Głaskanie niemieckiego smoka

Głaskanie niemieckiego smoka

Możemy to nazwać polityką suwerenności, czy jak woli prezydent Andrzej Duda – „korektą” w naszych relacjach międzynarodowych. Ale każda nowa doktryna polskiej polityki zagranicznej będzie musiała zaczynać się i kończyć na relacjach z Niemcami. To one kontrolują dziś wszystkie zawory bulgocącego kotła europejskiej polityki.

Pomysł, jaki prezydent Duda będzie miał na kształtowanie stosunków z naszymi zachodnimi sąsiadami i zręczność naszej dyplomacji, zdefiniują miejsce Polski w Europie. Może i zabrzmi to podniośle, ale będzie to też niezmiernie ważne dla bezpieczeństwa i kształtu przyszłej Europy. Wielki europejski projekt powstał po to, żeby zeuropeizować Niemcy. Po II wojnie zachodnie mocarstwa doszły do wniosku, że nie wystarczy upokorzyć Berlin. Niemców trzeba obłaskawić, muszą się wtopić w inne narody. Dziś mamy wrażenie, że to Europa wtopiła się w Niemcy i coraz bardziej działa pod dyktando Berlina niż w harmonii z nim.

NOWY HEGEMON

Unia Europejska, do jakiej przystępowaliśmy 11 lat temu, powstała wzdłuż osi Berlin – Paryż. Tradycji francuskiej demokracji i z drugiej strony – niemieckiego cudu gospodarczego. Razem te dwa narody tworzyły siłę napędową dalszej integracji. Rok 1990 i zjednoczenie Niemiec zakłóciły równowagę. Dalsza ekspansja Unii na wschód, a zwłaszcza na terytorium Polski, zapewniły Niemcom uprzywilejowane miejsce w Europie. Geopolityczna stolica kontynentu z unikalnym dostępem do ogromnego rynku i taniej siły roboczej. Coś, co kolejne rządy w Berlinie wykorzystały po mistrzowsku. Po kryzysie 2009 r. proces przyspieszył. Oś Berlin – Paryż straciła na znaczeniu. Francja uginała się pod ciężarem rosnącego deficytu i bezrobocia. Wszystkie inne kanały współpracy, jak Grupa Wyszehradzka, czekały na niemiecką inicjatywę. W Berlinie rodziły się wszystkie nowe koncepty integracyjne i inicjatywy zmian w strukturach europejskich. Niemcy były jedynym państwem strefy euro stymulującym wzrost gospodarczy. Kryzys spowodował, że Europa tak naprawdę jedzie dziś na tym jednym silniku. Kraje nowej Europy, z Polską na czele, znalazły się w ścisłej zależności od niemieckich sukcesów. Chętnie mówimy o naszym wzroście gospodarczym i zielonej wyspie, ale dla niemieckiej Europy jesteśmy ważnym zapleczem produkcyjnym, ogromnym rynkiem zbytu i przestrzenią inwestycyjną dla zaawansowanych niemieckich produktów.

BERLIŃSKI FLIRT TUSKA

W Polsce okres europejskiej ekspansji Niemiec zbiegł się w czasie z rządami koalicji PO-PSL. Na doskonałych relacjach z Berlinem Donald Tusk oparł całą swoją politykę zagraniczną. Zarówno rozwój gospodarczy, jak i relacje z resztą świata. Co zresztą Niemcy skwapliwie wykorzystały, poszerzając swoje wpływy w Polsce. Dotyczy to nie tylko gospodarki, lecz także myślenia o ustawodawstwie, o wdrażaniu unijnych regulacji i zachowania w ramach samej UE. Niemiecki kapitał rozlał się nad Wisłą. Na dobre i na złe, dotykając niemal wszystkich branż. Z jednej strony oferując nam nowe technologie, ale z drugiej większe uzależnienie społeczno-polityczne. Niemieccy wydawcy stali się równorzędnym graczem na polskim rynku opinii. Niestroniącym od kształtowania linii redakcyjnej, gustów i potrzeb polskich czytelników. Dość unikalna w świecie, tak głęboka infiltracja rynku wydawniczego przez obcy kapitał charakterystyczna jest nie tylko dla Polski, lecz także dla wszystkich postsowieckich państw Europy Środkowej.

Uzależnieniem od Niemiec Donald Tusk płacił za spokój, miejsca pracy, pomoc w ściąganiu unijnych funduszy. Oś Warszawa – Berlin była istotą polityki zagranicznej. Nasza współpraca miała uwiarygodniać Polskę w Europie. Nie tylko szeroko otworzyć drzwi do europejskich instytucji, lecz także stworzyć ideologiczną osnowę ugrupowania

Tuska. Podziału na nowoczesną, przedsiębiorczą część społeczeństwa kroczącą do Europy i tych, którzy chcieli nas cofnąć z powrotem do zaścianka – w orbitę Moskwy. To wygodniejszy podział dla rządzących niż powiedzieć, że społeczeństwo dzieli się na tych, którym powiodło się w transformacji, i tych, którzy zostali pominięci. Alternatywa jest fałszywa i podział został zakwestionowany w wyborach prezydenckich, ale wspominam o tym, żeby podkreślić, jak ważna była dla Tuska proniemiecka doktryna. Uwiarygodnienia go w świecie, ale i w kraju. Na co dzień nie zdajemy sobie z tego sprawy, jak bardzo nią przesiąkliśmy – zarówno na szczeblu kancelarii premiera, jak i poszczególnych ministerstw czy władz samorządowych. Dziś trudno sobie wyobrazić podejmowanie decyzji, które mogłyby być nie w smak politykom czy niemieckim koncernom. Doskonale obserwujemy to na przykładzie polityki energetycznej, uzależnionej od wizji Berlina. Planów budowy autostrad, które na zachodzie Polski konkurowałyby z niemieckimi. Coraz częściej musimy się godzić z tym, że Niemcom wolno więcej. To za sprawą Angeli Merkel NATO nie zdecyduje się na rozmieszczenie amerykańskich wojsk w Polsce. A amerykański Kongres odmówił rozmieszczenia na stałe baterii Patriot. Prezydent Komorowski z dumą mówił o porozumieniu na magazyny sprzętowe dla amerykańskiej armii w Polsce. Pewnie i to dobre, ale to tylko zaplecze logistyczne, a nie armia. Prezydent Duda wiąże pewnie spore nadzieje ze zbliżającą się zmianą w Białym Domu, ale warto pamiętać, że Republikanie w kwestii rozmieszczenia wojsk w Polsce również chcą zdawać się na decyzje NATO – patrz Niemcy. I to może być pierwszy raz w powojennej historii, że najkrótsza droga do Pentagonu również prowadzi przez Berlin.

BRUKSELA JAK ŚWIECKI WATYKAN

Kryzys grecki uświadomił skalę niemieckiej hegemonii. Determinację Berlina do realizowaniaswojej wizji Europy. Nawet jeżeli oznacza to wykręcanie rąk mniejszym i słabszym rządom. Włochy, Hiszpania, Francja, a ostatnio nawet Holandia – coraz częściej i głośniej mówią o koniecznej dywersyfikacji władzy. Większej przejrzystości wewnątrz eurobiurokracji i zwiększenia wpływu wyborców na najważniejsze decyzje polityczne. Brytyjczycy z kolei nie ustają w szukaniu w Europie narodów gotowych porzucić unię polityczną na rzecz wspólnego rynku „wolnych państw”. Brytyjska dyplomacja, przez lata bezradna wobec bardzo bliskich relacji Polski z Niemcami, teraz zdaje się szeroko uśmiechać do PiS i nowego prezydenta. Nic dziwnego, że Londyn obok Berlina i Paryża ma być jedną z pierwszych stolic, które odwiedzi Duda.

Zupełnie inaczej naszą przyszłość widzi niemiecki minister finansów, jedna z najpotężniejszych postaci w Europie. Wolfgang Schäuble chce, żeby rządy dobrowolnie zrzekły się kontroli nad swoimi budżetami. Bernard Coure z Europejskiego Banku Centralnego w wywiadzie dla „Le Monde” poszedł dalej, zaproponował, żeby wszyscy europejscy przywódcy „zostali uwolnieni od jakiejkolwiek zależności od rodzimego elektoratu”. Co, jak twierdzi, ułatwiłoby euroelitom podejmowanie decyzji w interesie „wielkiego projektu”, „unijnej solidarności”, a nie narodowych interesów. Bruksela przypominałaby świecki Watykan. Strukturę zamkniętą i całkowicie niezależną od lokalnych władz. Rzecz w tym, że wierni katoliccy mają wybór, a obywatele stają się zakładnikami narzuconych elit. Biorąc pod uwagę wpływ, jaki na europejskie finanse i struktury ma Berlin, musielibyśmy założyć, że powstanie model państwa totalnego pod silną kuratelą Niemiec.

TRUDNE MIĘDZYMORZE

Prezydent Duda chce oprzeć polską politykę zagraniczną na mocnych relacjach z wieloma państwami. Wspomina o konieczności wzmocnienia relacji z krajami Europy Środkowej. I ma rację, mówiąc, że to naturalny kierunek polskich ambicji politycznych. Idea nie jest nowa i nie wymaga głębokich analiz geopolitycznych. Wystarczy popatrzeć na mapę Europy, na strukturę PKB, żeby wiedzieć, że powinniśmy ze sobą ściśle współpracować. Pamiętajmy jednak, że dziś kraje Europy Środkowej mają coraz mniej wspólnych interesów. W każdym z państw zmieniają się koalicje, partie i ideowe sympatie. I tak twarde stanowisko Polski w sprawach Rosji będzie trudne do pogodzenia z postawami niektórych rządów.

Węgry, z mocno izolowanym Orbánem, wielokrotnie wyciągały do nas rękę. Ale ich braterskie relacje z Putinem mocno to utrudniają. Jarosław Kaczyński odmówił spotkania z premierem Węgier podczas jego wizyty w Warszawie. Pod tym względem rzecz może być jeszcze trudniejsza w przypadku Słowacji. Prorosyjska postawa premiera Fico i ogromne uzależnienie jego kraju od Moskwy praktycznie uniemożliwiają stworzenie szerokiego programu współpracy. Rozmaicie rozkładają się również te sentymenty w Bułgarii i Rumunii. To oznacza, że prezydent Duda będzie musiał bardziej zogniskować współpracę regionalną. Mała szansa, żeby udało się szybko wypracować wspólną linię w sprawie Ukrainy. Mało który kraj Europy Środkowej podziela nasz entuzjazm dla oderwania Ukrainy od Rosji. Współpraca powinna wykorzystywać istniejące już mechanizmy stworzone na potrzeby połączeń gazowych północ – południe. Od Bałtyku po Adriatyk. Koncentrując się dalej na budowie interkonektora gazowego z Ukrainą i dalszych transferach na zachód, możemy pewnie więcej uzyskać dla wzmocnienia Ukrainy, niż domagając się jej szybkiej ścieżki wejścia do UE czy NATO, na co z pewnością nie zgodzi się Merkel. Nowa Realpolitik oparta na stopniowym zwiększaniu wzajemnych zależności i budowie gospodarczej siły będzie mozolną, ale pewnie najlepszą z możliwych, jaką może obrać Duda.

Ważniejsze jest pozyskiwanie sojuszników dla konkretnych projektów, a nie dla sztywnych umów na kruchym papierze. Doskonałą płaszczyzną współpracy może być polityka imigracyjna. Twarda postawa Polski w sprawie przyjmowania uchodźców z Afryki pokrywa się ze stanowiskiem Węgrów, Bułgarów czy Rumunów. Ostatnie zamieszki w Czechach i zdecydowana postawa rządu przy rozbijaniu buntu w obozie dla uchodźców pokazują, że wkrótce wszyscy znajdziemy się po tej samej stronie barykady, jeżeli chodzi o niezwykle liberalną politykę UE wobec nielegalnej imigracji. I próbę akomodacji uchodźców w Europie Środkowej.

NOWY POMYSŁ NA SOJUSZ

Kryzys na wiele lat zatruł relacje Niemiec z Europą i Europy z Niemcami. Napięcia, niezależnie od sytuacji gospodarczej, będą narastały. Prezydent Duda będzie musiał zaproponować nam zupełnie inny pomysł na relacje z zachodnim sąsiadem. Nie tylko z uwagi na nowe otwarcie polityczne i tradycyjnie zbyt bliskie relacje Niemiec z Rosją, lecz także z uwagi na układ sił w samej Europie. Zachodnie media relacjonujące zaprzysiężenie nowego prezydenta szczególną uwagę zwracały na możliwy zwrot w polskiej polityce zagranicznej. „Centralnym pytaniem są przyszłe stosunki z sąsiadami – z Niemcami” – pisał tygodnik „The Economist”. Jak zmienić wzajemne relacje bez narażania relacji wewnątrz NATO?

Jak korzystać z tego, co najlepsze w relacjach z Niemcami, nie antagonizując jednocześnie potężnego sąsiada? Jak wzmacniać nasz potencjał gospodarczy i zarazem zwiększyć naszą niezależność? Jak wzmacniać niezależność polskich mediów czy polskiego kapitału w sektorze bankowym, bez narażania naszej konkurencyjności na szwank? Jak utrzymać się w centrum europejskiej sceny politycznej, ale nie być wykorzystywanym w grze Berlina przeciwko stolicom domagającym się bardziej demokratycznej Unii? Ułożenie relacji z Berlinem będzie czymś więcej niż tylko składową naszej polityki zagranicznej. Czy nam się to podoba, czy nie – to pozostanie istotą naszej racji stanu.�

©� WSZELKIE PRAWA ZASTRZEŻONE

Okładka tygodnika WPROST: 33/2015
Więcej możesz przeczytać w 33/2015 wydaniu tygodnika „Wprost”
Zamów w prenumeracie lub w wersji elektronicznej:
 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 33/2015 (1692)

  • Rządowa rejterada 9 sie 2015, 20:00 Urok polityki polega na podejmowaniu fatalnych decyzji, za które rządzący nie muszą płacić, ale mogą zachować korzyści. Żadna inna definicja rządzenia nie tłumaczyłaby bonanzy regulacji i ostatnich uchwał gabinetu premier Kopacz. Nie... 3
  • SKANER 9 sie 2015, 20:00 KONIEC TURYSTYKI HABILITACYJNEJ Zdobyte na Słowacji Habilitacje oraz profesury uzyskane na Słowacji nie będą w Polsce uznawane z urzędu. Nowa międzynarodowa umowa w tej sprawie ma zostać podpisana jesienią – poinformowało w miniony... 5
  • Zdarzyło się jutro 9 sie 2015, 20:00 Partia „Bóg zapłać” i dudakapitalizm, czyli co w najbliższych dniach zdarzyć się (raczej) nie może. 7
  • 6 sierpnia Andrzej Duda przejął oficjalnie urząd prezydenta 9 sie 2015, 20:00 Na Zamku Królewskim odebrał odznaki Orderu Orła Białego i Krzyża Wielkiego Orderu Odrodzenia Polski. Na ulicach Warszawy witało go kilkadziesiąt tysięcy ludzi, 45 tys. uczestniczyło w rozmowie z nim na Facebooku 8
  • Kto uziemił śmigłowce 9 sie 2015, 20:00 Ministerstwo Obrony Narodowej mogło sfałszować wynik przetargu na śmigłowiec – ustalił „Wprost”. Komisja przetargowa potwierdziła nieprawdę. Urzędnicy zwlekają z podjęciem rozmów offsetowych z Francuzami. Z naszych informacji wynika, że coraz więcej osób chce... 10
  • O tym, czego nie widać 9 sie 2015, 20:00 Dyskusja o polityce gospodarczej prowadzona w przedwyborczym okresie koncentruje się na tym, co widać. Licytacja na obietnice wydatkowe między partiami nie ma końca. Państwo ma dać, zagwarantować, a najchętniej zdjąć z firm i osób... 14
  • Rzecz o paleniu. Pieniędzy 9 sie 2015, 20:00 Za chwilę będziemy mieli szopkę pt. „Referendum”. Byłoby to może i śmieszne, gdyby nie koszt – podatnik za wygłup Bronisława Komorowskiego zapłaci 100 mln zł! Nikt nie protestuje przeciw najdroższemu i najbardziej... 14
  • Głaskanie niemieckiego smoka 9 sie 2015, 20:00 Możemy to nazwać polityką suwerenności, czy jak woli prezydent Andrzej Duda – „korektą” w naszych relacjach międzynarodowych. Ale każda nowa doktryna polskiej polityki zagranicznej będzie musiała zaczynać się i kończyć na relacjach z Niemcami. To one... 15
  • Kancelaria czterdziestolatków 9 sie 2015, 20:00 Ludzie, którzy będą otaczać Andrzeja Dudę, to zupełnie inne pokolenie niż ministrowie Bronisława Komorowskiego. Ta zmiana generacji oznacza zmianę sposobu myślenia. 18
  • Ciało obce 9 sie 2015, 20:00 Roman Giertych ma posłużyć Platformie do walki z PiS, ale wcześniej pogrzebie jej wizerunek. 20
  • Bój to jest ich ostatni 9 sie 2015, 20:00 Lewica szykuje się do ostatniego starcia pod wspólnym sztandarem. W Zjednoczonej Lewicy nie ma jednak ani miłości, ani solidarności. 22
  • Będę miała piękną wieś 9 sie 2015, 20:00 Zbigniew Stonoga, kontrowersyjny przedsiębiorca, który ujawnił w internecie protokoły ze śledztwa w sprawie afery taśmowej, zamierza startować jesienią do Sejmu. Do kandydowania ze swojej listy namówił byłą posłankę Samoobrony Danutę Hojarską. 24
  • Po moim trupie 9 sie 2015, 20:00 Albo ten wyrok zostanie skasowany, albo włożę sobie granat do ust, pójdę do tego wydziału i dokonam wyroku na sobie, i tych moralnych prostytutkach – mówi Zbigniew Stonoga, przedsiębiorca. 25
  • Wyrzuć solniczkę 9 sie 2015, 20:00 Do właściwego funkcjonowania organizmu potrzebujemy 1 g soli dziennie. Światowa Organizacja Zdrowia dopuszcza w diecie zdrowego człowieka 5 g soli dziennie, czyli łyżeczkę. Tymczasem przeciętny Polak zjada dziennie 10-15 g soli. 26
  • Szczupłe jest zdrowe 9 sie 2015, 20:00 Jesteś tym, co jesz. 27
  • Ze śledziem i kapustą przez życie! 9 sie 2015, 20:00 Zdrowe odżywianie jest możliwe pod każdą szerokością geograficzną! Nie narzekajmy, że Grecy mają lepiej, bo: ryby, owoce morza i oliwa. Nasz rodzimy śledź jest pełną zdrowych tłuszczów rybą, a kapusta, ziemniaki i jabłka to bomby witaminowe. Sekret zdrowia to umiar. 30
  • Podróż marzeń 9 sie 2015, 20:00 To, że świat zmalał i pieniądze zawiozą nas w każdy zakątek globu, nie oznacza, że sławni i bogaci nie mają podróżniczych marzeń. Dokąd chcieliby pojechać, gdyby mieli czas, bo fundusze nie są tu przeszkodą? 36
  • Janusze biznesu 9 sie 2015, 20:00 Zawsze bawią mnie narzekania wrażliwych społecznie publicystów na panujący w Polsce straszny, „neoliberalny” kapitalizm. Dziki, krwiożerczy, bez zasad. Jak bardzo rozmijające się z rzeczywistością są tego typu opisy,... 39
  • Zidiocenie 9 sie 2015, 20:00 Postępujące zidiocenie polskich mediów jest faktem” – ogłosił publicznie ekspert medialny, komentując zamierzenia nowego prezesa TVP. Dodał, że używany często termin „tabloidyzacja” to eufemizm. Zapewne wiedział,... 39
  • Pierwszy dzwonek, kolejne zmiany 9 sie 2015, 20:00 Zwiększona liczba pierwszaków, wszystkie sześciolatki w szkołach, darmowe podręczniki dla czterech roczników uczniów, sklepiki bez śmieciowego jedzenia i nowe kryteria oceniania na lekcjach WF. Te zmiany przyniesie najbliższy rok szkolny. 40
  • KGHM kusi obcych drapieżców 9 sie 2015, 20:00 Spadające ceny miedzi oraz horrendalnie wysoki podatek od kopalin mocno uderzyły w KGHM i kurs jego akcji. Największa polska firma, snująca plany międzynarodowej ekspansji, sama może zostać przejęta. 42
  • Wojny autobusowe 9 sie 2015, 20:00 Założyć stowarzyszenie, złożyć protest i zablokować trasę autobusu – w ten sposób małe firmy przewozowe wykaszają swojego największego konkurenta. Polski Bus na tej wojnie traci już ćwierć miliona złotych miesięcznie. 46
  • Węglowy topielec na plecach energetyki 9 sie 2015, 20:00 Rząd PO-PSL zagonił koncerny energetyczne PGE i Energa i gazowego potentata PGNiG do pomocy walczącej o przetrwanie Kompanii Węglowej. Strategia „po nas choćby potop” ma zapewnić do wyborów spokój w górnictwie. 48
  • Polski konflikt pokoleń 9 sie 2015, 20:00 Milenialsi,pokolenie Y. W socjologii i publicystyce tworzone są coraz to nowsze terminy na określenie młodych ludzi urodzonych pod koniec XX w., którzy w dorosłe życie weszli w XXI w. A wedle statystyk bezrobocia start ten nie jest łatwy.... 50
  • Po co nam młodzi 9 sie 2015, 20:00 Kilka miesięcy temu, tuż po wyborach samorządowych, chciałem zatrudnić w urzędzie młodych mieszkańców naszego miasta i zaprosić ich do wspólnego realizowania ambitnego i rozwojowego programu. Okazało się, że nie ma na to szans. Aby... 50
  • Gmina przyjazna biznesowi 9 sie 2015, 20:00 Rozwój gminy nierozerwalnie jest związany z jakością życia mieszkańców. To jeden z czynników, który może przyciągać inwestorów. 52
  • Unia pomoże załatać dziury w energetyce 9 sie 2015, 20:00 Środki dla sektora energetyki Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko zostaną przeznaczone na projekty wspierające budowę gospodarki niskoemisyjnej lub na bezpieczeństwo energetyczne - mówi Ilona Antoniszyn-Klik, podsekretarz stanu w Ministerstwie Gospodarki 57
  • Zarobić na e-mailu 9 sie 2015, 20:00 W dziesięć lat stworzyli firmę, która wysyła 1,5 mld e-maili miesięcznie i ma kilkadziesiąt milionów złotych przychodu rocznie. 58
  • HOSSA BESSA 9 sie 2015, 20:00 Bankowy pomór To był czarny czwartek dla banków notowanych na warszawskim parkiecie. Po tym, jak z Sejmu gruchnęła wiadomość, że posłowie jednak przegłosowali plan pomocowy dla frankowiczów, akcje banków, które udzielały najwięcej... 58
  • Talibowie Izraela 9 sie 2015, 20:00 Żydowscy ekstremiści już nie tylko krytykują liberalnych współobywateli, ale poszli na otwartą wojnę ze świeckim rządem. 60
  • Oblężenie niemieckiej twierdzy 9 sie 2015, 20:00 Niemcy są drugim po USA wymarzonym celem imigrantów. Jednak tylko mniejszość z nich to uchodźcy z regionów wojen. Większość szuka lepszego życia. 63
  • Bogaty jak Chińczyk 9 sie 2015, 20:00 Rosnący szybko legion chińskich milionerów oddawał się nowobogackim fanaberiom. Do czasu wielkiej akcji antykorupcyjnej prezydenta Xi Jinpinga. 66
  • Fałszywy marsz weselny 9 sie 2015, 20:00 Czy ostateczne uznanie małżeństw jednopłciowych otworzy w Stanach Zjednoczonych dyskusję na temat legalizacji poligamii? 68
  • Imperium Barbie 9 sie 2015, 20:00 Przed laty każda mała dziewczynka marzyła o własnej lalce Barbie. Dziś oprócz tego, co kilka miesięcy żąda od rodziców kolejnej płyty DVD z ulubioną bohaterką na płycie lub biletu do kina. Na ekrany wchodzi właśnie „Barbie: Rockowa księżniczka” – 30.... 70
  • Nieświęty Włodzimierz 9 sie 2015, 20:00 Mordował, gwałcił i składał ofiary z ludzi. Oto święty, którego Rosjanie podkradli Ukraińcom, by zrobić z niego patrona swojej państwowości. 73
  • Nie tylko dla dorosłych 9 sie 2015, 20:00 Danielle Steele jest królową romansów dla dorosłych, a John Green dla młodzieży. Jego „Papierowe miasta” są numerem 1 na polskiej liście bestsellerów książkowych, a ich ekranizacja ma szansę stać się jednym z najpopularniejszych filmów roku. 76
  • Genom z gwizdka 9 sie 2015, 20:00 Dzięki nowej technologii badań DNA będzie można odczytywać kod genetyczny otaczających nas żywych organizmów w każdym miejscu na ziemi. Nawet bez specjalistycznego przygotowania. Genetyka się demokratyzuje. 78
  • Winne podróże 9 sie 2015, 20:00 Od winnicy do winnicy – oto jak najlepiej zwiedzać Lubuskie. Jedyne pytanie: kto będzie kierowcą? 80
  • Grünberg 9 sie 2015, 20:00 Przez setki lat był to niemiecki okręg winiarski. Słynący z młodych kwasiorów, a potem z całkiem sensownych win musujących. Ale w okolice Zielonej Góry turyści nie pielgrzymowali jedynie dla trunków. Jeszcze 70 lat temu był to region z... 82
  • Gdy utracisz plastik 9 sie 2015, 20:00 Podczas wakacyjnych wojaży większe niż na co dzień staje się ryzyko utraty karty płatniczej, np. zgubienia czy kradzieży. Dlatego zawsze należy być dobrze przygotowanym na taką ewentualność. 85
  • Budapeszt nieoczywisty 9 sie 2015, 20:00 Oglądany z góry Gellérta Budapeszt jest piękny, choć nieco sztampowy. Dlatego odwiedzając go, warto nieco zboczyć z głównych szlaków turystycznych. 86
  • Lato z fantazją 9 sie 2015, 20:00 Elfy czy hobbity mogą być interesującym wakacyjnym towarzystwem. Wydawcy uraczyli nas nie tylko nowościami, lecz także wznowieniami klasyki fantasy. 92
  • Kalejdoskop kulturalny 9 sie 2015, 20:00 MUZYKA Piotr Metz Opera w stylu punk TO MOŻE BYĆ PŁYTA ROKU To coś w rodzaju punk opery z chwytliwymi melodiami, przypominającej trochę napisaną przed ponad 40 laty „Quadrophenię” The Who, traktującą o problemach dojrzewania.... 94
  • Arogancja PO buczeniem pisana 9 sie 2015, 20:00 Zabuczeli. Można by nawet jakoś zrozumieć, że posłowie Platformy Obywatelskiej wydają z siebie dźwięki dezaprobaty, gdy orędzie wygłasza prezydent, który pokonał ich kandydata. Ale trudno zrozumieć, że buczą w momencie, gdy Andrzej... 98

ZKDP - Nakład kontrolowany