Widmo dekoncentracji krąży po mediach

Widmo dekoncentracji krąży po mediach

Telewizja
Telewizja / Źródło: Fotolia / Alextype
Jeszcze nie opadł kurz po bitwie o sądy, a PiS już zapowiada jesienną bitwę o media.

Opozycja jest pewna, że PiS po prostu chce podporządkować sobie wszystkie media. A więc już wiemy, że jesienią czeka nas kolejna odsłona polsko-polskiego konfliktu z protestami ulicznymi i sejmowymi awanturami.

Nikt nie wie, wszyscy spekulują

– Sprawy, które mamy jeszcze do załatwienia, jak dekoncentracja mediów, też będą załatwione. Choć będzie wielki opór – te słowa Jarosława Kaczyńskiego wypowiedziane tuż po protestach w sprawie sądów wywołały falę spekulacji, jak też owa dekoncentracja miałaby wyglądać. Według ubiegłotygodniowej „Gazety Wyborczej” pułap inwestycji zagranicznych w mediach zostanie ustawiony na poziomie 20 proc. Z kolei „Super Express”, powołując się na prominentnego polityka PiS, informował o poziomie 15 proc. kapitału zagranicznego, powyżej którego obowiązywałyby przepisy dekoncentracyjne. Krajowa Rada Radiofonii i Telewizji na swojej stronie internetowej przedstawiła natomiast własny projekt regulacji rynku medialnego, ustawiając pułap na poziomie 30 proc., ale to opracowanie dotyczy wyłącznie radia i telewizji, bo kontrola tego segmentu mediów leży w gestii KRRiT. Ale to właśnie w strategii KRRiT pojawił się też termin „dekoncentracja krzyżowa”, o której dziś mówią politycy PiS. Oznacza on, że rynek medialny nie byłby postrzegany segmentowo: osobno telewizja, prasa drukowana, portale internetowe lub domy mediowe, ale łącznie nawet z właścicielami kablówek i platform cyfrowych. I przepisy dekoncentracyjne dotyczyłyby właśnie takiego globalnego rynku.

Ciągle nie wiadomo, jak będzie liczony udział obcego kapitału. Czy odnosić się on będzie do zaangażowanego kapitału, udziału w rynku, dochodów reklamowych czy np. oddziaływania na społeczeństwo (ten sam egzemplarz gazety może przeczytać jedna lub pięć osób, a telewizje mają różną liczbę odbiorców, choć zaangażowany kapitał może być podobny). – Ta decyzja jeszcze przed nami, tak samo jak decyzja o pułapie, powyżej którego działałyby przepisy o dekoncentracji – mówi w rozmowie z „Wprost” wiceminister kultury Paweł Lewandowski. I dodaje: – Jeżeli ktoś twierdzi, że wie, co będzie w tej ustawie, to mija się z prawdą. Wiem to tylko ja, a ja nikomu nie mówię, bo nie mam jeszcze gotowych projektów. Z naszych informacji wynika też, że nie zapadła jeszcze decyzja, w jaki sposób tę dekoncentrację w mediach przeprowadzić. Czy zrobić to natychmiast, w sposób rewolucyjny, czy ewolucyjny – a więc pozwolić dotychczasowym graczom działać na starych zasadach, a wprowadzone przepisy odnieść dopiero do nowych inwestycji. Są w PiS zwolennicy obu rozwiązań. Ci, którzy chcą zmian ewolucyjnych, mają na względzie unijne regulacje dotyczące swobody przepływu kapitału. I boją się, że wprowadzenie takich limitów wywołałoby kolejną negatywną reakcję Unii Europejskiej. – Ale gdybyśmy wybrali ten model, to wtedy długo nic by się na rynku medialnym nie zmieniło – mówi polityk PiS. – A nasi wyborcy są na te tematy wyjątkowo wyczuleni. Stale słyszę pytanie, kiedy wreszcie zrobimy porządek z tymi niemieckimi mediami. Zwolennicy działań rewolucyjnych też mają w ręku argumenty. – Unia Europejska od dawna nalega na wprowadzanie przepisów, które zwiększają pluralizm w mediach. Jest wiele materiałów na ten temat. A my właśnie będziemy działali na rzecz pluralizmu – mówi Joanna Lichocka, posłanka PiS. Politycy PiS dodają, że Francja i Niemcy również chronią swój rynek medialny przed kapitałem zagranicznym. We Francji udział kapitału zagranicznego w mediach może wynosić najwyżej 20 proc. Minister Lewandowski zastrzega jednak, że polska ustawa nie będzie prostą kopią francuskiej czy niemieckiej.

Fakty i mity

Pytanie, co w polskich warunkach podlegałoby dekoncentracji? Politycy PiS w nieoficjalnych rozmowach wskazują trzy podmioty – niemieckie wydawnictwo Axel Springer, właściciela m.in. tygodnika „Newsweek” i udziałowca Onet.pl., dalej wydawnictwo Polska Press (kapitał niemiecki), które jest potentatem na rynku mediów lokalnych, oraz telewizję TVN, w którą zaangażowany jest kapitał amerykański. Posłowie PiS nie kryją, że akurat te media zaszły im za skórę i dlatego najchętniej by je zrepolonizowali. Zaraz po wyborach w 2015 r. pojawiła się nawet informacja, że minister skarbu chciał kupić grupę Polska Press, ale spotkał się z odmową obecnych właścicieli. Paweł Grzegorczyk, ekspert Klubu Jagiellońskiego, przyjrzał się wówczas polskiemu rynkowi medialnemu.

Według jego opracowania wśród wydawców prasy faktycznie dominuje kapitał zagraniczny. Kontroluje on 76 proc. rynku. Zagraniczni inwestorzy kontrolują też 48 proc. rynku radiowego, a także dwie trzecie rynku internetowego. Za to na rynku telewizyjnym ponad połowę udziału mają polscy inwestorzy. Grzegorczyk wyliczył, że największym graczem na naszym rynku medialnym jest Wydawnictwo Bauer, które działa w segmencie magazynów luksusowych, poradnikowych, rozrywkowych, gdzie ma 33 proc. udziałów. Bauer ma też 28-procentowy udział w rynku radiowym i jest właścicielem Grupy Interia, trzeciego największego portalu internetowego w Polsce. Wynika z tego, że to właśnie wydawca „Twojego Stylu”, „Pani” czy „Auto Moto” może w pierwszej kolejności stanąć przed dylematem, jak prowadzić biznes w nowych warunkach prawnych. Ciekawe, czy akurat tego gracza PiS koniecznie chciałby repolonizować?

Wolny rynek, wolność słowa

Iwona Śledzińska-Katarasińska z PO, członkini komisji kultury, nie do końca wierzy, że ustawa o dekoncentracji zostanie skutecznie wprowadzona. – Od roku słyszę o ustawie dekoncentracyjnej. Obawiam się, że jej twórcom mieszają się pojęcia, bo o ile w innych krajach jest dekoncentracja, o tyle nie może dotyczyć państw samej Unii, gdzie jest swobodny przepływ kapitału. To jest niezgodne z regulacjami UE – zaznacza posłanka, która przewiduje, że pomysły PiS doprowadzą do kolejnego konfliktu z Unią. – Ale po Puszczy Białowieskiej wszystko jest możliwe – wzdycha. – Nie wiem tylko, jak twórcy ustawy chcą zmusić zagranicznych inwestorów do sprzedaży swoich udziałów w mediach oraz jak nakłonią polskich wydawców do kupna mediów. To może się odbyć chyba tylko na zasadzie dobrowolności. Sceptycyzmu wobec projektu PiS nie kryje też Agnieszka Ścigaj z klubu Kukiz’15, choć akurat lider jej ugrupowania Paweł Kukiz popierał działania dekoncentracji kapitału w mediach. – PiS chyba idzie na wojnę ze wszystkimi. Do tak głębokich reform, jak dekoncentracja mediów, trzeba przygotować społeczeństwo i polityków. Tymczasem nawet my w komisji kultury nie jesteśmy informowani o szczegółach projektu dotyczącego dekoncentracji mediów. Druk zobaczę pewnie dzień przed głosowaniem. Opozycja totalna zacznie krzyczeć, że PiS chce przejąć media, z drugiej strony PiS będzie odpierał zarzuty, atakując opozycję, że broni starego układu – przewiduje rozwój wydarzeń. I dodaje, że Polacy z mediów też nie dowiedzą się, jaki jest obiektywny ogląd sytuacji, bo każde medium opowiada się po którejś ze stron. – Rząd ma trochę racji, chcąc wprowadzić dekoncentrację, bo jesteśmy jedynym krajem, który ma aż tak duży udział kapitału zagranicznych inwestorów w rynku mediów, a przez to rodzą się wątpliwości, czy media nie oddają obrazu dyktowanego przez zagranicznego wydawcę – mówi Agnieszka Ścigaj. – Ale nie da się tego zmienić ustawą. To niezgodne z prawem europejskim. Przecież mamy wolny rynek. g

© Wszelkie prawa zastrzeżone

Okładka tygodnika WPROST: 32/2017
Więcej możesz przeczytać w 32/2017 wydaniu tygodnika „Wprost”
Zamów w prenumeracie lub w wersji elektronicznej:
 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 32/2017 (1798)

  • Pochłopień: Łatwo jest o Polsce mówić 6 sie 2017, 20:17 W sztuce negocjacji znane jest takie narzędzie jak budowa złotego mostu. Chodzi o to, aby stworzyć drugiej stronie możliwość pójścia w pożądanym przez nas kierunku. Nie stawiać w sytuacji bez wyjścia, ale angażować w tworzenie rozwiązania i w razie potrzeby pozwolić wyjść z... 4
  • Obraz tygodnia 6 sie 2017, 20:00 20 mln euro o tyle za sprawą brazylijskiego napastnika Neymara wzbogaciła się FC Barcelona, a zbiedniał Paris Saint-Germain po piłkarskim transferze wszech czasów Wygrany Robert Kubica Ma za sobą udane testy na aktualnym bolidzie F1, co... 6
  • Niedyskrecje parlamentarne 6 sie 2017, 20:00 ZBIGNIEW ZIOBRO, MINISTER SPRAWIEDLIWOŚCI, zrobił sobie w minionym tygodniu rajd po zaprzyjaźnionych mediach. W poprzedniej kadencji rządów PiS, kiedy Ziobro też był ministrem sprawiedliwości, w mediach bywał często, a potem miał z tego... 8
  • Info radar 6 sie 2017, 20:00 Mama Jacka i Agatki Zwykła mówić, że łatwo jej pisać dla najmłodszych, bo sama nie zapomniała, jak to jest być dzieckiem. Z drugiej strony, zapytana przez znajomego, czy nie machnęłaby czegoś na szybko, bo to dla niej jak splunąć,... 10
  • Zdarzyło się jutro 6 sie 2017, 20:00 Drużyna na medal: Thun, Macierewicz, Misiewicz i Gronkiewicz. 12
  • Mój Woodstock 6 sie 2017, 20:00 TAK JAK NIE ZNOSZĘ MASOWYCH IMPREZ, NIE ROZUMIEM I NIE SŁUCHAM MUZYKI ROCKOWEJ (czy, jakkolwiek by nazwać to, co komponowano po Strawińskim), a moja wiedza o nowoczesnych zespołach muzycznych skończyła się na The Beatles i Czerwonych... 14
  • Dehisteryzacja 6 sie 2017, 20:00 BURZOWE WAHANIA CIŚNIENIA POWODUJĄ W GŁOWIE TAKI MĘTLIK, że aż postanowiłem wystąpić w obronie ludzi inteligentnych i bredzących. Nie, nie siebie mam na myśli, lecz autorki i autorów barwnych, wypowiadanych drżącym głosem deklaracji... 14
  • Seksmisja po polsku 6 sie 2017, 20:00 Chociaż prawo zabrania handlu nasieniem i jajeczkami, wystarczy kilka godzin, by w internecie znaleźć dawców komórek rozrodczych lub brzuch do wynajęcia. 17
  • Sieć na zamówienie 6 sie 2017, 20:00 Lajki na sprzedaż kupowane przez polityków. Boty popierające PO i trolle działające na rzecz PiS. Ujawniamy, jak wielka polityka wchodzi do internetu, by manipulować opinią publiczną. 22
  • Alfabet Andrzeja Dudy 6 sie 2017, 20:00 Od Adriana do Zdrajcy. „Wprost” podsumowuje dwa lata rządów prezydenta w subiektywnym alfabecie. 26
  • Z powrotem do Afryki 6 sie 2017, 20:00 Wbrew temu, co się zazwyczaj sądzi, to wcale nie Niemcy, ale Włosi prowadzili z największym uporem i konsekwencją politykę zapraszania imigrantów do Europy. Dlatego zwrot, jakiego właśnie dokonuje lewicowy rząd w Rzymie, jest tyleż... 29
  • Niemcy ciągle nie wyrównali rachunków 6 sie 2017, 20:00 Niemcy, w imię przyjaźni, powinni się rozliczyć z mordów, jakich dokonali na Polakach – mówi Marek Suski. 30
  • Rosyjska strategia zastraszania 6 sie 2017, 20:00 WALDEMAR SKRZYPCZAK, generał broni Zaangażowanie się Rosji w konflikty na Ukrainie i w Syrii. Utrzymywanie silnych kontyngentów wojskowych w Armenii, w pobliżu Gruzji w Abchazji, w byłych republikach: Tadżykistanie, Kazachstanie czy... 33
  • Widmo dekoncentracji krąży po mediach 6 sie 2017, 20:00 Jeszcze nie opadł kurz po bitwie o sądy, a PiS już zapowiada jesienną bitwę o media. 34
  • Chłopiec do bicia potrzebny na gwałt 6 sie 2017, 20:00 EWA WANAT Nic tak skutecznie nie odwraca uwagi od prawdziwych problemów jak wróg. Autorytarne rządy bez wroga są jak ryba bez wody. Wróg musi być, inaczej władza długo nie popływa. Wewnętrzny już się opatrzył – PO, KOD, Obywatele... 36
  • Miłosierdzie prawdziwych Polaków 6 sie 2017, 20:00 Uchodźcy chcą być Polakom potrzebni. To nic, że czasem ktoś ich opluje lub nazwie terrorystą. Bo zdarzają się dobre chwile. 38
  • Jak zdobyć pieniądze na dzieci 6 sie 2017, 20:00 500+ na innych zasadach, więcej żłobków i kolejne możliwości dla posiadaczy Karty Dużej Rodziny to efekty nowych przepisów. 41
  • Przewodnik po 500+ 6 sie 2017, 20:00 Kto otrzyma pieniądze G Wsparcie w kwocie 500 zł miesięcznie, czyli tzw. świadczenie wychowawcze w ramach programu „Rodzina 500 plus”, mogą otrzymać rodzice i opiekunowie dzieci do 18. roku życia na drugie i kolejne dziecko,... 43
  • Wielki Brat w telefonie 6 sie 2017, 20:00 Kilka dolarów jest warta twoja tożsamość w sieci. Są firmy, które handlując danymi, robią świetny interes. Bo wiedzą o tobie więcej niż własna rodzina. 44
  • Bitwa o polskie niebo 6 sie 2017, 20:00 Nieskromnie powiem, że nasz AW101 jest najlepszym śmigłowcem do zwalczania okrętów podwodnych na świecie – mówi Krzysztof Krystowski z Leonardo Helicopters, do której należy PZL-Świdnik. 48
  • Plaża, książka i biznes 6 sie 2017, 20:00 Zostań superprognostą, stwórz własny rynek, buntuj się mądrze i naucz się pre-swazji. Polecamy, co czytać w wakacje. 50
  • Kogo stać na wakacje? 6 sie 2017, 20:00 Ponad 40 proc. Polaków nie stać na tygodniowe wakacje poza domem – tak wynika z najnowszego badania Eurostatu. Pod tym względem nasz kraj znalazł się na 17. miejscu w Unii Europejskiej. Średnia unijna: jedna trzecia mieszkańców w całej... 52
  • Polski Hyperloop w finale! 6 sie 2017, 20:00 Zespół złożony ze studentów Politechniki Warszawskiej i Politechniki Wrocławskiej jako jedna z 24 drużyn z całego świata i czterech z Europy zakwalifikował się do finału konkursu organizowanego przez SpaceX na prototyp Hyperloopa. 14... 54
  • Piętno cywilizacji 6 sie 2017, 20:00 Nasze coraz zamożniejsze i coraz lepiej odżywione społeczeństwo żyje coraz dłużej i zamiast z głodem, wojnami i klęskami żywiołowymi zmaga się z chorobami. 56
  • Papierosy jak rosyjska ruletka 6 sie 2017, 20:00 Profesor Rafał Dziadziuszko ma nadzieję, że rak płuca, dotychczas nieuleczalny, stanie się chorobą, z którą będzie można żyć wiele lat. 59
  • Gorzkie słodkie życie 6 sie 2017, 20:00 Słodka krew nie byłaby taka zła, gdyby nie uszkadzała naczyń krwionośnych. Pięć nieznanych prawd o cukrzycy ujawnia prof. Leszek Czupryniak, diabetolog. 60
  • Żyj bez bólu 6 sie 2017, 20:00 Ból jest chorobą i należy ją leczyć. Trwający długo staje się bólem przewlekłym i nieleczony może zniszczyć życie człowieka. 62
  • Sprawa wagi ciężkiej 6 sie 2017, 20:00 Naukowcy odkrywają kolejne choroby, których przyczyną jest otyłość. I błędy, jakie popełniamy przy odchudzaniu. 64
  • Bicz Boży w Chinach 6 sie 2017, 20:00 Jezus odrodził się w Chinach jako kobieta. Jej wyznawcy od ponad 20 lat próbują zgładzić biblijnego czerwonego smoka, utożsamianego z partią komunistyczną. 69
  • Zbawiciel diesel 6 sie 2017, 20:00 Niemcy bronią silników na ropę jak niepodległości, bo bez nich ich gospodarka znalazłaby się w kryzysie. 72
  • Maski Casanovy 6 sie 2017, 20:00 Blisko 220 lat temu zmarł w zapomnieniu jako bibliotekarz w czeskim Duchcovie, ale nadal Giacomo Casanova uważany jest za najskuteczniejszego w dziejach uwodziciela. A chciał być filozofem i sławnym pisarzem… 75
  • Nie chcę odgrzewanych kotletów 6 sie 2017, 20:00 Luc Besson, autor „Nikity” i „Leona zawodowca”, zrobił „Valeriana i Miasto Tysiąca Planet” – najdroższy nieamerykański film w historii. Nam mówi, czemu ludzie boją się zmian. 78
  • Kocham cię, Polsko 6 sie 2017, 20:00 Międzynarodowe sławy doceniają Polskę. Wśród gwiazd mamy przyjaciół w politycznej biedzie, ale i fanów naszej... motoryzacji. 82
  • Potworki i spółka 6 sie 2017, 20:00 Parlament przyjął ustawę zakazującą „propagowania komunizmu przez pomniki”. Czy grozi nam zastąpienie dzieł wybitnych, choć powstałych w czasach PRL, patriotycznymi statuami kiepskiej jakości? 86
  • Słoń a sprawa polska 6 sie 2017, 20:00 Przez dekady związki polsko-indyjskie były naprawdę zawiłe, o czym przypomina wystawa w MSN w Warszawie. Stach Szabłowski Wśród świadectw tych relacji jest karykatura Józefa Cyrankiewicza opublikowana w „Szpilkach” w 1957 r.; premier,... 90
  • Wydarzenie 6 sie 2017, 20:00 FILM Manifest przyjemności Trudno o lepszy film na wakacje. Eleanor Coppola, żona legendarnego Francisa Forda, stworzyła ironiczny portret partnerki filmowca. Ale też opowiedziała o potrzebie czerpania radości ze świata. Tempo życia Anne... 92
  • Koniecznie! 6 sie 2017, 20:00 SZTUKA Namalujcie to ładnie TA WYSTAWA TO PRZYPIECZĘTOWANIE POWROTU ABSTRAKCJI Z WYGNANIA, bo co prawda kierunek ten w sztuce niezmiennie funkcjonuje, ale w ostatnich latach na polskim rynku zdecydowanie wyprzedziła go figuracja. Teraz... 93
  • Powyżej średniej 6 sie 2017, 20:00 KSIĄŻKA Kraj stworzony z kserokopiarki BOURNE, TYTUŁOWY BOHATER ZE SŁYNNEJ POWIEŚCI LUDLUMA, wskutek wypadku popadł w amnezję. Tak właśnie Karłowicz widzi Polaków na początku przemian ustrojowych roku 1989 – jako ludzi bez pamięci,... 94
  • Bez entuzjazmu 6 sie 2017, 20:00 Farmazony w ogrodzie Pięknymi dniami” Wim Wenders postanowił uciec od współczesności. W ciemnym pokoju dramaturg pisze na maszynie (!) sztukę o kobiecie i mężczyźnie. Większość filmu jest zapisem rozmowy, którą para prowadzi w... 95
  • Gołda Tencer: To się państwu spodoba 6 sie 2017, 20:00 ZAWSZE NAJBLIŻSZA BYŁA MI MUZYKA ŻYDOWSKA. Pamiętam wakacje w Wiśniowej Górze pod Łodzią i tatę, który usłyszał ją u jakiegoś gospodarza. Wszedł do domu i odkupił wszystkie płyty. Słucham ich najczęściej wieczorami, to chwila... 96
  • Muzycy i polityka 6 sie 2017, 20:00 RYSZARD CZARNECKI Mówiono o nim, że „wygrał Polskę na fortepianie”. Niewielka była w tym przesada. Był wielkim pianistą, ale też kimś więcej. Bodaj jako pierwszy w dziejach muzyki wszedł do świata popkultury. Podbił Amerykę... 98

ZKDP - Nakład kontrolowany