Wolno, wolniej, kup nowy

Wolno, wolniej, kup nowy

Apple przedstawiło nowego MacBooka (fot. Apple)
Afera z Intelem i Apple’em w roli głównej pokazuje, że konsumenci coraz częściej sprowadzani są do roli maszynek, które mają tylko kupić. Najlepiej jak najczęściej.

W ciągu jednego tygodnia stanowisko Intela w odkrytej niedawno jednej z największych luk w zabezpieczeniach procesorów zmieniało się kilkukrotnie. Pytanie było i – nadal jest – otwarte: jak bardzo komputery zwolnią po tym, jak zainstalujemy łatkę, która ma tę lukę naprawić? Najpierw Intel twierdził, że spowolnienie „powinno być nieznaczne”, potem, że „wyższe niż początkowo sądziliśmy”, by skończyć na stwierdzeniu, że „znaczące”. Dziś nadal nie wiemy, jak to się skończy. Wiadomo, że praktycznie każdy komputer z procesorem Intela wyprodukowanym w ciągu ostatnich 10 lat będzie pracował wolniej. Jak bardzo? To zależy od tego, jaki mamy procesor, jaki system operacyjny, do czego go używamy i kto sprawdza jego wydajność. Najczęściej pojawiającą się w tym kontekście cyfrą jest 10 proc., ale w przypadku starszych procesorów może być to nawet 30 proc. I w zasadzie moglibyśmy machnąć ręką. Bo przy procesorze Intela 7. czy 8. generacji (czyli wyprodukowanym w ciągu ostatniego roku) takie nawet kilkuprocentowe spowolnienie to w praktyce milisekundy, niewykrywalne nawet przez ludzkie oko. Tyle że ta afera pokazuje, jak zresztą i poprzednie, że ty, konsumencie, liczysz się najmniej. Masz prawo kupić, możesz ponarzekać, ale nie licz, że ktoś cię wysłucha.

Bardzo groźny krach

O co chodzi w całej aferze? Na początku roku w sieci pojawiło się obwieszczenie grupy Project Zero powołanej przez Google. Informowano w nim, że niemalże wszystkie procesory Intela mają sprzętowe luki umożliwiające wykradanie informacji. Dziurom nadano nazwy Meltdown i Spectre. Te same błędy zostały ujawnione także w procesorach mniejszych producentów, firm ARM i AMD. Ten ostatni producent miał szczęście, jego podatność na atak była bowiem znacznie mniejsza. Na czym polega luka? Meltdown, czyli krach – w skrócie – wykorzystuje mechanizm predykcji procesora, który próbuje zgadnąć, jaka instrukcja będzie wykonana jako następna i pobiera dla niej dane z jądra procesora, czyli z obszaru pamięci chronionej. Jeśli procesor nie zgadnie, to musi cofnąć tak uruchomiony kod i uruchomić to, co faktycznie znajdowało się w programie. Jednak w buforach pamięci pozostają fragmenty danych wyciągniętych z jądra. Napastnik może więc powoli zbierać bajt po bajcie dane i wykorzystać je do kradzieży. Drugi atak jest jeszcze bardziej złożony i – w jeszcze większym skrócie – pozwala hakerowi na wydobycie informacji z innych procesów działających w systemie. Zmusza on mechanizm predykcji procesora do przewidywania kolejnych kroków po to, by dowiedzieć się, co jest w pamięci chronionej. Drogi prowadzenia tych ataków są różne, ale efekty zawsze te same: wyciek i kradzież danych przetwarzanych przez procesor. Zabezpieczonych danych w tym momencie nie ma – ukraść można zabezpieczone hasła, kody dostępu, loginy, dane dotyczące stron, kont bankowych i dane tożsamościowe oraz dokumenty (w tym dokumenty wrażliwe), niezależnie od ich miejsca składowania i formatu. Wyciec mogą też zdjęcia, wiadomości nadawane przez zabezpieczony komunikator czy wiadomości z kont na Facebooku. Co ważne, do ataków z wykorzystaniem tych luk jeszcze nie doszło. Jak się zabezpieczyć? Amerykański CERT wydał oficjalny komunikat, w którym przedstawia swoje rozwiązanie: należy wymienić podatny na atak procesor. Proste, prawda? Ale kto za to zapłaci, skoro Intel ma w tej sprawie stanowcze zdanie: żadnej darmowej wymiany procesorów nie będzie. Ale to niejedyny moment, w którym zachowanie producenta budzi zdziwienie.

Krzanich sprzedaje akcje

Punkt pierwszy to sposób, w jaki konsumenci dowiedzieli się o problemie. Jak łatwo się domyślić, byli ostatni. Intel wiedział o tym, że w architekturze procesorów jest błąd już w czerwcu. Wtedy poinformowały go o tym Google i wspomniana grupa Project Zero (duże firmy zobowiązują się między sobą do poufnego informowania o nieprawidłowościach w ich produktach po to, by dać sobie czas na naprawę błędów). Tymczasem Brian Krzanich, prezes Intela, pod koniec listopada 2017 r. sprzedał akcje i opcje na akcje firmy o wartości 24 mln dolarów. Firma tłumaczy, że sprzedaż akcji przez prezesa nie była w żaden sposób związana z odkryciem błędów w procesorach, była natomiast elementem planowanego wcześniej wycofania się z inwestycji. Jednak Krzanich o tym, że zamierza zrealizować taki plan, poinformował w październiku 2017 r., a więc kilka miesięcy po tym, jak dowiedział się o dziurze w procesorach. Trudno więc uznać, że wszystko jest w porządku.

O błędzie po cichu dowiadywali się kolejno inni giganci branży: Microsoft, Amazon i inne firmy dostarczające usługi w chmurze i opierające swoje serwery na procesorach Intela (ma on w tym segmencie ponad 90 proc. rynku). I dopiero po pół roku, prawdopodobnie po tym, jak zauważono, że problem jest lekceważony i odkrywają go też inni specjaliści, Project Zero postanowił ujawnić mechanizm ataku. To wtedy okazało się, jak poważny jest to błąd, i jak trudna i kłopotliwa dla użytkowników może być jego naprawa. Największe spadki wydajności odczują posiadacze procesorów wyprodukowanych przed 2015 r. i oczywiście systemów Windows 7/8 lub starszych. W najlepszej sytuacji są, rzecz jasna, użytkownicy Windows 10 oraz procesorów Skylake albo późniejszych. Zdecydowanie gorzej sytuacja może wyglądać w przypadku operowania na dużych bazach danych albo usługach chmurowych, co tyczy takich firm jak Amazon EC2, Microsoft Azure i Google Compute Engine. Intel z nimi współpracuje i, jak można się domyślić, błąd zostanie im w jakiś sposób wynagrodzony. To po prostu za duży biznes, by pozwolić sobie na utratę kluczowych klientów.

Problem jest szerszy

Trochę inaczej będzie ze zwykłymi, domowymi, użytkownikami, którzy kupili produkt, który producent im po jakimś czasie zmienił. W USA wpłynęły już do Intela trzy pozwy zbiorowe o naruszenie praw konsumentów. My też teoretycznie możemy zaskarżyć działanie producenta spowolnionych procesorów, jednak prywatnemu użytkownikowi może być trudno wykazać, że jego komputer rzeczywiście zwolnił i że jest to wina producenta. Zmiennych jest zbyt wiele, a koszty zbyt duże. Problem jest znacznie szerszy, a podobne praktyki powszechne. Niedawno okazało się, że Apple celowo obniżał wydajność starszych iPhone’ów, by te lepiej działały na zużytych już akumulatorach. Przy czym nie poinformował użytkowników, że to robi. Telefony działały niestabilnie, nagle się wyłączały. W świetle takich działań producentom będzie coraz trudniej zaprzeczać, że nie instalują w swoich urządzeniach oprogramowania, które celowo je postarza. Coś, co niedawno było miejską legendą, powoli staje się faktem. Zdają się to też potwierdzać badania, z których wynika, że żywotność urządzeń drastycznie spada. Telewizory wymieniamy co pięć lat, podczas gdy kiedyś służyły nam dwa razy dłużej. Francuzi już zaproponowali, aby wszystkie tablety były wyposażone w wymienne akumulatory, a na nowe smartfony producenci udzielali aż pięciu lat gwarancji. Napędza nas chęć posiadania coraz nowszych modeli urządzeń, z coraz lepszymi funkcjami, którą to chęć producenci w nas podsycają. Nowe modele smartfonów pojawiają się co roku. Tak samo jest z procesorami, które mają być szybsze, lepsze i wydajniejsze. A my chcemy je kupować, bo dzisiaj dominuje złudzenie, że to, co nowsze, jest z pewnością lepsze. I nagle boleśnie się przekonujemy, że nie zawsze tak jest. g

© Wszelkie prawa zastrzeżone

Okładka tygodnika WPROST: 3/2018
Więcej możesz przeczytać w 3/2018 wydaniu tygodnika „Wprost”
Zamów w prenumeracie lub w wersji elektronicznej:
 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 3/2018 (1819)

  • Nowocześnie, czyli jak? 14 sty 2018, 20:00 To, co wydarzyło się wokół ustaw dotyczących aborcji w ubiegłym tygodniu, było czymś nieprawdopodobnym. Okazało się, że niektóre partie polityczne zamierzają definiować swoją tożsamość właśnie przez stosunek do aborcji i... 3
  • Niedyskrecje parlamentarne 14 sty 2018, 20:00 ŚRODOWISKO ZWIĄZANE Z „GAZETĄ POLSKĄ” OBNOSI SIĘ Z OSTENTACYJNĄ NIECHĘCIĄ DO PREZYDENTA ANDRZEJA DUDY. Podobno z powodu dymisji Antoniego Macierewicza, który stracił stanowisko szefa MON. Na spotkaniu noworocznym głowy państwa z... 6
  • Obraz tygodnia 14 sty 2018, 20:00 68 proc. Polaków jest za tym, by Jerzy Owsiak dostał Nagrodę Nobla (wg sondażu Pollster dla „Super Expressu”) 84 PROC. Polaków uważa, że media nigdy nie powinny faworyzować określonej partii (wg Pew Research Center dla „Gazety... 9
  • Forum im. Jarząbka Wacława 14 sty 2018, 20:00 NA MAPIE POLITYCZNYCH DZIWACTW ZANOTOWAŁAM OSTATNIO POWSTANIE EKOLOGICZNEGO FORUM MŁODZIEŻY. Jego celem jest obrona ministra Szyszki i dyrektora Tomaszewskiego, a przede wszystkim ich instytucji, to znaczy Ministerstwa Środowiska oraz Lasów... 10
  • Smog i kapitalizm 14 sty 2018, 20:00 OBY ŻADNA ŚWIĘTOKRADCZA RĘKA – NO, PRZYNAJMNIEJ ZA MOJEGO ŻYCIA – NIE TARGNĘŁA SIĘ NA KAPITALIZM, wolną przedsiębiorczość i prawo do poszukiwania szczęścia na własną rękę. Jednak ćwierć wieku po transformacji przeciwnicy... 10
  • O elektromobilności z prezydentem 14 sty 2018, 20:00 Elektromobilność w Pałacu Prezydenckim to wydarzenie z cyklu „Technologie przyszłości”. Jego celem będzie szukanie odpowiedzi na pytanie, co należy zrobić, żeby elektromobilność stała się w naszym kraju rzeczywistością, a polskie firmy dołączyły do grona światowych liderów.... 11
  • Szok XXI wieku 14 sty 2018, 20:00 Atak na World Trade Center, dyskusja o małżeństwach jednopłciowych, a nawet popularność „Big Brothera”. 2001 był rokiem zaskakujących wiadomości. 12
  • Platforma IV RP 14 sty 2018, 20:00 „Czy Platforma Obywatelska wygra przyszłość?” – w numerze 10 z 2001 r. „Wprost” pochylał się nad partią „ludzi środka, którzy nie chcą wybierać między uzwiązkowioną lewicą a uzwiązkowioną prawicą”. W styczniu Donald... 13
  • Tajemnice operacji „Rekonstrukcja” 14 sty 2018, 20:00 Zmiany w rządzie niespodziewanie wzmocniły wpływy wicepremiera Jarosława Gowina, osłabiły natomiast skrzydło o. Tadeusza Rydzyka. Nadal karty rozdaje twarde jądro PiS. 14
  • Kim są nowi ministrowie 14 sty 2018, 20:00 Brudziński: pierwszy po prezesie Nowy szef MSWiA od dawna nazywany jest numerem dwa w Prawie i Sprawiedliwości. Już jesienią zeszłego roku było wiadomo, że Joachim Brudziński wejdzie do rządu. Tylko że wtedy miał być to gabinet... 18
  • Dyrygent i skrzypkowie 14 sty 2018, 20:00 GRZEGORZ SADOWSKI, szef działu Biznesi Gospodarka Mateusz Morawiecki ułożył sobie resorty gospodarcze tak, by zajęły się pracą, nie uprawianiem polityki. Nadzór nad spółkami Skarbu Państwa będzie sprawował osobiście. – To jest... 24
  • Kulisy odwołania szefa MON 14 sty 2018, 20:00 Powierzenie Antoniemu Macierewiczowi szefostwa komisji smoleńskiej może ostatecznie pogrążyć byłego ministra obrony. 25
  • Nie będzie partii Macierewicza 14 sty 2018, 20:00 W Polsce nie ma możliwości stworzenia znaczącej formacji na prawo od PiS – uważa prof. Rafał Chwedoruk, politolog. 26
  • Zawiedzione nadzieje… kto zawiódł? 14 sty 2018, 20:00 WALDEMAR SKRZYPCZAK, generał broni Kiedy dwa lata temu ster dowodzenia w MON przejmował Antoni Macierewicz, wielu – w tym i ja – liczyło przede wszystkim na szybkie uruchomienie i zdynamizowanie siermiężnie prowadzonej przez poprzedni... 28
  • Obóz rządzący uniknął spirali śmierci 14 sty 2018, 20:00 – W świecie infozgiełku pozytywna narracja jest niemal równie ważna jak decyzje czy wydarzenia – mówi o swoim projekcie MaBeNa prof. Andrzej Zybertowicz. I apeluje, by Unia otrząsnęła się z liberalno-lewackich utopii. 30
  • Dwa błędy Schetyny 14 sty 2018, 20:00 Wystarczył ten jeden krok, aby duża część dotychczasowej strategii Grzegorza Schetyny legła w gruzach. Szef Platformy karnie wydalił z partii trójkę posłów za to, iż swoimi głosami przyczynili się do upadku (małą różnicą... 33
  • Patriotyzm na co dzień i od święta 14 sty 2018, 20:00 Boję się, żeby wojownicze hałasy nie zabiły w narodzie czułej wrażliwości – mówi prof. Joanna Kurczewska, socjolog i historyk idei z Instytutu Filozofii i Socjologii Polskiej Akademii Nauk. 35
  • Kocopoły 14 sty 2018, 20:00 Kocopoły to produkty pracy Maszyny Bezpieczeństwa Narracyjnego. Służą do tego, żeby robić wyborcom wodę z mózgu. Maszynie imię nadał nieoceniony prof. Zybertowicz. Ten sam, który za poprzedniego PiS reformował ABW przez wprowadzenie... 39
  • Lokalni patrioci 500+ 14 sty 2018, 20:00 Przeszkolenie bez taryfy ulgowej oraz pieniądze czekają na chętnych do służby w Wojskach Obrony Terytorialnej. 40
  • Nikt nie chciał sądzić Wawrzeckiego 14 sty 2018, 20:00 – Lubiłam pisać o zwykłych ludziach, codziennych zbrodniach – wspomina autorka reportaży sądowych z czasów PRL, Barbara Seidler. 44
  • Dyskretny urok arystokracji 14 sty 2018, 20:00 Zamki, służba i srebrna zastawa? Czasem tak, chociaż dla polskiej arystokracji dobre urodzenie to nie tylko przywileje, ale i obowiązki. Na przykład pomaganie innym. 47
  • Wrobieni w challenge 14 sty 2018, 20:00 W domu wiceprezesa Polskiej Ligi Siatkówki działa prywatna spółka, która rocznie inkasuje setki tysięcy złotych od polskich klubów siatkarskich. Zarejestrowała sobie tam oddział, żeby pobierać unijną dotację. Ale to dopiero początek historii. 50
  • Autobusem pod górkę 14 sty 2018, 20:00 PolskiBus mimo milionów w reklamę nie przetrwał na polskim rynku. Przegrał z lokalnymi przewoźnikami. Teraz chce z nimi walczyć gigant z Niemiec. 56
  • Hossa Bessa 14 sty 2018, 20:00 Fitness klapa W ciągu najbliższych trzech- -czterech miesięcy z Polski całkowicie zniknie sieć klubów Jatomi Fitness. Na koniec ubiegłego roku w 19 polskich miastach działało 35 klubów pod tą marką. Nie tak dawno sieć zamknęła swój... 59
  • Elektromobilna rewolucja ruszyła 14 sty 2018, 20:00 MICHAŁ KURTYKA Kilka tygodni temu rząd, a teraz Sejm przegłosował ustawę o elektromobilności i paliwach alternatywnych. To sukces, gdyż jest to jeden z najważniejszych sposobów, które pozwolą przyspieszyć innowacyjność naszej... 60
  • Know How 14 sty 2018, 20:00 Hej, mercedes Mercedes pokazał nową odsłonę swojego systemu informacyjnorozrywkowego, kryjącego się pod nazwą MBUX. Będzie się on składał z dwóch ekranów i zadebiutuje w nowej A klasie. W zależności od wyposażenia ekrany będą... 61
  • Wolno, wolniej, kup nowy 14 sty 2018, 20:00 Afera z Intelem i Apple’em w roli głównej pokazuje, że konsumenci coraz częściej sprowadzani są do roli maszynek, które mają tylko kupić. Najlepiej jak najczęściej. 62
  • Zarządzanie strachem 14 sty 2018, 20:00 Straszenie stało się głównym narzędziem polityki w Europie. Dlatego krótkie chwile wytchnienia w przepychance o to, kto kogo, przyjmowane są z taką ulgą. 64
  • Sieć na cenzurowanym 14 sty 2018, 20:00 W Europie zaczęła się właśnie krucjata przeciwko dezinformacji w internecie. Niestety może się ona skończyć ograniczeniem wolności słowa. 68
  • Wirtuoz niepodległości 14 sty 2018, 20:00 Ignacy Paderewski był światową gwiazdą, za którą szalały tłumy. Być może dlatego robił dla polskiej niepodległości tyle samo, a może i więcej niż marszałek Piłsudski. 72
  • Na zdrowie 14 sty 2018, 20:00 Kobiece serce Kobiety dwukrotnie częściej niż mężczyźni umierają w ciągu 12 miesięcy po ostrym zawale serca – wykazały badania specjalistów z Uniwersytetu w Leedes (Wielka Brytania) i Instytutu Karolinska (Szwecja). Zdaniem autorów... 76
  • Nie zawsze trzeba stać w kolejce 14 sty 2018, 20:00 Polacy chętnie leczą się sami, szczególnie wtedy, gdy doskwiera im przeziębienie. Wsparci dobrą radą farmaceuty jesteśmy w stanie dobrać odpowiedni lek, który postawi nas na nogi. 77
  • Ale to już było 14 sty 2018, 20:00 W Polsce początki w muzyce są trudniejsze niż gdziekolwiek indziej. Wszyscy chcą mieć nową muzykę, ale nikt nie chce się nią zajmować. Debiutantów z roku na rok poznajemy coraz mniej, za to w radiu i w telewizji dusimy się w tym samym sosie powtarzanych od dekad przebojów. A... 78
  • Sztuka cenniejsza niż złoto 14 sty 2018, 20:00 Rok 2017 był najlepszym sezonem w historii polskiego rynku sztuki. Ale wystrzał korków od szampana zagłuszył istniejące problemy. 82
  • Bóg, horror, obczyzna 14 sty 2018, 20:00 Na kolejny sezon „Gry o tron” przyjdzie nam poczekać do 2019 r. Jak przeżyć 2018 i skrócić sobie katusze oczekiwania? Oglądając „Templariuszy”, którzy nabierają tempa z odcinka na odcinek. 86
  • Rozmiar ma znaczenie 14 sty 2018, 20:00 Paul z „Pomniejszenia” ma 12 cm wzrostu, ale kaliber jego problemów jest znacznie większy. Jak to u bohaterów Payne’a bywa. 90
  • Wydarzenie 14 sty 2018, 20:00 Kalejdoskop nerwic To jeden z tych filmów, których oglądanie jest przyjemnością, choć w trakcie seansu śmiech zamiera w gardle. W debiutanckim „Ataku paniki” Paweł Maślona portretuje kilkunastu bohaterów. Dzielą ich: wiek, pozycja... 91
  • Film 14 sty 2018, 20:00 Pępek świata absurdu Oparta na prawdziwej historii „Viktoria” nie jest filmem dla każdego. W portrecie trzech pokoleń kobiet Bułgarka Maya Vitkova nie kokietuje widza. Tworzy opowieść dojmującą, oschłą, powolną. Ale udaje jej się... 92
  • Muzyka 14 sty 2018, 20:00 PŁY TA Nasza zima dobra KIEDY DWA LATA TEMU, ZARAZ PO POJAWIENIU SIĘ NA NASZEJ SCENIE, zapytano ją, dlaczego jeszcze nie wydała płyty, z bezczelną szczerością odpowiadała: „Bo trzeba ją wypełnić dobrymi nagraniami”. Stało się,... 93
  • Książka 14 sty 2018, 20:00 POWIEŚĆ Być innym OD CZASU SUKCESÓW KSIĄŻEK O FRANCUSKIM MIKOŁAJKU I AN- GIELSKIM ADRIANIE MOLE’U na wpół żartobliwe opisywanie świata z punktu widzenia bystrego dziecka stało się pomysłem dość często wykorzystywanym przez... 94
  • Kalejdoskop 14 sty 2018, 20:00 Gra w oko Co łączy Europę Wschodnią i Amerykę Południową? Na pierwszy rzut oka nic. Po głębszym namyśle konstatujemy, że przecież dyktatury (u nas komunistyczne, tam – prawicowe lub wojskowe), że Gombrowicz. Dlatego w tytule tej... 95
  • Kulturalna trzynastka 14 sty 2018, 20:00 Małgorzata Kożuchowska JAKO HANKA MOSTOWIAK ZGINĘŁA PRZYWALONA PUDŁAMI, JAKO AKTORKA WCIĄŻ ZACHWYCA URODĄ I TALENTEM 1. Najbardziej znienawidzona lektura? Nudny, zły scenariusz filmowy. 2. Którym bohaterem z literatury chciałabyś być... 96
  • Mysia wieża 14 sty 2018, 20:00 MICHAŁ WITKOWSKI Czy Pałac Kultury i Nauki powinien zostać zburzony? Obawiam się, że w tej kwestii raczej nigdy nie osiągniemy jednomyślności. Jest tyle za i tyle przeciw! Za zburzeniem przemawia fakt, że nie każda tradycja dobra i nie... 97
  • O Persach i Teutonach 14 sty 2018, 20:00 Pociąg TGV z Paryża do Brukseli przemieszcza się w styczniowym zmierzchu niemal bezszelestnie, ale i tak się w końcu spóźni. Utknie w Lille, gdzie część pasażerów będzie się przesiadać na Eurostar do Londynu. O ile pociąg do... 98

ZKDP - Nakład kontrolowany