By małym żyło się lepiej

By małym żyło się lepiej

Podatki
Podatki
Weszła w życie tzw. Konstytucja biznesu. Sztandarowe dzieło premiera Morawieckiego, które ma odmienić życie małych i średnich przedsiębiorców. Co z tego wyszło? Sprawdzamy.

Wydawać by się mogło, że Konstytucja biznesu to jednolity akt prawny. Ale rządowe propozycje zmian to właściwie aż sześć nowych ustaw. Rząd PiS pracował nad tymi zmianami dwa lata. Podobny pakiet ustaw obiecywały też inne ekipy. Rozmowy odnośnie ułatwienia życia dla przedsiębiorców trwały jeszcze za rządów PO-PSL. – Nasze środowiska przedsiębiorców domagały się zmian od wielu już lat – tłumaczy dr Łukasz Bernatowicz z Business Centre Club. – Rozmowy o zmianach, które wspólnie chcieliśmy wypracować, zaczęliśmy jeszcze za poprzedniego rządu i na szczęście ludzie, z którymi to ustalaliśmy, nie zmienili się po zmianie władzy – dodaje. Niezależnie, kto zmian chciał, a kto je wprowadził, konstytucja właśnie weszła w życie. Sprawdźmy więc, jakie wprowadza zmiany.

Domniemanie niewinności

Podstawą funkcjonowania Konstytucji biznesu jest złota zasada, że wszystko, co nie jest prawem zabronione, jest dozwolone. „Przedsiębiorca może prowadzić biznes w sposób wolny, jeśli nie łamie wyraźnych zakazów lub ograniczeń” – czytamy. Podkreślona jest też zasada domniemania uczciwości przedsiębiorcy. Oraz co jeszcze ważniejsze, to fakt, że wszystkie wątpliwości co do sporu między urzędem a firmą mają być rozstrzygane na korzyść tej ostatniej. Do tej pory było inaczej. Przykładem niech będzie mały producent lodów ze Starych Bogaczowic. Po kilkunastu latach działania firmy urząd skarbowy stwierdził nagle, że lody to napój i naliczył kilkaset tysięcy złotych zaległego podatku. Choć sprawa trafiła do sądu i skarbówka ją przegrała, producent jednak zbankrutował.

Teraz urząd nie może też nakładać na przedsiębiorcę „nieuzasadnionych obciążeń”. Co to znaczy? Że nie będzie mógł na przykład żądać dokumentów, które są już w jego posiadaniu. Chodzi więc o uniemożliwienie gnębienia przedsiębiorcy żądaniem od niego stosu papierów. Wszystko to, na papierze, wygląda dobrze. Jeżeli przedsiębiorca nie będzie musiał co chwilę martwić się o to, czy fiskus nie szuka na niego haka, oraz że nie jest instytucją, która ma zawsze rację w sporze, to już wiele ułatwia. Z drugiej strony, w jakim my żyliśmy kraju, że w 2018 r., musimy specjalnie uchwalać oddzielną ustawę, by oznajmić urzędnikom oczywiste, podstawowe prawa wynikające z zasad demokracji i systemu sprawiedliwości? – Jeżeli rewolucją nazywamy to, że wprowadzamy zasadę domniemania niewinności, to nie najlepiej to świadczy o dotychczasowych standardach urzędniczych w Polsce – komentuje Bernatowicz. – Trzeba też zwrócić uwagę, że rząd wprowadza zasadę „co nie jest zakazane, jest dozwolone”, jednocześnie poszerzając listę zakazów, np. zakaz handlu w niedzielę, zakaz posiadania większej liczby aptek, zakaz handlu ziemią – wylicza Aleksander Łaszek, główny ekonomista FOR.

Rzecznik na rządowej pensji

Oddzielna ustawa tworzy specjalne stanowisko rzecznika przedsiębiorców. „Rzecznik stoi na straży praw mikroprzedsiębiorców oraz małych i średnich przedsiębiorców, w szczególności poszanowania zasady wolności działalności gospodarczej, pogłębiania zaufania przedsiębiorców do władzy publicznej, bezstronności i równego traktowania, zrównoważonego rozwoju oraz zasady uczciwej konkurencji i poszanowania dobrych obyczajów oraz słusznych interesów przedsiębiorców” – to pierwszy artykuł nowego prawa. Co owe górnolotne słowa oznaczają w praktyce? – Będzie mógł wnioskować do ministrów o wydanie objaśnień najbardziej skomplikowanych przepisów i interweniować w sprawie łamania prawa przedsiębiorców – tłumaczą urzędnicy. Rzecznik powoływany jest na sześć lat i może pełnić tę funkcję tylko jedną kadencję. Musi mieć wykształcenie wyższe prawnicze lub ekonomiczne i nie może należeć do żadnej partii politycznej.

Może za to mieć jednego zastępcę. Co ciekawe, jego budżet na lata 2018-2027 to aż 170 mln zł. Tego typu instytucja była potrzebna od dawna. Nikt bowiem nie był w Polsce tak zaniedbywany do tej pory jak małe i średnie przedsiębiorstwa. Przecież ich właściciele nie zostawią swoich drobnych biznesów i nie pojadą palić opon pod Sejm. Nie mają też swoich związków zawodowych. Osoba, która ma pilnować ich interesów blisko rządu, to krok w dobrą stronę i nadzieja, że nie będą bici z każdej strony, jak do tej pory. – Szkoda tylko, że jest to instytucja bezpośrednio podlegająca pod rząd – dodaje dr Bernatowicz. – Przecież jego pensja i jego stanowisko są całkowicie zależne od aktualnie rządzących w Polsce. Gdyby miał być realnym głosem przedsiębiorców, musiałby być niezależny, jak np. rzecznik praw obywatelskich. No, ale na początek dobre i to.

Mniej zus

Duże zmiany zachodzą za to w samym opłacaniu składek na ubezpieczenia społeczne. Pierwszym novum to tzw. działalność nierejestrowa. Jeżeli twoje przychody nie przekraczają połowy minimalnego wynagrodzenia (czyli 1050 zł miesięcznie w 2018 r.), nie musisz firmy rejestrować w ogóle. Tego typu przychody podlegać będą opodatkowaniu na zasadach ogólnych. Drugą nowością jest firma na próbę. Przez pierwsze sześć miesięcy nie trzeba opłacać składek ZUS. Dzięki temu można sprawdzić, czy nasz pomysł na biznes wypali. Po tym okresie nadal obowiązywać nas będzie dwuletni okres „małego ZUS”.

– Przedsiębiorca będzie musiał zgłosić się do obowiązkowych ubezpieczeń społecznych w terminie sześciu miesięcy od rozpoczęcia działalności, a nie w ciągu siedmiu dni – jak to jest obecnie – objaśnia Ministerstwo Przedsiębiorczości i Technologii. Tego typu rozwiązania rzeczywiście zdecydowanie ułatwiają wejście na rynek młodym, drobnym przedsiębiorcom. Do tej pory bowiem, niezależnie od tego, czy firma przynosiła jakikolwiek dochód, czy też nie, ZUS trzeba było płacić. A nawet w przypadku preferencyjnego, tzw. małego, jest to w tym roku kwota niebagatelna, bo 520 zł miesięcznie. Normalnego zaś aż 1232 zł, czyli niemal tyle, ile wynosi minimalna krajowa na rękę. O ile nowym przedsiębiorcom rząd ułatwił start, o tyle zupełnie zapomniał o tych, którzy na rynku walczą już ponad dwa lata.

Bo nie każda działalność rozwinie się po dwóch latach do takiej skali, by nie zauważyć ubytku 1232 zł w portfelu. Przecież ktoś, kto prowadzi kiosk z biletami w Słupsku, nie stanie się po kilku latach potentatem kiosków z biletami na skalę ogólnopolską. On nadal będzie miał mniej więcej podobne przychody, tylko koszty mu drastycznie wzrosną. Premier Morawiecki obiecywał co prawda, że dla przedsiębiorców, których przychód jest mniejszy niż 5 tys. zł, zmniejszy „ozusowienie”, ale konstytucja ciągle tego nie zmienia. Tak więc nadal i jednoosobowa działalność, która ma 100 mln zł przychodu, i nasz kioskarz ze Słupska płacić będą taką samą składkę – 1232 zł miesięcznie. – Proszę też pamiętać, że przedsiębiorcy nieopłacający ZUS, a więc ci z okresu sześciomiesięcznego, są pozbawieni opieki medycznej – dodaje dr Bernatowicz.

Portal wyjaśni

Konstytucja mocno też stawia na odbiurokratyzowanie administracji publicznej i łatwiejszy kontakt na linii petent – urzędnik. Powstaje nowy portal dla przedsiębiorców. Wyjaśni, w jaki sposób zrealizować poszczególne sprawy urzędowe, a także umożliwi np. uiszczanie opłat urzędowych czy uzyskanie zaświadczenia o niezaleganiu z podatkami czy składkami. Portal przypomni przedsiębiorcom (przez SMS lub e-mail) o zbliżających się terminach oraz poinformuje o najważniejszych zmianach w prawie – zapewnia ministerstwo. Ważne jest też to, że urzędnicy mają być w pełni kontaktowi – sami mają dzwonić i być pod e-mailem, zamiast wysyłać urzędowe pisma, które znacząco opóźniają komunikację. Dzięki temu w ciągu pięciu minut dowiemy się, że błędnie wypełniliśmy deklarację i trzeba przyjść ją poprawić. Do tej pory urząd wysyłał oficjalne pismo, które potrafiło iść tydzień lub dłużej. We wszystkich kontaktach z urzędem mamy też posługiwać się wyłącznie numerem NIP, stopniowo odchodząc od REGON. Możliwość ustanowienia prokurentów nawet w małych, jednoosobowych firmach, jest czymś banalnym, ale niezwykle wygodnym. Administracja będzie także miała obowiązek ograniczać obciążenia prawne dla MŚP.

– Zanim przystąpi się do projektowania nowego prawa, należy przeanalizować, czy zamierzonego skutku nie można osiągnąć za pomocą innych środków. Wprowadzone zostaną również zasady: dążenia do nienakładania nowych obowiązków administracyjnych oraz ograniczenia obowiązków informacyjnych – przekonują urzędnicy na stronach rządowych. To niezwykle istotne, gdyż do tej pory wszystkie kontrole tego samego wymagały zarówno od spółek akcyjnych, jak i małych jednoosobowych działalności. Ważna jest też kwestia uporządkowania zawieszania działalności. Po pierwsze pojawia się możliwość zawieszenia, nawet jeśli pracownik znajdzie się na urlopie macierzyńskim czy wychowawczym. Do tej pory mała firma, w której pracownica zaszła w ciążę, mogła nawet zbankrutować, bo nie byłaby w stanie realizować zamówień czy zleceń przez brak rąk do pracy. A składki płacić przecież trzeba.

Ustawa o Krajowym Rejestrze Sądowym wchodzi, co prawda, dopiero od marca 2020 r., ale także sporo zmienia na lepsze. Trzeba będzie składać wnioski w formie elektronicznej. Można więc wszystko załatwić, nie wychodząc z domu. I co ważniejsze, archiwa KRS mają być dostępne w sieci. Bo do tej pory, owszem, można sprawdzić każdego swojego potencjalnego kontrahenta, ale trzeba osobiście udać się do archiwum sądu i w czytelni sprawdzić jego raporty. Gdy więc mieszkamy w Rzeszowie, a chcemy podjąć współpracę z drukarnią w Szczecinie, to musimy pojechać do Szczecina, by zobaczyć, czy nie jest to firma wydmuszka. Lub skorzystać z płatnych wywiadowni gospodarczych. Podsumowując: Mamy wiele bardzo dobrych inicjatyw, które powinny być dalej rozwijane. W liberalnych gospodarkach to standard. Gdyby Anglik dowiedział się, że w 2018 r. musimy zapisać ustawą domniemanie niewinności, to złapałby się za głowę. Dlatego owa Konstytucja biznesu nie jest napisana dla przedsiębiorców. Została stworzona dla rozbuchanego aparatu administracyjno-urzędniczego. To konkretna próba zmiany mentalności. I te ustawy mają im uświadomić, że urzędnicy są dla przedsiębiorców jedynie sługami w winnicy Pana. g

© Wszelkie prawa zastrzeżone

Okładka tygodnika WPROST: 10/2018
Więcej możesz przeczytać w 10/2018 wydaniu tygodnika „Wprost”
Zamów w prenumeracie lub w wersji elektronicznej:
 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 10/2018 (1826)

  • Polska centralna, Polska lokalna 4 mar 2018, 20:00 JACEK POCHŁOPIEŃ, redaktor naczelny Jaki powinien być współczesny polityk? Jeśli ktoś pamięta koniec ciemnego okresu w historii Polski, a więc lata 80. ubiegłego wieku, jeśli pojęcie Solidarności nie jest mu znane tylko z kart... 4
  • Niedyskrecje parlamentarne 4 mar 2018, 20:00 PREZYDENT ANDRZEJ DUDA WRÓCIŁ DO ŁASK PREZESA PIS JAROSŁAWA KACZYŃSKIEGO. W partii już się nie mówi, że trzeba szukać kandydata do wyścigu prezydenckiego w 2020 r. – Naszym kandydatem na to stanowisko jest dziś prezydent i ma być... 8
  • Obraz tygodnia 4 mar 2018, 20:00 150 tys. zwiedzających obejrzało w londyńskiej British Library wystawę „Harry Potter: A History of Magic”. Reszta wielbicieli młodego czarodzieja może obejrzeć wirtualną wersję wystawy, od marca dostępną na stronie artsandculture.... 11
  • Info radar 4 mar 2018, 20:00 Syria i Wunderwaffe Putina Władimir Putin znów pręży muskuły. Z jednej strony pozuje na orędownika pokoju, oferując korytarze humanitarne dla syryjskich cywilów z miasta Guta pod Damaszkiem, których masakrują setkami rosyjskie samoloty.... 12
  • Nadchodzi chińskie tsunami 4 mar 2018, 20:00 RAFAŁ GÓRSKI DO 2022 R. PONAD 75 PROC. CHIŃSKICH, miejskich konsumentów zarobi od 9 tys. do 34 tys. dolarów rocznie. Klasa średnia gwałtownie wzrasta. Przypomnę, że Państwo Środka zamieszkuje blisko 1,4 mld ludzi. Ponad 50 proc. z nich... 15
  • Raz, dwa, trzy – obcym będziesz ty… 4 mar 2018, 20:00 NA JEDNYM Z AMERYKAŃSKICH UNIWERSY- TETÓW PRZEPROWADZONO DUŻE BADANIA nad poziomem empatii w 63 krajach z całego świata. Polska zajęła trzecie miejsce… od końca. Końcówkę rankingu dzielimy z Litwą i Łotwą, a o 60 miejsc jesteśmy... 16
  • Kto skorzystał na Marcu 4 mar 2018, 20:00 W WYDARZENIACH MARCOWYCH CZTEROLATKI NIE BRAŁY UDZIAŁU, no to nie brałem; pierwszy raz kwiaty pod tablicą na UW składałem w 1981 r. Na 25-lecie i kolejne rocznice byłem za to gotowy. Z braku ORMO i ZOMO laliśmy się (na idee tylko) z... 16
  • W przyszłość i w przeszłość 4 mar 2018, 20:00 W 2008 r. Polacy mieli nadzieję, że teraz będzie już tylko lepiej. A wszystko dzięki piłce nożnej, w której zaczęliśmy odnosić pierwsze sukcesy od lat. Zaczynaliśmy się też mierzyć z trudną historią. Człowiekiem Roku tygodnika... 18
  • Spowiedź Marii Kaczyńskiej 4 mar 2018, 20:00 Była odważna, niezależna, inteligentna. Nie bała się mówić tego, co myśli. Budziła sympatię, nawet wśród przeciwników politycznych jej męża. Na łamach „Wprost” po raz pierwszy zdecydowała się publicznie odpowiedzieć na... 19
  • Wszyscy ludzie Morawieckiego 4 mar 2018, 20:00 Musimy znaleźć własną ścieżkę rozwoju gospodarczego, kopiowanie innych państw nie wchodzi w grę – mówił Mateusz Morawiecki, Człowiek Roku 2017 tygodnika „Wprost”. 21
  • Państwo to my 4 mar 2018, 20:00 W Polakach drzemie ogromne pragnienie niesienia pomocy i jedności – mówi Łukasz Ossowski, sołtys wsi Rytel, laureat nagrody specjalnej „Wprost”, który latem ubiegłego roku stał się symbolem walki ze skutkami nawałnic. 26
  • Cienie na służbach 4 mar 2018, 20:00 Mariusz Kamiński zna wszystkie tajemnice PiS. Podobno ma szafę pełną haków. Teraz sam musi się tłumaczyć z kontaktów swego otoczenia z gangsterami. 30
  • Polscy prowokatorzy 4 mar 2018, 20:00 Kiedy w połowie lutego na jakimś portalu wschodnim przeczytałem, że gubernator ukraińskiego Zakarpacia zrzuca na Polaków winę za podpalenie tamtejszej siedziby mniejszości węgierskiej, pomyślałem: „Mój Boże! Kolejny polakożerca... 34
  • Odmrażanie ustawy frankowej 4 mar 2018, 20:00 Rusza prezydencki projekt pomocy frankowiczom, sejmowa podkomisja zajmująca się tą sprawą ma nowego szefa – Tadeusza Cymańskiego. Ale sektor bankowy jest bardzo sceptyczny. 36
  • Jestem duchowo Żydem 4 mar 2018, 20:00 Jestem Polakiem, a to oznacza, że z mlekiem matki, a dokładnie z językiem i kulturą, wyssałem wspólnotę żydowsko-polską. A jako chrześcijanin jestem duchowo Żydem. 39
  • 1968 4 mar 2018, 20:00 Na jezdni rozrzucone buty, przewrócony rower. Na noszach nieprzytomny 27-letni student socjologii w Berlinie Zachodnim, jeden z przywódców studenckiej rewolty 1968 r. – Rudi Dutschke. Przed chwilą postrzelony. Był charyzmatycznym liderem.... 41
  • Nie być feministką to obciach 4 mar 2018, 20:00 Nawet jeśli 8 marca nie wyjdziemy masowo na ulice, to sprawy kobiet zaistniały głęboko w świadomości społecznej. Mój dziadek nie dotknąłby dziecięcego wózka, mój ojciec pchał wózek na spacerach, a mój partner wziął urlop tacierzyński i nosił dziecko w chuście – mówi Barbara... 43
  • Dieta, fitness i Pismo Święte 4 mar 2018, 20:00 W ramach rekolekcji wielkopostnych zamiast nudnych kazań wierni wybierają duchowe spa, oczyszczający post i rozwój osobisty z zakonnikiem w roli coacha. 46
  • Chciałem kogoś zabić 4 mar 2018, 20:00 Fizjoterapeuta Samuel N. był zdrowy psychicznie, kiedy uderzył siekierą w głowę 10-latki – orzekł Sąd Najwyższy, ostatecznie odrzucając argumenty obrony o niepoczytalności skazanego. 50
  • By małym żyło się lepiej 4 mar 2018, 20:00 Weszła w życie tzw. Konstytucja biznesu. Sztandarowe dzieło premiera Morawieckiego, które ma odmienić życie małych i średnich przedsiębiorców. Co z tego wyszło? Sprawdzamy. 55
  • Recepty na długi szpitali 4 mar 2018, 20:00 Prawo restrukturyzacyjne umożliwia szpitalom wyjście z pętli zadłużenia. 60
  • Strategia przynosi efekty 4 mar 2018, 20:00 Dobrze, że weszliśmy na rynek mieszkaniowy, jest dobra koniunktura – mówi Maciej Jankiewicz, prezes Polskiego Holdingu Nieruchomości, i opowiada również o sytuacji w segmencie nieruchomości komercyjnych. 61
  • Szybciej, lepiej, fajniej 4 mar 2018, 20:00 Doroczne święto urządzeń mobilnych w Barcelonie tym razem skradł nowy Samsung Galaxy S9. Ale nowości było więcej. Oto najważniejsze z nich. 62
  • Imperator Xi 4 mar 2018, 20:00 Komunistyczna dynastia w Chinach rezygnuje z kolektywnego zarządzania imperium. Partia zmienia konstytucję, żeby prezydent Xi Jinping mógł rządzić dożywotnio. 65
  • Skalpel życia i śmierci 4 mar 2018, 20:00 Jeżeli chirurg źle zoperuje chorego z nowotworem, nie pomogą mu nawet najlepsze programy lekowe – mówi prof. Adam Dziki, chirurg specjalizujący się w operacjach jelita grubego. 69
  • Kuszą, karmią, a nawet upijają 4 mar 2018, 20:00 Często wkładamy dużo wysiłku w uprawianie pięknych roślin w ogródkach, wykosztowujemy się na cięte kwiaty dla ukochanych i zapominamy, że ich ujmująca uroda nie jest przeznaczona dla nas. 72
  • Dziewczyna z ganem 4 mar 2018, 20:00 Teraz każda rzecz może zostać odczytana jako coś niepożądanego. Wystarczy założyć koszulkę na lewą stronę i już jest dopisywane, że jesteś osobą wspierającą lewicę – mówi Agnieszka Dygant. „Kobiety mafii” już w kinach. 77
  • Niewidzialni pośrednicy 4 mar 2018, 20:00 Hity chcemy mieć tego samego dnia, co reszta świata. Ceną jest mordercza praca tłumacza, którą niestety mało kto docenia. 82
  • Podróż w jedną stronę 4 mar 2018, 20:00 Pół wieku po wydarzeniach Marca ’68. w „Księdze wyjścia” Mikołaj Grynberg przypomina losy Żydów, którzy musieli Polskę opuścić. I tych, którzy zostali. 86
  • Twarz Berlina, twarz Europy 4 mar 2018, 20:00 Życie filmów z ostatniego Berlinale będzie dłuższe niż sam festiwal. Bo opisują problemy, które szybko nie znikną. 89
  • Film 4 mar 2018, 20:00 KOMEDIA Omyłki grabarza FRANCUSKA KOMEDIA JEST W ŚWIETNEJ FORMIE. Nakache i Toledano, Agnès Jaoui, Dany Boon czy Julie Delpy zamiast oglądać się na amerykańskie wzorce, znaleźli własną receptę na ten gatunek. Pautonnier portretuje... 91
  • Muzyka 4 mar 2018, 20:00 Wesele scyzoryków Wiecie, że pan młody powinien włożyć pannie młodej pieniądze do lewego buta? A kawałek chleba w biustonoszu panny młodej zapewni w domu chleb powszedni? Przynajmniej tak było na Kielecczyźnie. A jak jest dzisiaj?... 92
  • Książka 4 mar 2018, 20:00 Programatorka Kim jest Naomi Klein? Przede wszystkim komentatorką współczesnego świata i zachodzących w nim procesów społecznych i ekonomicznych, których ofiarą każdorazowo są zwykli ludzie. Jej oceny są dla wielu tak przekonujące,... 93
  • Kalejdoskop 4 mar 2018, 20:00 Coś na kształt świdra TEMAT ROSJI, AUTOR LITWIN, REŻYSER UKRAINIEC – to wszystko powinno nas obchodzić, a jakoś obchodzić nie chce. Może to wina tekstu, gdzie jedyną pełnokrwistą postacią jest demoniczny watażka, tytułowy Masara... 94
  • Imbir między sushi 4 mar 2018, 20:00 Klasyczny swing obok eksperymentów – Lotos Jazz Festival Bielska Zadymka Jazzowa to prawdziwe święto różnorodności. 95
  • Kulturalna trzynastka 4 mar 2018, 20:00 Piotr Stramowski AKTOR TEATRALNY I FILMOWY, ZNANY M.IN. Z „PITBULLA” I „BOTOKSU”. OBECNIE MOŻNA GO OGLĄDAĆ W FILMIE „KOBIETY MAFII”. 1. Najbardziej znienawidzona lektura? „Potop” i „Nad Niemnem” – to było nie do... 96
  • Pandora z puszki 4 mar 2018, 20:00 MICHAŁ WITKOWSKI Anglicy śmieją się z nas, że gdy zapytasz Polaka, jak się masz, ten zaraz zaczyna narzekać. Tymczasem oni od razu walą ci formułkę, że cudownie, a ty? I tobie nie pozostaje nic innego, jak też potwierdzić, że... 97
  • Wolność za Wielką Wodą, czyli pewnego razu w Ameryce... 4 mar 2018, 20:00 RYSZARD CZARNECKI Hameryka, Hameryka... Właśnie wróciłem zza Wielkiej Wody. Byłem w moim ulubionym amerykańskim mieście – Waszyngtonie. Stolica USA jest dla mnie stokroć milsza, spokojniejsza i bardziej elegancka niż żywiołowy,... 98

ZKDP - Nakład kontrolowany