Od W-11 do Szpitala

Od W-11 do Szpitala

Telewizja zmienia się na naszych oczach. Gatunki ewoluują, jedne programy wypierają inne, ostatecznie o tym, co popularne, przecież zawsze decyduje widz. A co widz chce dziś oglądać?

Oczywiście odpowiedź na to pytanie warta jest mnóstwa pieniędzy. Większość stacji telewizyjnych prowadzi więc tzw. rozpoznanie bojem i próbuje nowych form, nowych tytułów, nowych formatów. Widz zaś często lubi sprzeczności. Lubi serie, ale nie lubi tego, że musi pamiętać, co było w poprzednim odcinku, lubi fikcję, ale lubi też wrażenie wiarygodności, lubi patrzeć na bohaterów podobnych do siebie, ale zmagających się z większymi wyzwaniami. Niełatwo z tego wszystkiego ulepić jakiś program. Powoli chyba jednak do czegoś dochodzimy.

Choć oczywiście nie bez kłopotów. Nawet język nie nadąża za zmianami w telewizji. Tego typu produkcje zwykło się nazywać scripted-docu, co oczywiście nie jest nazwą ani ładną, ani polską, ani nawet jedyną, bo mówi się też o niektórych docu-soap, o innych docu-crime. Najważniejszy jest oczywiście człon „docu”, choć dla wielu jest on najbardziej problematyczny. Bo te seriale mniej lub bardziej, lepiej lub gorzej udają dokumenty. Kręcone są w taki sposób, oparte w sporej mierze na faktach, acz nie do końca, grane często przez amatorów bez jakiegokolwiek filmowego doświadczenia. W żadnej z tych formuł nie ma tak naprawdę nic nowego czy złego – ot, każdy dokument jest do jakiegoś stopnia kreacją i fikcją (efektem zaaranżowanych sytuacji i montażu), amatorów możemy spotkać niemal w każdym serialu fabularnym, te seriale też przecież inspirują się prawdziwymi wydarzeniami.

Śledczy z Telekamerą

Mimo to scripted-docu ze swoją intensywnością, wyrazistością i – nie ukrywajmy – stosunkowo łatwą produkcją wypiera z telewizji nie tylko klasyczne dokumenty, lecz także coraz częściej klasyczne seriale. A zaczęło się blisko dekadętemu serialem „W-11 Wydział Śledczy” w TVN. Ten do dziś emitowany program o śledztwach prowadzonych przez krakowską policję liczy obecnie ponad tysiąc odcinków. Już po pierwszym roku emisji został doceniony przez widzów i nagrodzony Telekamerą. Prawdziwi policjanci, prawdziwe sprawy, w każdym odcinku dziesiątki amatorów odgrywających epizody (do dziś ponad 15 tys. osób), w każdym odcinku nowe miejsca (do dziś ponad cztery tysiące lokacji) i codziennie miliony widzów przed telewizorami. Z czasem obok „W-11” powstał drugi serial – „Detektywi” (luźno połączony postaciami bohaterów), o pracy prywatnych detektywów. Pewnym uzupełnieniem tego formatu stały się podobnie kręcone (choć już tylko w jednej, konkretnej przestrzeni – sali sądowej) tzw. court show: „Sędzia Anna Maria Wesołowska” i „Sąd rodzinny”. Paradokumentalne wymierzanie sprawiedliwości opanowało telewizję, serie i programy tego typu pojawiły się też w innych kanałach i wydawało się, że tak już zostanie. Tymczasem to była dopiero rozgrzewka.

Paradokument z wakacji

Okazało się bowiem, że poza pracą detektywistyczną i sądową można tak pokazać również codzienne życie ludzi – ich problemy i zabawy. W ciągu kilku lat pojawiła się następna fala tzw. docu reality: „Dlaczego ja?”, „Ukryta prawda”, „Trudne sprawy” czy „Pamiętniki z wakacji”. Wszystkie opowiadają o zwykych ludziach (granych przez amatorów), którzy mają rozmaite problemy i jakoś próbują je rozwiązać. Seriale tego typu zaczęły powoli przejmować publiczność telenowel – bo z jednej strony tak samo jak one opowiadały o codziennym życiu i jego komplikacjach, a z drugiej – nie wymagały pamiętania historii ani imion wszystkich postaci. Wszak te co odcinek się zmieniały. Twórcy seriali zaczęli pomstować w wywiadachnad upadkiem telewizji i gustów, twierdząc, że paradokumenty to coś znacznie gorszego od ich produkcji, ale widzowie jakoś się tym nie przejmowali. Ba, nawet polska kinematografia coraz chętniej korzystała z doświadczeń docu reality, wykorzystując ich formę czy zbliżone fabuły. Patrząc tylko na tegoroczne produkcje, wpływ tego typu programów widaćzarówno w komediowym „Last Minute”, obyczajowym „Bejbi blues”, jak i w głośnej „Drogówce”, opowiadającej o codziennym życiu policjantów.

Skierowanie do szpitala

Tymczasem w telewizji przyszedł czas na nową falę scripted- -doców – programy tematyczne i wyspecjalizowane. Dziś zwykłe opowieści o ludzkich problemach w formie paradokumentalnej są już nieomal wszędzie. By zaciekawić widza czymś nowym, trzeba się wyróżnić, znaleźć inną, świeżą formułę. Chociażby pomysł interaktywnej komunikacji komputerowej. W nowym programie „Kocham. Enter” elementem łączącym historie są dwie pracownice portalu, które doradzają ludziom zwierzającym się z różnych problemów. Jeszcze dalej poszli twórcy „Szpitala”, którzy zdecydowali się połączyć konwencję docu reality z niezmiennie popularnym w telewizji motywem serialu medycznego. To gatunek, który utrzymuje się w kolejnych inkarnacjach na antenie telewizji od ponad półwiecza. Od „Dr. Kildare’a”, przez „M.A.S.H”, „Szpital na peryferiach”, „Ostry dyżur”, po „Dr. House’a”. Najróżniejsze konwencje, najróżniejszy klimat, ale wszędzie doktorzy i szpitale. Medycyna to temat, który telewizyjni widzowie uwielbiają na równi z kryminologią. Tyle że znacznie trudniejszy do pokazania. Nic dziwnego, że dekadę wcześniej pojawiły się scripted-doki kryminalne.

Z całym szacunkiem dla docu-crime, medycyna to znacznie większe wyzwanie. Tu do stałych ról lekarzy trzeba jednak zatrudnić prawdziwych aktorów, tu trzeba się nauczyć mnóstwa procedur, porządnie wyposażyć „telewizyjny” szpital. Oczywiście ogólna zasada jest ta sama – oglądamy dziesiątki opartych na autentycznych historiach przygód i losów pacjentów, których grają zwykli ludzie. I ostatecznie to o nich przecież chodzi i o ich przeżycia. Nie bez znaczenia jednak jest właśnie ta wiarygodnie pokazana szpitalna otoczka. O nią dbają zawodowcy – konsultanci, o jakość samego serialu – twórcy doświadczeni przez lata pracy przy „W-11”. „Szpital” ma więc naprawdę spore szanse na sukces. Bo przecież uwielbiamy seriale medyczne. A skoro ten ma być wiarygodny – może też jeszcze nas czegoś nauczy.

Te specjalistyczne paradokumenty to coś nowego. Zwykłe, obyczajowe faktycznie konkurują o widownię z telenowelami, tu mówimy o zupełnie innym zjawisku. Popularność „Szpitala” nie zagrozi „Dr. House’owi” czy „Lekarzom” – to zupełnie odmienne gatunki (choć łączy je medycyna). Co więc z nich wyniknie? Czas pokaże. Zadecydują i tak widzowie.

Okładka tygodnika WPROST: 11/2013
Więcej możesz przeczytać w 11/2013 wydaniu tygodnika „Wprost”
Zamów w prenumeracie lub w wersji elektronicznej:
 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 11/2013 (1568)

  • Karetki śmierci ministra Arłukowicza 10 mar 2013, 20:00 Minister Arłukowicz przyznał, że jest źle. Ale dlaczego musiał podpierać się Jurkiem Owsiakiem? 8
  • Jak tam? Wszystko Gra(ś) 10 mar 2013, 20:00 Gdyby napisał prawdziwą, zakulisową książkę o Donaldzie Tusku, to premier nie miałby czego szukać w polityce. Byłby skończony. Oczywiście Paweł Graś nigdy tego nie zrobi. Wyciągnąć coś od niego „nieoficjalnie” to... 8
  • Regulamin Sejmu kontra rzeczywistość 10 mar 2013, 20:00 Trudno dziś przesądzić, czy Jarosław Kaczyński więcej zyskał na swojej słynnej akcji z tabletem, czy stracił. Na pewno zyskał o tyle, że zrobił coś spektakularnego medialnie, co zauważyły wszystkie serwisy informacyjne. Z drugiej... 8
  • Trybunałem w immunitet 10 mar 2013, 20:00 Trybunał Konstytucyjny rozstrzygnie, czy posłowie mogą unikać procesów, chowając się za immunitetem. Jak dowiaduje się „Wprost”, TK rozpatrzy skargę Jana Krzysztofa Bieleckiego w tej sprawie. To może być przełomowe... 10
  • Ostatnie burzenie muru berlińskiego 10 mar 2013, 20:00 Wkrótce runie ostatni fragment muru, słynne East Side Gallery, gdzie od 1989 roku artyści z całego świata tworzą murale. Na jego miejscu powstanie luksusowe osiedle. – Apartamentowce mają stanąć w Todesstreifen, strefie między... 10
  • Najważniejsze w tygodniu 10 mar 2013, 20:00 11.03 Poniedziałek 82 lata kończy australijski potentat Rupert Murdoch, twórca News Corporation, jednej z największych firm mediowych na świecie. Działa w Australii, Europie i USA. I nic nie wskazuje na to, by zaczął myśleć o emeryturze.... 12
  • Karabin z drukarki 10 mar 2013, 20:00 Bez problemu wypluwa ponad 660 pocisków kalibru 5,56 mm. Powstaje na drukarce 3D, która zamiast atramentu używa plastiku. Inżynierowie z Teksasu działający w organizacji Defense Distributed wyprodukowali i przetestowali komorę zamkową... 12
  • Pomagają od 15 lat 10 mar 2013, 20:00 Ludzie biznesu, kultury i sztuki oraz przedstawiciele instytucji publicznych spotkali się 4 marca na Zamku Królewskim, by uczcić 15. urodziny Fundacji Dzieciom „Zdążyć z Pomocą”. Wydarzeniu patronowała pierwsza dama Anna... 12
  • „WPROST” z DVD: „Odwrócić przeznaczenie” 10 mar 2013, 20:00 W tym tygodniu „Wprost” można kupić z filmem „Odwrócić przeznaczenie”. Podobno jego reżyser Jieho Lee zainspirował się chińskim powiedzeniem, że życie składa się ze szczęścia, smutku, z przyjemności i... 12
  • Polska Gołota 10 mar 2013, 20:00 Polska jest jak Andrzej Gołota. Obita, przegrana i wykorzystana. I tylko taka jest piękna. Uwielbiamy wojowników straconej sprawy. Kochamy przegrane powstania i żołnierzy, którzy się biją, choć nie mają szans. Bohater przegrany,... 14
  • Drodzy Geje! 10 mar 2013, 20:00 Świat cywilizacji zachodniej jest na prostej drodze do samozagłady. Nie żartuję! To, jak czasem najbardziej absurdalne poglądy wchodzą do poprawności politycznej i mieszają nam w głowach, w głowie się nie mieści! 16
  • Daniel na sprzedaż 10 mar 2013, 20:00 Tyle lat pracowałem na swoją twarz, że mogę teraz schylić się po te pieniądze w reklamie – mówi Daniel Olbrychski w rozmowie z Magdaleną Rigamonti. 18
  • Dozorca Tuska 10 mar 2013, 20:00 Z „butelkowego” stał się najważniejszą figurą na dworze Donalda Tuska. Po ostatnim przemeblowaniu Paweł Graś został numerem jeden w kancelarii premiera. I partyjnym kilerem. 24
  • To nie jest kraj dla naszych dzieci 10 mar 2013, 20:00 Dzieci w Polsce są głodzone, bite, poniewierane, nieleczone, a także zabijane przez rodziców własnych lub zastępczych. Państwo sobie z tym nie radzi, media gonią za sensacją, społeczeństwo udaje, że nie ma sprawy. Dzieci, szczególnie cudze, nie są dla nas wiele warte. 28
  • Nie ma dzieci, są ludzie 10 mar 2013, 20:00 Kiedy widzę dzieci, którymi nikt się nie zajmuje, nie daje jeść, bije, to szlag mnie trafia – mówi Jolanta Sobczak, dyrektor Warszawskiego Centrum Pomocy Rodzinie. 32
  • Karetkowy horror 10 mar 2013, 20:00 Zmiany w ratownictwie medycznym to ryzykowna operacja na żywym organizmie. I często kończy się śmiercią. 34
  • Uratował żołnierzy, został oskarżony 10 mar 2013, 20:00 Bohater wojny w Afganistanie, w Polsce stanął przed wojskowym sądem. Por. Piotr Maciejczyk-Cień do dziś czeka na najwyższe odznaczenie za dowodzenie akcją, która uratowała życie żołnierzom. 38
  • Najwyższa cena sławy 10 mar 2013, 20:00 Polscy wspinacze mają nagłym zrywem dokończyć to, co przed laty rozpoczęli Zawada, Kukuczka i Wielicki – zdobywanie Himalajów zimą. Wyścig po sławę zaczyna jednak coraz więcej kosztować. 42
  • Cichy zabójca 10 mar 2013, 20:00 Zaginięcie małżeństwa Drzewińskich to jedna z bardziej zagadkowych spraw, przyrównywana do porwania i zabójstwa Krzysztofa Olewnika. Tak samo jak w tamtym śledztwie, i w tym doszło do wielu zaniedbań ze strony policji i prokuratury. 46
  • CBŚ jest kobietą 10 mar 2013, 20:00 Służbowych glocków i kajdanek nie noszą na staŁe. Nie muszą. Od siły fizycznej wyżej cenią intelekt i techniki perswazyjne. Na co dzień oglądają najbrzydsze strony świata. Wsadzają za kraty mafijnych bossów, pedofilów i handlarzy ludźmi. 48
  • Ludzki czołg z radomia 10 mar 2013, 20:00 Był zezowaty, więc musiał walczyć o uznanie. I tak walka weszła w krew Łukaszowi Jakóbiakowi, autorowi internetowego programu „20 m 2 Łukasza”. 52
  • O Polkę niepodległą! 10 mar 2013, 20:00 Biedny ten nasz orzeł – myślę sobie – niby taki dumny, a zawsze w rękach albo wrzeszczącej męskiej młodzieży, albo milczących weteranów. Między hucpą a klęską. 55
  • To nie są narodowcy 10 mar 2013, 20:00 Współcześni tak zwani narodowcy, rzekomo broniący ojczyzny, nie są narodowcami. To tylko nienawistna prawica, która z piękną romantyczno-liberalną ideą narodu nie ma nic wspólnego. 56
  • Grube jest piękne 10 mar 2013, 20:00 Ważysz za dużo? Nie ma takiej możliwości! Jeśli polubisz siebie, inni też cię docenią i pokochają. Kilogramy nie mają nic do rzeczy – zapewniają kobiety dużych rozmiarów. 58
  • Umarł król, niech żyje kult 10 mar 2013, 20:00 Hugo Chavez przegrał walkę z rakiem. Skończyła się rewolucja, której nigdy nie było. 62
  • Wybory klanowe 10 mar 2013, 20:00 W najważniejszych wyborach w historii wolnej Kenii nie chodzi o to, kto wygra, tylko o to, czy uda się uniknąć rzezi. 66
  • Jak wybiera się papieża 10 mar 2013, 20:00 Prawdziwe konklawe zaczyna się długo przed wejściem kardynałów do Kaplicy Sykstyńskiej. W tym roku watykańska machina wyboru nowego papieża pracuje na najwyższych obrotach. 68
  • To nie piekarnia 10 mar 2013, 20:00 To, że kardynałowie nie spieszyli się z wyznaczeniem daty nowego konklawe, to sygnał bardzo optymistyczny. Do szczęścia brakuje już tylko tego, by się dowiedzieć, jak widzą stojące teraz przed Kościołem problemy. Purpuraci wzięli... 71
  • Najbogatszy polski profesor 10 mar 2013, 20:00 Ze swoim rolls-royce’em, posiadłością w Zurychu i milionami na koncie Janusz Filipiak przeczy teoriom o biedzie w polskiej nauce. Tyle że nie dorobił się na uczelni. 72
  • Latające oko z mazowsza 10 mar 2013, 20:00 Z małej firmy pod Warszawą stworzył giganta zbrojeniówki. Największe armie świata robią zakupy w firmie Piotra Wojciechowskiego, a wyprodukowane przez nią drony latają nad Afganistanem. 76
  • Dym o szarą strefę 10 mar 2013, 20:00 Kiedy rząd podnosi akcyzę na papierosy lub alkohol, podcina gałąź, na której siedzi. Wraz z rosnącą ceną legalnych używek rośnie też szara strefa. Ta rocznie okrada budżet państwa na kilka miliardów złotych. 78
  • Miałem fart 10 mar 2013, 20:00 Buntownik, szczęściarz, cwaniak? Mateusz Kościukiewicz nie lubi o sobie mówić. Dla nas zrobił wyjątek. Kilka dni przed premierą „Baczyńskiego”, w którym gra główną rolę. 80
  • Sukces Katalończyka 10 mar 2013, 20:00 W Polsce jego powieść „Wyznaję” stała się bestsellerem w dniu premiery. Wcześniej nikt o nim u nas nie pisał, nikt go nie tłumaczył. Kim jest Jaume CabrÉ? 84
  • Kabareciarze starej daty 10 mar 2013, 20:00 Są uznawani za klasyków kabaretu i wciąż mają wiernych fanów. Kabaret Moralnego Niepokoju wydał właśnie zbiór swoich skeczy – „Pogoda na suma”. 86
  • Mroki Nowego Jorku 10 mar 2013, 20:00 Gwiazdorska obsada, zagadka sensacyjna i mroczne miasto. Allen Hughes we „Władzy” sięga po sprawdzony przepis na kino rozrywkowe. Billy Taggard był policjantem, ale w jednej z akcji zastrzelił człowieka i musiał oddać odznakę.... 88
  • TOP 10 kino 10 mar 2013, 20:00 1. „Daję nam rok” , reż. Dan Mazer, ITI Cinema 2. „Syberiada polska” , reż. Janusz Zaorski, Kino Świat 3. „Zambezia” , reż. Wayne Thornley, Kino Świat 4. „Last Minute” , reż. Patryk Vega, Ent... 88
  • Portret potrójny 10 mar 2013, 20:00 „Miłość” Sławomira Fabickiego wycieńcza emocjonalnie. Tomasz i Maria są młodym, szczęśliwym małżeństwem, spodziewają się dziecka. Kobietę napastuje przełożony – burmistrz miasta. Raz traci nad sobą kontrolę.... 88
  • Za kółkiem 10 mar 2013, 20:00 „Mama i ja” to komedia oparta na znanym schemacie: dwoje skrajnie odmiennych bohaterów zamkniętych na małej przestrzeni. Tutaj matka i syn przemierzają samochodem USA. Jednak film Anne Fletcher ma jedną bombę. To powrót na duży... 88
  • TOP 10 muzyka 10 mar 2013, 20:00 1. „!To!” , Strachy na Lachy, SP Records, Olesiejuk 2. „Push the Sky Away” , Nick Cave and the Bad Seeds, Kobalt Label Services/Mystic Productions 3. „Passione” , Andrea Bocelli, Universal/Universal Music PL 4.... 89
  • Wiecznie młoda 10 mar 2013, 20:00 Fantastyczna wokalnie, lekko soulująca płyta z minimalistycznym, ale nowoczesnym aranżem. Utwór otwierający pokazuje Lanie Del Rey miejsce w szeregu. Nowa wersja „Downtown” pozwala już nie mieć wątpliwości – to Petula... 89
  • Dzieło skończone 10 mar 2013, 20:00 Znany z nowatorskich pomysłów islandzki tercet zaproponował przed rokiem 16 filmowcom stworzenie obrazów do piosenek z ich albumu „Valtari”, demokratycznie proponując im ten sam budżet i w żaden sposób nie ingerując w wizję... 89
  • TOP 10 książka 10 mar 2013, 20:00 1. „Wyznaję” , Jaume Cabré, Marginesy 2. „Gogol w czasach Google” , Wacław Radziwinowicz, Agora 3. „Miłość z kamienia” , Grażyna Jagielska, Znak 4. „Pięćdziesiąt twarzy Greya” , E.L. James,... 89
  • Parę stacji od miasta 10 mar 2013, 20:00 To nie są reportaże. Ale też nie fikcja. Trudno powiedzieć, co to takiego. Chyba po prostu opowieści – zasłyszane i żmudnie odtworzone przez Marcina Kołodziejczyka historie z życia Polski napiętnowanej literą B, Polski oddalonej o... 89
  • Bez prężenia muskułów 10 mar 2013, 20:00 Muszę się do czegoś przyznać. O ile lubię amerykańskie kryminały, o tyle nie cierpię amerykańskich thrillerów. Ech, ci prostoduszni, emerytowani marines ratujący świat przed globalnym spiskiem albo islamską nawałnicą –... 89
  • Serwuje Karolina Korwin Piotrowska 10 mar 2013, 20:00 Niech Janowski publicznie spali zdjęcie byłej narzeczonej. Może pomoże. 90
  • Okno na poddaszu 10 mar 2013, 20:00 Okna na poddaszu w większym stopniu niż te w innych pomieszczeniach decydują o komforcie mieszkania. Ich jakość, kształt i konstrukcja mogą zniwelować mankamenty takich wnętrz. 92
  • Mniej znaczy więcej 10 mar 2013, 20:00 Kryzys ostatnich lat ma olbrzymi wpływ na to, co i jak się projektuje. Czołowi projektanci i firmy pokazują skromniejsze kolekcje, ale bardziej przemyślane pod względem wzorniczym, nastawione na innowacyjne rozwiązania. 96
  • Od W-11 do Szpitala 10 mar 2013, 20:00 Telewizja zmienia się na naszych oczach. Gatunki ewoluują, jedne programy wypierają inne, ostatecznie o tym, co popularne, przecież zawsze decyduje widz. A co widz chce dziś oglądać? 98
  • Dzieje grzechu 10 mar 2013, 20:00 Jadę ul. Żeromskiego i słucham z obyczajową trwogą „Dziejów grzechu”. Pisarz był blisko z Tuwimem i bardzo go cenił, była to więc serdeczna kpina, kiedy mówił: „Tuwim tak się wgryzł w polski język, tak się... 100

ZKDP - Nakład kontrolowany