Nowe życie palanta

Nowe życie palanta

Według Normana Daviesa polski palant był pierwowzorem baseballu. Dlatego moim marzeniem jest stworzyć międzynarodową federację podobnych sportów – mówi Łukasz Szymborski, twórca i prezes Polskiego Stowarzyszenia Palantowego.

ROZMAWIA: Paweł Lesisz

Grupa młodych ludzi niespełna trzy lata temu powzięła sobie za cel wskrzeszenie palanta – starodawnej polskiej gry zespołowej. Zrzeszyli się, są z całego kraju, spotykają się na zgrupowaniach i treningach w Polsce i Europie. Jak narodził się pomysł, żeby reaktywować w Polsce palanta?

Wpadliśmy na to z kolegą Maćkiem, z którym mieszkałem podczas studiów. Wracaliśmy do mieszkania autobusem i wpadliśmy na pomysł, żeby zorganizować dzień sportów amerykańskich. Pójść do parku, puścić muzykę…

Czerwone kubeczki…

Chcieliśmy się poczuć jak w amerykańskich college’ach. Potem jednak doszliśmy do wniosku, że zamiast organizować grę w baseball, lepiej pograć w nasz polski sport, czyli w palanta. Olśniło mnie, że przecież w rodzinnym Działdowie mam kij, mogę go przywieźć. Uznaliśmy, że to jest superpomysł.

Co było dalej?

W ciągu dwóch tygodni z pomysłu na imprezę wykiełkowała idea zrobienia stowarzyszenia, profesjonalnej ligi, turniejów charytatywnych z prawdziwego zdarzenia, organizowania treningów dla chętnych w ciekawych miejscach Polski. Są nawet drużyny za granicą.

Gdzie?

Na Ukrainie. To zresztą historia przypadku. Szukaliśmy taniego dostawcy używanych piłek. Na treningach idzie to jak woda. Hurtownik miał szkołę tenisową, na turnusie byli uczniowie z Ukrainy. Zagraliśmy supermecz, tak im się spodobało, że założyli własną drużynę. Ten sport kocha się od pierwszego wybicia! W palanta gramy też podczas naszych zagranicznych zgrupowań. Byliśmy już w Albanii, Bułgarii.

Jak na was reagują? Dziwią się?

Na początku myślą, że gramy w baseball. Ale gdy im się wytłumaczy, że my nie udajemy Amerykanów, tylko gramy w coś polskiego, są wielce zaskoczeni. Największe wrażenie robi informacja o tym, że palant jest starszy od baseballu.

A jest?

Oczywiście! Pierwsza wzmianka pochodzi z Album Studiosorum, opowiada o ekscesach z Krakowa w roku 1437, gdzie grupka studentów pobiła przechodnia kijami, jak można domyślać się z nazwy – pylathikami – użytkowanymi do gry w palanta. Teraz ciekawostka: po odkryciu przez Kolumba Nowego Świata do Ameryki wraz z polskimi kolonistami przybył nasz rodzimy sport. Wedle Normana Daviesa był on punktem wyjścia do wymyślenia baseballu. Czy to prawda, nie mnie oceniać, nie jestem historykiem, choć z całych sił trzymam kciuki, żeby tak było. Wiem, że swój wkład w rozwój baseballu miał jeszcze irlandzki rounders czy wymyślony już w Ameryce town ball. Powracając, zagraniczne treningi należą do moich ulubionych. Można wówczas pokazać, że palant może być tak ciekawy jak występ cyrkowców. Nieoczekiwane, ładne, ekwilibrystyczne złapanie piłki podoba się widowni.

Niemcy mają schlagball, grę bardzo zbliżoną do palanta.

Obie gry są podobne, jednak się różnią. Tu i tu jest „piekło i niebo”, czyli odbijacze i łapacze. Różnice zaczynają się od tego, jak się zdobywa punkty. U nas po wybiciu piłki biega się po półokręgu, na którym jak w baseballu ustawione są bazy. W Niemczech gania się przez całe boisko w tę i z powrotem.Najważniejsze, za zachodnią granicą gra się na czas, u nas tego limitu nie ma. Mimo tych antynomii mieliśmy przyjemność zmierzyć się z Niemcami w ich grze. Prawie nam się udało ich pokonać! Mam marzenie, żeby zjednoczyć wszystkie podobne gry do palanta i schlagballa, czyli rosyjską łaptę i rumuńską oinę – w jedną federację.

Zanim przejdziemy do ogólnoświatowej federacji, powiedz, jak wygląda sprawa polskiej ligi?

Jak na razie jesteśmy jedynym stowarzyszeniem palantowym w kraju. W 1978 r. został zamknięty Polski Związek Piłki Palantowej, przekształcono go w Polski Związek Baseballu, który nie cieszył się wielką popularnością. My w 2015 r. zaczęliśmy wszystko od zera. Ktoś kiedyś w Lublinie próbował wskrzesić palanta, ale nie miał tyle samozaparcia, co my, by się przebić przez papierologię i biurokrację. Wierzę jednak, że uda nam się stworzyć ligę.

Słyszałem o mistrzostwach Polski w piłkę palantową.

W palanta, nie piłkę palantową. Każdy może się na nie zapisać, przyjść ze swoją drużyną i grać. W większości są to drużyny oddziałów naszego stowarzyszenia, choć zdarzają się też czarne konie, ludzie przychodzą znikąd i potrafią nieźle zamieszać. Poza mistrzostwami moim marzeniem jest stworzyć Międzyoddziałową Ligę Palantową, gdzie każdy oddział będzie grał ze sobą.

Działacie w całej Polsce?

W kilku miastach mamy oddziały stowarzyszenia, najstarszy w Gdyni. Dalej Rzeszów, Kraków, Poznań, Wrocław, Białystok. Poza tym w Gostyninie, bo wiceprezes tam mieszka.

Jak na was reagują władze, samorządy, Ministerstwo Sportu?

Gdzie byśmy nie zadzwonili, rozmówcy przyczepiają się do słowa „palant”. Że niby takie śmieszne.

Kto może grać w palanta?

Każdy. Najfajniejsze jest to, że taki żółtodziób po 10-15 minutach gry umie już grać na przyzwoitym poziomie. Pod względem wiekowym przeważają studenci i ludzie w średnim wieku, lecz zdarzają się wyjątki, jak na przykład Tadeusz, dla przyjaciół Ted, ma siedemdziesiątkę. Lubi nas, bo nie traktujemy go jak dziadka. Poza tym współpracujemy z Senioradą. Rozmowy z seniorami są świetne – jedni mówią, że u nich we wsi zasady były trochę inne niż te teraz. Inni, że kij był płaski, kolejni, że piłka nie taka, znowu inni, że boisko było większe, bo aż do stodoły. Istne szaleństwo, ale to przez to, że w czasach ich młodości nie było ustalonych zasad, każdy z nich gra po swojemu.

Płeć ma znaczenie?

Skąd! To nie jest skok o tyczce. Niejednokrotnie zdarzało się, że dziecko wyeliminowywało najlepszego dorosłego zawodnika z przeciwnej drużyny. Kobiet w drużynach też jest wiele. Dziewczynki z powodzeniem mogą grać z chłopakami.

Wiem, że trapią was liczne problemy.

To prawda. Stosunkowo najlepiej sytuacja przedstawia się w oddziale centralnym – warszawskim. Brakuje nam wszystkiego, albo w ogóle nie mamy sprzętu, albo jest on już bardzo przestarzały. Cena mobilnego centrum gry w palanta to ponad 19 tys. zł. Żadna firma nas nie sponsoruje. Pieniądze na cele statutowe zbieramy np. ze sprzedaży strojów. Uszycie czapki kosztuje 20 zł, to my się umawiamy, że płacimy za nią 40 zł, reszta idzie na najpotrzebniejsze wydatki. Składaliśmy dokumenty do kilku instytucji z prośbą o wsparcie, ale bez efektu. Byliśmy nawet w „Polak Potrafi” i „Familiadzie”, nic to nie dało.

Jakie macie marzenia i plany na przyszłość?

Zorganizować 10 profesjonalnych drużyn, np. na uczelniach sportowych, stworzyć kalendarz rozgrywek. Poza tym otworzyć biuro i pozwolić sobie na zatrudnienie przynajmniej jednej osoby, która w pełni zawodowo mogłaby poświęcić się pracy organizacyjnej. Największym marzeniem jest przeistoczyć się w sportowy Związek Palantowy. Tylko tu jest problem – aby założyć związek, potrzebujemy trzech stowarzyszeń. Nie wykluczamy podziału na trzy odrębne jednostki, aby potem stworzyć jeden związek. Jednak do zrealizowania wszystkich planów i marzeń potrzebujemy czasu, ludzi i pieniędzy, wiem, że bez tego będzie bardzo trudno.

Chcecie się poddać?

Obrażasz mnie? g

© Wszelkie prawa zastrzeżone

Okładka tygodnika WPROST: 13/2018
Więcej możesz przeczytać w 13/2018 wydaniu tygodnika „Wprost”
Zamów w prenumeracie lub w wersji elektronicznej:
 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 13/2018 (1829)

  • Polski Tydzień, Wielki Tydzień 25 mar 2018, 20:00 Zbliżają się Święta Wielkanocne. Rodzinne. Niedawno nawet uchwalono zakaz handlu, aby więcej ludzi mogło spędzać niedziele z rodziną. Tymczasem Wielki Piątek w Polsce poprzedził czarny piątek. To symboliczne. Niemniej jednak... 3
  • Niedyskrecje parlamentarne 25 mar 2018, 20:00 Z CZEGO SIĘ ŚMIEJĄ POLITYCY PIS? Marek Suski, szef gabinetu Mateusza Morawieckiego, na zorganizowanym przez kancelarię premiera tweetupie tryskał humorem i zebranym dziennikarzom opowiadał żarty. Pierwszy brzmiał tak: Pan Bóg wzywa do... 6
  • Obraz tygodnia 25 mar 2018, 20:00 45-129 tys. ton na tyle szacuje się wagę krążącej po Oceanie Spokojnym tzw. śmieciowej wyspy (składa się głównie z plastikowych odpadów) Wygrany Kamil Stoch wywalczył Kryształową Kulę, nagrodę dla najlepszego skoczka narciarskiego... 10
  • Info Radar 25 mar 2018, 20:00 Posłanka daje zarobić swoim Biuro poselskie wiceprzewodniczącej klubu Kukiz’15 Agnieszki Ścigaj mieści się w lokalu wynajmowanym od szefa krakowskich struktur ugrupowania, a zarazem jej asystenta – ustalił „Wprost”. Posłanka... 12
  • Aborcja jako wyrywanie języka 25 mar 2018, 20:00 ABORCJA TO INTERWENCJA ZEWNĘTRZNA, MAJĄCA NA CELU przedwczesne zakończenie ciąży. Interwencji dokonać może lekarz, ale też można dokonać jej metodą „zrób to sam”. Przez kilkaset lat nasze babki stosowały różne sposoby, by... 16
  • Pisim swędem 25 mar 2018, 20:00 RADYKAŁOWIE NA LEWICY, PRZECIEŻ IRYTU- JĄCY, przynoszą Polsce więcej pożytku niż szkody. Radykalizm ten zakłada łączenie politycznej diagnozy z politycznym rozwiązaniem. Lewicowa diagnoza jest taka: w Polsce mamy do czynienia z... 16
  • Na szerokie wody 25 mar 2018, 20:00 W 2011 r. stało się coś bardzo niezwykłego – po raz pierwszy od 1989 r. partia sprawująca władzę wygrała kolejne wybory. „Wprost” przestrzegał, że nie wolno osiadać na laurach. Bo doświadczenie – czy to w polityce, czy na morzu... 18
  • Kto kręci naszymi wyborami 25 mar 2018, 20:00 Próba obarczenia Facebooka czy firm doradczych winą za wszystkie polityczne niepowodzenia jest grubym nadużyciem. Co nie zmienia tego, że media społecznościowe, jako narzędzie pozbawione publicznego nadzoru, wymknęły się spod kontroli. 20
  • Globalni oligarchowie 25 mar 2018, 20:00 Ostatnie afery uświadomiły nam, że informatyczni giganci zagrażają wolnemu rynkowi, wolności informacji, a także ładowi demokratycznemu. 24
  • Lajki dla Wielkiego Brata 25 mar 2018, 20:00 Ilość informacji, które przekazujemy Facebookowi, sprawia, że wie on o nas praktycznie wszystko 26
  • Mark wszechmogący 25 mar 2018, 20:00 Zuckerberg ma jasny wizerunek: nieostentacyjny styl życia, bez blichtru. 28
  • Pierwsza setka Morawieckiego 25 mar 2018, 20:00 Minęło 100 dni od powołania Mateusza Morawieckiego na stanowisko premiera. W PiS można usłyszeć, że szef rządu został wrzucony na głęboką wodę i utrzymuje się na powierzchni. 30
  • PiS pod presją obrońców życia 25 mar 2018, 20:00 Spór o ustawę aborcyjną wyznacza nowy podział sceny politycznej – za lub przeciw obecnemu kompromisowi w tej sprawie. PiS nie umie nad tym zapanować. 34
  • Kongres Futurologiczny – Polska 2018 25 mar 2018, 20:00 W Polsce ma miejsce wielki eksperyment naukowy, bezkrwawa operacja zbiorowego polskiego mózgu. Stanisław Lem opisał podobną w opowiadaniu „Kongres futurologiczny”. Opowiedział o świecie, w którym rzeczywistość widzialna i odczuwalna... 37
  • Koniec Ministerstwa Cyfryzacji 25 mar 2018, 20:00 Działająca przy kancelarii premiera Agencja ds. Informatyzacji najprawdopodobniej zastąpi resort cyfryzacji – dowiedział się „Wprost”. Zmiana ma być przeprowadzona do maja, a jej celem jest uratowanie krytycznych projektów z obszaru cyfryzacji państwa. 38
  • Tajemnice śmierci Jaroszewicza 25 mar 2018, 20:00 Zbyt pochopnie przyjęto, że zabójstwo Jaroszewiczów miało charakter rabunkowy. Być może był to mord polityczny – mówi prof. Patryk Pleskot, historyk IPN, autor książki „Zabić. Mordy polityczne PRL”. 40
  • Chcę być lwicą. Bez dodatkowych określeń 25 mar 2018, 20:00 Nie mogłam prowadzić samochodu, wychodzić do sklepu. Ale trzeba się otrząsnąć – mówi Aleksandra Jakubowska, była posłanka SLD, dziś dziennikarka prawicowej telewizji wPolsce. 44
  • Metafizyczna wina Polaków 25 mar 2018, 20:00 ZIEMOWIT GOWIN Kowalski bije się w pierś i przeprasza za zbrodnie – za zbrodnie Polaków, swoich pobratymców; za zbrodnie dokonane na Żydach, ale i na Ukraińcach, na niewinnych ludziach różnych narodowości. Przeprasza za Jedwabne, za... 47
  • Nic ich nie powstrzyma 25 mar 2018, 20:00 Grupa harcerzy i rowerowych podróżników połączyła siły, by dostać się na zlot skautów do Stanów Zjednoczonych. Uznali, że najfajniej będzie pojechać na rowerach. I najpierw udać się na wschód. Właśnie jadą pod wiatr przez lód na Bajkale. 48
  • Nowe życie palanta 25 mar 2018, 20:00 Według Normana Daviesa polski palant był pierwowzorem baseballu. Dlatego moim marzeniem jest stworzyć międzynarodową federację podobnych sportów – mówi Łukasz Szymborski, twórca i prezes Polskiego Stowarzyszenia Palantowego. 54
  • W domach za płotem nie ma ludzkiej czułości 25 mar 2018, 20:00 Grodząc na potęgę miejskie osiedla, zamknęliśmy się na potrzeby drugiego człowieka. Tego zza płotu, czyli wroga. 56
  • Ministrowie, aby do pierwszego 25 mar 2018, 20:00 Ojciec prezydenta Dudy zarabia lepiej od syna, a wójt 3-tysięcznego Korycina więcej niż wiceminister energetyki odpowiedzialny za kluczowe spółki. Czy pensje ministrów powinny być wyższe? 60
  • Powrót elektryków 25 mar 2018, 20:00 Sto lat temu na świecie było więcej aut elektrycznych, jednak w końcu przegrały one z napędem spalinowym. Dziś elektryki mają szansę na powrót i wygraną. 64
  • Elektryczne targowisko próżności 25 mar 2018, 20:00 Od supermocnych elektrycznych bestii po małe, miejskie autka. Jest w czym wybierać. 68
  • Polski dzień w Dolinie Krzemowej 25 mar 2018, 20:00 Internet rzeczy, elektromobilność, inteligentne miasta, bezpieczeństwo i kryptowaluty – o tym rozmawiano na Stanfordzie. 70
  • Hossa Bessa 25 mar 2018, 20:00 Zuckerberg w opałach Panika wśród posiadaczy akcji Facebooka. W jeden dzień wartość koncernu spadła na amerykańskiej giełdzie o prawie 40 mld dolarów. To pokłosie afery z udziałem brytyjskiej firmy doradczej Cambridge Analytica. Ta... 72
  • Orły z Wielkopolski nagrodzone 25 mar 2018, 20:00 Wielkopolska należy do najdynamiczniej rozwijających się regionów w kraju, nic zatem dziwnego, że lista laureatów zestawienia „Wprost” była długa. 74
  • PKP łączy siły 25 mar 2018, 20:00 Grupa PKP przekształci się w strukturę holdingową. Ma to podnieść jakość obsługi pasażerów i usprawnić zarządzanie. 76
  • Pozbyć się długów 25 mar 2018, 20:00 Należności trzeba spłacać. Szczególnie jeśli wierzyciel chce się z nami dogadać. 78
  • Spółka na Gibraltarze a brexit 25 mar 2018, 20:00 29 marca 2019 r. Wielka Brytania wyjdzie z Unii Europejskiej. Brexit obejmie również Gibraltar. Czy dla otwieranych tak chętnie spółek na Gibraltarze będzie to miało jakiekolwiek znaczenie? 79
  • Populiści kontratakują 25 mar 2018, 20:00 Antyimigranckie i eurosceptyczne partie w Europie nabrały wiatru w żagle. Wynik wyborów we Włoszech pokazuje, że Unię czeka kolejna, znacznie silniejsza fala. Populizmu. 81
  • Wiosenne odmładzanie 25 mar 2018, 20:00 W czesna wiosna to idealny moment na zabiegi odmładzające – mówi dr Kamila Padlewska z kliniki dermatologii estetycznej i medycyny anti-aging Oricea w Warszawie. 84
  • Sen nieprzerywany katarem 25 mar 2018, 20:00 Sen ma kluczowe znaczenie dla zdrowia. W chorobie, również w przeziębieniu, sen wpływa korzystnie na regenerację organizmu i powrót do zdrowia. 86
  • Wszystko z jajka 25 mar 2018, 20:00 Starożytni Hindusi i także Grecy wierzyli, że Ziemia powstała z kosmicznego jaja. Dla dawnych Słowian jajko było symbolem słońca, dla średniowiecznych architektów – natchnieniem. 88
  • Scena jest jak narkotyk 25 mar 2018, 20:00 Święta zamierza spędzić z rodziną. To jej odpoczynek od nagrań, kręcenia teledysków i trasy koncertowej, w której Cleo jest permanentnie od… 2014 r. 92
  • Niewiara w sztukę 25 mar 2018, 20:00 W Wielkanoc Polacy masowo odwiedzą kościoły. Niestety, poziom zarówno architektury, jak i sztuki sakralnej, jaki zobaczą, nie natchnie ich optymizmem. 96
  • Jestem z branży, nie jestem ze środowiska 25 mar 2018, 20:00 Problemem nie jest 15-20 filmów dobrych, które powstają z inicjatywy PISF, tylko grupa 20 produkcji nie wiadomo dla kogo – mówi szef Polskiego Instytutu Sztuki Filmowej Radosław Śmigulski. 100
  • Wydarzenie 25 mar 2018, 20:00 HIP-HOP Terapia przez wykrzyczenie Poprzedni album Typa to była konstrukcja karkołomna – spowiadał się ze spowiedzi, czyli wizyt u terapeuty. Tym razem droga jest krótsza – to, co rapera boli, słyszymy bezpośrednio: wypowiedziane,... 104
  • Film 25 mar 2018, 20:00 Film SERIAL Zły detektyw PO DWÓCH SEZONACH „BELFRA” CANAL+ ZNÓW PROPONUJE RODZIMY, JAKOŚCIOWY SERIAL. I znów kryminalny. Ale w „Kruku” od sensacyjnej zagadki ważniejsze są psychologia i nastrój. Adam Kruk jest śledczym z Łodzi,... 105
  • Kalejdoskop 25 mar 2018, 20:00 SZTUKA Nienaturalne piękno JAKA JEST SZTUKA MANIERYSTYCZNA? Afektywna, bojąca się pustki, wieloznaczna i… autorzy wystawy wymieniają jeszcze 75 przymiotników, które ją opisują. I wszystkie są prawdziwe! Bliskość Pragi cesarza Rudolfa... 106
  • Książka 25 mar 2018, 20:00 DLA DZIECI Życie to nie bajka W KRAINIE LITERATURY DZIECIĘCEJ POJAWIŁ SIĘ KOLEJNY NIEDŹWIADEK. Ma na imię Kuba, młodszego brata i mamę, która uczy go życia. Rodzina żyje w lesie w harmonii z przyrodą, choć tę harmonię przerywają... 108
  • Muzyka 25 mar 2018, 20:00 ALTERNATYWA Nieznośna chęć poszukiwania Jack White to jeden z tych, którzy po dojściu do mistrzostwa, nie eksplorują w nieskończoność tych samych patentów. Za to spokojnie, krok po kroku, idą dalej. Na „Boarding House Reach”... 109
  • Kulturalna trzynastka 25 mar 2018, 20:00 Tamara Arciuch AKTORKA, AGATA W „MŁODYCH WILKACH 1/2” I PANNA MŁODA W „WESELU”. GRAŁA W WIELU SERIALACH, M.IN. „NIANIA” CZY „M JAK MIŁOŚĆ”. 1. Najbardziej znienawidzona lektura? „Noce i dnie”. Film genialny, ale w... 110
  • Z Dziennika 25 mar 2018, 20:00 MICHAŁ WITKOWSKI Spotkanie z czytelnikami w bibliotece w Sosnowcu. Tłumy. Wiele osób dojechało z okolicznych miast. A już zauważyłem, że panie bibliotekarki w małym pokoju na tyłach urządziły afterparty i bardzo się na nie cieszyły z... 111
  • Coś po nim zostało 25 mar 2018, 20:00 16 marca najgorętszym miejscem ośnieżonego Wrocławia było Narodowe Forum Muzyki. Publiczność rozgrzał koncert „A jednak coś po nas zostanie” z piosenkami Przemysława Gintrowskiego. 112
  • Muzułmańskie Emiraty nie chcą muzułmanów 25 mar 2018, 20:00 Na lotnisku w stolicy Zjednoczonych Emiratów Arabskich Abu Zabi (kiedyś Abu Dhabi) jeszcze przed kontrolą paszportową wita mnie śpiew muezzina. To ustawia przybyszy. Zmierzam do wyjścia z lotniska i czytam slogany – niektóre słuszne –... 114

ZKDP - Nakład kontrolowany