Trzewikodziób, znany naukowcom jako Balaeniceps rex, to jeden z najbardziej niezwykłych ptaków Afryki. Dorasta do około 150 cm wysokości, a rozpiętość jego skrzydeł przekracza 2,6 metra. Mimo imponujących rozmiarów lata rzadko. Największe wrażenie robi jego masywny dziób. Ma około 30 cm długości i jest zakończony ostrym hakiem. Ptak wykorzystuje go do chwytania, miażdżenia, a czasem również rozcinania zdobyczy. Trzewikodziób zamieszkuje bagna, płytkie jeziora i pola ryżowe środkowej oraz wschodniej Afryki. Występuje m.in. w Sudanie Południowym, Etiopii, Zambii i Demokratycznej Republice Konga. Jest jedynym żyjącym przedstawicielem rodziny Balaenicipitidae, a jego najbliżsi krewni to pelikany.
Stoi bez ruchu, a potem atakuje. Tak poluje trzewikodziób
Choć może wyglądać spokojnie, jest skutecznym drapieżnikiem. Potrafi długo pozostawać nieruchomo w płytkiej wodzie. Gdy zdobycz podpłynie wystarczająco blisko, błyskawicznie rusza do ataku.
Najczęściej łowi sumy i ryby dwudyszne. W jego diecie pojawiają się również węgorze, węże, warany nilowe, małe antylopy, a nawet niewielkie krokodyle. Może wykorzystywać cień rozłożonych skrzydeł, aby zmylić ofiarę, po czym chwyta ją dziobem i połyka.
Brutalna rywalizacja zaczyna się już w gnieździe
Życie trzewikodzioba od początku jest walką o przetrwanie. Samica składa zazwyczaj dwa lub trzy jaja, lecz dorosłości najczęściej doczekuje tylko jedno młode.
Silniejsze pisklę zdobywa więcej pokarmu i atakuje rodzeństwo. Zwykle przewagę ma osobnik, który wykluł się jako pierwszy. Rodzice skupiają uwagę na najsilniejszym młodym i mogą nie reagować na los pozostałych.
Ten niezwykły ptak znika z Afryki. Populacja maleje
Spotkanie trzewikodzioba w naturze jest coraz trudniejsze. Gatunek jest zagrożony, a jego liczebność spada. Ptaki silnie bronią terytorium i niechętnie rozmnażają się w ogrodach zoologicznych. Co ciekawe, trzewikodzioby głośno uderzają częściami dzioba, wydając dźwięk przypominający serię z karabinu maszynowego. W części afrykańskich krajów są objęte tradycyjnym zakazem polowania.
Czytaj też:
Największy skorpion w historii? Naukowcy wrócili do zagadki sprzed 150 lat Czytaj też:
Znaleźli bursztyn starszy niż dinozaury. Świecił w ultrafiolecie