacje i nowe technologie są kluczowymi elementami rozwoju Grupy Enea. 72
  • Przełomowe terapie 22 paź 2017, 20:00 Wszystkie nasze działania mają na celu poprawę sytuacji polskich pacjentów – mówi Magda Lisiecka, country director, Janssen-Cilag Polska. 73
  • Technologie dla finansów 22 paź 2017, 20:00 Innowator Wprost 2017 w kategorii finanse został przyznany it Card, firmie, która łączy osiągnięcia technologii z potrzebami branży. 74
  • Targi bez końca 22 paź 2017, 20:00 Sukces firmy Superexpo.com, która pierwsza zdigitalizowała zwiedzanie targów, to dowód na to, że nawet tak tradycyjna branża jak wystawiennicza potrzebuje nowatorskich rozwiązań. 75
  • Instytut zdrowego zarządzania 22 paź 2017, 20:00 W Instytucie Centrum Zdrowia Matki Polki w Łodzi nauka i troska o pacjentów idzie w parze z nowoczesnym zarządzaniem. 76
  • Przedsionek dużej giełdy 22 paź 2017, 20:00 NewConnect ma dziesięć lat i dość burzliwą historię. Były na nim spółki, które dały zarobić nawet kilka tysięcy procent, ale i takie, które zbankrutowały. Jednak wielu firmom, dzięki małej giełdzie, udało się przejść na duży parkiet. 79
  • High-tech dewelopera 22 paź 2017, 20:00 Inwestycje dewelopera Terra Casa udowadniają, że ultranowoczesne rozwiązania w budownictwie to standard, którego oczekują klienci. 82
  • Psychologia w służbie biznesu 22 paź 2017, 20:00 Jest pionierem e-learningowych kampanii digital marketingowych w tej części Europy, a jego firma rusza na podbój rynku w USA. Te działania doceniło jury Innowatorów Wprost 2017, które przyznało dr. Mateuszowi Grzesiakowi nagrodę w kategorii dobre geny innowacji. 83
  • Przyszłość mobilności 22 paź 2017, 20:00 Future Of The Mobility – pod takim hasłem odbyła się kolejna edycja Round Table Mixer. 84
  • Innowacyjne geny Lotosu 22 paź 2017, 20:00 Innowacje są filarem strategii Grupy Kapitałowej LOTOS i elementem jej biznesowego DNA. 86
  • Dobry pomysł na elektryka 22 paź 2017, 20:00 Dobry pomysł na car-sharing samochodów elektrycznych powinien uwzględnić braki w infrastrukturze ładowania tych aut. 88
  • Sektor TSL na fali trudnej hossy 22 paź 2017, 20:00 Popyt na ich usługi logistyczne szybko rośnie, jednak brakuje rąk do pracy w tej branży , a przepisy i rynek dyktują logistykom coraz trudniejsze warunki. 90
  • O biomarkerach i czekoladkach 22 paź 2017, 20:00 Innowacje dotyczące zdrowia to nie tylko nowe leki. To również żywność funkcjonalna, nowoczesne ekstrakty i biomarkery. 94
  • Odręczny podpis elektroniczny 22 paź 2017, 20:00 Od dekady wróżymy papierowi koniec, on jednak ma się dobrze. Nawet jeśli do czytania książek używamy czytników, podpisujemy się wciąż na papierze. Czas to zmienić! 95
  • Szpiczak – choroba przewlekła? 22 paź 2017, 20:00 Dzięki nowym terapiom szpiczaka możemy dziś traktować jak chorobę przewlekłą, a nie wyrok. 96
  • Kręgi (bez) bólu 22 paź 2017, 20:00 Kręgosłup to narząd ruchu i w ruchu czuje się najlepiej. Unieruchomiony godzinami z powodu siedzenia przed monitorem choruje i boli – przypominają neurochirurdzy i ortopedzi. 98
  • Na tropach polskich imperiów 22 paź 2017, 20:00 Wielkość Polski to nie tylko troska polityków, lecz także obiekt historycznych fascynacji wydarzeniami, które często nigdy nie miały miejsca. 100
  • Nasz świat jest projekcją 22 paź 2017, 20:00 Jesteśmy tylko pikselami – mówi Rutger Hauer, opowiadając o pracy nad „Łowcą androidów”. – Historia nauczyła mnie, aby być milszym dla maszyn – dopowiada Ryan Gosling, gwiazda „Blade Runnera 2049”. 103
  • Sprywatniałem 22 paź 2017, 20:00 Pokora jest fragmentem elementarnego wychowania – mówi Marek Kondrat, choć na toruńskim festiwalu Tofifest odbierze nagrodę za twórczą niepokorność. 106
  • Wydarzenie 22 paź 2017, 20:00 MUZYKA Mędrzec rocka W wywiadach nie rozmawia już o Led Zeppelin, mimo że podobno proponował Page’owi wspólną pracę nad nową akustyczną płytą. Po ogromnym sukcesie countrowo-folkowego albumu z Alison Krauss 10 lat temu Robert Plant... 108
  • Koniecznie! 22 paź 2017, 20:00 architektura Bohater Plac Warszawa wciąż jest miastem w budowie. Wiążą się z tym wielkie emocje i pieniądze, a także szanse, których nie wolno zaprzepaścić. O tych problemach opowiada festiwal „Warszawa w budowie” organizowany... 109
  • Powyżej średniej 22 paź 2017, 20:00 opera Kuriozum warte przypomnienia Ponad 20 postaci w pięciu aktach, a każdy z nich rozgrywa się w innej rzeczywistości. Karuzela rozpoczynająca się w starożytnej Arkadii kończy się na współczesnym bankiecie.  Libretto pełne jest... 110
  • W mediach 22 paź 2017, 20:00 INTERNET Cisze i hałasy EVERY NOISE AT ONCE (HTTP://EVERYNOISE.COM/ENGENREMAP.HTML) TO CO PRAWDA UBOGI GRAFICZNIE, ale bogaty koncepcyjnie projekt mający na celu zebranie każdego możliwego gatunku muzycznego na jednym ekranie.  Na razie... 112

ZKDP - Nakład kontrolowany