Produkty jedzeniopodobne

Produkty jedzeniopodobne

Schab może być spreparowany z drobiu, parówki cielęce – zawierać tylko wieprzowinę, a truskawki w „truskawkowym” nadzieniu czekolady często udaje buraczany przecier. Dziwolągów wykrytych w 2009 r. przez Państwową Inspekcję Handlową jest znacznie więcej.
Mieczysław Czechowicz w kultowej komedii Stanisława Barei „Poszukiwany, poszukiwana" przekonywał, że po rocznym leżakowaniu na półkach sklepowych cukier zamiast 100 ma 90 proc. cukru w cukrze, a bywa i tak, że zaledwie 80 proc. Dzisiaj bez trudu można znaleźć masło z  16-procentową zawartością masła. Polacy oszczędzają i coraz częściej sięgają po „ulepszoną” żywność. Źle było już w 2007 r. Dla 78 proc. polskich konsumentów najważniejszą sprawą podczas robienia zakupów żywności była cena, mniej liczyła się nawet świeżość produktów (70 proc. wskazań) – informował TNS OBOP. Naprzeciw tym oczekiwaniom wyszedł przemysł spożywczy, oferując żywność tańszą, ale gorszej jakości. –  Bezpieczeństwo konsumenta musi być wkalkulowane w cenę żywności, ale już za jej wyższą jakość należy dodatkowo zapłacić – twierdzi prof. Mieczysław Obiedziński, kierownik Zakładu Oceny Jakości Żywności z  Wydziału Nauk o Żywności Szkoły Głównej Gospodarstwa Wiejskiego w  Warszawie. Z analiz Inspekcji Handlowej oraz Inspekcji Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych wynika, że w 2009 r. pojawiło się znacznie więcej artykułów żywnościowych złej jakości niż dwa lata temu. Odpowiedniej jakości nie miało co trzecie przebadane masło i ser żółty, co czwarty ser biały, co dziesiąta śmietana i jogurt. W sklepach były dostępne jogurty z kilkakrotnie mniej-szą zawartością owoców od  deklarowanej i przetwory z ryb z zawartością mięsa z ryby o jedną piątą mniejszą niż zadeklarowana na opakowaniu. Ryby mrożone zawierają nawet 40 proc. wody, nawet jeśli zgodnie z dokumentacją dostarczoną przez dostawcę lodu nie powinno być w niej więcej niż 25 proc. W rybnych przetworach pojawia się niedozwolony konserwant – benzoesan sodu. Za  dużo jest też sacharyny i jej soli (notuje się dwukrotne przekroczenia dopuszczalnych stężeń).

Podobnie jest z wędlinami, których jakość pogorszyła się najbardziej. Z informacji na opakowaniu wynika, że jemy kiełbasę z 40-procentową zawartością wody, a faktycznie jest jej nawet 90 proc. (dzięki zabiegom technologów żywienia wyrób z wyglądu i smaku przypomina kiełbasę). Zamiast deklarowanych kilkunastu procent tłuszczu często jest go dwukrotnie więcej. Stężenie skrobi czasem jest siedmiokrotnie większe niż deklarowane. W jakości mięsa i jego przetworów nastąpiło tąpnięcie. O ile w 2008 r. inspektorzy kwestionowali jeden z dziesięciu przebadanych wyrobów, o tyle w 2009 r. mieli wątpliwości przy co piątym badanym produkcie. Szczególnie łatwo jest natrafić na złej jakości karczek pieczony lub pieczeń rzymską. Inspekcja Handlowa w 2009 r. zakwestionowała ponad połowę tych wyrobów. Niezgodne z deklaracjami producenta są też co szósta kiełbasa i  wędzonka, co czwarta wędlina z podrobów i co trzeci produkt blokowy (na przykład mielonka).

Masarnie najbardziej obniżają standardy przed świętami. Najtrudniej jest kupić dobrej jakości kiełbasę białą przed Wielkanocą, wędzonkę przed Bożym Narodzeniem, a kiełbasę grillową – w okresie długich wakacyjnych weekendów – ostrzegają inspektorzy IJHARS. – Z powodu kryzysu ekonomicznego ten rok raczej nie przyniesie poprawy jakości produktów żywnościowych – przyznaje Stanisław Kowalczyk, główny inspektor JHARS. Producenci nie są uczciwi, bo chcą produkować jak najtaniej. Na opakowaniach podają informacje wprowadzające w błąd, a  czasami nawet sprzeczne. Na jednym z opakowań miodu możemy przeczytać, że produkt jest efektem pracy pszczół pracujących „w ekologicznie czystych rejonach Polski", a z drugiej strony słoika widnieje informacja, że to „mieszkanka miodów pochodzących z państw Unii Europejskiej i krajów spoza UE”. Ten sam ser twarogowy ma 20 albo 40 proc. tłuszczu – w zależności od tego, z której strony opakowania na  niego spojrzymy.

W świetle prawa ten sam produkt może być dobrej lub  złej jakości. Dobry będzie ten, na którego opakowaniu producent uczciwie wskaże, co jest w środku. Zły – gdy minie się z prawdą. Tak więc polędwica sopocka o konsystencji i smaku pasztetowej albo kiełbasa krakowska sucha przypominająca mielonkę tyrolską zostaną uznane za  dobre, jeśli producent uczciwie przyzna, że za nic miał technologię wytwarzania zgodną z polskimi normami. Mało kto zresztą się nimi przejmuje, bo od kilku lat nie są obligatoryjne. Wytwórcy niesmacznych wyrobów mogą więc spać spokojnie, o ile szczerze przyznają, że  zastosowali oszczędne (złe) receptury. Jest jednak grupa wyrobów, takich jak mleko, cukier, oliwa, czekolada, napoje alkoholowe, których nie  można dowolnie modyfikować, nie popadając w konflikt z prawem. Niesubordynowanym wytwórcom i sprzedawcom tych artykułów grożą kary, ale  na ogół mało dotkliwe. Kilkusetzłotowymi mandatami nie przejmują się nawet kupcy handlujący na targowiskach. A właśnie tam najczęściej można trafić na żywność nie tylko złej jakości, ale i niebezpieczną dla  zdrowia – wynika z kontroli Inspekcji Handlowej.

Nie wszystko da się jednak skontrolować. – Niektóre analizy, na przykład badanie, czy napój zrobiono z koncentratu, czy ze świeżego moszczu, lub weryfikowanie deklaracji pochodzenia geograficznego win gronowych, są zbyt drogie, żebyśmy je powszechnie stosowali – tłumaczy Aneta Styrnik z UOKiK. Sukcesem Inspekcji Handlowej było radykalne zmniejszenie liczby fałszerstw masła. Taki proceder przestał być powszechny, od kiedy producenci przekonali się, że służby kontrolne potrafią wyłapać podróbki.

Główny Inspektorat Sanitarny uspokaja, że w 2009 r. odsetek żywności mogącej mieć negatywny wpływ na zdrowie konsumentów nie  przekroczył 4 proc. Laboratoria Państwowej Inspekcji Sanitarnej badają co roku 100 tys. próbek żywności. Inspektorzy najczęściej trafiają na  zanieczyszczone mikrobiologicznie mleko i przetwory mleczne (4,8 proc.). Równie często są wykrywane zanieczyszczenia biologiczne i fizyczne w  cukrze (ponad 5 proc.). Ufać nie należy także producentom wód mineralnych i napojów bezalkoholowych. Jeśli zawierzyć statystyce, butelka wody, której wypicie można odchorować, przytrafia się w co trzeciej kierowanej do sprzedaży zgrzewce. Zastrzeżenia budzi także aż  17,5 proc. dostaw importowanej kawy, kakao, herbaty (także herbatek owocowych i ziołowych). Używki pełne są zanieczyszczeń, czasami groźnych dla zdrowia.

Zapiski inspektorów sanitarnych to lektura dla ludzi o mocnych nerwach. Pracownicy PIS od czasu do czasu wykrywają w artykułach spożywczych cały arsenał substancji niebezpiecznych: ołów, kadm, arsen, formaldehydy. W  żywności nie powinno ich być nawet w śladowych ilościach. Trafiają się też środki grzybobójcze np. karbendazym (najczęściej w pieczarkach), substancje owadobójcze takie jak chloropiryfos (głównie w marchwi, brokułach, ryżu brązowym oraz w brzoskwiniach), pestycydy – endosulfan (przede wszystkim w czarnych porzeczkach i marchwi), antybiotyki oraz  dioksyny (w wątróbce z dorsza, mrożonym mięsie wieprzowym), a także bakterie salmonelli (m.in. w makaronie, jajach oraz mięsie chłodzonym) oraz bakterie Listeria monocytogenes (w boczku wędzonym, metce cebulowej, filetach z pstrąga wędzonego, gyrosie z kurczaka, stekach drobiowych). Zagrożeń nie wyeliminował unijny system HACCP (Hazard Analysis and Critical Control Points, czyli analiza zagrożeń i  krytycznych punktów kontroli), który miał zagwarantować produkcję bezpiecznej żywności. Mniejsi producenci nawet nie słyszeli o kolejnych usprawnieniach organizacyjnych, które powinni stosować: GHP (Good Hygiene Practice – dobra praktyka higieniczna) i GMP (Good Manufacturing Practice – dobra praktyka produkcyjna).

Oczywiście jest możliwe wyeliminowanie z produktów żywnościowych nawet śladowych ilości trucizn, na przykład rakotwórczego akrylamidu, który powstaje podczas próbki żywności w wysokich temperaturach. le wyeliminowanie tego związku zwiększyłoby koszty produkcji, a więc cenę jedzenia ak bardzo, że nikt by  go nie kupował. Łatwiej poszło z podejrzewanym o działanie toksyczne i  kancerogenne furanu. Jego lotne reakcje wykrywane były nawet w  pasteryowanych produktach dla dzieci. Problem niknął, gdy przed szczelnym zamknięciem pokarmu zaczęto odparowywać szkodliwe związki. Nie  zawsze jednak istnieje tak proste rozwiązanie. Naukowcy wciąż nie wiedzą na przykład, jak pokonać problem niekorzystnych dla zdrowia tak zwanych związków migrujących, które pojawiają się w wodzie zamkniętej w  plastikowych butelkach.

– Niektóre składniki żywności, teraz odsądzane od czci i wiary, od dawna były w pożywieniu. Wcześniej jednak nie wiedzieliśmyo ich wpływie na  organizm człowieka, nie wiedzieliśmy nawet o ich istnieniu – wyjaśnia prof. Mieczysław Obiedziński. I na odwrót: glukozynolany, związki chemiczne nadające charakterystyczny zapach m.in. brokułom i kalafiorom, 20 lat temu były uważane za szkodliwe. Dziś wiemy, że mają działanie przeciwnowotworowe. Wiedza na temat składu i właściwości pokarmu wciąż nie jest jednak pełna. Przykład: beta-karoten. Ten związek postrzegany jest jako zbawienny dla organizmu, jednak nie zawsze stanowi pożądany element diety. – Wystrzegać powinni się go m.in. palacze zagrożeni chorobami nowotworowymi – mówi Obiedziński.

Za postępem naukowym próbuje nadążać Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności (EFSA). Okazuje się, że wiedza zawarta w pękatych tomach, w których określono m.in. wymogi stawiane dodatkom do żywności, nie sprawdziła się. Zamiast dotychczasowych rekomendacji dotyczących wytwarzania dodatków wkrótce pojawią się nowe, dostosowane do nowych standardów. Wówczas kontrolerzy będą musieli ponownie sprawdzać, czy nowy produkt jest bezpieczny dla  konsumenta. A to wymaga czasu i pieniędzy.

Debaty nad jakością artykułów spożywczych wytwarzanych w sposób przemysłowy ożywiają zwolenników żywności ekologicznej. Ta, bez pestycydów, nawozów sztucznych, antybiotyków, nie tylko jest zdrowsza, ale także chroni planetę przed szkodliwymi substancjami – głosi raport francuskiej Agencji ds. Bezpieczeństwa Żywności (AFSSA). Ekologiczne argumenty nie przekonują noblisty Normana Borlauga, który wyliczył, że gdyby całe rolnictwo było organiczne, należałoby zwiększyć areał upraw, wycinając przy okazji miliony hektarów lasu, a pogłowie bydła musiałoby być większe o 5-6 mld sztuk, i to tylko po to, aby uzyskać potrzebne ilości naturalnego nawozu. Trudno nazwać takie działanie ekologicznym.

Większość organicznych farm daje mniejsze plony, które w dodatku trudniej przechowywać – przypomina Alex Avery z Center for Global Food Issues w Hudson Institute. W żywności ekologicznej szybko pojawiają się m.in. aflatoksyny, wytwarzane przez pleśnie substancje rakotwórcze. Naukowcy z Uniwersytetu Minnesota wykazali, że prawdopodobieństwo obecności bakterii E. coli w żywności organicznej jest sześciokrotnie wyższe niż w tej produkowanej przemysłowo.

Osoby, które zaufały produktom ekologicznym, poczują dyskomfort, gdy przestudiują wyniki badań naukowców z London School of Hygiene and Tropical Medicine. Wynika z nich, że między żywnością organiczną a tą produkowaną w sposób konwencjonalny nie ma znaczących różnic. Specjaliści z TNO Nutrition and  Food Research Institute uważają, że najpoważniejszą szkodę pożywieniu wyrządzamy sami. Większość z nas nieprawidłowo je przechowuje i  nieodpowiednio przygotowuje do spożycia. Najczęściej właśnie w domowych kuchniach żywność przeistacza się w pokarm mogący zaszkodzić rodzinie.

Okładka tygodnika WPROST: 19/2010
Więcej możesz przeczytać w 19/2010 wydaniu tygodnika „Wprost”
Zamów w prenumeracie lub w wersji elektronicznej:
 1
  • sylwia IP
    Ja od jakiegos czasu zawsze staram sie wybierac produkty czytajac ich sklad, jak kupuje szynke to z jak najwieksza ilsocia % na 1 miejscu miesa, psie jedzenie tak samo, slyszalam o tym benzoesanie - niedozwolonym konserwancie i wiele reklamowanych firm w tv go dodaje ... np hohland, szkoda bo lubie ich produkty ale nie beda mnie nim podtruwac, idzie znalesc produkty najczesciej polskich nie reklamowanych firm gdzie jest malo produktow sztucznych przy wyosokim wspolczynniku procentowym naturalnych, bez konserwantow, bez benzoesanu i UWAGA bez SRODKWO SLODZACYCH!!! a tych jest mnostwo!! UWazajcie przy kupnie jogurtow 0% bo to znaczy ze MOGLI dodac slodzik ktory jest duzo gorszy niz cukier, zwlaszcza jak kupujecie dzieciom. Artykul bardzo dobry. Pozdrawiam

    Spis treści tygodnika Wprost nr 19/2010 (1422)

    • Poczta 3 maj 2010, 12:00 Klimat się ociepla, głupcze Artykuł „Klimat się ociepla, głupcze" (nr 14) uważam za jednostronny. Autor nie odnosi się do argumentów przeciwników tezy o globalnym ociepleniu. Coraz powszechniej przebijają się do opinii... 4
    • Na stronie - Dobra strawa to podstawa 3 maj 2010, 12:00 Jeśli prawdą jest to, co wynika z analiz Inspekcji Handlowej oraz Inspekcji Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych, to możemy czuć się usprawiedliwieni. Mieliśmy prawo ulec zbiorowej halucynacji. 5
    • Z życia koalicji, z życia opozycji 3 maj 2010, 12:00 Pracownicy Kancelarii Sejmu od niedawna nazywają swego marszałka Sołtys. Prawdopodobnie ma to coś wspólnego z zachowaniem Bronka Komorowskiego podczas żałoby narodowej. Całkiem było rumiane. Pracownikom Kancelarii Sejmu gratulujemy... 6
    • Walka z mitem 3 maj 2010, 12:00 „Lecha Kaczyńskiego bym pokonał. Dziś sytuacja jest jednak trudniejsza, bo moim przeciwnikiem nie jest Jarosław Kaczyński. Ja mierzę się z mitem Lecha” – zwierzył się ostatnio jednemu z polityków Platformy Bronisław Komorowski. Co więcej, mierzenie się z tą... 8
    • Skaner 3 maj 2010, 12:00 14
    • Pozorna ekstradycja Lazarowicza 3 maj 2010, 12:00 - Chwilami myślę, że komuś zależy na tym, abym trwał w niebycie, jakby moja wiedza o Narodowych Funduszach Inwestycyjnych stanowiła dla kogoś zagrożenie. 15
    • Domek z kart 3 maj 2010, 12:00 Prezydent Sopotu twierdzi, że nigdy nie myślał teorią spisku, ale od 2 lat czuje się tak, jakby żył w matriksie. Jedno z największych śledztw w Polsce rozsypuje się tymczasem jak domek z kart. A on złożył skargę na polskich śledczych w Strasburgu. 18
    • Nasz mord założycielski 3 maj 2010, 12:00 Przed Pałacem Prezydenckim nieprzebrany tłum. Ojciec bierze kilkuletniego syna na ramiona. – Co widzisz? – Ludzi. – A dalej? – Znicze, kwiaty. – Coś jeszcze? – O, Kaczogród! – Cicho! – syknął ojciec i jednym energicznym ruchem... 22
    • Kozioł... ofensywny 3 maj 2010, 12:00 Tekst Michała Łuczewskiego, mimo całego sztafażu moralizatorskiego, a nawet naukowego, mimo przywołania koncepcji kozła ofiarnego stworzonej przez jednego z najwybitniejszych współczesnych antropologów René Girarda, jest tekstem politycznym. Problem polega na tym, że jest to... 24
    • Znikające teczki 3 maj 2010, 12:00 Z archiwum UOP funkcjonariusze wynosili teczki agentów SB. „Wprost” dotarł do oficera, który opowiedział nam o tym procederze. Prokuratorzy z Instytutu Pamięci Narodowej prowadzą w tej sprawie intensywne śledztwo. 26
    • Zapytaj wprost - Ja patrzę w przyszłość 3 maj 2010, 12:00 Na pytania czytelników internetowego wydania „Wprost”odpowiada Grzegorz Napieralski, kandydat lewicy w wyborach prezydenckich i przewodniczący Sojuszu Lewicy Demokratycznej 28
    • Bronisław, nie Bronek 3 maj 2010, 12:00 Nie fajny tata, ale surowy ojciec z pasem w ręku. Taki, co to nie pomoże w odrabianiu lekcji, ale za to chętnie rozliczy z każdej dwói. Tak wyobrażam sobie prezydenta Polski, jeśli wybory wygra kandydat Platformy Obywatelskiej. Wiem, wiem. Takich ojców bardziej się szanuje,... 29
    • Ile można pisać o szminkach?! 3 maj 2010, 12:00 Rozmowa z Joanną Kluzik-Rostkowską, posłanką PiS, szefową sztabu wyborczego Jarosława Kaczyńskiego 30
    • Wolność czyni cuda 3 maj 2010, 12:00 Wolność to najwspanialsza rzecz i zarazem najtrudniejsza do dobrego wykorzystania. Nie ma ani jednej definicji wolności, ani najlepszej interpretacji tego pojęcia. Alexis de Tocqueville – zdając sobie z tego sprawę – powiedział najkrócej: tylko niewolnik nie czuje,... 33
    • Produkty jedzeniopodobne 3 maj 2010, 12:00 Schab może być spreparowany z drobiu, parówki cielęce – zawierać tylko wieprzowinę, a truskawki w „truskawkowym” nadzieniu czekolady często udaje buraczany przecier. Dziwolągów wykrytych w 2009 r. przez Państwową Inspekcję Handlową jest znacznie więcej. 35
    • Tusk wraca do gry 3 maj 2010, 12:00 Do 10 kwietnia 2010 roku sytuacja była prosta. Donald Tusk mógł zupełnie bezpiecznie zrezygnować z prezydenckiego wyścigu. Wiedział, że każdy w miarę sensowny kandydat Platformy Obywatelskiej wygra z Lechem Kaczyńskim. Tragedia w Smoleńsku zmieniła wszystko. Tusk nie może... 40
    • Gospodarka państw Europy Środkowej: po kryzysie greckim dalej do euro 3 maj 2010, 12:00 (Analiza przygotowana przez EIU) Nowe państwa członkowskie Unii Europejskiej z Europy Środkowej i Wschodniej, a także państwa tego regionu starające się o przyjęcie do wspólnoty nie odczuły poważniejszych konsekwencji greckiego kryzysu. Inwestycje w państwach Europy Środkowej... 44
    • Strefa euro drży w posadach 3 maj 2010, 12:00 W 2011 roku strefa euro poszerzy się o Estonię i na tym koniec rozszerzania eurolandu na najbliższe lata. Kandydaci, widząc, jak kryzys pustoszył europejskie gospodarki, stracili motywację. 48
    • Zapytamy przedsiębiorców o zdanie w sprawie euro 3 maj 2010, 12:00 Ludwik Kotecki, wiceminister finansów i pełnomocnik rządu ds. wprowadzenia euro 50
    • Czechy: gospodarka jest ważniejsza niż euro 3 maj 2010, 12:00 Mojmír Hampl, wiceprezes Narodowego Banku Czech – rozmowa „Wprost” 54
    • Rosnące notowania walut 3 maj 2010, 12:00 (Analiza przygotowana przez The Economist Intelligence Unit) W pierwszym kwartale 2010 r. notowania polskiego złotego, rumuńskiego leja, węgierskiego forinta i czeskiej korony wzrosły w stosunku do euro. Stało się tak po gwałtownym spadku wartości tych walut w 2009 r. Jednak... 56
    • Nie takie euro drogie 3 maj 2010, 12:00 Zamiana złotego na euro będzie mieć znaczenie także dla naszych portfeli. Nie będzie to jednak tak drastyczna zmiana, jak straszą eurosceptycy. 58
    • Polskie euro 3 maj 2010, 12:00 Jeszcze kilka miesięcy temu nikt nie odważyłby się zadać pytania o przyszłość euro. Dziś ekonomiści nie tylko dostrzegają zagrożenia tego projektu, lecz także wieszczą jego rychły koniec. Co ciekawe, ci sami ekonomiści w ubiegłym roku w podobny sposób opisywali sytuację... 59
    • Stoi na stacji niemiecka lokomotywa… 3 maj 2010, 12:00 Gdzie dwóch się bije, tam trzeci korzysta. Wkrótce o mądrości tego przysłowia mogą się boleśnie przekonać polskie firmy kolejowe wożące pasażerów. Korzystającym okażą się koleje niemieckie, które właśnie przejmują swoją pierwszą pasażerską spółkę w Polsce. Chociaż przychody... 60
    • Europa na gazie 3 maj 2010, 12:00 Europa na gazie Decyzje podejmowane teraz w Unii Europejskiej mają szansę wreszcie wzmocnić nasze bezpieczeństwo energetyczne. W Parlamencie Europejskim przygotowano właśnie rozporządzenie o bezpieczeństwie dostaw gazu, zaostrzające obowiązujące przepisy. W myśl nowych... 63
    • Kup sobie giełdę 3 maj 2010, 12:00 W ofercie publicznej PZU skarb państwa zastosował zupełnie inny model dopuszczenia do akcjonariatu inwestorów indywidualnych niż przy poprzednich prywatyzacjach. Model się sprawdził. Warto zastosować go przy następnych dużych prywatyzacjach, zwłaszcza przy prywatyzacji samej... 64
    • Cuda, które się zdarzyły 3 maj 2010, 12:00 Mój przyjaciel, szef oddziału neurochirurgii w jednej z berlińskich klinik, mawia, że w medycynie, jak w miłości, nie powinno się używać słów „zawsze” i „nigdy”. Bo zdarzają się takie sytuacje, gdy... No właśnie, co? Najbezpieczniej byłoby powiedzieć,... 66
    • Lowelas na ślubnym kobiercu 3 maj 2010, 12:00 Chwalący się setkami kochanek mężczyźni powinni być ostrożni. Większa liczba kochanek nie budzi zachwytu, raczej niepokoi ich partnerki. Panowie z licznymi podbojami na koncie częściej budzą niechęć, a nawet awersję niż podziw kobiet. 69
    • Nowe życie po czterdziestce 3 maj 2010, 12:00 Świat nie należy już do dwudziesto- i trzydziestolatków. Okazuje się, że najbardziej zadowoleni z życia są ludzie, którzy skończyli 40, a nawet 50 lat. – Dla wielu osób w tym wieku to najlepsze lata ich życia – twierdzi w prof. Ronald Kessler z Harvard Medical School. 70
    • Gdzie się kryje dusza 3 maj 2010, 12:00 Czy to, co odróżnia osobę żywą od zmarłej, jest jakimś niematerialnym bytem, będącym istotą naszej osobowości? Nawet nasi „nieludzcy” kuzyni neandertalczycy chyba wierzyli, że nie wszystko umiera wraz z ciałem, skoro urządzali pochówki swoim zmarłym. 71
    • Orgazm – enter 3 maj 2010, 12:00 Farrah jest raczej oziębła. Wendy – wyuzdana. Jest jeszcze Susan gustująca w seksie sadomaso, młoda i nieśmiała Yoko oraz Martha – ta dojrzała. Za niecałe 7 tys. dolarów możesz mieć je wszystkie. Kiedy tylko zechcesz. Ale to nie pięć różnych kobiet. To jeden... 72
    • Londyński trójkąt 3 maj 2010, 12:00 Jeszcze kilka miesięcy temu polityka Wielkiej Brytanii oparta była na ustalonym od lat podziale sił: równowadze między torysami a laburzystami. Jeśli sprawdzą się sondaże i do parlamentu dostaną się także liberałowie pod wodzą Nicka Clegga, Wielką Brytanię czeka wielkie... 76
    • Goodbye Stalin 3 maj 2010, 12:00 Sukces prezydentury Władimira Putina polegał na tym, że dawał on obietnicę wskrzeszenia radzieckiego imperium. Teraz, jako premier, Putin zadecydował, że trzeba raz na zawsze skończyć ze stalinizmem. Ale czy oznacza to, że rosyjska elita nagle zrozumiała bezmiar zbrodni... 78
    • Listy z Rosji 3 maj 2010, 12:00 Po katastrofie prezydenckiego samolotu pod Smoleńskiem Rosjanie nie przestają przesyłać Polakom wyrazów współczucia. Na adres rządowej agencji rosyjskiej RIA NOVOSTI przyszło już kilkanaście tysięcy listów. Na specjalnie utworzonej dwujęzycznej witrynie... 80
    • Kwietniowa rewolucja 3 maj 2010, 12:00 Świat dowiedział się o nim w marcu 1989 roku. Na symbolicznym pogrzebie przywódcy węgierskiego października Imre Nagya student Viktor Orbán zażądał wycofania radzieckich wojsk z Węgier. Przywódcy opozycji byli zdumieni. Jeszcze bardziej by się zdziwili, gdyby wiedzieli, że ten... 82
    • Dallas/Smoleńsk 3 maj 2010, 12:00 Zamach na prezydenta Johna F. Kennedy’ego uważa się za punkt zwrotny w historii USA. Zabójstwo prezydenta zrewolucjonizowało nie tylko amerykańską politykę, ale też kulturę. Czy Smoleńsk stanie się polskim Dallas? 84
    • Pewność prowadzi do konfliktów 3 maj 2010, 12:00 Rozmowa z Érikiem Emmanuelem Schmittem, doktorem filozofii, autorem m.in. bestsellerowego opowiadania „Oskar i pani Róża” 87
    • Polski Mediolan 3 maj 2010, 12:00 John Galliano, Stella McCartney czy Marc Jacobs zostali sławnymi kreatorami mody dzięki talentowi. Ale łączy ich też to, że ukończyli prestiżowe szkoły projektowania. W Polsce wciąż niewielu projektantów ma taki dyplom. Teraz mogą to nadrobić – właśnie trwa rekrutacja do... 88
    • Chętnie śpiewam w chórkach 3 maj 2010, 12:00 Pisanie tekstów nazywa księgowością. Piosenkę życia napisała, kosząc trawę. Urszula właśnie wydaje pierwszą od dziewięciu lat płytę. 90
    • Wenecja - pod stopami morze 3 maj 2010, 12:00 Można wprawdzie suchą stopą przejść niemal całą Wenecję, ale po co? By poczuć, czym naprawdę jest miasto zbudowane na lagunie, trzeba na nie spojrzeć z wody. 94
    • Załóż gumę… 3 maj 2010, 12:00 …na instrument – śpiewał nasz felietonista Krzysztof Skiba. Oprócz rockowych erotomanów te słowa lubią nucić także miłośnicy driftingu. Oni dla dobrej opony (czyli gumy) w swoim wozie (czyli instrumencie) gotowi są zastawić dom, sprzedać rodzinę i oba płuca. 96
    • Poszukiwacze zaginionej prawdy 3 maj 2010, 12:00 Uczono nas, że najciekawsza jest prawda. Być może dlatego cała masa ludzi zajmuje się zawodowo szukaniem prawdy, co może być tak męczące i beznadziejne jak poszukiwanie złota. Świat roi się od poszukiwaczy prawdy, którzy latami jej szukając, znaleźli tylko guza. 97

    ZKDP - Nakład kontrolowany