W Taizé coś we mnie pękło

W Taizé coś we mnie pękło

Prymas Polski abp Wojciech Polak
Prymas Polski abp Wojciech Polak / Źródło: Fot. J. Andrzejewski / prymaspolski.pl
Podczas tych spotkań różnorodność jest wartością – mówi przed Europejskim Spotkaniem Młodych we Wrocławiu abp Wojciech Polak, prymas Polski.
rozmawiał Piotr Żyłka

Kiedy ksiądz prymas słyszy słowo „Taizé”, jakie pierwsze myśli pojawiają się w głowie?

W pierwszej chwili przychodzi na myśl moje osobiste doświadczenie. Dwa lata temu spędziłem tam cały tydzień. Obrazy, jakie mam w głowie z tamtego czasu, to przede wszystkim wielu bardzo różnych młodych ludzi. Spotkania, bycie razem, dzielenie się wiarą, modlitwa, cisza, wspólne szukanie tego, co Bóg ma nam do powiedzenia. I jeszcze wspólnota braci, która nie jest dodatkiem do tej rzeczywistości młodych osób, tylko jest w nią zanurzona. Nawet to, gdzie bracia siedzą w trakcie modlitwy w Kościele Pojednania, symbolicznie pokazuje, że oni są tam razem z młodymi, a nie jakoś od nich odseparowani. To jest wspólna modlitwa, to są wspólne poszukiwania i zaproszenie dla każdego.

A jak w ogóle do tego doszło, że ksiądz prymas tam trafił?

Bracia z Taizé – najpierw Marek, później Wojciech i Maciej – odwiedzając Polskę, wiele razy zatrzymywali się w Gnieźnie. Zdarzało się, że wtedy u mnie mieszkali. W czasie ich pobytów spotykaliśmy się też na modlitwach w kościołach, w seminarium duchownym i w różnych innych miejscach. W trakcie jednej z rozmów zrodziła się idea, żebym kiedyś razem z młodymi ludźmi przyjechał do Taizé. I tak się stało.

Zaznaczmy – bo to wcale nie jest takie oczywiste – że to była podróż autokarem razem z młodzieżą.

Faktycznie, pojechaliśmy razem autokarem. Myślę, że te wspólne dwadzieścia parę godzin podróży to było dla nas ważne przeżycie. Tak samo późniejsze spotkania, posiłki i modlitwy, które też razem przeżywaliśmy. Muszę jednak przyznać, że w mojej pamięci chyba najbardziej wyryło się coś innego. W tamtym czasie wspólnota przyjęła grupę uchodźców. Zresztą nie pierwszy raz. Kiedy odwiedziłem Taizé, byli to głównie uchodźcy z Sudanu. Na marginesie – całkiem niedawno brat Marek odwiedził mnie w Gnieźnie z jednym z tych Sudańczyków.

Wiem, u nas w Krakowie też byli. Udało nam się nawet zorganizować modlitwę w jednym z krakowskich przytulisk dla osób doświadczających bezdomności.

Dla mnie to, że oni razem przyjechali do Polski i mogłem z nimi zjeść obiad, to też było coś poruszającego.

Rozmawiałem z kilkoma osobami, które dobrze znają księdza prymasa, i usłyszałem od nich, że to spotkanie z uchodźcami w Taizé coś w księdzu prymasie zmieniło. Powiedzieli nawet, że prymas przed wyjazdem i po powrocie z Taizé to zupełnie inne osoby. Co takiego tam się wydarzyło?

Poznałem wspólnotę braci, która troszczy się o uchodźców. Nie tylko mówi, że trzeba im pomóc, ale też realnie to robi, przyjmując ich do siebie. Decydujący jednak był bezpośredni kontakt z samymi uchodźcami. Poznałem ich historie, mogłem z nimi porozmawiać. Kiedy spotykasz twarzą w twarz ludzi, którzy cudem ocaleli z sytuacji, jakich większość z nas nigdy nie doświadczyła, to zmienia wszystko. Dobrze wiemy, że ten temat wzbudza wiele emocji. Również w Taizé byłem świadkiem różnych napięć. W trakcie jednego ze spotkań dotyczących obecności uchodźców w Europie widziałem, że część młodzieży przyjeżdża z pewnymi pytaniami i lękami. Widziałem też, że pod wpływem spotkań z ludźmi, którzy zajmują się przyjmowaniem uchodźców, i pod wpływem spotkań z samymi uchodźcami, coś się w nich powoli zmieniało. I ze mną było podobnie. Niby człowiek słyszy i rozumie słowa Jezusa, który mówi: „Byłem przybyszem i przyjęliście mnie”, niby miałem też już wcześniej kontakt z uchodźcami z Syrii u nas w diecezji, ale dopiero bezpośrednie zderzenie z tymi dramatycznymi historiami Sudańczyków sprawiło, że coś we mnie pękło.

Użył ksiądz prymas takiego sformułowania, że bracia są „zanurzeni w rzeczywistości młodych”.

Tak, to jest prawdziwie braterska, ewangeliczna wspólnota. Ich życie ożywia wspólna modlitwa, która popycha ich do bycia z ludźmi i służenia im. Myślę, że najkrócej można powiedzieć, że bracia z Taizé starają się żyć miłością do bliźniego. Każdego bliźniego bez wyjątku. Młodzi ludzie przyjeżdżający na wzgórze są zaproszeni do przeżycia tygodnia razem ze wspólnotą. Nie są traktowani jak jacyś intruzi, nie ma przygotowanego specjalnego programu wychowawczego. Bracia są wśród młodych i po prostu dzielą się z nimi tym, czym sami żyją. Miałem też okazję być na kilku obiadach we wspólnocie. Niby prosta rzecz, zwykły posiłek, a ile można było tam zobaczyć. W trakcie tych obiadów widać było ogromną gościnność braci, ich otwartość, ale też piękną prostotę życia. Bracia jedzą obiad wszyscy razem przy bardzo długim stole. Widać po nich, że cieszą się tą wspólną chwilą. Patrzyłem na nich i w głowie miałem słowa św. Pawła: „Dziękujcie za wszystko Panu”. To mnie urzekło. Bracia do swojego stołu zapraszają też innych. Nie tylko prymasa (śmiech). Sąsiadów, rodziny uchodźców, wolontariuszy, przyjaciół. Te obiady są codziennym małym świętem.

Niektórzy w Polsce podchodzą do Taizé z ostrożnością i brakiem zaufania. Czy widział tam ksiądz prymas coś, co mogłoby być szkodliwe dla katolika?

Nie zauważyłem nic takiego. Oczywiście, jest to wspólnota ekumeniczna, więc trzeba być przygotowanym na to, że spotka się tam chrześcijan różnych tradycji, ale przecież w tym nie ma nic złego. Wręcz przeciwnie, ta różnorodność jest wielką wartością tego miejsca. Można spotkać katolików żyjących w zupełnie innych warunkach niż te w Polsce, można spotkać protestantów, prawosławnych, a nawet wyznawców innych religii i osoby niewierzące, które również tam przyjeżdżają, żeby się na chwilę zatrzymać, podjąć jakąś refleksję i wspólne poszukiwania. W tej całej różnorodności bracia dbają jednak o to, żeby niczego nie rozmywać, dbają o szacunek dla tożsamości każdego z odwiedzających Taizé. Podam kilka przykładów. Codziennie rano sprawowana jest Eucharystia.

Wspólnota jasno podkreśla i stara się, żeby wszyscy rozumieli, że to jest katolicka msza święta. Albo po wieczornej modlitwie jest czas i przestrzeń na spowiedź u księży lub na rozmowę duchową u braci. I to też jest bardzo jasno rozgraniczone. Nikt niczego tu nie miesza. Jest też taki jeden mały szczegół, który pokazuje, jak mocno dba się w tym miejscu o atmosferę modlitwy, wzajemny szacunek i budowanie poczucia sacrum. Mimo że w wakacje jest tam naprawdę gorąco i przyjeżdżają tysiące młodych ludzi, nikt nie wchodzi do kościoła w nieodpowiednim stroju. Przy wejściu każdy, kto ma bardziej odsłonięte nogi albo ramiona, może wziąć specjalnie przygotowane kawałki białego materiału, żeby się okryć. I tam jest to dla wszystkich naturalne. Nikt się nie krzywi i nie buntuje. Myślę, że dzieje się tak również dlatego, że o taki sposób przeżywania tego miejsca dbają nie tylko bracia, ale też zaproszeni przez nich młodzi ludzie. Każdy, kto przyjeżdża do Taizé, jest odpowiedzialny za jakieś małe praktyczne zadanie. I niektórzy dbają właśnie o atmosferę w kościele.

Jakiś czas temu organizowaliśmy modlitwy Taizé w schronisku dla osób doświadczających bezdomności i w jednym z krakowskich aresztów. To było niesamowite: patrzeć, jak ludzie będący w tak trudnych sytuacjach przełamują się i podchodzą z zaufaniem do krzyża. Widać było, że działy się w nich bardzo istotne rzeczy.

W Taizé poza modlitwą bardzo ważne jest wyjście do drugiego człowieka. Jedno popycha do drugiego. Tak zresztą w każdym z nas powinna działać Ewangelia. A niestety nie zawsze tak jest. Pamiętam, jak któryś z polskich braci przyjechał do jednej z podwarszawskich parafii, gdzie był ośrodek dla uchodźców. I to on wziął młodzież z tej parafii i poszedł z nią do tego ośrodka. Później, kiedy mi to opowiadał, siedziałem naprzeciwko niego i myślałem: „To potrzeba, żeby przyjechał człowiek z Taizé, żeby coś takiego się stało?”. Przecież my żyjemy obok! Jesteśmy tu i nie widzimy. Coś trochę innego, ale równie ważnego zrobił u nas w Gnieźnie brat Maciej z Taizé. Tym razem było trochę odwrotnie. Nie my gdzieś poszliśmy, ale zaprosiliśmy kogoś do siebie. Niedaleko naszej katedry i seminarium jest ośrodek socjoterapeutyczny dla dzieci. Mieliśmy iść do nich, ale Maciej powiedział: „Zaprośmy ich do siebie.

Niech na chwilę wyjdą z tego ośrodka. Niech przyjdą do nas. Niech będą naszymi ważnymi gośćmi”. Na początku siostra odpowiedzialna za te dzieciaki była trochę na „nie”, ale dała się przekonać i to było coś pięknego i ważnego. Później zaczęliśmy trochę ten model zaproponowany przez brata Macieja wykorzystywać przy organizacji różnych spotkań młodzieży. Teraz, kiedy proponujemy, by zrobić spotkanie z osobami bezdomnymi albo niepełnosprawnymi, już nie myślimy w takim kluczu, żeby tylko pójść do nich i ich odwiedzić, ale staramy się zaprosić ich do siebie. Razem się modlimy, jemy, staramy się tworzyć taką serdeczną przestrzeń spotkania. Są też atrakcje, jakiś mecz czy coś innego. I mówię ci, jak któregoś razu obserwowałem tę naszą młodzież siedzącą razem z bezdomnymi, to poczułem, że to jest coś na wagę złota. Widziałem, że oni zaczynają na siebie inaczej patrzeć, że znikają lęk i uprzedzenia. Takie spotkanie może zrobić więcej dobrego niż kilkadziesiąt dobrych kazań.

Abp Wojciech Polak – prymas Polski, arcybiskup metropolita gnieźnieński, niedawno został delegatem Episkopatu Polski ds. Ochrony Dzieci i Młodzieży (zajmuje się m.in. zapobieganiem nadużyciom seksualnym).
Okładka tygodnika WPROST: 50/2019
Więcej możesz przeczytać w 50/2019 wydaniu tygodnika „Wprost”
Zamów w prenumeracie lub w wersji elektronicznej:
 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 50/2019 (1915)

  • Numer z mroku 8 gru 2019, 20:02 Zbliżają się święta Bożego Narodzenia, więc niedługo politycy zaczną mówić ludzkim głosem. Będą fotografować się przy choince i składać nam życzenia, może podzielą się opłatkiem. Nie dajmy się im jednak zwieść – to... 8
  • Niedyskrecje parlamentarne 8 gru 2019, 20:02 Olsztyński poseł Lewicy MARCIN KULASEK, sekretarz generalny SLD, w rozmowie z Interią wyżalił się, że za 9 tys. zł na rękę miesięcznie nie da się przeżyć w Warszawie. Zwłaszcza bez aneksu kuchennego. Nawet gdy ma się mieszkanie i... 12
  • 7 dni dookoła świata 8 gru 2019, 20:02 Nato dyscyplinuje Turcję Prezydent Erdogan uzależniał swoją zgodę na wzmacnianie sił NATO w Polsce i krajach bałtyckich od natowskiego wsparcia dla operacji tureckich przeciwko Kurdom w Syrii. Na rocznicowym szczycie Sojuszu w Londynie nie... 14
  • Obraz tygodnia 8 gru 2019, 20:02 90 lat temu urodził się Stanisław Bareja (przeżył 57 lat). Nadal skutecznie bawi Wygrani Bracia Sekielscy Znaleźli się na liście 50 osób Bloomberga, które zdefiniowały 2019 rok. Przegrany Kamil Durczok Niegdyś gwiazda dziennikarstwa... 17
  • Nie zaglądam facetowi do komórki 8 gru 2019, 20:02 Rozmowa z Anitą Sokołowską, aktorką. 18
  • Latkowski do świadka koronnego: to, co robisz, to bezczelność 8 gru 2019, 20:02 Oszukujesz wielu ludzi na setki milionów złotych w jednej z największych afer ostatnich lat, jesteś bezkarny, żyjesz jak król, puszysz się. A dziennikarza, który ten proceder opisuje, oraz redakcję, która ma odwagę to opublikować, masz czelność podawać do sądu. 19
  • Nowy kandydat 8 gru 2019, 20:02 Zarabiał jako telewizyjny celebryta, obnosi się ze swoja religijnością, wydaje szlachetne książki, udziela się charytatywnie. Oto Szymon Hołownia. Czy byłby dobrym prezydentem? 20
  • Jak zabijał „Krwawy Tulipan” 8 gru 2019, 20:02 Mariusz G. z Kołobrzegu to pierwszy w historii polskiego wymiaru sprawiedliwości seryjny morderca, który zabijał dla pieniędzy. 23
  • Karp i milicjant 8 gru 2019, 20:02 Omal nie udławiłam się herbatą, kiedy przeczytałam, że Senat Berlina niepokoi się wypowiedzeniem przez właściciela kamienicy umowy dwóm nocnym klubom. „Niestety, stopniowo zanika berlińska scena klubowa – ubolewał Christian Goiny,... 29
  • Koniec zakonu PC 8 gru 2019, 20:02 Starzy druhowie Jarosława Kaczyńskiego potracili po wyborach atrakcyjne stanowiska. W zamian chcą miejsc w spółkach Skarbu Państwa. Szykuje się kolejna wojna wewnątrz obozu władzy. 31
  • Sposób na Banasia 8 gru 2019, 20:02 Ujawniamy szczegóły nieformalnego porozumienia, jakie PiS zawarł z szefem NIK Marianem Banasiem. 34
  • Kameleon doskonały 8 gru 2019, 20:02 Dość nikłym echem odbiły się obwieszczone przez Donalda Tuska ambicje przebudowania polskiej sceny politycznej. Być może zresztą jest tak, że skoro sugestie i półsłówka Tuska na temat jego hipotetycznej nowej partii padają już co... 37
  • Nie bronię polskich sędziów 8 gru 2019, 20:02 Reforma sądów w wykonaniu Prawa i Sprawiedliwości polega na zastąpieniu starej kasty nową. Swoją. Nie zmienia to tego, że nasz wymiar sprawiedliwości wymaga radykalnej demokratycznej przebudowy. 38
  • Dojrzali tatusiowie 8 gru 2019, 20:02 Jest wiele powodów, dla których warto zostać ojcem w podeszłym wieku. I kilka poważnych, dla których nie warto. 42
  • Państwo pod sąd 8 gru 2019, 20:02 Obywatele chcą pokazać sprzeciw władzy, która lekceważy ich podstawowe prawa. Szukają sprawiedliwości już nie tylko na demonstracjach ulicznych, lecz także na sali sądowej. 46
  • W Taizé coś we mnie pękło 8 gru 2019, 20:02 Podczas tych spotkań różnorodność jest wartością – mówi przed Europejskim Spotkaniem Młodych we Wrocławiu abp Wojciech Polak, prymas Polski. 49
  • Castorama, czyli dobry sąsiad 8 gru 2019, 20:02 Castorama to nie tylko sklep, lecz także dobry sąsiad. Uczestniczymy w życiu lokalnych społeczności i je wspieramy – mówi Paweł Świętochowski, prezes Fundacji Castorama GoodHome. 52
  • Krem de la crème 8 gru 2019, 20:02 Lewandowska, Chodakowska, Janda, Rusin, Majdan. Polskie gwi azdy oszalały na punkcie produkcji własnych kosmetyków. Nic dziwnego, skoro 22-letnia Kylie Jenner, czyli najmłodsza miliarderka na świecie, sprzedała właśnie połowę udziałów w swojej firmie kosmetycznej za 600 mln... 55
  • Hossa Bessa 8 gru 2019, 20:02 Google bez gogli Pora umierać. Larry Page i Siergiej Brin, legendarni założyciele i długoletni prezesi Google'a, rezygnują ze swoich stanowisk w koncernie Alphabet, czyli spółce matce Google’a. Nowym szefem firmy ma zostać Sundar Pichai,... 58
  • Cenne nagrody i bezcenne informacje 8 gru 2019, 20:02 Wręczeniu nagród laureatom Złotej Setki Polskiego Rolnictwa towarzyszyły dyskusje o wyzwaniach stojących przed branżą rolno-spożywczą. Miały zaskakujący przebieg. 60
  • Przypadek z ASF? Nie sądzę 8 gru 2019, 20:02 Do Czech ASF przyjechał w resztkach jedzenia z Ukrainy, gdzie tego wirusa nikt nie zwalcza. Dlatego Ukraińcy mają u nas zakaz przywożenia swojego mięsa, ale i tak starają się je przewieźć – mówi Jan Krzysztof Ardanowski, minister rolnictwa i rozwoju wsi. 62
  • Rewolucja w ochronie roślin 8 gru 2019, 20:02 Zmieniamy się z producenta środków ochrony roślin w dostawcę kompleksowych rozwiązań dla rolnictwa – mówi Cezary Urban, dyrektor rozwiązań dla rolnictwa w BASF Polska. 64
  • Dobre partnerstwo 8 gru 2019, 20:02 Polskie firmy z powodzeniem współpracują z największymi globalnymi markami. Jedną z nich jest McDonald’s. 65
  • Orlen Paliwa – gwarancja jakości 8 gru 2019, 20:02 ORLEN Paliwa jest spółką o szerokim zakresie działalności. W jej ofercie znajdują się wszystkie produkty paliwowe Grupy Kapitałowej ORLEN. 66
  • Łowicz mlekiem płynący 8 gru 2019, 20:02 1906 r. – właśnie wtedy powstała Okręgowa Spółdzielnia Mleczarska Łowicz. Od tego czasu dostarcza na nasze stoły tradycyjne produkty mleczne. Idzie też z duchem czasu i ma w portfolio produkty dla wegan. 68
  • Wzór na konkurencję 8 gru 2019, 20:02 Trzy miliony złotych może otrzymać przedsiębiorca, który postawi na wzornictwo w firmie. Do końca lipca 2020 r. trwa nabór wniosków o dofinansowanie w ramach Etapu II Wzoru na konkurencję Programu Operacyjnego Polska Wschodnia. 70
  • PGNiG z ofertą fotowoltaiczną dla firm 8 gru 2019, 20:02 PGNiG Obrót Detaliczny uruchomiło ofertę „Fotowoltaika dla firm”. Przedsiębiorcy chcący korzystać z energii słonecznej mogą liczyć na kompleksową realizację inwestycji, atrakcyjną cenę i wsparcie doradcy. 71
  • Kult ekologicznej bogini 8 gru 2019, 20:02 Wiara w supermoce Grety Thunberg zaczyna przybierać rozmiary religijnego niemal uwielbienia, przed którym młodej szwedzkiej aktywistce trudno się bronić. 72
  • Odetchnij! 8 gru 2019, 20:02 Ta rada wcale nie jest taka prosta do zastosowania. Rośnie liczba osób, które cierpią na choroby dróg oddechowych. Wszystkiemu winne są zanieczyszczenie powietrza, wszechobecny dym tytoniowy i niezdrowa dieta. 76
  • Lek na wagę życia 8 gru 2019, 20:02 Nie wszyscy chorzy z agresywną postacią przewlekłej białaczki limfocytowej mają dostęp do kompleksowego leczenia 78
  • Księżniczka i hiacynt 8 gru 2019, 20:02 W polskiej rzeczywistości, także artystycznej, geje przez dekady pozostawali niemal niewidoczni. Dopiero Karol Radziszewski, którego retrospektywę można oglądać w warszawskim CSW Zamek Ujazdowski, podłożył ogień pod heteronormatywny charakter naszej sztuki. 80
  • Śląski pomidor 8 gru 2019, 20:02 Autobiograficzna opowieść Kazimierza Kutza ukazuje się pod tytułem „Będzie skandal”. Skan dalu nie będzie, bo jej autor był ironistą, a nie skandalistą. I wybitną, złożoną postacią, o której trzeba pamiętać. 84
  • Korzenie fundamentalizmu 8 gru 2019, 20:02 Dlaczego młodzi ludzie wychowani w demokratycznym świecie chcą poświęcić życie w imię skrajnych ideologii? – pytają bracia Dardenne, reżyserzy wchodzącego do kin „Młodego Ahmeda”. 88
  • Czas Fortynbrasa 8 gru 2019, 20:02 Hamlet” jest zawsze wyzwaniem. Dla Bartosza Szydłowskiego sztuka jest zadaniem artystycznym, misją społeczną. W „Hamlecie” wystawionym w Teatrze im. Juliusza Słowackiego ów uniwersalno-doraźny potencjał został jeszcze wzmocniony.... 90
  • Film 8 gru 2019, 20:02 Horror egzystencji „LIGHTHOUSE”, reż. Robert Eggers, UIP TO POPIS AKTORSKI WILLEMA DAFOE I ROBERTA PATTINSONA, operatorski Jarina Blaschke i reżyserski, ale też perfekcyjna robota scenografów, montażysty, kompozytora. Bo surowe,... 91
  • Muzyka 8 gru 2019, 20:02 Kraina łagodności Riverside, jeden z najbardziej znanych za granicą polskich zespołów, ma dość etykietki „rock progresywny”. Wcześniej chętnie eksperymentował z elektroniką, a teraz pokazuje akustyczne oblicze. Dla słuchaczy to... 92
  • Książka 8 gru 2019, 20:02 O literaturze Amos Oz, wybitny pisarz izraelski, zmarł w ubiegłym roku. W Polsce, jak w wielu innych krajach, miał oddanych wielbicieli, więc ta książka jest dla nich lekturą konieczną. To zapis rozmów, jakie prowadziła z nim redaktorka... 93
  • Powrót do Edenu 8 gru 2019, 20:02 Ponieważ wszystkie wspomnienia mojego pokolenia zaczynają się około początku lat 80. XX w., tak samo jest z prezentami. Był to okres, że tak powiem, sprzyjający autentycznej i nieudawanej radości z podarunków. Podarunki były w cenie,... 114
  • Nie wszystkie marzenia muszą się spełnić 8 gru 2019, 20:02 Miałam cudownych rodziców, do tej pory są dla mnie niedoścignionymi wzorami. Oczywiście wraz z upływem lat widzę błędy, jakie popełnili, ale mimo to nadal jestem wobec nich bezkrytyczna. 116
  • Jak pokonać nieśmiałość (trzy sprawdzone sposoby) 8 gru 2019, 20:02 Publiczne wystąpienia? W życiu! A może na przyjęciach stoisz wpatrzony w telefon – na wszelki wypadek, gdyby ktoś nieznajomy chciał do ciebie podejść? Na szczęście z nieśmiałością można sobie poradzić. Na początek proste... 118
  • Siuśpaj dla niewtajemniczonych 8 gru 2019, 20:02 Oryginalnym akcentem wigilijnej kuchni jest znane głównie w okolicach Tarnowa, w Woli Rzędzińskiej danie o nazwie siuśpaj, przyrządzane w starosłowiańskim duchu. 120
  • Monopolowa ze Lwowa 8 gru 2019, 20:02 Słynne lwowskie wódki wróciły do kraju po 72 latach emigracji. Ich powrót to okazja do przypomnienia niezwykłych losów rodziny Baczewskich. 121
  • Zrób sobie… Lewandowskiego 8 gru 2019, 20:02 Jak dobrze wypaść na Euro 2020? Wystarczy wyprodukować więcej Robertów Lewandowskich. Tylko prosimy nie tłumaczyć tej instrukcji na szwedzki! 122

ZKDP - Nakład kontrolowany