Prawdziwa gwiazda mundialu

Prawdziwa gwiazda mundialu

Piłkarskie emocje były tylko tłem dla politycznego teatru. Główną rolę odegrała w nim prezydent Chorwacji. Wystąpiła dla dobra swojego kraju i dużych pieniędzy.

Niekwestionowaną gwiazdą piłkarskich mistrzostw świata w Rosji nie był żaden z piłkarzy, tylko mało dotąd znana w szerokim świecie przywódczyni Chorwacji Kolinda Grabar-Kitarović. Jeśli ktoś o niej wcześniej słyszał, to głównie za sprawą krążących kilka lat temu w sieci zdjęć dobrze zbudowanej blondyny w skąpym bikini. Co prawda szybko wyszło na jaw, że prowokacyjne fotki przedstawiały w rzeczywistości amerykańską modelkę Coco Austin, ale to wystarczyło, żeby na chwilę przykuć uwagę do kobiety stojącej na czele niewielkiego i egzotycznego dla większości ludzi na Ziemi kraju. Mundial w Rosji to był już jej autentyczny show, którego poszczególne części budziły szczere zdumienie. Gdy po wygranym meczu Chorwatów z Danią pani prezydent wparowała do szatni i zaczęła obściskiwać się ze zdyszanymi, spoconymi i częściowo rozebranymi już piłkarzami, nawet otwarty na obyczajową swobodę brytyjski „The Guardian” doszukiwał się w tym niestosowności. Entuzjastycznie kibicującą podczas finału swojej reprezentacji Kolindę, przystrojoną w koszulkę narodowej reprezentacji, śledził już cały świat. Po przegranym przez Chorwację meczu pani prezydent wyskoczyła z trybun na boisko – nie bacząc na ulewny deszcz i gburowatego Putina, który zadbał o parasol tylko dla siebie – i zaczęła obściskiwać zawodników obu drużyn.

Media dosłownie oszalały. Jej nazwisko odmieniano przez wszystkie przypadki i to głównie w korzystnym kontekście, co jest dla polityka wartością samą w sobie. Zwracano uwagę, że na mecze swojej reprezentacji latała za własne pieniądze klasą ekonomiczną i w ramach bezpłatnego urlopu. Mówiono o niej więcej niż o filarze chorwackiej reprezentacji, Luce Modriciu. Inscenizując udane widowisko, Kolinda Grabar-Kitarović zrobiła sobie darmowy klip wyborczy na międzynarodową skalę. Zgodnie ze strategią stosowaną przez jej politycznego mentora, Franjo Tuđmana, po raz kolejny zmobilizowała Chorwatów wokół sportu. Odgrywa on ważną polityczną rolę w krótkiej historii niepodległości tego kraju. A także w karierze samej pani prezydent, która ma wobec działaczy piłkarskich poważny dług do spłacenia. Jednym ze sponsorów jej kampanii był wpływowy prezes Dynama Zagrzeb, Zdravko Mamić, dziś ukrywający się w Bośni przed wyrokiem za korupcję, której dopuścić się miał przy transferach Luki Modricia do zagranicznych klubów. Piłkarz sam ma kłopoty, bo próbował kryć byłego patrona, przez co został oskarżony o krzywoprzysięstwo. Te brudy rykoszetem mogły też uderzyć w Grabar-Kitarović, ale tylko po części tłumaczy to, dlaczego tak angażowała się w kibicowanie reprezentacji.

Duda w spódnicy

Zabawnie jest czytać entuzjastyczne komentarze dotyczące chorwackiej prezydent, pisane przez ludzi na co dzień deklarujących wyraźną niechęć wobec europejskiej prawicy. Ciekawe, czy emocjonowaliby się tak bardzo jej pląsami na moskiewskim stadionie, gdyby wiedzieli, że Kolinda Grabar-Kitarović jest chorwacką wersją Andrzeja Dudy: łagodniejszą, bardziej światową i nowoczesną twarzą konserwatystów rządzących krajem. Jej polityczna kariera jest ściśle związana z partią HDZ założoną przez Franjo Tuđmana, chorwackiego nacjonalistę, który sprawował autorytarne rządy przez pierwsze 20 lat niepodległości Chorwacji. To on pierwszy, jeszcze u schyłku Jugosławii, dostrzegł rolę, jaką sport, a szczególnie piłka nożna, może odgrywać w budowaniu narodowej tożsamości Chorwatów. W Chorwacji już w latach 90. kibice stali się awangardą narodu i opoką rządów odwołujących się do nacjonalizmu i niekwestionowanego bohaterstwa chorwackich żołnierzy w czasie wojen w Jugosławii.

Piłka została narodową religią i sposobem na budowanie narodowej dumy, co było tym łatwiejsze, że w 1998 r. Chorwaci byli trzecią drużyną świata. Grabar-Kitarović wyrastała w tej atmosferze, pnąc się po szczeblach władzy w państwie zarządzanym żelazną ręką przez Tuđmana i wiernych mu generałów oraz weteranów wojennych. Nie była to jednak wcale marionetkowa kariera, tylko realny awans kompetentnej specjalistki, mającej międzynarodowe wykształcenie i posługującej się biegle trzema językami. To ona jako minister do spraw europejskich i szefowa dyplomacji negocjowała wejście jej kraju do UE. Jako pierwsza w dziejach kobieta objęła też stanowisko zastępcy sekretarza generalnego NATO. W 2015 r., gdy jej partia HDZ postanowiła odciąć się od twardogłowych nacjonalistów, Kolinda Grabar-Kitarović była naturalną kandydatką na prezydenta. Z tej roli także wywiązuje się doskonale. Jest dosyć liberalna w kwestiach światopoglądowych i często krytykuje swoich partyjnych kolegów i premiera sprawującego realną władzę w Chorwacji. Nie przeszkadza jej to firmować typowej dla środkowoeuropejskiej prawicy polityki ograniczania imigracji i trzymania się sojuszu z USA. Pani prezydent manifestuje to na swój sposób, czarując Donalda Trumpa obcisłymi sukienkami w jaskrawych kolorach. Grabar-Kitarowić jest też w dobrej komitywie z Andrzejem Dudą, firmując razem z nim projekt Trójmorza, służący integracji Europy Środkowej i silniejszemu zakotwiczeniu w niej amerykańskich interesów. Skąd w takim razie w niej taki entuzjazm do afiszowania się przy okazji mundialu z Władimirem Putinem, którego poza nią i Emmanuelem Macronem ominęła szerokim łukiem większość europejskich przywódców?

Czarowanie sbierbanku

W tle futbolowych emocji chorwackiej pani prezydent są poważne, wręcz strategicznie ważne dla jej kraju interesy. Na rosyjskich stadionach Grabar-Kitarović pracowała nie tylko na swoją przyszłoroczną kampanię wyborczą, ale też na przychylność kontrolowanego przez Kreml Sbierbanku. Jest on głównym wierzycielem potężnego konglomeratu spożywczego Agrokor, generującego 16 proc. chorwackiego PKB i zatrudniającego ponad 60 tys. osób w całej byłej Jugosławii. W ubiegłym roku firma, uważana przez lata za największą prywatną spółkę na Bałkanach, miała już ponad 6 mld euro zadłużenia. Widmo jej bankructwa groziło zapaścią całej chorwackiej gospodarki. Dlatego rząd zdecydował się objąć ją zarządem komisarycznym, stawiając jednocześnie jej twórcy i właścicielowi Ivicy Todoriciowi oraz kilku byłym ministrom poważne korupcyjne zarzuty. Zaraz jednak pojawili się ze swoimi wekslami Rosjanie, a w groźby wobec Agrokoru zaangażował się nawet rosyjski ambasador w Zagrzebiu. Media donosiły, że Moskwa zaczyna traktować problemy zadłużonej w Sbierbanku firmy jako narzędzie nacisku na Chorwatów. Chodziło o korektę ich proamerykańskiej polityki w regionie uważanym przez Kreml za rosyjską strefę wpływów. Kolinda Grabar-Kitarović dobrze rozumie, o co toczy się gra. Czy można się zatem dziwić, że tak ochoczo pląsała do muzyki, granej na mundialu przez Putina? g

© Wszelkie prawa zastrzeżone

Okładka tygodnika WPROST: 30/2018
Więcej możesz przeczytać w 30/2018 wydaniu tygodnika „Wprost”
Zamów w prenumeracie lub w wersji elektronicznej:
 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 30/2018 (1845)

  • Co trzeba zmienić w konstytucji 22 lip 2018, 20:00 Polska potrzebuje nowej ustawy zasadniczej. Pochylić się trzeba nad wieloma sprawami, od podziału kompetencji władzy wykonawczej przez funkcjonowanie i skład parlamentu po funkcjonowanie samorządu terytorialnego czy nowe reguły dotyczące... 3
  • Niedyskrecje parlamentarne 22 lip 2018, 20:00 NIE LADA RADOŚĆ JAROSŁAWOWI KACZYŃSKIEMU MAJĄ SPRAWIAĆ DONOSY, które regionalni działacze przysyłają na siebie nawzajem. – Prezes się nimi upaja – twierdzi były polityk PiS. – Na niektóre z nich tylko się uśmiecha, a na... 6
  • Obraz tygodnia 22 lip 2018, 20:00 150 mld dol. wynosi majątek Jeffa Bezosa, najbogatszego człowieka w dziejach świata, a przynajmniej od 1982 r., odkąd „Forbes” publikuje listy najbogatszych Przegrany Jarosław Kaczyński Po jego tajemniczej chorobie 60 proc. Polaków... 10
  • Info radar 22 lip 2018, 20:00 KOMENTARZ. POLITYKA Reforma Sądu Najwyższego, czyli 30 sekund milczenia A teraz znajdziemy ideę”./ „Postęp, proszę pana”. / „Ale jaki postęp?”/ „Postępowy. Do przodu”. / „A tył?” / „Tył też do przodu”/ „Ale wtedy... 11
  • Rostowski przed komisją 22 lip 2018, 20:00 JAN ROSTOWSKI CHCIAŁ OŚMIESZYĆ KOMISJĘ ŚLEDCZĄ DS. AMBER GOLD. WYSZŁO ZASKAKUJĄCO. Były minister finansów, który w środę odpowiadał na pytania komisji śledczej, już na samym początku posiedzenia ujawnił strategię, którą... 12
  • Siła lęku rodziców 22 lip 2018, 20:00 BARDZO ŹLE, KIEDY TAK WRAŻLIWY TEMAT JAK SZCZEPIENIA STAJE SIĘ TEMATEM POLITYCZNYM. – Przyznaję: w pewnym momencie nie wierzyłem, że się uda – cieszył się na Twitterze poseł Paweł Skutecki z klubu Kukiz’15 po tym, jak Komitet... 14
  • Sojusz prezydenta z Kukizem 22 lip 2018, 20:00 Gdy w piątek prezydent ogłaszał ostateczną wersję pytań referendalnych w sprawie zmian w konstytucji, wiedział, że w swoim politycznym obozie jest osamotniony. PiS nawet nie ukrywa, że idea głosowania w tej sprawie, w dodatku w okresie... 16
  • Szaleństwo i polityka 22 lip 2018, 20:00 Lewo Amerykańscy psychiatrzy otwarcie debatują, czy Donald Trump jest normalny. Ponoć cierpi na „dekompensację”, czyli oderwanie od rzeczywistości. „Z jednej strony czuje, że jest poza kontrolą i może dowolnie formułować... 18
  • Brukselskie ławy marzeń 22 lip 2018, 20:00 Dzięki przyjętym przez Sejm zmianom w ordynacji do europarlamentu PiS załatwi problem narodowców i uzyska znacznie więcej mandatów dla swoich polityków. 20
  • Najlepiej stłuc lustro 22 lip 2018, 20:00 Szlag mnie trafił. Mało co mnie ostatnio wyprowadza z równowagi, ale tym razem, patrząc, jak cyniczny żołnierz złej władzy, prokurator z nieciekawą przeszłością, krzyczy na wybitnego prawnika i przeuczciwego człowieka – zagotowałam... 25
  • Niesłychanie uprzejmy killer 22 lip 2018, 20:00 Mariusz Kamiński, minister koordynujący służby specjalne, w ubiegłym tygodniu został ostatecznie uwolniony od sprawy o przekroczenie uprawnień przy aferze gruntowej, która ciągnęła się za nim od 2009 r. 26
  • Jestem politykiem na odwyku 22 lip 2018, 20:00 Polacy czują niechęć do tych, którzy mają lepiej i pogardzają tymi, co mają gorzej. Takimi złymi emocjami żywi się dzisiejsza targowica, czyli PiS – mówi Andrzej Olechowski, były minister finansów, Człowiek Roku „Wprost” 2000. 31
  • Fotograf Wenecji 22 lip 2018, 20:00 Mało kto wie, że Canaletto zaczynał jako scenograf teatralny. Także jego młodzieńcze obrazy noszą silne piętno sceniczności Jeśli kto planuje w wakacyjnych podróżach zahaczyć o Rzym, to powinien wpaść do Palazzo Braschi –... 34
  • Kobieta w dobrym wieku 22 lip 2018, 20:00 Wszyscy się spodziewają, że kobieta po sześćdziesiątce powinna czołgać się w stronę cmentarza. A ja wolę się kojarzyć z seksem niż z geriatrią – mówi Ewa Kasprzyk, aktorka. 36
  • Jak stracić 18 milionów 22 lip 2018, 20:00 W mojej sprawie zapadł absurdalny wyrok. Spółka, w której jestem prezesem, straciła grunty, a ja jeszcze muszę zapłacić kilkanaście milionów złotych. To wszystko w majestacie prawa – mówi przedsiębiorca Eugeniusz Jasikowski. 42
  • Hossa Bessa 22 lip 2018, 20:00 Pesa uratowana 300 mln zł ma zainwestować Polski Fundusz Rozwoju w bydgoskiego producenta taboru kolejowego Pesa. Firma podpisała z PFR umowę, na mocy której to fundusz staje się 100-procentowym właścicielem firmy. Pesa od lat borykała... 47
  • Malinowe wojny 22 lip 2018, 20:00 Rolnicy chcą, by za owoce płacono im więcej. Przetwórcy wytykają rolnikom, że nie potrafią się dogadać i sami obniżają ceny. 48
  • Know How 22 lip 2018, 20:00 Kosmiczne wycieczki Ile będą kosztowały pierwsze cywilne podróże kosmiczne oferowane przez firmę Blue Origin, która należy do najbogatszego człowieka na świecie Jeffa Bezosa? Tanio nie będzie. Blue Origin policzy sobie za kosmiczną... 51
  • Baltona wraca na Chopina 22 lip 2018, 20:00 Zamknięte drzwi sklepów na warszawskim Lotnisku Chopina kryją zabiegi mające ograniczyć dominację najemcy. A także zapobiec stratom państwa idącym w dziesiątki milionów złotych. 52
  • Targi Kielce: obrona i bezpieczeństwo 22 lip 2018, 20:00 Międzynarodowy Salon Przemysłu Obronnego – trzecie targi obronne Europy odbędą się we wrześniu w Kielcach. 54
  • Trumputin 22 lip 2018, 20:00 Występ prezydenta USA po spotkaniu z Putinem w Helsinkach wywołał burzę. Jednak poza wizerunkową kompromitacją Trumpa jego wystąpienie nie przynosi jakichś szczególnie szkodliwych dla Polski konkretów. 56
  • Prawdziwa gwiazda mundialu 22 lip 2018, 20:00 Piłkarskie emocje były tylko tłem dla politycznego teatru. Główną rolę odegrała w nim prezydent Chorwacji. Wystąpiła dla dobra swojego kraju i dużych pieniędzy. 60
  • 7 sposobów na zdrowie i młodość 22 lip 2018, 20:00 Zdrowie aż w 50 proc. zależy od stylu życia i tylko w 20 proc. od genów. Podpowiadamy, co możesz zrobić, aby jak najdłużej zachować zdrowie i młodość. 63
  • Niebezpieczne „pajączki” 22 lip 2018, 20:00 Niemal co druga kobieta cierpi na przewlekłą niewydolność żył. Choroby nie wolno bagatelizować, bo w skrajnej postaci może powodować zakrzepicę żył. 66
  • Psychika pomaga w terapii raka jajnika 22 lip 2018, 20:00 Rak jajnika bardzo często jest diagnozowany w zaawansowanym stadium. W walce z nim obok terapii ważne jest psychiczne wsparcie. 68
  • Leczę kompleksy 22 lip 2018, 20:00 Zwracajmy uwagę na to, ile jesteśmy warte, a dopiero później myślmy o zmianach wyglądu fizycznego – mówi dr n. med. Małgorzata Chomicka-Janda z Kliniki Promedion. 69
  • Zryw niewolników z fabryki śmierci 22 lip 2018, 20:00 To było najkrótsze powstanie II wojny światowej. Trwało niespełna 30 minut i nie chodziło w nim o zwycięstwo, tylko o zemstę. 71
  • Zagadka długiego życia 22 lip 2018, 20:00 Istnieje w wolnej przyrodzie stworzenie, które kilka razy w życiu się starzeje i niemal ze starości umiera, ale potem młodnieje i odzyskuje zdrowie, pozbywając się wszystkich objawów starości. 77
  • Ostatni człowiek na Ziemi 22 lip 2018, 20:00 Jerzy Pilch wydał nową książkę. Równocześnie zdecydował się na publikację swojej pierwszej, niewydanej dotąd powieści. 80
  • Czytelnik tworzy opowieść z autorem 22 lip 2018, 20:00 Jack Reacher to dla czytelnika swoisty wentyl bezpieczeństwa pomagający mu wyładować frustracje codzienności – mówi autor bestsellerowych powieści Lee Child. 84
  • Spadające gwiazdy 22 lip 2018, 20:00 Ludzie nie chcą przyjąć do wiadomości, że śmierć zabiera każdego, niezależnie od sprawowanej funkcji. Mózg domaga się wyjaśnienia. Jego postulaty spełnia serial „Tragiczne wypadki celebrytów”. 86
  • Wydarzenie 22 lip 2018, 20:00 Coltrane odnaleziony Nowa” płyta Johna Coltrane’a zrobiła sporo zamieszania. Po obu stronach Atlantyku album zadebiutował bardzo, jak na jazz, wysoko, pojawiając się na listach bestsellerów wśród płyt z popem czy hip-hopem. Nie może... 89
  • Film 22 lip 2018, 20:00 We władzy matki BARBIER SIĘGNĄŁ PO PRAWDZIWĄ HISTORIĘ. „Obietnica poranka” jest ekranizacją autobiograficznej książki Romaina Gary’ego pod tym samym tytułem. Francuski autor kilkadziesiąt lat życia odtwarza przez pryzmat relacji... 90
  • Muzyka 22 lip 2018, 20:00 Młody człowiek i może O tym, do kogo dociera raper, może świadczyć tytuł artykułu na jednym z portali: „Kim jest Kubrick z nowej piosenki Taco Hemingwaya”. Ale spłycanie pozycji jednego z najbardziej znanych przedstawicieli polskiego... 91
  • Książka 22 lip 2018, 20:00 Delikatna katastrofa Do kin dopiero co wszedł film „Na plaży Chesil”, a w księgarniach pojawiło się wznowienie powieści wybitnego angielskiego pisarza Iana McEwana, która jest jego podstawą. I jest to powieść świetna. McEwan znany... 92
  • Kalejdoskop 22 lip 2018, 20:00 Techniczna talia osy Kto powiedział, że w galerii sztuki zamiast obrazu nie może być prezentowany model koparki hydraulicznej K-407 dla zakładów Waryński? Co prawda pojawiają się tu rysunki, ale są to prace inspirowane światem... 93
  • Kulturalna trzynastka 22 lip 2018, 20:00 Tomasz Ciachorowski GWIAZDA TAKICH SERIALI JAK „MAJKA”, „LINIA ŻYCIA” CZY „M JAK MIŁOŚĆ” 1. Najbardziej znienawidzona lektura? Na szczycie tej listy są „Chłopi”. Choć przebrnąłem tylko przez „Jesień”, to pamiętam,... 94
  • Windykacja 22 lip 2018, 20:00 MICHAŁ WITKOWSKI Pełen tytuł powinien być po barokowemu rozbudowany: „O metodach rewindykacji długów u księgowych przez osoby, które podpisały umowę o dzieło/umowę-zlecenie i nie dostały pieniędzy w terminie”. Słowem: poradnik... 95
  • Fascynują mnie ludzie 22 lip 2018, 20:00 Dzięki mamie staram się nie oceniać, szukam przyczyn ludzkich wyborów, z którymi nie zawsze się zgadzam. Kapuściński kiedyś napisał, że poczuł się stary, gdy przestały go interesować spotkania z innymi ludźmi. Mam nadzieję, że... 96
  • Jak szukać przodków 22 lip 2018, 20:00 Radzi Maciej Róg, genealog Szukanie przodków to choroba zaraźliwa i nieuleczalna. Nie każdy na nią zapada, ale jak już połkniemy bakcyla, to nie potrafimy przestać. Najwięsza przyjemność? Gdy po miesiącach namierzania przodka... 97

ZKDP - Nakład kontrolowany