Na górnictwie da się zarobić

Na górnictwie da się zarobić

Kopalnia węgla kamiennego
Kopalnia węgla kamiennego / Źródło: kwsa.pl
Bez inwestycji polskie kopalnie się nie obronią. Niezależnie od tego, jakich sztuczek finansowych dokona rząd.

Czy da się naprawić i uratować polskie górnictwo? Nie ma rządu, który by tego nie próbował. Zwykle odbywało się to wedle tego samego scenariusza – czyli dosypywania państwowych pieniędzy. Tak jest i teraz. W 2016 r. na bazie upadającej Kompanii Węglowej, największego przedsiębiorstwa górniczego w Europie, powstała Polska Grupa Górnicza. Do PGG 3 mld zł dosypały spółki i fundusze kontrolowane przez Skarb Państwa, a Bruksela przymknęła oko na to, że nie ma tam prywatnego kapitału (dotować z budżetu można tylko zamykanie kopalń). W ten sposób PiS zrealizował plan, który przez 10 ostatnich miesięcy rządu nie potrafiła wdrożyć PO. PGG przejęła nierentowne kopalnie, a na początku kwietnia połknął Katowicki Holding Węglowy. Ta inżynieria finansowa nie oznacza, że wiele się zmieniło. KW ma ok. 3,5 mld zł zobowiązań (mimo gigantycznego dokapitalizowania w 2016 r.), a KHW ok. 2,5 mld zł. I niezależnie, jak bardzo rząd będzie czarował, bez zamykania kopalń się nie obędzie. Paradoksem całej tej sytuacji jest fakt, że węgla w Polsce zaczyna brakować, bo borykające się z problemami finansowymi kopalnie wydobywają coraz wolniej i coraz mniej. Potrzebne są więc inwestycje w wydobycie. Tylko w ten sposób uda się stworzyć warunki, które będą sprzyjać budowie rentownego, efektywnego i nowoczesnego sektora górnictwa węgla kamiennego – opartego na kooperacji, innowacjach i wiedzy. Od tego też zależy los firm działających w branży okołogórniczej. Pytanie tylko, czy to wszystko jest w ogóle możliwe?

Wielkie plany

Głównym dokumentem, który ma być wykładnią planów rządu co do górnictwa, jest Program dla górnictwa węgla kamiennego na lata 2016-2030. Prace nad nim trwają od kilkunastu miesięcy, termin jego przyjęcia jest przesuwany – ostatni wspominany przez ministra energii Krzysztofa Tchórzewskiego to jesień 2017 r. Wtedy dowiemy się ostatecznie, ile węgla będziemy w Polsce wydobywać i ile powstanie z niego energii. Jeśli chodzi o udział węgla w miksie energetycznym, nie należy się spodziewać, że wiele się zmieni. W 2013 r. wyprodukowaliśmy ponad 162 tys. GWh, z czego aż 83 proc. pochodziło z węgla kamiennego i brunatnego.

Odnawialne źródła energii wyniosły zaledwie 10 proc. miksu i dokładnie tyle samo rok wcześniej. Przestawienie polskiej energetyki z górnictwa na alternatywne źródła jest więc w najbliższym czasie niewykonalne tym bardziej, że wskaźnik zużycia węgla niemal niezmienił się w 2016 r. (81,5 proc. ze 164 tys. GWh). – Przez bardzo długi czas to górnictwo będzie zapewniało Polsce bezpieczeństwo energetyczne – mówi Janusz Steinhoff, minister gospodarki i osoba odpowiedzialna za restrukturyzacje kopalń w rządzie Jerzego Buzka. – Dlatego trzeba zrobić wszystko, by było jak najbardziej rentowne. Bo to przełoży się na życie nas wszystkich. Rządowy plan przewiduje trzy scenariusze zużycia węgla na polskim rynku do 2030 r. Ten najbardziej optymistyczny i cieszący górników przewiduje, że zwiększymy użytkowanie o niemal 20 proc. z 71,3 mln t z 2015 r. do 86,1 mln. Wariant najbardziej pesymistyczny przewiduje spadek o niemal jedną czwartą całego zapotrzebowania (a więc możliwość przestawienia się np. na OZE) do 56,5 mln t. Wariant środkowy pozostawia zużycie węgla kamiennego na takim samym poziomie jak dzisiaj. – Każde z założeń musi uwzględnić jedno: restrukturyzację i dopasowanie górnictwa do wymagań czysto rynkowych – uważa Steinhoff.

– Nie może być tak, że społeczeństwo dokłada się do wydobycia. Należy zmienić organizację i funkcjonowanie spółek. Kopalnie mogą i powinny być jak najbardziej rentowne. PO zaklinała rzeczywistość i udawała, że kopalń likwidować nie trzeba. Przyklaskiwały temu oczywiście związki zawodowe. A to był bal na Titanicu – tłumaczy. Były wicepremier przypomina, że za rządów Jerzego Buzka zamknięto 23 kopalnie i zredukowano zatrudnienie o 100 tys. etatów. Grzegorz Tobiszowski, wiceminister energii odpowiedzialny za górnictwo, twierdzi, że restrukturyzacja trwa. – Dzięki powołaniu Polskiej Grupy Górniczej mamy uporządkowaną strukturę zarządczą w górnictwie węgla kamiennego, wchodzimy w inne ramy decyzyjne. Dziś rozmawiamy o kształtowaniu cen węgla, realizowanych inwestycjach, dyskutujemy, czy na rynku jest niedobór węgla – jesteśmy w innym miejscu – mówi Tobiszowski. Faktem jest, że odbicie na rynku ropy spowodowało też wzrost cen węgla na światowych rynkach. To trochę osłabiło presję na polskie kopalnie. Ale efekty restrukturyzacji (PiS zdecydował się na wygaszenie kopalni Krupiński z Suszca) już widać, także i te negatywne, bo w wielu przypadkach restrukturyzacja ograniczała się do cięć kosztów i nakładów inwestycyjnych. A to błędne koło, bo bez odpowiednich inwestycji w maszyny i technologie, koszty wydobycia rosną. W kopalniach PGG wydajność na osobę wynosi 400 t rocznie, a w przejętych 1 kwietnia kopalniach Katowickiego Holdingu Węglowego ok. 700 t. To przekłada się na wysokie koszty produkcji tony węgla. Piętrzą się też kłopoty, z którymi polskie spółki miały problemy od lat. Niedawno „Dziennik Gazeta Prawna” podał, że PGG ma mniejsze wydobycie od założonego celu aż o 1,8 mln t, co w skali roku może oznaczać aż 20 proc. mniej wydobytego węgla, niż jest to zapisane w budżetach. Prezesi spółki w bardzo wymijający sposób odpowiadają na te zarzuty. Przyznali jedynie, że „obecny poziom wydobycia jest niższy od zakładanego i spółka podjęła już niezbędne działania korygujące”.

Europa też wygasza

Problemy z górnictwem to nie tylko polska specjalność. W Europie kopalnie też są wygaszane. Belgia zamknęła swoje ponad 20 lattemu. 13 lat temu tak samo zrobiła Francja, a rok temu Wielka Brytania. Niemcy również mają w planach likwidacje swoich kopalń. Tak samo zamierzają zrobić Hiszpanie, Czesi i Włosi. Wszystkie te kraje nadal posiadają olbrzymie złoża węgla, ale mimo wszystko decydują się na zamknięcie kopalń. Głównie wynika to z tego, że wydobycie węgla jest drogie. Większość obecnych pokładów znajduje się głęboko w ziemi, w trudnym geologicznie terenie. Jedna z zamkniętych brytyjskich kopalń wydobywała surowiec po 150 euro za tonę, gdy ówczesna cena rynkowa oscylowała w granicach 50 euro! Niestety w Polsce też nie jest różowo. – Polskie górnictwo też jest trudne geologicznie – tłumaczy Steinhoff. – Fedruje się pod terenami bardzo zurbanizowanymi. Dodatkowo trzeba schodzić coraz niżej po węgiel. A w taki sposób ciężko jest konkurować z kopalniami odkrywkowymi.

Średnia głębokość w Polsce to już 750 m pod ziemią. W latach 90. było to 500 m. – Oprócz trudności z dostępem do surowca to najwyższe koszty w tej branży są związane z zatrudnieniem – dodaje Steinhoff. – Często przekracza to połowę wszystkich kosztów. I rzeczywiście w państwowych spółkach te koszty przekraczają nawet 60 proc., podczas gdy w podmiotach prywatnych mogą one być nawet dwa razy mniejsze. Prywatni inwestorzy nie godzą się jednak na wiele, czasami wręcz absurdalnych, przywilejów, które są normą w placówkach państwowych. W dodatku efektywność naszego wydobycia w porównaniu do kopalń na Zachodzie, delikatnie mówiąc, nie jest najwyższa. Wydobycie w kopalniach głębinowych Jastrzębskiej Spółki Węglowej w 2014 r. wynosiło 529 t na osobę, podczas gdy w Wielkiej Brytanii było to niemal 2 tys. Średnia w USA to niemal 5 tys. t, czyli prawie 10 razy więcej niż w JSW. Ale państwowe podmioty przegrywały rywalizację nawet z dobrze zarządzaną polską Bogdanką, która w 2014 r. miała wskaźnik 1864 t/os.

Górniczy taras

Tyle że Bogdanka to był inny górniczy świat. Złote dziecko Mirosława Tarasa, legendy polskiego górnictwa. Menedżera niepokornego, który potrafił stawiać się swoim przełożonym, gdy uważał, że będą działać wbrew interesom firmy. – Chciałem złamać mit górnictwa jako czarnego, brudnego zawodu, na którym nie da się zarobić. Pokazać, że to przemysł z prawdziwego zdarzenia, generujący zyski. I przekonać do tego inwestorów – mówił w jednym z wywiadów. I rzeczywiście mu się to udało. Dzisiaj o Bogdance mówi się, że jest perłą w koronie polskich kopalń. Jaki był przepis Tarasa na sukces Bogdanki? To przede wszystkim mądre i długofalowe inwestycje, które zwiększają konkurencyjność. Tym samym tropem idą obecne władze kopalni. W latach 2017-2025 zamierzają wydać ok. 4 mld zł na inwestycje, głównie na zakup maszyn i urządzeń górniczych. To sprawi, że średnioroczna produkcja utrzyma się na poziomie 9,2 mln t, spadną koszty, a żywotność kopalni przedłuży się do 50 lat (obecnie jest to 25 lat).

Z faktu tego wynika istotny wniosek. Kopalnie chcące się utrzymać na rynku muszą inwestować. Zresztą to trend światowy. Eksperci z banku inwestycyjnego Morgan Stanley w raporcie z września ubiegłego roku oczekują, że inwestycje w koncernach wydobywczych wrócą na ścieżkę wzrostu po latach cięcia kosztów i oszczędności. Raport zakłada, że przy obecnych cenach surowców firmy te będą miały nadwyżkę gotówki do przeznaczenia na dywidendy lub inwestycje. Te inwestycje zamierza też wspierać Bank Światowy, który już wydał 5 mld dolarów w pożyczkach m.in. dla przemysłu węglowego w południowo-wschodniej Azji, Ameryce Południowej, Afryce i na Bliskim Wschodzie. W Polsce wartość nakładów inwestycyjnych kopalń ma oscylować w granicach 2 mld zł rocznie w latach 2016-2020. Tyle że nie jest to do końca pewne. Okazuje się, że PGG obcięła inwestycje w 2016 r. aż o 36 proc. w stosunku do planowanych. Efektem tego była mniejsza strata, niż zakładał biznesplan, czyli ok. 326 mln zł zamiast 370 mln zł, ale i mniejsze wydobycie.

Budowa czempiona

Inwestycje w technologie wydobywcze mogłyby też stworzyć w Polsce efekt synergii. Polski producent sprzętu górniczego Famur (który przejmuje swojego konkurenta Kopex) ma potencjał, by stać się światową marką, która będzie mogła konkurować z takimi gigantami jak CAT czy Joy. – Każdy kraj, mający aspiracje do bycia potęgą gospodarczą, musi mieć swoich liderów. Naszym celem powinno być tworzenie i wspieranie firm działających globalnie, które są rozpoznawalne na całym świecie – opowiada Mirosław Bendzera, prezes zarządu Famur. – Przykładowo Niemcy kojarzą się wszystkim z chociażby Volkswagenem czy Mercedesem. Koreę promuje marka Samsung, która w swojej ofercie produktów posiada nie tylko elektronikę, lecz także m.in. rozwiązania dla przemysłu stoczniowego. Polska również ma szansę na wykreowanie swoich globalnych marek, takich jak na przykład Solaris, CD Projekt, KGHM, a także, mam nadzieję, Famur.

Według międzynarodowej firmy badawczej Allied Market Research światowy rynek sprzętu górniczego jest na fali wzrostowej i może zarobić w najbliższych sześciu latach (od 2015) nawet 156 mld dolarów. I Famur korzysta na tej koniunkturze. – Obecnie rynek jest w fazie odbicia cen węgla i związanego z nim wzrostu ilości inwestycji – tłumaczy Bendzera. – Rzeczywiście stara Europa zamyka swoje kopalnie, ale my nastawiamy się na zupełnie inne rynki. Właśnie podpisaliśmy dwa duże kontrakty w Rosji na łączną wartość ponad 45 mln euro, w Turcji zaś na 12 mln euro. Bardzo interesuje nas wejście na rynki Azji Południowo-Wschodniej w szczególności Indii, Pakistanu i Indonezji. Od lat jesteśmy np. w Meksyku i Kazachstanie. Tylko szerokie wyjście za granicę pozwoli nam na konsekwentny rozwój w ramach naszej strategii Go Global – mówi. Potwierdza, że na świecie ruszyły już inwestycje w górnictwie. – Wiele z nich czekało „na półce” na lepsze czasy. I te czasy nadeszły. Nie trzeba więc zaczynać ich od zera. Są w bardzo zaawansowanym stadium, dzięki czemu zdobywamy w ostatnim czasie wiele kontraktów z coraz większej liczby rynków – mówi. Zresztą inwestycje górnicze są też częścią planu Morawieckiego. Zakłada on stworzenie Polskiego kombajnu górniczego. – W tym segmencie mamy już szansę na narodowego czempiona. Zgodnie z tym, co rekomendowaliśmy rok temu, rozpoczęło się połączenie spółek Famur i Kopex, które produkują sprzęt wykorzystywany w przemyśle wydobywczym – chwalił połączenie dwóch firm wicepremier.

Polska inwestuje

Reszta polskich kopalń ma w planach wydanie niemal 2 mld zł na swoje inwestycje. Famur liczy, że na polskim rynku również zdobędzie kontrakty. – Podpisaliśmy już umowę z JSW – opowiada Bendzera. – Wypowiedzi ministra energii oraz prezesa PGG dotyczące rozwoju sektora w naszym kraju napawają optymizmem. Rząd chce też aktywnie wspierać działania polskich firm za granicą. Zarówno Korporacja Ubezpieczeń Kredytów Eksportowych, jak i Bank Gospodarstwa Krajowego mają aktywnie włączyć się w ten sektor gospodarki i wspierać przedsiębiorców chcących podbijać kolejne rynki. – Rzeczywiście, w ciągu ostatnich dwóch lat poprawiło się wsparcie dla eksporterów – uważa Bendzera. – Nie tylko w jakości obsługi, lecz także szybkości i efektywności, a przede wszystkim w samym kontakcie z biznesem. Z perspektywy praktyków korzystanie z takich instrumentów jest dzisiaj dużo łatwiejsze. Na wyróżnienie zasługują KUKE i BGK, które mocno włączyły się w program wsparcia polskiego eksportu.

Czy więc górnictwo może stać się naszą dumą narodową i sektorem, który będzie ciągnął całą gospodarkę do góry? – W Polsce kreuje się wizerunek energetyki jako branży przestarzałej – kończy Bendzera. – Prawda jest taka, że technologia poszła mocno do przodu. Efektywność turbin i filtrów jest inna niż 30 lat temu. W naszym kraju energetyka będzie się rozwijała przede wszystkim przez węgiel, bo to mimo wszystko najtańsza forma. Aby cały proces był efektywny, konieczna jest restrukturyzacja i modernizacja branży, polegająca na wykorzystaniu nowoczesnych technologii w produkcji energii – mówi. A przede wszystkim potrzeba determinacji w stworzeniu światowej potęgi i światowej marki polskiego górnictwa. By nie powtórzyła się sytuacja z Mirosławem Tarasem, który chciał gruntownie zreformować niewydolne przedsiębiorstwo, a przez niezadowolonych związkowców i uległych im polityków skończył tak, że musiał odejść. g

© Wszelkie prawa zastrzeżone

Okładka tygodnika WPROST: 21/2017
Więcej możesz przeczytać w 21/2017 wydaniu tygodnika „Wprost”
Zamów w prenumeracie lub w wersji elektronicznej:
 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 21/2017 (1787)

  • Wolności oddać nie umiem 21 maj 2017, 20:00 Jak nasi parlamentarzyści nie uchwalą raz na jakiś czas jakiegoś zakazu, ewentualnie nakazu, to po prostu nie mogą. Jakby nie zaistnieli. 3
  • Info radar 21 maj 2017, 20:00 „Wiedźmin” z Netflixem Rok temu fani prozy Andrzeja Sapkowskiego, zauroczeni „Grą o tron”, napisali petycję skierowaną do HBO z prośbą o realizację serialu o przygodach Geralta z Rivii. Niestety, amerykańska telewizja pozostała... 6
  • Niedyskrecje parlamentarne 21 maj 2017, 20:00 ELIZY OLCZYK I JOANNY MIZIOŁEK W PLATFORMIE SŁYCHAĆ, ŻE GRZEGORZ SCHETYNA JEST PRZEKONANY, iż Donald Tusk buntuje przeciwko niemu posłów, o czym pisałyśmy już w ubiegłym tygodniu. – Grzesiek uważa, że Tusk już zaangażował się w... 8
  • Obraz tygodnia 21 maj 2017, 20:00 42,2 % polskich internautów (najwięcej na świecie) korzysta z adblocków. Tuż za nimi są użytkownicy z Wielkiej Brytanii (38,8 proc.) i Irlandii (37,2 proc.). Przegrana Martyna Wojciechowska Dr Aleksandra Przegalińska ujawniła, że ekipa... 10
  • Zdarzyło się jutro 21 maj 2017, 20:00 Artysta tygodnia? Maryla Narodowicz. UNIA EUROPEJSKA ZAPROPONOWAŁA POLSCE PRZYJĘCIE 7 TYS. ZAMACHOWCÓW. Rząd zdecydowanie odmówił, ignorując także wezwanie papieża Franciszka, aby każda parafia przyjęła jedną rodzinę zamachowców.... 14
  • Lewo 21 maj 2017, 20:00 Echo WIELE, WIELE LAT TEMU, GDY POLSKA DOPIERO BUDOWAŁA SWOJĄ DEMOKRACJĘ, ks. Józef Tischner zapytywał, co to znaczy, że jakaś idea jest demokratyczna? To ważne pytanie, bo przecież „demokracja” to szerokie pojęcie i pod jej szyld... 16
  • Prawo 21 maj 2017, 20:00 Jan Wróbel, zawodowy nauczyciel, dziennikarz, publicysta Hajda na (m)uczelnię! NIEPOKOJĘ SIĘ KAŻDEGO DNIA. Przeczytałem w internecie, że matura słusznie nazywa się „egzaminem dojrzałości”. Otóż młodzi ludzie „dokonają za... 16
  • Nie muszę być liderem Nowoczesnej 21 maj 2017, 20:00 Wyborców poruszyła historia moja i Joanny. Ale nie ma co rozgrywać tego PR-owo – mówi Ryszard Petru, lider Nowoczesnej. 18
  • Petru dla „Wprost” po raz pierwszy o związku ze Schmidt. „Wyborców poruszyła historia moja i Joanny” 21 maj 2017, 20:00 – Wyborców poruszyła historia moja i Joanny. Ale nie ma co rozgrywać tego PR-owo – mówi w rozmowie z „Wprost” Ryszard Petru. Przewodniczący Nowoczesnej komentuje też spadki w sondażach i rywalizację z Platformą Obywatelską. Pada też zaskakująca deklaracja. – Nie muszę być... 18
  • Wygrana „układu” 21 maj 2017, 20:00 JAN ROKITA W tym samym czasie, gdy w Polsce, ku powszechnej uldze i satysfakcji, Jarosław Kaczyński wycofuje się z planu ograniczenia do dwóch kadencji burmistrzom, Emmanuel Macron, ku powszechnemu entuzjazmowi, wprowadza niemal identyczny... 21
  • Życie w rękach ministra 21 maj 2017, 20:00 Sprawiedliwość w wymierzaniu kary to nie jest widzimisię z ulicy – mówią sędziowie SN. Minister Ziobro na drugiej szali kładzie społeczne poczucie sprawiedliwości. 22
  • Szkoła bicia 21 maj 2017, 20:00 Pobita w Gdańsku gimnazjalistka kilka dni wcześniej zgłaszała szkolnemu pedagogowi, że czuje się zagrożona. Odeszła z kwitkiem. 26
  • Macierewicza kłopot główny 21 maj 2017, 20:00 Kompromitacja Wacława Berczyńskiego uderza w wiarygodność smoleńskiej podkomisji. I w pozycję Antoniego Macierewicza. 28
  • Kierowanie armią powinno zastąpić kontrolę 21 maj 2017, 20:00 WALDEMAR SKRZYPCZAK, generał broni Przez blisko 28 lat, po przemianach po 1989 r., kształtuje się „doktryna” kierowana Siłami Zbrojnymi przez polityków dzierżących ster rządów w Polsce. W obiegowym języku określa się to mianem... 31
  • Jarosław kontra Jarosław 21 maj 2017, 20:00 Jarosław Gowin szykuje się na wybory samorządowe. Gra toczy się o realną siłę wicepremiera. 32
  • Wizerunek w polityce jest najważniejszy 21 maj 2017, 20:00 Nie pomagamy sobie w budowaniu pozytywnego przekazu o Polsce. Wielu ludzi wypowiada się publicznie, nie bardzo zastanawiając się, jak to zostanie w świecie odebrane – mówi Anna Maria Anders. 34
  • Chłopak, kałasznikow i dziewczyna – normalna rodzina 21 maj 2017, 20:00 EWA WANAT Portret polskiej rodziny we wnętrzu, pierwsza połowa XXI w. – mama, tata, dzieci, w tle bunkier. Kilkuletnia dziewczynka w białych rajstopkach i różowej sukienusi ściska w rękach giwerę nieco mniejszą niż ta, którą dzierży... 36
  • Udar atakuje Polaków 21 maj 2017, 20:00 Zbigniew Wodecki, a wcześniej Krzysztof Globisz i Michał Figurski. Znane osoby, które miały udar, zwracają uwagę na groźną chorobę, która jest trzecią najczęstszą przyczyną śmierci Polaków. 38
  • Polski proton w służbie zdrowia 21 maj 2017, 20:00 Dzięki Unii Europejskiej pojawiła się w Polsce szansa leczenia najcięższych nowotworów radioterapią protonową. 43
  • Kobiety, które wiedzą, co to jest aborcja 21 maj 2017, 20:00 Niektórzy widzą w aborcji zabijanie, inni prawo do własnego ciała. A aborcja w Polsce to przede wszystkim strach i samotność kobiet. 45
  • Najszybsi w pomnażaniu złotówek 21 maj 2017, 20:00 Kto radzi sobie lepiej w biznesie: prywatni właściciele czy menedżerowie z politycznego nadania? Oto wyniki trzeciej edycji naszego rankingu Polskich Gepardów. 50
  • Gospodarka złapała wiatr w żagle 21 maj 2017, 20:00 Nastroje przedsiębiorców są najlepsze od 2011 r. Mamy dwucyfrowe wzrosty w leasingu, który jest doskonałym miernikiem aktywności firm – mówi Mariusz Adamiak z PKO BP. 54
  • Na górnictwie da się zarobić 21 maj 2017, 20:00 Bez inwestycji polskie kopalnie się nie obronią. Niezależnie od tego, jakich sztuczek finansowych dokona rząd. 56
  • Klarnet, ropa, fota 21 maj 2017, 20:00 Polaroid, tak, ta słynna firma od aparatów, które od razu wywołują zdjęcia, została kupiona przez rodzinę Smołokowskich. Nazwisko nic nie mówi? Sławomir Smołokowski to jeden z głównych bohaterów naszej listy 100 najbogatszych Polaków. 60
  • Szukanie szans w labiryncie wyzwań 21 maj 2017, 20:00 Mimo wszystko powiało optymizmem podczas Europejskiego Kongresu Gospodarczego w Katowicach. 62
  • Kluczowy element rewolucji 21 maj 2017, 20:00 Panie prezesie, podczas EKG w Katowicach wiele mówiło się o innowacjach, również w kontekście małych i średnich firm. Tomasz Haiduk, dyrektor branż przemysłowych w Siemensie, członek zarządu: W ostatnich kilku tygodniach... 63
  • Chce się płakać 21 maj 2017, 20:00 Największy w historii atak hakerski pokazuje, że w wielu instytucjach procedury bezpieczeństwa istnieją tylko na papierze. 64
  • Know How 21 maj 2017, 20:00 Wielki jak Samsung To jest telefon, który sprawia, że ludzie się za tobą oglądają. Galaxy S8+, choć może przerażać swoimi rozmiarami (6,2 cala), to jest piękny. Strategia Samsunga, czyli tworzenie telefonów z zakrzywionymi ramkami,... 66
  • Zielony nurt energii 21 maj 2017, 20:00 Dziś Wisła praktycznie nie wpływa na rozwój gospodarczy Polski. Może się to niedługo zmienić, bo rząd zamierza przywrócić żeglowność i budować kolejne kaskady na rzece. 68
  • Największa polska droga 21 maj 2017, 20:00 Uregulowana Wisła może być sposobem na zapchane drogi i źródłem dodatkowej, odnawialnej energii. 70
  • Know-how dla rolnictwa 21 maj 2017, 20:00 Polscy rolnicy w odróżnieniu od ich zachodnich sąsiadów nie mają dużych połaci ziemi. Koncentrują się na uzyskaniu jak największych plonów z hektara. Pomagają im w tym nowe technologie i genetyka. 72
  • Polska droga cyfrowej transformacji 21 maj 2017, 20:00 Cyfryzacja ma być w najbliższych latach jednym z fundamentów rozwoju polskiej gospodarki. 75
  • Carsson 4 startup 21 maj 2017, 20:00 Carsson Car Rental wychodzi naprzeciw potrzebom początkujących przedsiębiorców i minimalizuje formalności związane z wynajmem auta. 76
  • Z motyką na księżyc? 21 maj 2017, 20:00 Kosmos jeszcze nigdy nie był tak bliski. Także dla polskich firm i naukowców. 77
  • Apetyt na firmę 21 maj 2017, 20:00 Fuzje i przejęcia pozwalają firmom rosnąć, zwiększać udział w rynku czy zyskiwać dostęp do nowych technologii. 78
  • Targi w warszawskim Nadarzynie jak w Berlinie 21 maj 2017, 20:00 Targi służą promocji polskiej gospodarki – mówi prezes Ptak Warsaw Expo Tomasz Szypuła. I zapowiada coraz więcej imprez rangi krajowej i międzynarodowej. 80
  • Mały gość w hotelu 21 maj 2017, 20:00 Hotele zaczynają rozumieć, że dzieci mają coraz większy wpływ na decyzje zakupowe rodziców, dlatego coraz chętniej przygotowują oferty dla najmłodszych gości. 82
  • Nasz własny eliksir młodości 21 maj 2017, 20:00 Wykorzystywanie własnych mechanizmów naprawczych organizmu to najnowszy trend w medycynie regeneracyjnej. 86
  • Stent i balonik 21 maj 2017, 20:00 Spektakularny sukces polskich kardiologów – opracowali nowoczesną metodę leczenia chorych na miażdżycę. 88
  • Czego Twój wnuk nie będzie umiał 21 maj 2017, 20:00 DR MATEUSZ GRZESIAK Nie strzelisz z łuku do dzikiej zwierzyny. Nie zbudujesz sam domu z cegieł. Rodzic nie wybierze dla Ciebie partnera. Ale napiszesz e-maila. Zrozumiesz słowa w innym języku i poprowadzisz samochód. Niektóre umiejętności... 89
  • NATO na respiratorze 21 maj 2017, 20:00 Rosja jest dziś bardzo słaba, to właściwy moment, żeby przygotować się na gorszy scenariusz. Niestety na Starym Kontynencie tylko kraje Europy Wschodniej chcą się jeszcze bronić – mówi George Friedman. 91
  • Praworządność i imigranci w służbie Gazpromu 21 maj 2017, 20:00 Unia dobrze wie, że nie jest w stanie zmusić polskiego rządu do ustępstw w sprawie Trybunału Konstytucyjnego czy przyjmowania imigrantów. Moralizowanie może się jednak przydać w znacznie poważniejszych kwestiach. Gazpromianie, jak nazywa... 93
  • Historię „Orła” trzeba zamknąć 21 maj 2017, 20:00 20 maja wyruszyła najszerzej zakrojona wyprawa poszukiwawcza wraku słynnego polskiego okrętu podwodnego. 94
  • Piraci: przygoda, komedia, horror 21 maj 2017, 20:00 Ci złoczyńcy nie łupią, lecz przynoszą pieniądze, i to niemałe. Chodzi oczywiście o „Piratów z Karaibów”, których 5. część właśnie wkracza do kin. 96
  • Widzu, krocz ze mną 21 maj 2017, 20:00 „Twin Peaks” to serial, który zmienił telewizję. Wraca po ćwierć wieku. Od 22 maja HBO pokaże nowe odcinki. 100
  • Ciemna strona księżyca 21 maj 2017, 20:00 Rafael Kapeliński nakręcił film „Butterfly Kisses”, cichy i skromny, ale świetny. I bardzo mocny. Zdobył już nagrodę w Berlinie i na festiwalu Netia Off Camera. 102
  • Talent z innego świata 21 maj 2017, 20:00 Rolami w „Obcym: Przymierze” i „Song to Song” Michael Fassbender ponownie dowodzi, że może zagrać wszystko. 104
  • Wydarzenie 21 maj 2017, 20:00 TEATR Nekrodance w Polsce trwa To „Wesele” brzmi bardzo aktualnie. Arcydramat znów opowiada o Polakach, naszym wiecznym chocholim tańcu. Ale jak może być inaczej, skoro w kraju A.D. 2017 wciąż dyskutujemy z upiorami przeszłości, a... 106
  • Koniecznie! 21 maj 2017, 20:00 KSIĄŻKA Izrael w pigułce CHOCIAŻ SHALEV JEST ZA GRANICĄ MNIEJ ZNANY OD AMOSA OZA I ETGARA KERETA, należy do czołówki literatury izraelskiej. Może nie jest tak rozpoznawalny, bo powieści wydaje rzadko,na co dzień koncentrując się na... 107
  • Powyżej średniej 21 maj 2017, 20:00 muzyka Trzyma się mocno Sheryl Crow już w początkach kariery, dzięki estradowej charyzmie i świetnym piosenkom, wykazała unikatową zdolność wpisania się w panteon klasyków gitarowego rocka. Dzieliła scenę z największymi gwiazdami... 108
  • Bez entuzjazmu 21 maj 2017, 20:00 DVD Traktat ą la Coelho Warto obejrzeć „Ukryte piękno”. Film Davida Frankela, skądinąd sprawnego hollywoodzkiego rzemieślnika, przypomina, co znaczą wyświechtane zwroty krytyków: „żerowanie na prostych uczuciach”, „tanie... 110
  • Kayah: To się państwu spodoba 21 maj 2017, 20:00 CIĘŻKO MNIE WYCIĄGNĄĆ DO KINA CZY TEATRU, A KIEDY JUŻ SIĘ UDA, to z teatru zawsze wychodzę z podziwem dla gry aktorskiej i dla niezwykłego kontaktu, jaki aktor nawiązuje z widownią. Wstyd się przyznać, ale ostatnio byłam w teatrze... 112
  • Bruksela: interesy, a nie idioci 21 maj 2017, 20:00 RYSZARD CZARNECKI Tak, Unia Europejska jest zbiurokratyzowana – choć, prawdę mówiąc, wiele jej krajów członkowskich jest zbiurokratyzowanych bardziej. UE jest coraz mniej demokratyczna, choć jednocześnie rzeczownik „demokracja”... 114

ZKDP - Nakład kontrolowany