NATO idzie na wschód

NATO idzie na wschód

Moskwa już wie, że NATO przesunie wojska na wschodnią granicę Polski. Czy przed szczytem w Warszawie czeka nas seria putinowskich prowokacji?

Koniec lutego. Warszawska ambasada jednego z największych europejskich mocarstw. Kolacja na cześć ministra przebywającego na konferencji w Polsce. Po deserze ambasador bierze na bok panią minister i wpływowego polskiego polityka. Bez dłuższego wprowadzenia oznajmia, że decyzja w sprawie stacjonowania naTO- -wskich wojsk na wschodniej flance już zapadła. Chwilę tłumaczy, jak mogą wyglądać procesy decyzyjne, co jeszcze musi być uzgodnione na szczycie w Warszawie, i kończy ostrzeżeniem, żeby polski rząd między marcem a czerwcem nie zrobił nic, co dałoby europejskiej lewicy amunicję i argumenty do ręki.


Każda epoka ma swoją własną terminologię wojskową. W czasach zimnej wojny Zachód stosował wobec Rosji metodę odstraszania. Dziś głównodowodzący sił naTO w Europie mówi o „nakłuwaniu” rosyjskiego pierścienia wokół paktu. – Rosja stworzyła bardzo gęsty system stref objętych zakazem wstępu, które ograniczają naszą swobodę ruchu. Powinniśmy zainwestować w środki, które pozwolą nam przełamać ten system – mówił w ubiegłym tygodniu generał Philip Breedlove, przekonując komisję sił zbrojnych Senatu USA do czterokrotnego zwiększenia wydatków na wzmocnienie obecności amerykańskiej w Europie Środkowej.

Pieniądze mają być przeznaczone m.in. na modernizację wojskowych magazynów, portów i lotnisk, które zapewniłyby możliwość przerzucenia i utrzymania w Polsce, Rumunii czy krajach bałtyckich ciężkiej brygady w pełnej gotowości bojowej. W tej kwestii działania już się rozpoczęły. Amerykanie wysłali bowiem do Europy 5 tys. t amunicji i sprzętu bojowego. To największy tego typu transport od czasu upadku muru berlińskiego. Z planowanych w budżecie Pentagonu 3,5 mld dolarów ma być również sfinansowana stała obecność wojsk USA w Europie Środkowej, o którą od dłuższego czasu zabiega Polska, ale także Litwa, Łotwa i Estonia. Obecnie wojska naTO pojawiają się w Polsce wyłącznie przy okazji ćwiczeń albo w ramach pokazowych przejazdów kolumn humvee i strykerów US Army, mających dodać otuchy sojusznikom obawiającym się wojny z Rosją. W rzeczywistości chodzi także o oswojenie cywilów z widokiem amerykańskich wojsk na polskiej ziemi.

Stąd przypadkowe rzekomo lądowania śmigłowców szturmowych Apache na polach rzepaku gdzieś na Kujawach czy black hawków w Wielkopolsce. Za pół roku takie widoki mogą być stałym elementem naszego krajobrazu. Poza pieniędzmi z USA potrzebna jest jeszcze polityczna zgoda europejskich członków NATO, ale jak udało nam się ustalić, porozumienie już jest.

Urabianie Sojuszu

– Sojusz wywiera presję na poziomie boksera wagi lekkiej, a powinna to być waga średnia, jeśli nie ciężka, bo to byłoby z pożytkiem dla Europy i całego Zachodu. W czasie zimnej wojny NATO było przygotowane do wojny, obronnej oczywiście, ale jednak wojny, lecz przestało działać w ten sposób – mówił w niedawnych wywiadzie dla „Financial Times” Jarosław Kaczyński, odnosząc się do mizernej jak dotąd reakcji na agresywną politykę Rosji. Próby zmiany tego stanu rzeczy rozbijały się dotąd o niechęć europejskich członków NATO do drażnienia Kremla. Pretekstem była zawarta w 1997 r. umowa z Rosją, która dała zgodę na ekspansję Sojuszu na teren dawnych państw wasalnych w Europie Środkowej w zamian za obietnicę nieumieszczania tam żadnych instalacji wojskowych. Każda wzmianka o zmianie tych postanowień traktowana była jak akt agresji wobec Rosji. Tyle że w obliczu wojowniczych zapędów Kremla argument ten stracił wiele ze swojej siły. Pakt znalazł sposób na formalne obejście zastrzeżeń Moskwy, proponując formułę „stałej obecności” wojsk NATO. Oznacza ona, że wschodnią flankę Sojuszu można wzmocnić bez konieczności budowy nowych baz. Wystarczy wykorzystać lokalną infrastrukturę wojskową.

Polska dyplomacja jeszcze za poprzedniej ekipy rządzącej próbowała uzyskać zgodę NATO na ten krok. Sprawy uległy jednak przyspieszeniu. Nowy rząd wykorzystał negocjacje w sprawie nowych warunków brytyjskiego członkostwa w Unii Europejskiej. W zamian za zgodę na ograniczenie części przywilejów Polaków na Wyspach Londyn obiecał wsparcie dla starań o wzmocnienie wschodniej flanki NATO. Nie było to zresztą specjalnie trudne, bo Wielka Brytania należy do najaktywniejszych obok USA i Kanady członków paktu północnoatlantyckiego. A do tego także jest krajem znajdującym się w otwartym konflikcie z Rosją. Najpoważniejszym przeciwnikiem planu wysłania wojsk NATO-wskich do Polski byli Niemcy, tradycyjnie nastawione na łagodzenie konfliktów z Rosją. Relacje rządu PiS z Angelą Merkel są bez porównania gorsze niż te, jakimi cieszyły się gabinety Donalda Tuska i Ewy Kopacz. Mimo to Polska nie zaniedbuje sposobności do pokazania, że solidarnie dba nie tylko o własne interesy. Oczywiście o zmianie polityki w sprawie imigrantów, która najbardziej ucieszyłaby Berlin, nie może być mowy, ale Polska stara się być aktywna na innych polach. Jeszcze w lutym minister obrony Antoni Macierewicz po spotkaniu z szefem Pentagonu Ashem Carterem poinformował, że Polska włączy się do walki z Państwem Islamskim w Syrii. To kierunek, na którym szczególnie zależy Niemcom, prowadzącym aktywną akcję dyplomatyczną związaną z kryzysem migracyjnym, mającym źródła w tym właśnie regionie. Co prawda zapowiedź udziału Polski w wojnie z ISIL skończyła się na wysłaniu na Bliski Wschód czterech F-16, ale w dyplomacji nawet takie gesty mają znaczenie, które można wykorzystać w negocjacjach.

Może się to także przydać w rozmowach z Francuzami, mającymi ambicję odgrywania ważnej roli w wojnie syryjskiej. Głos Francji w NATO waży tyle co zdanie Niemiec, stąd też ostrożne wycofywanie się Polski z zapowiedzi zerwania kontraktu na dostawy francuskich śmigłowców dla polskiej armii. Minister Macierewicz od początku swojego urzędowania w MON zapowiadał zrewidowanie kontraktu uznawanego za krzywdzący dla polskich firm, jednak w ostatnich tygodniach pojawiły się sygnały o kompromisowym rozwiązaniu. Zamiast zerwania umowy Polska miałaby jedynie zmniejszyć liczbę zamówionych caracali, dopuszczając do kontraktu także polskie montownie. Francuzi nie musieliby realizować kosztownego offsetu, a przy okazji uniknęliby uszczerbku na reputacji, jakim byłoby zerwanie umowy.

W zamian Paryż ma zmiękczyć swój opór wobec obecności NATO-wskiej w Europie Środkowej. O tym może świadczyć wypowiedź szefa MON na podsumowaniu stu dni jego rządów w wojsku. – Armia liczy na porozumienie z Airbus Helicopters w sprawie udziału tej firmy w modernizacji polskiej armii – powiedział Macierewicz. W podobnym tonie wypowiadali się wcześniej Francuzi. Reuters cytował też anonimowego przedstawiciela francuskiego ministerstwa obrony, który przyznał, że zerwanie umowy byłoby bardzo negatywnym sygnałem przed lipcowym szczytem NATO w Warszawie, który ma potwierdzić przesunięcie sił Paktu na wschód. NATO-wski think tank Atlantic Council opublikował tydzień temu kolejny już raport ekspertów, ostrzegający przed strukturalną zapaścią Sojuszu, który nie jest zdolny do szybkiego działania.

Symbole wagi ciężkiej

Chroniczne niedofinansowanie wojsk państw członkowskich powoduje, że wiele krajów nie ma zwyczajnie środków, żeby w razie zagrożenia wschodnich granic Sojuszu szybko przerzucić wojska do Polski, na Łotwę czy do Estonii. Problemy dotyczą nawet renomowanych armii. Z raportu wynika, że z 31 śmigłowców szturmowych Tiger, znajdujących się na stanie Bundeswehry, sprawnych jest tylko dziesięć. Do użytku nie nadaje się także jedna trzecia opancerzonych transporterów piechoty Marder. – Dla Wielkiej Brytanii szybkie rozlokowanie brygady w pełnej gotowości byłoby wyzwaniem, nie wspominając już o dywizji – napisał sir Richard Shirreff, były szef sztabu brytyjskich wojsk lądowych. Shirreff ujawnił przy okazji, że fatalny stan brytyjskiego sprzętu i brak części zamiennych wymagał ściągnięcia na zeszłoroczne manewry pancerne w Polsce czołgów używanych do celów szkoleniowych w zachodniej Kanadzie.

Wszystko to przemawia za stworzeniem solidnej obecności sił Paktu w pobliżu zapalnych granic z Rosją. Pytanie tylko, co polityczne kierownictwo Sojuszu uzna za „stałą, znaczącą obecność”? Dotychczasowe doświadczenia pokazują, że nawet okazjonalne prężenie muskułów przez Sojusz wypada blado w porównaniu z regularnymi manewrami wojennymi, podejmowanymi przez Rosję od Arktyki przez Europę aż po Syrię. Ćwiczenia NATO w Polsce, reklamowane jako największe od lat manewry NATO, zaangażowały w ub. roku ledwo 5 tys. żołnierzy i 300 czołgów. W odpowiedzi Rosjanie zmobilizowali do manewrów 95 tys. żołnierzy i 7 tys. czołgów i dział samobieżnych. W tej sytuacji warto przytoczyć opinię Franćois Heisbourga, szefa International Institute for Strategic Studies, który stwierdził: – Niewiarygodne wysiłki obronne nie zrobią na Putinie wrażenia. On bierze poważnie symboliczne posunięcia tylko wtedy, gdy symbolika ma swoją wagę. Jeżeli gest NATO uzna za groźny, to bądźmy przygotowani na zmasowaną operację propagandową przeciwko Polsce. I ta wcale nie musi nadejść ze wschodu, jak sugerował wspomniany ambasador. ■

©℗ Wszelkie PRAWA ZASTRZEżone

Okładka tygodnika WPROST: 10/2016
Więcej możesz przeczytać w 10/2016 wydaniu tygodnika „Wprost”
Zamów w prenumeracie lub w wersji elektronicznej:
 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 10/2016 (1727)

  • Europa nie pomoże KOD 6 mar 2016, 20:00 Ani Wenecka, ani Europejska Komisja nie spełnią nadziei opozycji. Nie zawrócą biegu wydarzeń w Polsce. Nie żeby nasz rząd był wyjątkowo odporny na presję zewnętrzną, bo nie jest, ale dlatego że europejskie rządy są zbyt rozkojarzone... 4
  • SKANER 6 mar 2016, 20:00 PO PUBLIKACJI „WPROST” PIP sprawdza, czy był mobbing na UW W MINIONYM TYGODNIU PAŃSTWOWA INSPEKCJA PRACY ROZPOCZĘŁA KONTROLĘ W SPRAWIE PO- DEJRZEŃ O MOBBING W INSTYTUCIE STOSUNKÓW MIĘDZYNARODOWYCH (ISM) UNIWERSYTETU... 8
  • Zdarzyło się jutro 6 mar 2016, 20:00 Wenecja przecieka, a Waszczykowski odpływa, czyli wydarzenia mniej lub bardziej prawdopodobne. 14
  • Potworny los dzieci 6 mar 2016, 20:00 Ponad 10 tys. uchodźców, głównie dzieci, przepadło gdzieś bez śladu. Policje wielu państw odnajdują je w domach publicznych, wyrywają z rąk organizacjom przestępczym, ale to tylko drobna część zaginionych. Jeszcze jeden koszmar, o którym obrońcy otwartych granic wolą nie mówić. 18
  • Zdelegalizujmy islam 6 mar 2016, 20:00 W momencie, w którym pozwalamy na rozprzestrzenianie się tej religii, to automatycznie tworzymy strefy, w których obywatele są pozbawiani tych wolności. Na przykład kobiety i dzieci w islamie nie mają przecież żadnych praw – mówi „Wprost” Miriam Shaded,... 21
  • Polska niegotowa na uchodźców 6 mar 2016, 20:00 W tym roku do Polski ma trafić nawet 400 imigrantów. Nieoficjalnie mówi się, że pierwsza setka może przybyć już w marcu. Problem w tym, że jak na razie nie ma nawet przepisów regulujących tę operację, wątpliwości budzą też pomysły jej sfinansowania. 24
  • Jak ma wyglądać relokacja w 2016 6 mar 2016, 20:00 Etap I: Weryfikacja ładze Grecji przedstawiły kandydatury W65 imigrantów, którzy chcą się ubiegać w Polsce o status uchodźcy. Spośród tych przebywających we Włoszech do tej pory chęć przyjazdu do naszego kraju zadeklarowało... 26
  • Uwaga na pomruk rasizmu 6 mar 2016, 20:00 Koniec niedzieli na lotnisku. Jeszcze małe zakupy. Za ladą śniady czterdziestolatek. Nagła nerwowa rozmowa z jednym z ostatnich klientów. – (ostrym tonem) A pan skąd? Jeszcze wodę poproszę… – Z Polski. – Gdzie tam?... 27
  • KOD – karuzela dziwnych indywidualności 6 mar 2016, 20:00 KOD-em rządzi dziś sześć osób. Wszyscy kojarzeni ze środowiskiem lewicowym. 28
  • Trzech kandydatów do rządzenia historią 6 mar 2016, 20:00 Instytut Pamięci Narodowej czekają zmiany i nie wpłynie na to wzmożona aktywność w poszukiwaniu prywatnych archiwów w domach PRL-owskich generałów. Będzie historyczne trzęsienie ziemi. 32
  • Zależność od ścieżki 6 mar 2016, 20:00 Zależność od ścieżki” to termin modny w naukach społecznych, gdy idzie o wyjaśnienie trwałości zjawisk. Oznacza on w tym przypadku, że rozwiązania i wzory ustrojowe przyjęte na etapie formowania się państwa trwają przez... 34
  • Kierunek: mediacja! Skorzystać czy nie? 6 mar 2016, 20:00 Dlaczego sędziowie kierują na mediację? Czy warto z niej skorzystać? Czy mediacja stanowi zagrożenie dla naszego interesu? 36
  • Jak zostać lekomanem 6 mar 2016, 20:00 Trzeba iść do lekarza pierwszego kontaktu i powiedzieć, że źle się sypia, albo poprosić o coś na stres. Dostajesz wtedy receptę na narkotyk, od którego możesz uzależnić się już po miesiącu, a może i szybciej. Legalnie, uprzejmie i bez ryzyka. W ramach NFZ. 38
  • Cloud computing, czyli magia obłoków 6 mar 2016, 20:00 Trudno byłoby znaleźć kogoś, kto korzysta z internetu i nie jest użytkownikiem chmury. Inaczej ma się rzecz z cloud computingiem w biznesie. Tu zmiany przebiegają wolniej, choć ich kierunek nie pozostawia cienia wątpliwości. 41
  • Kolana do zadań specjalnych 6 mar 2016, 20:00 Gdy w restauracji chleb dziś jest lekko czerstwy, to wiadomo, że za dwa dni będzie kamieniem. Tak samo jest z kolanem. Widzisz dziurę w chrząstce i już wiesz, jak to kolano będzie wyglądało za rok – mówi Robert Śmigielski, ortopeda. 42
  • BIOtajemnica 6 mar 2016, 20:00 Bio, eko, organic...Te napisy na produktach powodują, że ceny z miejsca skaczą do góry. My za to czujemy się zdrowsi. Co oznaczają te pojęcia? Czy warto za takie produkty płacić wyższą cenę? 45
  • Podatek od uzdolnionych 6 mar 2016, 20:00 Rząd wycofuje się z przygotowanego przez PO programu "Studia dla wybitnych" - dowiedział się "Wprost". Resort nauki rozważa za to zwolnienie studentów z podatku od stypendiów. 46
  • Rusza konkurs dla pasjonatów nauki 6 mar 2016, 20:00 Jesteś uczniem? Studentem? Doktorantem? A może po prostu dostrzegasz wokół siebie problem, który jesteś w stanie rozwiązać? Weź udział w naukowej edycji konkursu Młodzi Zdolni 2016 – Mój pomysł dla Polski, organizowanego przez „Wprost”. 47
  • Kisiel transoceaniczny 6 mar 2016, 20:00 7 marca mija 105. rocznica urodzin Stefana Kisielewskiego, którego przenikliwe analizy sytuacji gospodarczej i politycznej długo pomagały nam rozumieć świat. 48
  • W sieci mody 6 mar 2016, 20:00 Skanery tęczówek, wirtualne przymierzalnie, okulary do teleportacji – witamy w sklepach odzieżowych XXI w. 52
  • Światowa wódka 6 mar 2016, 20:00 Znajomy z opozycyjnego domu mówi, że opozycja kojarzy mu się z kłębami dymu: kuchnia, stado brodaczy, dyskusje i kłęby dymu. Gdyby był bardziej spostrzegawczy, dodałby jeszcze wiaderko wódki. Piło się w zasadzie wszędzie. Nie było... 55
  • Europejskie Chiny 6 mar 2016, 20:00 Zniesienie sankcji wobec Białorusi raczej nie wróży politycznego otwarcia, ale polscy przedsiębiorcy liczą, że rozkręci się tam biznes. Już teraz działa tam 400 polskich firm. 56
  • Dźwignia dla start-upów 6 mar 2016, 20:00 Masz pomysł na start-up i mieszkasz we wschodniej Polsce? Na rozwój swojej firmy możesz dostać pieniądze z Unii Europejskiej. Do wzięcia jest 200 mln euro. 58
  • Hossa bessa 6 mar 2016, 20:00 3,8 mld – tyle kosztowały polskich kierowców korki i utrudnienia w ruchu drogowym w 2015 r., wynika z obliczeń firmy konsultingowej Deloitte. Ta strata to głównie zmarnowany czas, który kierowcy mogliby wykorzystać bardziej produktywnie... 60
  • Arbitraż jako formuła rozwiązywania sporów korporacyjnych 6 mar 2016, 20:00 Arbitraż ze względu na swoje atrybuty stanowi atrakcyjną formę rozstrzygania sporów korporacyjnych. 61
  • NATO idzie na wschód 6 mar 2016, 20:00 Moskwa już wie, że NATO przesunie wojska na wschodnią granicę Polski. Czy przed szczytem w Warszawie czeka nas seria putinowskich prowokacji? 62
  • Samotność na Kremlu 6 mar 2016, 20:00 Wszyscy liberalnie myślący politycy albo odeszli, albo zostali usunięci z otoczenia rosyjskiego prezydenta. Coraz bardziej osamotnionego Putina otaczają już tylko siłowicy. 66
  • Moskwa widziana z Waszyngtonu 6 mar 2016, 20:00 Myślę, że niezależnie od reprezentowanej opcji politycznej każdy następny prezydent USA będzie miał twardsze stanowisko wobec Moskwy niż Barack Obama – mówi „Wprost” Andrew Weiss, znawca Rosji, wiceprezes Fundacji Carnegie. 69
  • Żywe talizmany 6 mar 2016, 20:00 Nigdzie na świecie nie rodzi się więcej albinosów niż w rejonie afrykańskiego Jeziora Wiktorii. I nigdzie nie czeka ich równie tragiczny los. 70
  • Zbiorowy gwałt na Polkach 6 mar 2016, 20:00 Żołnierze Armii Czerwonej mogli zgwałcić nawet 50 tys. Polek. Większość kobiet nigdzie tego nie zgłaszała, bo temat był wstydliwy, hańbiący – mówi prof. Marcin Zaremba, historyk, autor pionierskich badań na ten temat. 74
  • Nadzieja w świecie gwałtu 6 mar 2016, 20:00 Zgwałcone zakonnice stawały przed wyzwaniem pogodzenia wymuszonego macierzyństwa ze ślubami czystości. Opowiada o tym oparty na faktach film „Niewinne” Anne Fontaine. 75
  • Wino z gwiazdą 6 mar 2016, 20:00 Sister Moon produkowane w toskańskiej posiadłości Stinga uznano za jedno ze stu najlepszych win Włoch. Zazwyczaj celebrycki status właściciela nie gwarantuje jednak jakości wina, pomaga natomiast w sprzedaży. 78
  • Kino filmów używanych 6 mar 2016, 20:00 Polską „Planetą singli” zainteresowali się amerykańscy producenci. Hollywood regularnie szuka pomysłów za granicą. A sztukę remake’u opanowało do perfekcji. 80
  • Masza, niedźwiedź i Putin 6 mar 2016, 20:00 Największy sukces komercyjny rosyjskiej kinematografii to też sukces propagandowy Putina. 82
  • Wiedza z telewizora 6 mar 2016, 20:00 W polskich telewizjach jest miejsce nie tylko dla rozrywki. Polacy interesują się odkryciami naukowymi, więc wraca po ponad ćwierć wieku „Sonda”. Tym razem legendarny program będzie miał sporą konkurencję. 84
  • Co widać z góry 6 mar 2016, 20:00 Doktor Sarah Parcak chce odkryć miliony nieznanych dotąd zabytków. Dlatego organizuje armię archeologów amatorów, którzy będą analizować zdjęcia satelitarne. 86
  • Chłopcy z Woli 6 mar 2016, 20:00 Synowie „wroga ludu” założyli z kolegami organizację, która miała walczyć ze stalinowskim ustrojem. Zabili kilku przypadkowych milicjantów, okradli kilka sklepów i skończyli jak zwyczajni bandyci. 88
  • Kalejdoskop kulturalny 6 mar 2016, 20:00 KSIĄŻKI Mariusz Cieślik Sekrety i kłamstwa Pod od względem literackim „Nieznajomy” Harlana Cobena to typowy współczesny amerykański kryminał. Proste zdania, dużo dialogów, opisy ograniczone do niezbędnego minimum, no i zero... 92
  • Nieporadność dyplomatyczna 6 mar 2016, 20:00 Minister spraw zagranicznych Witold Waszczykowski zachował stanowisko. Nie dlatego że jest wytrawnym dyplomatą, bo nie jest. Głowę ocaliły mu opozycja i media, które już prawie ogłaszały pierwszą dymisję w rządzie Beaty Szydło. Ten... 98

ZKDP - Nakład kontrolowany