Pneumokoki wciąż groźne

Pneumokoki wciąż groźne

Wprowadzenie powszechnych szczepień przeciw pneumokokom to najpilniejsza zmiana, której potrzeba w kalendarzu szczepień. Polska jest jednym z ostatnich krajów UE, które nie chronią dzieci masowo tymi szczepieniami.
Kuba za kilka miesięcy skończy osiem lat. Najbardziej lubi biegać i liczyć. Patrząc na zdrowego, uśmiechniętego chłopca, trudno uwierzyć, że przez dwa miesiące walczył o życie. Zakażenie pneumokokami w dziewiątym miesiącu życia doprowadziło u niego do zapalenia opon mózgowych, powikłanego sepsą, zapaleniem płuc i obustronnym zapaleniem ucha środkowego. Dziś jedynym śladem po chorobie jest to, że chłopiec nie słyszy na jedno ucho. „Mieliśmy wiele szczęścia” – mówi Sabina Szafraniec, matka Kuby, założycielka stowarzyszenia Parasol dla Życia, które zrzesza i wspiera rodziców dzieci dotkniętych inwazyjnymi chorobami bakteryjnymi.

Anielka zachorowała w siódmym miesiącu. Pneumokokowe zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych doprowadziło do tego, że dziewczynka nie chodzi, nie widzi, nie ma kontaktu ze światem zewnętrznym. Cierpi na lekooporną padaczkę. Agnieszka Szymańska, matka Anielki, nic nie wiedziała o pneumokokach. Ani o tym, że chorobie jej córki można było zapobiec dzięki szczepionce.
Inwazja z nosa

Pneumokoki to bakterie, które ponad 130 lat temu wykryli niemal jednocześnie Ludwik Pasteur i lekarz armii amerykańskiej George Sternberg. Znaleziono je u pacjenta chorego na zapalenie płuc i nazwano Streptococcus pneumoniae.

Pneumokoki żyją w nosach i gardłach około 60 proc. dzieci, nie czyniąc im żadnej krzywdy. Atakują dopiero, gdy układ odpornościowy słabnie, choćby w wyniku infekcji wirusowej. Matki ze stowarzyszenia Parasol dla Życia podkreślają, że to typowy schemat choroby ich dzieci: inwazję pneumokoków poprzedzało kilka wirusówek. Kuba, syn Sabiny Szafraniec, chorował na nawracające zapalenie górnych dróg oddechowych: gardła, oskrzeli, w końcu płuc. – Pneumokoki przenoszą się drogą kropelkową. Mogą być przyczyną bardzo ciężkich zakażeń uogólnionych, czyli sepsy, zapalenia opon mózgowo- -rdzeniowych czy zapalenia płuc z bakteriemią. Jednak częściej, choć trudno to zdiagnozować, zwykłego zapalenia płuc i ucha – mówi prof. Teresa Jackowska, kierownik Kliniki Pediatrii Centrum Medycznego Kształcenia Podyplomowego w Warszawie.

Wbrew stereotypom na zakażenie pneumokokami są narażone nie tylko dzieci, które chodzą do żłobka czy przedszkola. Łukasz, syn Angeliki Plichty, zaraził się, mając dwa miesiące, od swojej starszej siostry Julii, która prawdopodobnie przyniosła pneumokoki z przedszkola. Kiedy chłopiec walczył z zapaleniem opon mózgowych, ona trafiła do szpitala z zapaleniem płuc. Dlatego na pneumokoki warto szczepić już bardzo małe dzieci (jest to możliwe od szóstego tygodnia życia). Niektórzy odwlekają tę decyzję z powodu kosztów. Dawka szczepionki kosztuje 250-300 zł, dzieciom przed drugim rokiem życia podaje się trzy dawki, starszym – tylko jedną. Tyle że, jak wskazują dane epidemiologiczne, najwięcej chorób wywołanych pneumokokami notuje się wśród dzieci, które nie ukończyły drugiego roku życia. – Wszystko w rękach lekarzy pierwszego kontaktu – mówi prof. Ewa Bernatowska, kierownik Kliniki Immunologii Centrum Zdrowia Dziecka, ekspert WHO i wiceprzewodnicząca Pediatrycznego Zespołu Ekspertów ds. Programu Szczepień Ochronnych przy Ministrze Zdrowia.

Matki ze stowarzyszenia Parasol dla Życia powtarzają: nic nie wiedziałam o pneumokokach, nie miałam pojęcia, że istnieje skuteczna ochrona przed nimi. Dziś lekarze mają obowiązek informować rodziców o zagrożeniu infekcją tymi bakteriami i o dostępnych szczepieniach. Kampanię edukacyjną prowadzi również stowarzyszenie Parasol dla Życia.

Oporne bakterie

Zakażenia pneumokokami są co roku na świecie przyczyną około 1,6 mln zgonów – wynika z danych Światowej Organizacji Zdrowia (WHO). Najwięcej zachorowań obserwuje się w skrajnych grupach wiekowych, u dzieci do piątego roku życia i u osób starszych, powyżej 60. roku życia. Najbardziej niepokoi jednak to, że rośnie liczba pneumokoków opornych na antybiotyki, w tym na penicylinę – co oznacza, że te bakterie nie poddają się leczeniu antybiotykami, nie mamy zatem sposobu, by powstrzymać infekcję. „W 2010 r. odsetek izolatów Streptococcus pneumoniae z obniżoną wrażliwością na penicylinę wzrósł ponaddwukrotnie w porównaniu z latami 2006-2009” – piszą prof. Ewa Bernatowska i Anna Skoczyńska w opublikowanym w piśmie „Standardy Medyczne” artykule „Ryzyko inwazyjnej choroby pneumokokowej – od wieku niemowlęcego po późną starość”. W tej sytuacji szczepienia ochronne stają się jedynym skutecznym sposobem walki z pneumokokami. Ponadto w krajach powszechnie stosujących szczepionki przeciw pneumokokom wśród dzieci znacząco obniżył się poziom oporności tych bakterii na antybiotyki, do tego stopnia, że w przypadkach zakażeń nimi wraca się tam do stosowania penicyliny.

Istnieje ponad 90 typów (serotypów, jak mówią specjaliści) pneumokoków, ale większość groźnych zakażeń wywołują tylko niektóre z nich. – Od 2009 r. wzrasta udział pneumokoków o serotypie 19A w inwazyjnych zakażeniach. U dzieci poniżej piątego roku życia odpowiada on za 25-29 proc. zachorowań. Jest jednym z najbardziej niebezpiecznych, często oporny na penicylinę i wiele antybiotyków, co oznacza, że lekarz może nie być w stanie pokonać zakażenia nawet przy użyciu kilku leków – mówi prof. Waleria Hryniewicz, konsultant krajowy ds. mikrobiologii lekarskiej, prezes Polskiego Towarzystwa Mikrobiologów. Właśnie ich antygeny powinny się znaleźć w skutecznej szczepionce. Tymczasem dostępne szczepionki zawierają różną liczbę serotypów pneumokoków wywołujących inwazyjne, czyli najcięższe postaci chorób pneumokokowych. Na rynku dostępne są dwie szczepionki skoniugowane: 10- i 13-walentna. Najszersze pokrycie pneumokoków o serotypach odpowiedzialnych za inwazyjne zakażenia daje szczepionka 13-walentna. – Szczepionka 13-walentna jest rekomendowana przez Pediatryczny Zespół Ekspertów ds. Programu Szczepień Ochronnych przy Ministrze Zdrowia, bo stanowi większy parasol ochronny, czyli chroni przed większą liczbą groźnych serotypów – tłumaczy prof. Bernatowska.

Kłopoty z kalendarzem

– Niestety, w Polsce obowiązuje archaiczny kalendarz szczepień – mówi Sabina Szafraniec. Szczepienie przeciwko pneumokokom – w przeciwieństwie do większości krajów europejskich – nie jest u nas obowiązkowe, co oznacza, że rodzice większości dzieci muszą za nie płacić. Refundacja dotyczy jedynie maluchów z grup wysokiego ryzyka, czyli tych, których układ odpornościowy jest wyjątkowo osłabiony (m.in. zakażonych HIV, z przewlekłymi chorobami serca, niewydolnością nerek, cukrzycą i astmą, a od niedawna także dzieci, które urodziły się przed ukończeniem 37. tygodnia ciąży lub z masą urodzeniową poniżej 2,5 kg). Pediatryczny Zespół Ekspertów ds. Programu Szczepień Ochronnych od lat uznaje wprowadzenie powszechnych szczepień przeciw pneumokokom u dzieci poniżej drugiego roku życia za priorytet. – Nie chodzi o częstość występowania chorób wywołanych przez pneumokoki, ale o to, że ich przebieg kliniczny jest wyjątkowo ciężki, z powikłaniami – mówi prof. Ewa Bernatowska. Jeśli pneumokoki wywołają zapalenie opon mózgowych lub sepsę, to często dochodzi do uszkodzeń neurologicznych, m.in. niedosłuchu, zaburzeń widzenia, stacjonarnego wodogłowia, lekoopornej padaczki, niedowładu kończyn.

Sabina Szafraniec zaszczepiła Kubę na pneumokoki, kiedy to tylko było możliwe, choć po chorobie, którą przeszedł, wymagało to szczególnych środków ostrożności. – Nie mogę sobie darować, że nie zrobiłam tego wcześniej. Ale żaden z trzech pediatrów, do których chodziłam, mi o tym nie powiedział – mówi Szafraniec. Najwcześniej, jak to tylko możliwe, czyli w szóstym tygodniu życia, zaszczepiony został jej drugi syn, dziś roczny Szymon. Założone przez nią stowarzyszenie współpracuje z organizacjami pacjentów i lekarzy. Kieruje kolejne prośby do parlamentarnych komisji zdrowia o zmianę sposobu finansowania kalendarza szczepień.

– Wielu tragedii i inwalidztwa można uniknąć przez szczepienie, które jest najskuteczniejszym zabezpieczeniem przed chorobami pneumokokowymi. Mam wielką nadzieję – i temu służą między innymi działania stowarzyszenia – że wkrótce szczepienia przeciw pneumokokom będą refundowane dla wszystkich polskich dzieci – mówi Szafraniec.

Więcej historii na www.parasoldlazycia.org.

Okładka tygodnika WPROST: 36/2012
Więcej możesz przeczytać w 36/2012 wydaniu tygodnika „Wprost”
Zamów w prenumeracie lub w wersji elektronicznej:
 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 36/2012 (1542)

  • Po pierwsze – gospodarka 2 wrz 2012, 12:00 Mówiąc wprost, to będzie niezwykle ciekawa jesień, choć ani spokojna, ani specjalnie wesoła. Wielkie imprezy sportowe za nami, piękne wakacje za nami, wakacyjna afera finansowa też nam pięknie wybuchła i rozkwitła. Ale teraz zaczynają... 4
  • Łowy czas zacząć 2 wrz 2012, 12:00 To był pouczający czas. Otrzymaliśmy niekompletną, ale i tak długą listę osób i instytucji, które postanowiły się skompromitować do końca. Jeśli to w naszej młodej demokracji jeszcze w ogóle możliwe… Czwartkowo-piątkowa... 6
  • Skaner 2 wrz 2012, 12:00 Spacer z iPhone’em Stworzona nad Wisłą aplikacja Walk and More w ciągu czterech dni stała się najpopularniejszą w kategorii health & fitness w polskim App Store – sklepie z aplikacjami na iPhone’y. Prześcignęła m.in.... 8
  • Witamy w nowym tygodniku Wprost 2 wrz 2012, 12:00 Kilka miesięcy intensywnej pracy i nieustanna burza mózgów: co zrobić, żeby nowy „Wprost” był jak najlepszy? Oto, jak nas oceniają specjaliści, konkurenci i koledzy z innych mediów. 10
  • Jesień PiS 2 wrz 2012, 12:00 Marzenie o władzy go nie opuszcza. W rozmowie z „Wprost” Jarosław Kaczyński zapowiada ofensywę swojej partii. Cel stały: zmieść Tuska. Ale sposób oryginalny – poprzez rząd pozaparlamentarny. 14
  • Straszaki na strachy Tuska 2 wrz 2012, 12:00 Teraz przed Donaldem Tuskiem batalia kryzysowa. Ma w ręku trzy mocne straszaki. W tym na koalicjanta i własnych posłów. 20
  • Kulawe śledztwo 2 wrz 2012, 12:00 – Trójmiasto to wielka Pucha Pandory. Trzeba byłoby te F-16 wypróbować, spalić to, zaorać, i jeszcze raz podpalić. Potem każdemu wchodzącemu dawać przepustkę po sprawdzeniu, że nie jest pozapinany z dziwnymi ludźmi. Tu jest jedna wielka sitwa – mówi były szef... 24
  • Główny śmieciarz kraju 2 wrz 2012, 12:00 Politycy nie wiedzą dokładnie, co i na kogo ma szef ABW Krzysztof Bondaryk. Pancerny do tej pory „Bond” może stać się najpoważniejszą ofiarą afery Amber Gold. 28
  • Wizowy sukces, czyli klapa 2 wrz 2012, 12:00 MSZ uważa naszą politykę wizową na Wschodzie za sukces. Próbowaliśmy umówić się na wizytę w konsulacie w Łucku przy użyciu nowoczesnego systemu e-konsulat. Odpowiedź: „do końca kwietnia 2015 roku brak wolnych terminów”. 32
  • 1990 2 wrz 2012, 12:00 „Jeżeli spokój jest u góry, to na dole jest wojna. Dlatego zachęcam państwa do wojowania” – tak Wałęsa zapowiada wojnę na górze. „Wprost” rozmawia z jej bohaterami. 34
  • Trawka i Kamil 2 wrz 2012, 12:00 Opozycja z prawej wali w nas jak w bęben, ta z lewej wspiera, a rząd milczy. Przemawiałem nawet do Tuska, żeby rozwiązał w końcu problem, ale Tusk ma mnie w dupie – mówi Kamil Sipowicz. 36
  • Porno z lukrem 2 wrz 2012, 12:00 Gniot czy fenomen? Ostra erotyka czy tylko sprawny marketing, na który dały się nabrać gospodynie domowe? Słynny pornobestseller „Pięćdziesiąt twarzy Greya” właśnie wkracza na polski rynek. 40
  • Rozmowa niemożliwa, a jednak... 2 wrz 2012, 12:00 Współtwórca Alfabetu Lemingów Robert Mazurek o moherach, przemyśle pogardy i furii. We wrażym „Wprost”. 44
  • Muhajababes i Muslim Up 2 wrz 2012, 12:00 Kocham dziewczyny, które kochają Jezusa”. Gdy zobaczyłem T-shirt z tym hasłem w internetowym sklepie z chrześcijańskimi gadżetami C28.com (odniesienie do wersu Listu do Kolosan, mówiącego, co pochodzi, a co nie pochodzi od... 50
  • Blaszane zegarki, pierzaste koguciki 2 wrz 2012, 12:00 Dwudziestu dwóch lat potrzebował prof. Henryk Samsonowicz, były minister edukacji, by zrozumieć, że szkolna katecheza wyrządza szkodę zarówno religii, jak i standardom edukacyjnym polskiej szkoły. 55
  • Po co nam (taka) szkoła? 2 wrz 2012, 12:00 Jeszcze na początku XIX w. Kościół i niektórzy konserwatyści uważali, że lepiej ludu nie uczyć sztuki czytania, bo od czytania człowiekowi mąci się w głowie i może mu się zachcieć rewolucji. Nie odważyłbym się wygłosić dzisiaj... 56
  • Kartel Allaha 2 wrz 2012, 12:00 Amerykanie zajęli właśnie 150 mln dolarów należących do Hezbollahu. To finał jednego z najważniejszych śledztw narkotykowych w historii USA. 58
  • Starcie giermków 2 wrz 2012, 12:00 Republikanie właśnie ją skończyli, demokraci wkrótce rozpoczną – konwencje partyjne to wylęgarnie bohaterów, którzy mogą przesądzić o losach całej kampanii. 62
  • Biegun ropy 2 wrz 2012, 12:00 Wkrótce zacznie działać pierwsza arktyczna platforma wiertnicza na świecie. Obrońcy przyrody alarmują – kataklizm ekologiczny jest tylko kwestią czasu. 66
  • Tilapia z fabryki ryb 2 wrz 2012, 12:00 Już za 15-20 lat nikt nie będzie się wyprawiał na dalekie morza w poszukiwaniu ławic dorsza czy tuńczyka. Po co tracić czas i pieniądze, jeśli fabryki świeżych ryb staną na lądzie – w pobliżu dużych miast. 68
  • Papieros. Ostatnie życzenie 2 wrz 2012, 12:00 Unia szykuje ofensywę, która ma uwolnić Europejczyków od nikotynowego nałogu. Producenci papierosów są wściekli. W wojnie na pierwszej linii frontu jest Polska. 72
  • Cwaniacy kontra pierdoły 2 wrz 2012, 12:00 Cwaniactwo – jak cholesterol – może być dobre lub złe. Pierwsze napędza przeregulowaną gospodarkę, drugie skutecznie hamuje rozwój. Zbliża się kryzys i Polacy znów zaczynają kombinować. 74
  • Sezon na tablety 2 wrz 2012, 12:00 Nie masz? To pewnie zaczynasz myśleć o zakupie. A jeśli nie - góra sama do ciebie przyjdzie. Już za chwilę nie będziemy w stanie wyobrazić sobie życia bez tabletów. 80
  • Know-how 2 wrz 2012, 12:00 Telewizory giganty Jeśli targi IFA w Berlinie wieszczą przyszłość zaawansowanych technologii użytkowych, to możemy przyjąć, że czekają nas w niedalekiej przyszłości rzeczy wielkie. Przynajmniej w świecie telewizorów. Producenci,... 82
  • Pneumokoki wciąż groźne 2 wrz 2012, 12:00 Wprowadzenie powszechnych szczepień przeciw pneumokokom to najpilniejsza zmiana, której potrzeba w kalendarzu szczepień. Polska jest jednym z ostatnich krajów UE, które nie chronią dzieci masowo tymi szczepieniami. 84
  • Szczepienia po polsku 2 wrz 2012, 12:00 Choć obowiązkowe szczepienia podstawowe są bezpłatne, to wiele matek woli dopłacić, aby zwiększyć bezpieczeństwo swoich dzieci. Pierwsze szczepienie polskie dzieci otrzymują już w pierwszej dobie życia. 86
  • Gorzkie skutki cukrzycy 2 wrz 2012, 12:00 W Polsce na choroby cukrzycowe wywołane podwyższonym poziomem cukru we krwi cierpi ponad dwa miliony Polaków. Niestety, połowa cukrzyków nie wie, że jest chora. Nieleczona cukrzyca wywołuje katastrofalne skutki – pojawiają się zaburzenia czynności narządów, a nawet... 88
  • Już nie tylko generyki 5 wrz 2012, 2:00 Wartość rynku leków refundowanych spadła o ponad miliard złotych. Odpowiedzią jest dywersyfikacja: od generyków po leki innowacyjne i dynamiczny rozwój segmentu leków sprzedawanych bez recepty – mówi Michał Nitka, dyrektor generalny Teva Pharmaceuticals Polska. 90
  • Nie jestem idealna 2 wrz 2012, 12:00 Rola wampirzycy ze „Zmierzchu” zrobiła z niej jedną z najgorętszych amerykańskich gwiazd. Takimi projektami jak film „W drodze” Kristen Stewart przypomina, że jest nie tylko idolką nastolatek, ale też utalentowaną aktorką. 92
  • Wzór na kryminał 2 wrz 2012, 12:00 Chcieli wysadzić w powietrze socjaldemokratyczną Szwecję, a stworzyli wzorzec skandynawskiego kryminału. Właśnie ukazują się „Ludzie przemocy”, ostatnia część słynnego cyklu powieściowego Maj Sjöwall i Pera Wahlöö. 96
  • Rytm współczesności 2 wrz 2012, 12:00 Kino europejskie coraz częściej opisuje ważne problemy społeczne. Telewizja Ale Kino+ pokaże głośne filmy, które są tego dowodem. 98
  • Ostry duet 2 wrz 2012, 12:00 Skalpel wraca po latach przerwy. Wystąpi na festiwalu Sacrum Profanum w Krakowie, pracuje też nad trzecią płytą. 100
  • Tydzień kultury polskiej 2 wrz 2012, 12:00 W zeszłym tygodniu, ze względu na cykl składania pisma, nie byłem w stanie zareagować komentarzem na koncert z okazji 50-lecia Beatlesów na festiwalu w Sopocie. Teraz jestem. Piosenki Beatlesów zaśpiewali m.in. Anna Wyszkoni, Bracia i... 102
  • Wulkan zmysłów 2 wrz 2012, 12:00 Słyszeliście już o „nowej Sade”? Oto Jessie Ware – brytyjska gwiazda popu. Właśnie wydała płytę. 104
  • Zagotowani 2 wrz 2012, 12:00 Polska się zagotuje. Niestety, nie będzie to, jak wieszczą niektóre media, zagotowanie z oburzenia przeciw władzy, ale zagotowanie telewizyjne. Telewizje ostatnio wciskały nam programy o tańczeniu. Kto nie tańczył, ten się nie liczył.... 105
  • Ściereczka do oczu 2 wrz 2012, 12:00 Kupiłem specjalną ściereczkę do przecierania oczu, ale tylko ze zdziwienia. W normalnych warunkach nie jest mi potrzebna, i na przykład, patrząc na pierwsze po wakacjach posiedzenie Sejmu, nawet jej nie dotknąłem. Tu, na Wiejskiej, nikt... 105
  • Złoty krokodyl 2 wrz 2012, 12:00 Co kilka dni podrzuca się nam ropuchę nadmuchaną przez media. Jak nie poskacze dłużej, to szuka się nowego płaza (lub gada), rozwojowego. A jak poskacze, zmienia się w krokodyla i pobędzie z nami dłużej. Amber Gold to krokodyl, na... 106

ZKDP - Nakład kontrolowany