Jak TK powinien wyglądać po resecie? Były sędzia przedstawił plan naprawczy

Jak TK powinien wyglądać po resecie? Były sędzia przedstawił plan naprawczy

Trybunał Konstytucyjny
Trybunał Konstytucyjny Źródło: trybunal.gov.pl
To, co dzieje się w i wokół Trybunału Konstytucyjnego, niepokoi dziś większość ekspertów. Tomasz Zalasiński – były sędzia TK – wskazał, jak organ sądowniczy powinien wyglądać po odbudowie, która jest nieunikniona.

TK działa od 40 lat – z tej okazji zresztą zorganizowana została niedawno huczna impreza, za którą podatnicy zapłacić mogli 100 tys. zł (szacowała na początku października tego roku stacja TVN24). Jej elementem był m.in. rejs („zwiedzanie Warszawy w formie przepływu po Wiśle dla kilkudziesięciu prelegentów i gości konferencji z zagranicy oraz z Polski”) czy enigmatyczna „usługa bankietowa”.

W artykule dla „Gazety Wyborczej” Zalasiński przypomniał, że w pierwotnym zamyśle TK miał w sposób apolityczny i bezstronny – razem z Trybunałem Stanu czy Krajową Radą Sądownictwa – kontrolować władze, by podejmowane przez nie decyzje nie uderzały w demokratyczny ustrój.

Jednak – jak zwrócił uwagę ekspert zwrócił uwagę – od ponad 10 lat (od 2015 r.) trwa spór sił politycznych (spór obecnego obozu rządzącego z opozycją). Zdaniem konstytucjonalisty kryzys ów „sparaliżował trybunał i podważył standardy towarzyszące od trzech dekad sądownictwu konstytucyjnemu w Polsce”. „TK nie spełnia elementarnych wymagań niezawisłości i apolityczności” – ocenił Zalasiński.

Opłakana sytuacja w TK. Jak naprawić trybunał?

Trybunał trzeba niezwłocznie odbudować – zasugerował artykule dla „GW” były sędzia TK. Proces ten „należy zacząć od przywrócenia zaufania do tej instytucji”. „Żadna grupa społeczna ani polityczna nie może zostać upokorzona politycznie lub faktycznie w procesie przywracania praworządności. Nie oznacza to oczywiście bezkarności osób, które dopuściły się naruszenia prawa. Żadna grupa społeczna nie powinna jednak mieć poczucia, że trybunał «stał się ich, a nie nasz»” – zastrzegł ekspert.

Ważnym etapem w całym procesie byłby m.in. „wybór kompetentnych i apolitycznych sędziów oraz rozsądne orzecznictwo”. „Trybunał powinien najpierw uporządkować swoje sprawy wewnętrzne, a następnie działalnością orzeczniczą przekonać polityków i opinię publiczną do ostudzenia emocji wokół tej instytucji” – wskazał Zalasiński.

Prawnik podkreślił, że reforma powinna doprowadzić także do „odbudowy standardów odpowiedzialności dyscyplinarnej sędziów”, jak i „ustanowienia zasad ich wyboru”. Miałyby one „pozwolić na większe zróżnicowanie składu” i „uniemożliwić jego zawłaszczenie przez kolejne większości polityczne”. Ekspert zasugerował też m.in., by „część składu TK byłaby wybierana przez Sejm, Senat oraz prezydenta”, a także, by „skrócone zostały kadencje urzędujących sędziów”.

Czytaj też:
Prezes TK skarżył się na legitymowanie sędziów. „Mam wrażenie, że Święczkowski jest mitomanem”
Czytaj też:
Święczkowski powinien zrezygnować? Polacy reagują na spór o TK. Sondaż dla „Wprost”

Źródło: „GW”