Czy Kościół szkodzi demokracji

Czy Kościół szkodzi demokracji

Dodano:   /  Zmieniono: 
Dramatem jest to, że we wciąż katolickim kraju kościół utracił społeczny i moralny autorytet. I to przede wszystkim na własne życzenie
Biskupi już powiedzieli, że „Kościół nie będzie wielkim milczącym w czasie kampanii wyborczej". Co to znaczy? Co to może znaczyć?

Żeby nikt mnie nie podejrzewał o wstrętny antyklerykalizm – lub, nie daj Boże – lewicowość, przytoczę opinię na temat angażowania się Kościoła w życie publiczne autorstwa ojca konserwatyzmu Edmunda Burke’a: „Zbawczy głos chrześcijańskiej miłości bliźniego – oto jedyny głos, jaki powinien rozbrzmiewać w Kościele. Sprawa obywatelskiej wolności i obywatelskiego ustroju zyskuje równie mało jak religia z pomieszania ról". Oraz konserwatywnego liberała Alexisa de Tocqueville’a, który pisał, że gdyby ksiądz chciał się mieszać w sprawy polityczne, to przykułby go do ambony. Obaj doceniali rolę religii w kwestiach moralnych.

Pomieszanie ról polega na tym, że Kościół, nie wskazując partii, na którą należy głosować (dotkliwie się na tym sparzył w 1993 r., kiedy wzywał do głosowania na ZChN, które uzyskało 4 proc.), daje do zrozumienia, kogo popiera. Pierwsze kryterium brzmi tak: „Obowiązkiem katolika jest jednak wybieranie ludzi i środowisk, którzy gwarantują obronę godności człowieka i życia od poczęcia do naturalnej śmierci; wybieranie osób, które będą prowadzić sprawy Państwa tak, by troska o rodziny była na pierwszym miejscu". Dlaczego sprawa aborcji jest najważniejsza dla losów demokracji? Przecież to nonsens, z całym szacunkiem dla samego zagadnienia.

A co to znaczy „troska o rodzinę"? Jak ją zmierzyć, jak sprawdzić? Wprawdzie Kościół potępia pijaków, ale już słowa nie mówi na temat mężów maltretujących żony, na temat przymierających głodem rodzin wielodzietnych, tylko o nauce społecznej. Wyróżnia się tu przewodniczący Episkopatu abp Józef Michalik, który w nauce społecznej Kościoła znajduje wszystkie odpowiedzi. Otóż znam się na niej nieco, przeczytałem wszystkie encykliki powstałe na przestrzeni dwustu lat, które dotyczą spraw społecznych, i muszę uznać, że postawa polskiego Kościoła przypomina postawę papieży Piusa IX i Piusa X, czyli anachroniczny Kościół, który chciał sobie podporządkować życie publiczne. Polscy biskupi nie czytali znacznie nowszych wypowiedzi Jana XXIII, który pisał o katolikach, że powinni „przyjąć postawę pełną obiektywnej życzliwości dla poglądów innych i okazywać gotowość do lojalnej współpracy w dążeniu do osiągnięcia wspólnymi siłami tego, co albo jest dobre z samej swojej natury, albo też do dobrego może prowadzić”.

Polscy hierarchowie są dalecy od takiego rozumienia nauki społecznej. Dla nich nauka społeczna Kościoła to po pierwsze, po drugie i po trzecie aborcja. Zmuszają osiemdziesięcioletnie babcie do podpisywania protestów w tej kwestii, i to z dowodami osobistymi w ręku, mimo że babcie na ogół z dowodami do Kościoła nie chodzą. I na tym koniec. Walka o sprawiedliwość społeczną, tak bliska Leonowi XIII, nic ich nie obchodzi, a niesprawiedliwość i bieda, które stają się dramatycznym problemem w Polsce, są przez nich pomijane milczeniem. Tu byłaby rola dla Kościoła w życiu publicznym, a działają tylko nieliczne przykościelne organizacje, i to na minimalną skalę. Kościoła bowiem nie obchodzi ludzkie nieszczęście, nie ma w nim ani odrobiny współczucia, ani krzty miłosierdzia, któremu Jan Paweł II poświęcił ostatnie lata życia.

To nie jest tak, że Kościół nie powinien mieć wpływu na moralność publiczną zwłaszcza w okresie wyborczym (chociaż w żadnym przypadku na politykę), jednak żeby wywierać taki wpływ, musi wywalczyć sobie autorytet, działając nieustannie dla dobra ludzi, dla dobra rodzin, proponując konkretne rozwiązania, a nie poprzestając na górnolotnych apelach. Każdy jego przedstawiciel musi ponadto dawać możliwie najlepszy przykład osobisty, a mamy do czynienia z sytuacją odwrotną. Proboszcz z czterema samochodami i luksusową parafią to nie jest ten przykład. Ksiądz, który tak wymęczy dzieci nauką przed sakramentem bierzmowania, że jak tylko wszystko się skończy, mówią „adieu" (sam słyszałem), to nie jest ten przykład. Ksiądz, który nie wzywa do pomocy najbiedniejszym lub opuszczonym przez ojca pijaka, lecz potępia taką rodzinę – to nie jest dobry przykład.

Otóż dramatem jest to, że we wciąż katolickim kraju Kościół utracił społeczny i moralny autorytet. Utracił go na pewno w rezultacie naturalnej sekularyzacji, ale przede wszystkim na własne życzenie. Dlatego nie ma żadnych moralnych podstaw, żeby się wtrącał do moralności publicznej nagle na kilka tygodni przed wyborami i jednoznacznie, chociaż na pozór enigmatycznie, wskazywał, na kogo powinniśmy głosować. Uważam to za dramat, bo – jak wspomniani Burke i Tocqueville – widzę, jak bardzo religia mogłaby pomóc demokracji, i jednocześnie widzę, że w Polsce potrafi tylko jej szkodzić. Niech więc partie polityczne nie powołują się na głos Kościoła, chyba że chcą popełnić samobójstwo, i niech nami w dniu głosowania nie kieruje głos proboszcza, lecz własny rozum.



Więcej możesz przeczytać w 36/2011 wydaniu tygodnika Wprost.

Archiwalne wydania tygodnika Wprost dostępne są w specjalnej ofercie WPROST PREMIUM oraz we wszystkich e-kioskach i w aplikacjach mobilnych App StoreGoogle Play.

Spis treści tygodnika Wprost nr 36/2011 (1491)

  • Ustawka 20114 wrz 2011, 12:00Podobno PiS chce w tych wyborach obniżyć frekwencję, by zwiększyć swe szanse na dobry wynik. Ale wspierają w tym PiS szerokie rzesze politycznych błaznów i ekshibicjonistów.4
  • Na skróty4 wrz 2011, 12:00Walka o życie Jarosława Wałęsy Do późnych godzin nocnych trwała w piątek walka o życie Jarosława Wałęsy. Europoseł Platformy Obywatelskiej, syn byłego prezydenta, prowadząc motocykl, uległ poważnemu wypadkowi w okolicach Sierpca na trasie Gdańsk...6
  • Kto jest dobry w "Krzyżakach", a kto zły4 wrz 2011, 12:00Na początku chciałbym się państwu pochwalić, że widziałem mojego naczelnego w trakcie pracy dziennikarskiej. Ciekawe to doświadczenie i nowe w moim życiu. Zrozumiałem, że praca dziennikarza nie jest łatwa, a na dodatek jest bardzo odpowiedzialna....10
  • Chwile nielotne4 wrz 2011, 12:0014 października premiera nowego filmu Marka Koterskiego „Baby są jakieś inne". W internecie są już niepokojące trailery z fragmentami. Niepokojące, gdyż wskazują, że dowcip dzieła oscyluje w rejonach skarpety, ewentualnie kabaretowych...12
  • Zajrzeć do czaszki wyborcy4 wrz 2011, 12:00Platforma badała prądy płynące w mózgach respondentów. PiS nie ufało sondażom zamawianym w zewnętrznym ośrodku, więc stworzyło własny. Efekt jest taki, że wyborcy dostali Donalda Tuska kajającego się w spotach i Jarosława Kaczyńskiego w otoczeniu...16
  • Napięci dla mas4 wrz 2011, 12:00Do wyborów miesiąc, natężenie picu w polityce wzrasta. Wszyscy prężą muskuły. Zamiast konkretów – propagandowe slogany i ustawki z mediami.20
  • Przegrana partia4 wrz 2011, 12:00Wybory za miesiąc, ale już wiadomo, kto jest największym przegranym. Kobiety. Ustawa zapewniająca im miejsca na listach wyborczych stała się listkiem figowym męskiego świata polityki.24
  • Wilk, owca i kwoty4 wrz 2011, 12:00Męskie partie mają trzy wyborcze taktyki: „na aniołki”, „na baby”, „na młode”.27
  • Czy Kościół szkodzi demokracji4 wrz 2011, 12:00Dramatem jest to, że we wciąż katolickim kraju kościół utracił społeczny i moralny autorytet. I to przede wszystkim na własne życzenie28
  • Polska zginie mimo że żyjemy4 wrz 2011, 12:00Jerzy Urban się cieszy, że przestajemy być polską, że zabija go nuda i że umrze bogaty30
  • Szatan prawie udomowiony4 wrz 2011, 12:00Ludzi nie obchodzi, że Nergal podarł biblię i obraża katolików. Czy to potwierdzenie rosnącej tolerancji Polaków? A może tęsknoty za postaciami przynajmniej odrobinę wyrazistymi? Czarny książę właśnie debiutuje w publicznej telewizji jako juror...36
  • Mount Everest "Górala" z Żywca4 wrz 2011, 12:00Pojedynek Tomasza Adamka z Witalijem Kliczką okrzyknięto w Polsce „walką stulecia”, ale takiego starcia w naszym kraju nie było ani w tym, ani w poprzednim wieku. Czy 10 września we Wrocławiu „Góral” zostanie pierwszym...40
  • Loty pod specjalnym nadzorem4 wrz 2011, 12:00Po niedawnej tragicznej serii wypadków lotniczych specjaliści ostrzegają, że to nie koniec: małe samoloty będą spadać coraz częściej. Bo liczba Polaków, którzy zamarzyli o lataniu, szybko rośnie. Ale ich umiejętności już nie.44
  • Kapłanka z show-biznesu4 wrz 2011, 12:00Kiedy 30 lat temu porzuciła aktorstwo, mówiono, że buddyzm złamał jej karierę. Dziś Małgorzata Braunek jest mistrzem zen, a od niedawna ma prawo udzielać buddyjskich ślubów. I bez wielkiego rozgłosu wróciła do grania w filmie i teatrze.47
  • Przerażona Ameryka4 wrz 2011, 12:00Zamachy z 11 września zbiegły się w czasie z amerykańskim kryzysem. Po atakach Ameryka z najsilniejszego, najbardziej podziwianego kraju, z symbolu światowego bogactwa stała się symbolem kraju w kłopotach – mówi słynny amerykański publicysta...60
  • Siódmy krąg4 wrz 2011, 12:00Budzi mnie telefon. Dzwonią z Polski. – Milo, samolot uderzył w World Trade Center! – Coś się wam pochrzaniło, nad Manhattanem nie latają samoloty. Włączam CNN. Nie pochrzaniło im się.64
  • Odwrót z gwiazd4 wrz 2011, 12:00Pół wieku po pionierskim locie Jurija Gagarina załogowe loty w kosmos odchodzą do historii. Misje wykonywane za pomocą pojazdów skonstruowanych 40 lat temu stają się kosztowną ekstrawagancją.68
  • Filantrop i strzelba na słonie4 wrz 2011, 12:00Najsłynniejszy inwestor świata namawia do podniesienia podatków dla milionerów, a jednocześnie chętnie korzysta z amerykańskich ulg podatkowych. Warren Buffett znów wywołuje burzę.70
  • To nie Ameryka4 wrz 2011, 12:00To naturalne - mówią polscy najbogatsi - żeby ci, którym się powiodło, pomagali innym. Ale pomogą najlepiej, inwestując i tworząc nowe miejsca pracy. Najważniejsze, żeby z podatkami nie uciekali za granicę.74
  • Pierwszy nowojorczyk4 wrz 2011, 12:00Pracuje za dolara, do pracy jeździ metrem, ale jest 10. na liście najbogatszych amerykanów. Nowym Jorkiem rządzi od 2002 r. jak korporacją. Z sukcesami.76
  • Absurd patentowany4 wrz 2011, 12:00Louboutin chce opatentować czerwień na podeszwach butów, a apple zakazać samsungowi produkcji tabletów w kształcie czarnego prostokąta. Zabawne? Nie do końca.78
  • Inwazja barbarzyńców4 wrz 2011, 12:00Błyskotliwa „Rzeź” Romana Polańskiego to film o tym, jak rodzi się agresja. A przy okazji prztyczek w nos dla tych, którzy do Polańskiego żywią wyłącznie wstręt. Premiera odbyła się na 68. Międzynarodowym Festiwalu Filmowym w Wenecji.80
  • Stałem się dziwnym monstrum4 wrz 2011, 12:00To miał być spektakl oparty na zaskakującym spotkaniu dwojga artystów: Doroty Masłowskiej i Krystiana Lupy. A jednak w "Poczekalni.0" reżyser został sam.85
  • Między popem a elitą4 wrz 2011, 12:00Dwóch wizjonerów muzyki XX wieku niemal równocześnie przyjeżdża do Polski. Brian Eno na Europejski Kongres Kultury do Wrocławia, Steve Reich na festiwal Sacrum Profanum do Krakowa. Nic ich nie łączy? Wręcz przeciwnie.87
  • Chcesz o tym porozmawiać4 wrz 2011, 12:00Jerzy Radziwiłowicz jest terapeutą, każdego dnia tygodnia próbuje rozwiązać problemy innego bohatera. Czy nowy serial telewizyjny „Bez tajemnic”, który pokaże HBO, zmieni nasze nastawienie do psychoterapii?90
  • Gry miłosne4 wrz 2011, 12:00Wydawałoby się, że z naszych dwóch politycznych samców alfa ciekawszy do opisu i analizy jest Jarosław Kaczyński. Mroczny podmiot publicystycznego pożądania, niegdyś porównywany do czarnoksiężnika paraliżującego swych wrogów samym spojrzeniem....94
  • Wróbel4 wrz 2011, 12:00Zapytałem „a co z Adamkiem? znasz go?". odpowiedział: „Bardzo lubię Adamka, ale nie sądzę, żeby podołał. Nie ma fizycznych warunków. Trudno mu będzie dosięgnąć któregokolwiek z nich. Musimy poczekać na nowego czempiona, który...95
  • Wariacje zakopiańskie4 wrz 2011, 12:00Jestem w Kościelisku. Bajecznie pomalowane słońcem góry i pobocza dróg usłane drzewami jarzębiny zaparły mi dech w piersiach. Cieszę się niezmiernie, że cały czas jest to miejsce, którego nie skopano reklamami i złą architekturą. Wszędzie...96
  • D`Hofman i trzej muszkieterowie4 wrz 2011, 12:00OPIS: Adam Hofman przechadza się wąskimi uliczkami Paryża, śpiewając piosenkę „para para paradujem", czyli przebój z rosyjskiej wersji „Trzech muszkieterów". Pan poseł, dostosowując się do komediowej konwencji, a to kopnie...97
  • Obywatele do Sejmu. Obrazek rodzajowy4 wrz 2011, 12:00Podpisywanie list wyborczych przychodziło w tym roku z wielkim trudem. Chociaż, chociaż... Mnie tam zbierało się podpisy zupełnie wesoło. – Dzień dobry, zbieram podpisy na rzecz mojego komitetu wyborczego Agresja i Pojednanie. – To...97
  • Przesadzanie4 wrz 2011, 12:00Wrzesień to gorący okres przesadzania. dzieciaki, które rozrabiają, bo zapomniały, że wakacje się skończyły, przesadza się do innych ławek. Kwiatki, które się wspaniale rozrosły, przesadza się do większych doniczek, a urzędników, którzy wzięli...98
  • Unia wymyśla się na nowo4 wrz 2011, 12:00Kiedyś Europa będzie dziękować opatrzności za kryzys, który trwa od 2008 roku – pisze Paweł Świeboda, prezes demosEUROPA.103
  • 10 recept dla Europy4 wrz 2011, 12:00Od jednolitych podatków do ochrony wytwórców – przed krynickim forum zapytaliśmy ekspertów o pomysły na wyjście Unii z wirażu. Otwórzcie oczy: euro i Unia Europejska są na krawędzi przepaści – ostrzegał niedawno Jacques Delors, były...106
  • Nadzieja świata w Chinach i Indiach4 wrz 2011, 12:00Europę i USA czeka mocne spowolnienie, a nawet recesja, jeśli jesienią Azja nie nabierze wigoru – mówi Paweł Borys, dyrektor zarządzający ds. strategii PKO Banku Polskiego.112
  • Nauczka dla wyborców na wszystkich kontynentach4 wrz 2011, 12:00Trzeba przyjąć do wiadomości, że mocno zadłużone państwa mogą upadać tak samo, jak firmy prywatne. Prawa ekonomii są uniwersalne – mówi Artur Olech, prezes Grupy Generali w Polsce.114
  • Pięciolatka po próbie ognia4 wrz 2011, 12:00Zmuszenie banków do wzmocnienia kapitałów własnych i przykręcenia kurka z ryzykownymi kredytami walutowymi – oto najważniejsze działania Komisji Nadzoru Finansowego.116
  • Państwo nie powinno bać się interwencji4 wrz 2011, 12:00Kiedyś za rekomendacje nas nienawidzili, a dziś, po wzroście franka, chwalą – mówi Stanisław Kluza, przewodniczący KNF.117
  • Nie bójmy się łupków4 wrz 2011, 12:00Upadł mit o rzekomej dewastacji środowiska naturalnego, do której przyczynia się wydobycie gazu niekonwencjonalnego.118