Widzu, krocz ze mną

Widzu, krocz ze mną

Widzu, krocz ze mną
Widzu, krocz ze mną
„Twin Peaks” to serial, który zmienił telewizję. Wraca po ćwierć wieku. Od 22 maja HBO pokaże nowe odcinki.

Bartosz Czartoryski

Martwa Laura Palmer tuż przed napisami końcowymi ostatniego odcinka obiecała agentowi Coope­rowi, że spotkają się za 25 lat. I tak się faktycznie stało. Jest to pewnym zaskoczeniem, zważywszy nie tylko na kapryśność przemysłu telewizyjnego, który przez ostatnie ćwierćwiecze zmienił się diametralnie, ale i specyfikę samego „Miasteczka Twin Peaks”. Reżyser David Lynch zadbał bowiem o to, żebyśmy aż do finału mieli nie lada kłopot z dostrzeżeniem mętnej granicy między rzeczywistym a wyobrażonym, przyziemnym a nadnaturalnym. Owa rzucona mimochodem uwaga Laury stała się niczym innym jak samospełniającym się proroctwem.

Kryminalna telenowela

Przyjęte entuzjastycznie przez krytykę „Miasteczko Twin Peaks” gościło w latach 1990-91 na antenie telewizyjnej jedynie przez 14 miesięcy, przy czym emisję drugiego sezonu przerwano z powodu marnej oglądalności. Po nieśmiałych protestach pozostałe odcinki puszczono gdzieś na peryferiach głównego pasma. Serial zniknął po cichu, podobnie jak się pojawił. Bo choć Lynch cieszył się już renomą reżysera tyleż utalentowanego, co awangardowego, na przełomie lat 80. i 90. miał lepsze rzeczy do roboty niż praca dla telewizji. Ostatecznie jednak, powodowany namowami swojego agenta, zdecydował się taką możliwość rozważyć. Motywowała go między innymi chęć ukończenia choćby jednego projektu ze scenarzystą Markiem Frostem, nie wypalił im bowiem żaden film pełnometrażowy, do którego się przymierzali. Przedstawiając swoją propozycję stacji ABC, tandem dysponował jedynie mglistym zalążkiem pomysłu, paroma luźno powiązanymi ze sobą obrazami i obietnicą realizacji serialu kryminalnego będącego jednocześnie telenowelą.

Telewizji pomysł się spodobał, ale jako że nieprzewidywalny Lynch nie dopuszczał myśli o kompromisie i domagał się absolutnej swobody artystycznej, uzgodniono jedno: jeśli pilot nie chwyci, reżyser dokręci zakończenie i zmontuje z tego około dwugodzinny film. Ale chwycił. „Miasteczko Twin Peaks” wystartowało ze znakomitymi wynikami oglądalności i wysokimi ocenami krytyków. Co interesujące, będące katalizatorem całej intrygi morderstwo Laury Palmer okazało się jedynie tzw. MacGuffinem, czyli niekoniecznie znaczącym zabiegiem fabularnym, którego zadaniem jest zainicjowanie łańcucha kolejnych zdarzeń. Lyncha interesowały bowiem powiązania między mieszkańcami tytułowej mieściny i knute przez nich intrygi, które oglądaliśmy z perspektywy przybysza, agenta FBI Dale’a Coopera przydzielonego do rozwiązania sprawy (nie błądzicie, jeśli pomyśleliście, że podobną konstrukcję ma nasz „Belfer”). Stąd też niechęć artysty do wyjaśnienia zagadki zabójstwa młodej dziewczyny, które pierwotnie miało zostać zepchnięte na dalszy plan. Doprowadziło to do spięć reżysera z Frostem i decydentami z ABC, którzy już wkrótce boleśnie przekonali się, że Lynch miał rację. Bo „im jaśniejsze stawało się »Miasteczko Twin Peaks«, tym bardziej traciło na popularności”, jak trafnie zauważył amerykański pisarz David Foster Wallace, analizując obszerną i eklektyczną twórczość reżysera. Kiedy już ujawniono tożsamość mordercy, oglądalność drastycznie spadła i telewizja zastanawiała się nad zakończeniem emisji serialu w połowie drugiego sezonu. O realizacji następnego nie było mowy. Do niedawna.

Bez sensu, ale wciągające?

Kusi, żeby „Miasteczko Twin Peaks” dopisać do stale wydłużającej się listy odgrzanych seriali, bo przecież po latach powróciły i „Z archiwum X”, i „Skazany na śmierć”, i „Pełna chata”. – Obawa jest podstawowa: po co to komu? – Robert Ziębiński, dziennikarz, pisarz i fan serialu, jest do powrotu kultowej produkcji nastawiony cokolwiek sceptycznie. – „Twin Peaks” było fenomenem w 1990 r., bo zmieniało język telewizji. Tyle że minęło już 27 lat od premiery pierwszego odcinka i przez ten czas telewizja się zmieniła. Dziś powszechne są choćby gry z serialem w serialu i otwarte zakończenia, a bohaterowie grupowi to codzienność. Czy Lynch ma coś nowego do powiedzenia w tej materii? Nie sądzę.

Czy zaangażowanie Lyncha pozwala na wyciągnięcie tak łatwej konkluzji? Odpowiedzialna za produkcję, niestroniąca od treści dla dorosłych kablowa telewizja Showtime (u nas nowe odcinki wyemituje pod koniec maja HBO) pozwoliła reżyserowi na swobodę twórczą i ten z pewnością z oferowanych mu możliwości skorzysta. Lynchowi udało się ściągnąć bodaj wszystkich członków pierwszej obsady z Kyle’em MacLachlanem na czele i jeszcze dorzucić do tego hollywoodzką czołówkę. Nieformalna metoda – a może szaleństwo? – Lyncha zasadza się zresztą na bezkompromisowości twórczej (jeszcze przed rozpoczęciem zdjęć, kiedy nie mógł dojść do porozumienia ze stacją w kwestii pewnych decyzji, rozważał porzucenie projektu), dlatego napisany ponownie do spółki z Frostem scenariusz to licząca sobie przeszło 400 stron cegła niepodzielona na odcinki. Reżyser nie uznaje też podporządkowania się wymogom nowoczesnego marketingu, nie pozwala na obszerne wywiady i nie zgodził się na wypuszczenie tradycyjnego zwiastuna. Bodaj jedyne trailery, jakie obejrzymy przed premierą, to zbitki (nie?) przypadkowych, statycznych ujęć oraz scena jedzenia pączka przez Gordona Cole’a, granego przez… Lyncha.

Ale nie jest to chyba zaskoczeniem dla nikogo, kto oglądał stare „Miasteczko Twin Peaks” – szczególnie że padła obietnica, iż nowy sezon serialu to „czysty, nierozrzedzony Lynch”. Czyżby znowu można się było spodziewać remiksu pokręconej opery mydlanej, absurdalnego poczucia humoru, podszytej nadnaturalną tajemnicą intrygi kryminalnej oraz, a jakże, fetyszyzacji kawy? – Byłoby miło, gdyby najbardziej niezwykłe miasteczko w dziejach amerykańskiego kina zasiedliły niezwykłe postacie drugiego planu – mówi Marek Horodniczy, publicysta, prowadzący telewizyjnego „Pegaza”. – Nie te, które znamy z poprzednich sezonów, a nowe, nie mniej intrygujące. No dobrze, nie będę aż tak wymagający – niech intrygują w 50 procentach tak, jak kiedyś. Siłą serialu oprócz kluczowych wątków były bowiem te poboczne oraz wspaniałe w swej niejednoznaczności charaktery. Mówię to wszystko świadom, że Lynchowi i Frostowi to wszystko się nie uda. Zdaje się, że magia tamtego czasu nie powróci. Zespół stojący za nowym „Miasteczkiem Twin Peaks” odżegnuje się jednak od sugestii, że Lynch nakręci swoisty remake. Przeciwnie – 3. sezon to bezpośrednia kontynuacja kultowej produkcji sprzed ćwierćwiecza, a na ekranie upłynęło tyle samo czasu, co u nas. Dlatego nie wiadomo, czy wbrew pozorom próg wejścia nie będzie zbyt wysoki dla tych, którzy na amerykańskie peryferie zawitają po raz pierwszy. Chciałoby się powiedzieć, że z pewnością Lynch również zadał sobie to pytanie, ale – jak to on – odpowiedź mógł zbyć machnięciem ręki. Jakkolwiek by było, zdaje się, że jednego można być pewnym: nawet jeśli to czy owo nie będzie miało dla oglądającego zbyt dużego sensu, okaże się – jak pisze Wallace – „wciągające, pełne znaczenia i zwyczajnie cool”. g

© Wszelkie prawa zastrzeżone

Okładka tygodnika WPROST: 21/2017
Więcej możesz przeczytać w 21/2017 wydaniu tygodnika „Wprost”
Zamów w prenumeracie lub w wersji elektronicznej:
 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 21/2017 (1787)

  • Wolności oddać nie umiem 21 maj 2017, 20:00 Jak nasi parlamentarzyści nie uchwalą raz na jakiś czas jakiegoś zakazu, ewentualnie nakazu, to po prostu nie mogą. Jakby nie zaistnieli. 3
  • Info radar 21 maj 2017, 20:00 „Wiedźmin” z Netflixem Rok temu fani prozy Andrzeja Sapkowskiego, zauroczeni „Grą o tron”, napisali petycję skierowaną do HBO z prośbą o realizację serialu o przygodach Geralta z Rivii. Niestety, amerykańska telewizja pozostała... 6
  • Niedyskrecje parlamentarne 21 maj 2017, 20:00 ELIZY OLCZYK I JOANNY MIZIOŁEK W PLATFORMIE SŁYCHAĆ, ŻE GRZEGORZ SCHETYNA JEST PRZEKONANY, iż Donald Tusk buntuje przeciwko niemu posłów, o czym pisałyśmy już w ubiegłym tygodniu. – Grzesiek uważa, że Tusk już zaangażował się w... 8
  • Obraz tygodnia 21 maj 2017, 20:00 42,2 % polskich internautów (najwięcej na świecie) korzysta z adblocków. Tuż za nimi są użytkownicy z Wielkiej Brytanii (38,8 proc.) i Irlandii (37,2 proc.). Przegrana Martyna Wojciechowska Dr Aleksandra Przegalińska ujawniła, że ekipa... 10
  • Zdarzyło się jutro 21 maj 2017, 20:00 Artysta tygodnia? Maryla Narodowicz. UNIA EUROPEJSKA ZAPROPONOWAŁA POLSCE PRZYJĘCIE 7 TYS. ZAMACHOWCÓW. Rząd zdecydowanie odmówił, ignorując także wezwanie papieża Franciszka, aby każda parafia przyjęła jedną rodzinę zamachowców.... 14
  • Lewo 21 maj 2017, 20:00 Echo WIELE, WIELE LAT TEMU, GDY POLSKA DOPIERO BUDOWAŁA SWOJĄ DEMOKRACJĘ, ks. Józef Tischner zapytywał, co to znaczy, że jakaś idea jest demokratyczna? To ważne pytanie, bo przecież „demokracja” to szerokie pojęcie i pod jej szyld... 16
  • Prawo 21 maj 2017, 20:00 Jan Wróbel, zawodowy nauczyciel, dziennikarz, publicysta Hajda na (m)uczelnię! NIEPOKOJĘ SIĘ KAŻDEGO DNIA. Przeczytałem w internecie, że matura słusznie nazywa się „egzaminem dojrzałości”. Otóż młodzi ludzie „dokonają za... 16
  • Nie muszę być liderem Nowoczesnej 21 maj 2017, 20:00 Wyborców poruszyła historia moja i Joanny. Ale nie ma co rozgrywać tego PR-owo – mówi Ryszard Petru, lider Nowoczesnej. 18
  • Petru dla „Wprost” po raz pierwszy o związku ze Schmidt. „Wyborców poruszyła historia moja i Joanny” 21 maj 2017, 20:00 – Wyborców poruszyła historia moja i Joanny. Ale nie ma co rozgrywać tego PR-owo – mówi w rozmowie z „Wprost” Ryszard Petru. Przewodniczący Nowoczesnej komentuje też spadki w sondażach i rywalizację z Platformą Obywatelską. Pada też zaskakująca deklaracja. – Nie muszę być... 18
  • Wygrana „układu” 21 maj 2017, 20:00 JAN ROKITA W tym samym czasie, gdy w Polsce, ku powszechnej uldze i satysfakcji, Jarosław Kaczyński wycofuje się z planu ograniczenia do dwóch kadencji burmistrzom, Emmanuel Macron, ku powszechnemu entuzjazmowi, wprowadza niemal identyczny... 21
  • Życie w rękach ministra 21 maj 2017, 20:00 Sprawiedliwość w wymierzaniu kary to nie jest widzimisię z ulicy – mówią sędziowie SN. Minister Ziobro na drugiej szali kładzie społeczne poczucie sprawiedliwości. 22
  • Szkoła bicia 21 maj 2017, 20:00 Pobita w Gdańsku gimnazjalistka kilka dni wcześniej zgłaszała szkolnemu pedagogowi, że czuje się zagrożona. Odeszła z kwitkiem. 26
  • Macierewicza kłopot główny 21 maj 2017, 20:00 Kompromitacja Wacława Berczyńskiego uderza w wiarygodność smoleńskiej podkomisji. I w pozycję Antoniego Macierewicza. 28
  • Kierowanie armią powinno zastąpić kontrolę 21 maj 2017, 20:00 WALDEMAR SKRZYPCZAK, generał broni Przez blisko 28 lat, po przemianach po 1989 r., kształtuje się „doktryna” kierowana Siłami Zbrojnymi przez polityków dzierżących ster rządów w Polsce. W obiegowym języku określa się to mianem... 31
  • Jarosław kontra Jarosław 21 maj 2017, 20:00 Jarosław Gowin szykuje się na wybory samorządowe. Gra toczy się o realną siłę wicepremiera. 32
  • Wizerunek w polityce jest najważniejszy 21 maj 2017, 20:00 Nie pomagamy sobie w budowaniu pozytywnego przekazu o Polsce. Wielu ludzi wypowiada się publicznie, nie bardzo zastanawiając się, jak to zostanie w świecie odebrane – mówi Anna Maria Anders. 34
  • Chłopak, kałasznikow i dziewczyna – normalna rodzina 21 maj 2017, 20:00 EWA WANAT Portret polskiej rodziny we wnętrzu, pierwsza połowa XXI w. – mama, tata, dzieci, w tle bunkier. Kilkuletnia dziewczynka w białych rajstopkach i różowej sukienusi ściska w rękach giwerę nieco mniejszą niż ta, którą dzierży... 36
  • Udar atakuje Polaków 21 maj 2017, 20:00 Zbigniew Wodecki, a wcześniej Krzysztof Globisz i Michał Figurski. Znane osoby, które miały udar, zwracają uwagę na groźną chorobę, która jest trzecią najczęstszą przyczyną śmierci Polaków. 38
  • Polski proton w służbie zdrowia 21 maj 2017, 20:00 Dzięki Unii Europejskiej pojawiła się w Polsce szansa leczenia najcięższych nowotworów radioterapią protonową. 43
  • Kobiety, które wiedzą, co to jest aborcja 21 maj 2017, 20:00 Niektórzy widzą w aborcji zabijanie, inni prawo do własnego ciała. A aborcja w Polsce to przede wszystkim strach i samotność kobiet. 45
  • Najszybsi w pomnażaniu złotówek 21 maj 2017, 20:00 Kto radzi sobie lepiej w biznesie: prywatni właściciele czy menedżerowie z politycznego nadania? Oto wyniki trzeciej edycji naszego rankingu Polskich Gepardów. 50
  • Gospodarka złapała wiatr w żagle 21 maj 2017, 20:00 Nastroje przedsiębiorców są najlepsze od 2011 r. Mamy dwucyfrowe wzrosty w leasingu, który jest doskonałym miernikiem aktywności firm – mówi Mariusz Adamiak z PKO BP. 54
  • Na górnictwie da się zarobić 21 maj 2017, 20:00 Bez inwestycji polskie kopalnie się nie obronią. Niezależnie od tego, jakich sztuczek finansowych dokona rząd. 56
  • Klarnet, ropa, fota 21 maj 2017, 20:00 Polaroid, tak, ta słynna firma od aparatów, które od razu wywołują zdjęcia, została kupiona przez rodzinę Smołokowskich. Nazwisko nic nie mówi? Sławomir Smołokowski to jeden z głównych bohaterów naszej listy 100 najbogatszych Polaków. 60
  • Szukanie szans w labiryncie wyzwań 21 maj 2017, 20:00 Mimo wszystko powiało optymizmem podczas Europejskiego Kongresu Gospodarczego w Katowicach. 62
  • Kluczowy element rewolucji 21 maj 2017, 20:00 Panie prezesie, podczas EKG w Katowicach wiele mówiło się o innowacjach, również w kontekście małych i średnich firm. Tomasz Haiduk, dyrektor branż przemysłowych w Siemensie, członek zarządu: W ostatnich kilku tygodniach... 63
  • Chce się płakać 21 maj 2017, 20:00 Największy w historii atak hakerski pokazuje, że w wielu instytucjach procedury bezpieczeństwa istnieją tylko na papierze. 64
  • Know How 21 maj 2017, 20:00 Wielki jak Samsung To jest telefon, który sprawia, że ludzie się za tobą oglądają. Galaxy S8+, choć może przerażać swoimi rozmiarami (6,2 cala), to jest piękny. Strategia Samsunga, czyli tworzenie telefonów z zakrzywionymi ramkami,... 66
  • Zielony nurt energii 21 maj 2017, 20:00 Dziś Wisła praktycznie nie wpływa na rozwój gospodarczy Polski. Może się to niedługo zmienić, bo rząd zamierza przywrócić żeglowność i budować kolejne kaskady na rzece. 68
  • Największa polska droga 21 maj 2017, 20:00 Uregulowana Wisła może być sposobem na zapchane drogi i źródłem dodatkowej, odnawialnej energii. 70
  • Know-how dla rolnictwa 21 maj 2017, 20:00 Polscy rolnicy w odróżnieniu od ich zachodnich sąsiadów nie mają dużych połaci ziemi. Koncentrują się na uzyskaniu jak największych plonów z hektara. Pomagają im w tym nowe technologie i genetyka. 72
  • Polska droga cyfrowej transformacji 21 maj 2017, 20:00 Cyfryzacja ma być w najbliższych latach jednym z fundamentów rozwoju polskiej gospodarki. 75
  • Carsson 4 startup 21 maj 2017, 20:00 Carsson Car Rental wychodzi naprzeciw potrzebom początkujących przedsiębiorców i minimalizuje formalności związane z wynajmem auta. 76
  • Z motyką na księżyc? 21 maj 2017, 20:00 Kosmos jeszcze nigdy nie był tak bliski. Także dla polskich firm i naukowców. 77
  • Apetyt na firmę 21 maj 2017, 20:00 Fuzje i przejęcia pozwalają firmom rosnąć, zwiększać udział w rynku czy zyskiwać dostęp do nowych technologii. 78
  • Targi w warszawskim Nadarzynie jak w Berlinie 21 maj 2017, 20:00 Targi służą promocji polskiej gospodarki – mówi prezes Ptak Warsaw Expo Tomasz Szypuła. I zapowiada coraz więcej imprez rangi krajowej i międzynarodowej. 80
  • Mały gość w hotelu 21 maj 2017, 20:00 Hotele zaczynają rozumieć, że dzieci mają coraz większy wpływ na decyzje zakupowe rodziców, dlatego coraz chętniej przygotowują oferty dla najmłodszych gości. 82
  • Nasz własny eliksir młodości 21 maj 2017, 20:00 Wykorzystywanie własnych mechanizmów naprawczych organizmu to najnowszy trend w medycynie regeneracyjnej. 86
  • Stent i balonik 21 maj 2017, 20:00 Spektakularny sukces polskich kardiologów – opracowali nowoczesną metodę leczenia chorych na miażdżycę. 88
  • Czego Twój wnuk nie będzie umiał 21 maj 2017, 20:00 DR MATEUSZ GRZESIAK Nie strzelisz z łuku do dzikiej zwierzyny. Nie zbudujesz sam domu z cegieł. Rodzic nie wybierze dla Ciebie partnera. Ale napiszesz e-maila. Zrozumiesz słowa w innym języku i poprowadzisz samochód. Niektóre umiejętności... 89
  • NATO na respiratorze 21 maj 2017, 20:00 Rosja jest dziś bardzo słaba, to właściwy moment, żeby przygotować się na gorszy scenariusz. Niestety na Starym Kontynencie tylko kraje Europy Wschodniej chcą się jeszcze bronić – mówi George Friedman. 91
  • Praworządność i imigranci w służbie Gazpromu 21 maj 2017, 20:00 Unia dobrze wie, że nie jest w stanie zmusić polskiego rządu do ustępstw w sprawie Trybunału Konstytucyjnego czy przyjmowania imigrantów. Moralizowanie może się jednak przydać w znacznie poważniejszych kwestiach. Gazpromianie, jak nazywa... 93
  • Historię „Orła” trzeba zamknąć 21 maj 2017, 20:00 20 maja wyruszyła najszerzej zakrojona wyprawa poszukiwawcza wraku słynnego polskiego okrętu podwodnego. 94
  • Piraci: przygoda, komedia, horror 21 maj 2017, 20:00 Ci złoczyńcy nie łupią, lecz przynoszą pieniądze, i to niemałe. Chodzi oczywiście o „Piratów z Karaibów”, których 5. część właśnie wkracza do kin. 96
  • Widzu, krocz ze mną 21 maj 2017, 20:00 „Twin Peaks” to serial, który zmienił telewizję. Wraca po ćwierć wieku. Od 22 maja HBO pokaże nowe odcinki. 100
  • Ciemna strona księżyca 21 maj 2017, 20:00 Rafael Kapeliński nakręcił film „Butterfly Kisses”, cichy i skromny, ale świetny. I bardzo mocny. Zdobył już nagrodę w Berlinie i na festiwalu Netia Off Camera. 102
  • Talent z innego świata 21 maj 2017, 20:00 Rolami w „Obcym: Przymierze” i „Song to Song” Michael Fassbender ponownie dowodzi, że może zagrać wszystko. 104
  • Wydarzenie 21 maj 2017, 20:00 TEATR Nekrodance w Polsce trwa To „Wesele” brzmi bardzo aktualnie. Arcydramat znów opowiada o Polakach, naszym wiecznym chocholim tańcu. Ale jak może być inaczej, skoro w kraju A.D. 2017 wciąż dyskutujemy z upiorami przeszłości, a... 106
  • Koniecznie! 21 maj 2017, 20:00 KSIĄŻKA Izrael w pigułce CHOCIAŻ SHALEV JEST ZA GRANICĄ MNIEJ ZNANY OD AMOSA OZA I ETGARA KERETA, należy do czołówki literatury izraelskiej. Może nie jest tak rozpoznawalny, bo powieści wydaje rzadko,na co dzień koncentrując się na... 107
  • Powyżej średniej 21 maj 2017, 20:00 muzyka Trzyma się mocno Sheryl Crow już w początkach kariery, dzięki estradowej charyzmie i świetnym piosenkom, wykazała unikatową zdolność wpisania się w panteon klasyków gitarowego rocka. Dzieliła scenę z największymi gwiazdami... 108
  • Bez entuzjazmu 21 maj 2017, 20:00 DVD Traktat ą la Coelho Warto obejrzeć „Ukryte piękno”. Film Davida Frankela, skądinąd sprawnego hollywoodzkiego rzemieślnika, przypomina, co znaczą wyświechtane zwroty krytyków: „żerowanie na prostych uczuciach”, „tanie... 110
  • Kayah: To się państwu spodoba 21 maj 2017, 20:00 CIĘŻKO MNIE WYCIĄGNĄĆ DO KINA CZY TEATRU, A KIEDY JUŻ SIĘ UDA, to z teatru zawsze wychodzę z podziwem dla gry aktorskiej i dla niezwykłego kontaktu, jaki aktor nawiązuje z widownią. Wstyd się przyznać, ale ostatnio byłam w teatrze... 112
  • Bruksela: interesy, a nie idioci 21 maj 2017, 20:00 RYSZARD CZARNECKI Tak, Unia Europejska jest zbiurokratyzowana – choć, prawdę mówiąc, wiele jej krajów członkowskich jest zbiurokratyzowanych bardziej. UE jest coraz mniej demokratyczna, choć jednocześnie rzeczownik „demokracja”... 114

ZKDP - Nakład kontrolowany