Reżyser walczący z wiatrakami

Reżyser walczący z wiatrakami

Film o Don Kichocie powstawał prawie 30 lat. Ale jego reżyser Terry Gilliam miał pecha nie tylko przy tej produkcji.

I co teraz będziesz robił? 30 lat pracowałeś nad „Człowiek, który zabił Don Kichota” i w końcu go skończyłeś.

Nie mam zielonego pojęcia. W moim życiu pojawiła się pustka wielkości leju po uderzeniu meteorytu. Przez tyle lat ten film siedział mi w głowie i wrzeszczał, że chce wyjść, że teraz czuję się lekko zagubiony, gdy już go nie ma. Zwłaszcza że scenariusz do „Człowieka,który zabił Don Kichota” wielokrotnie się zmieniał, bo i ja się zmieniałem. Gdybym go zrobił 15 lat temu, gdy byłem już blisko produkcji, to pewnie byłaby to zupełnie inna produkcja z inną obsadą, a co za tym idzie – z inną energią. Czy wypadłby on lepiej, czy gorzej, tego już się raczej nie dowiemy. W mojej książce „Gilliamesque. Moja przedpośmiertna autobiografia” można zobaczyć, jak ten pomysł pierwotnie wyglądał.

Skąd ta wielka fascynacja Don Kichotem?

Jest to postać, która znakomicie odzwierciedla filmy, jakie tworzę. Jest połączeniem naszej rzeczywistości z krainą iluzji. Dążeniem do czegoś nierealistycznego, przez co praktycznie niedostępnego. Ale czy na pewno?

Patrząc na historię twoich filmów, mam wrażenie, że masz strasznego pecha. Kłopoty z dystrybucją „Brazil”, wypadki i sławna klątwa na planie „Człowieka, który zabił Don Kichota”, a także śmierć Heatha Ledgera w trakcie zdjęć do „Parnassusa”. Nie masz łatwo.

Kłopoty z „Brazil” to wina amerykańskiego dystrybutora i strasznie długa historia, na rozmowę o której nie mamy czasu. Śmierć Heatha spadła na nas niespodziewanie. To ogromna strata dla całego świata filmowego. Ten chłopak był wielki, co nieraz udowodnił. Może to potwierdzić każdy, kto z nim pracował. Był niezwykle szczerym chłopakiem, zarówno w życiu prywatnym, jak i na planie filmowym. Jeśli ktoś twierdzi, że to, co zobaczyliśmy w „Mrocznym rycerzu”, to był jego szczyt możliwości, to jest w ogromnym błędzie. Zobaczyliśmy tylko niewielki procent tego, na co było go stać. Gdy pierwszy raz zobaczyłem go w trakcie pracy, byłem przekonany, że znalazłem swoje aktorskie alter ego. Gdyby był wciąż z nami, to nie mam wątpliwości, że byłby większą gwiazdą niż Marlon Brando. W mediach można było przeczytać wiele opinii, że to właśnie zbyt mocne wejście w rolę Jokera pchnęło go w depresję i kosztowało życie. Kompletna bzdura. Ludzie, którzy tak mówią, nawet go pewnie na oczy nie widzieli. Kręciliśmy „Parnassusa” w tym samym czasie czy od razu po „Mrocznym rycerzu”. Wracając z planu tego filmu, Heath wprost promieniał. Był tak dumny z tego, co udało mu się tam zrobić. Nie mógł uwierzyć w to, na ile Nolan mu tam pozwolił i że jego szalone pomysły weszły do filmu. Nie miał żadnej cholernej depresji z powodu tej roli. Ona dodała mu ogromnych skrzydeł. Heath był aktorem, któremu praca dawała wielką przyjemność, bez względu na to, co by się działo w jego życiu prywatnym. Jakie nieszczęścia by na niego nie spadały, to gdy tylko pojawiał się na planie i mógł uciec myślami do tworzenia jakiejś postaci, to momentalnie odzyskiwał radość życia. Twierdzenie więc, że to praca pchnęła go do samobójstwa, jest strasznie krzywdzące.

Podobno J.K. Rowling zależało, byś to ty wyreżyserował jeden z filmów o Harrym Potterze.

Nie uczyniłem tego i z perspektywy czasu czuję wielką ulgę. Najpierw chciałbym przerwać spekulacje, że od początku nie chciałem zaangażować się w ten projekt. To oczywiście nieprawda. Byłem nim bardzo podekscytowany. Byłem przekonany, że Rowling widziała „Time Bandits” czy filmy z Pythonami i doszła do wniosku, że moje poczucie humoru będzie idealne dla świata, który stworzyła. Poleciałem więc do Los Angeles przekonany, że jestem odpowiednią osobą na odpowiednim miejscu. Gdzieś głęboko w podświadomości jakiś cichy głos powtarzał jednak: „Ale i tak cię nie wezmą. Oni chcą kogoś od dziecięcych filmów. Jesteś dla nich zbyt pokręcony”. Ignorowałem jednak ten głos, za co miałem później do siebie wielkie pretensje, bo podczas spotkania z producentami zachowywałem się jak dziecko w Disneylandzie, opowiadając kolejne pomysły na to, jak to wszystko pokazać na ekranie. I jak wiesz, nie dostałem tej pracy. Producenci chcieli tylko pokazać J.K. Rowling, że jej słuchają i chcą dać mi szansę, choć nigdy nie zamierzali tego zrobić.

Widzę, że często studia filmowe wykorzystywały cię jako wabik na inne gwiazdy. Tak było chyba też przy okazji „Fisher Kinga”.

To prawda. Zaproponowano mi wyreżyserowanie tego filmu tylko dlatego, że chciano, by jedną z głównych ról zagrał Robin Williams. Jak łatwo się domyślić, Robin nie był człowiekiem, który zgadzał się na wszystkie propozycje. Lubił współpracować z twórcami, których znał.

Dla ciebie to też chyba był pewnego rodzaju kompromis, bo nieczęsto reżyserujesz filmy na bazie czyjegoś scenariusza.

Był to pierwszy film, który nakręciłem w Hollywood. Może dlatego też zgodziłem się, by był na bazie scenariusza debiutanta – Richarda LaGravenese’a. Po tym filmie nagle stał się bardzo pożądanym nazwiskiem. Generalnie wszystko przy filmie „Fisher King” robiłem pierwszy raz. Zrezygnowałem ze storyboardów czy efektów specjalnych. Kompletnie się tym nie przejmowałem. Zawierzyłem aktorom i to zaprocentowało. Wiedziałem, że jak Robin i Jeff [Bridges – red.] są szczęśliwi, to ja też będę.

Dlaczego nie wyreżyserowałeś „Żywotu Briana”?

Terry Jones chciał sam spróbować. Poprzednie filmy robiliśmy wspólnie, teraz miało być inaczej. Co nie znaczy, że się obraziłem i stałem z boku. Pomagałem mu, ale nie chciałem zabierać mu glorii i chwały, umieszczając swoje nazwisko obok jego. Ten film o mały włos nigdy by nie powstał. Nie mogliśmy znaleźć nikogo, kto by dał 2 mln funtów na produkcję.

Monty Python nie mógł znaleźć pieniędzy na film naśmiewający się z religii? Nie wierzę…

Prawda? (śmiech). Pogodziliśmy się już z widmem porażki, gdy z pomocą przyszedł nam jeden z beatlesów – George Harrison. Okazało się, że Eric Idle wysłał mu nasz scenariusz, który go urzekł. Z własnej kieszeni wyciągnął te 2 mln. Na pytanie, dlaczego to robi, z brutalną szczerością odpowiedział: „Bo chcę ten film zobaczyć”.

Masz już pomysł na kolejny projekt?

Nie. Moja głowa jest pusta. W szufladzie jest kilka pomysłów, ale nic, co by mnie mocniej przyciągnęło. Czuję się jak po długotrwałym porodzie. Nie myślę o następnym filmie. Cieszę się na razie nim. Jeżdżę po świecie i go promuję. Zawitam też do Polski, by zapytać publiczność, co sądzi o „Człowieku, który zabił Don Kichota”. Kto wie, może usłyszę, że to słaby film i powinienem już przejść na emeryturę i kręcić filmy rodzinne do domowego archiwum? g

© Wszelkie prawa zastrzeżone

Okładka tygodnika WPROST: 33/2018
Więcej możesz przeczytać w 33/2018 wydaniu tygodnika „Wprost”
Zamów w prenumeracie lub w wersji elektronicznej:
 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 33/2018 (1848)

  • Czas na Okrągły Stół. A nawet na dwa 12 sie 2018, 20:00 Ostatnie odsłony sporu wokół reformy sądownictwa i Sądu Najwyższego pokazują, że państwo polskie zaczyna być niewydolne. Do niedawna niszczący konflikt polityczny utrudniał konstruktywne dyskusje o przyszłości naszego kraju, teraz... 3
  • Niedyskrecje parlamentarne 12 sie 2018, 20:00 JAROSŁAW KACZYŃSKI, PREZES PIS, KRZYWYM OKIEM PATRZY NA WEWNĘTRZNE WALKI W OBOZIE WŁADZY. Podobno ostatnio otwarcie tego zakazał. – Nie wolno się zwalczać wewnętrznie, bo to jest działanie przeciwko całemu obozowi – mówi polityk z... 6
  • Obraz tygodnia 12 sie 2018, 20:00 100 proc. przegranych zaliczyły polskie drużyny w eliminacjach piłkarskiej Ligi Europy Przegrany Robert Janowski stracił program tv „Jaka to melodia?” i milion złotych rocznego dochodu, bo spadła jego oglądalność, a za kulisami... 9
  • Info radar 12 sie 2018, 20:00 IPN ukrywa akta śledztwa w sprawie Lecha Wałęsy IPN odmówił udostępnienia prasie akt umorzonego przez siebie śledztwa w sprawie podrabiania teczki „Bolka”. W lipcu białostocki oddział IPN umorzył śledztwo w sprawie podrabiania w... 10
  • Rocznice w służbie kampanii wyborczej 12 sie 2018, 20:00 PREZYDENT GDAŃSKA PAWEŁ ADAMOWICZ I SZEF MON MARIUSZ BŁASZCZAK KŁÓCĄ SIĘ O UROCZYSTOŚCI NA WESTERPLATTE w 79. rocznicę wybuchu II wojny światowej. W ubiegłym roku podczas obchodów na Westerplatte doszło do nieprzyjemnego incydentu –... 10
  • Przyszłość Kościoła 12 sie 2018, 20:00 Lewo ZBLIŻA SIĘ KOLEJNE WIELKIE ŚWIĘTO KOŚCIOŁA, KTÓRY W POLSCE ZAJMUJE PO ZYCJĘ DOŚĆ NIEZWYKŁĄ. Przede wszystkim dlatego, że sam jest przedmiotem wiary, którą szerzy. Znacząca część katolików wierzy po prostu w tę instytucję... 13
  • Ordynacja, czyli nowa gra prezydenta 12 sie 2018, 20:00 Najpóźniej w piątek Andrzej Duda zdecyduje, czy podpisać nową ordynację do Parlamentu Europejskiego, dającą przewagę dużym partiom. Prezydent nie kryje, że skłania się ku wetu. 15
  • Upadek Ryszarda Petru 12 sie 2018, 20:00 Założyciel Nowoczesnej dostał od Roberta Biedronia czarną polewkę. Według naszych informacji prezydent Słupska nie widzi dla niego miejsca w swoim nowym projekcie politycznym. – Petru w jego oczach skompromitował na długo nie tylko... 18
  • Rewolucja 2 sierpnia 12 sie 2018, 20:00 Od trzech lat wszyscy przeciwnicy rządów PiS łamią sobie głowy nad czymś, co wygląda jak kwadratura koła. Co mianowicie należałoby zrobić, aby przełamać skutki nieznośnego faktu, iż w wyborach 2015 r. PiS zdobył absolutną... 19
  • Celofanowa prezydentura 12 sie 2018, 20:00 Jeżeli prezydent nie podpisze ordynacji, to rozgniewa Kaczyńskiego, ale zachowa zdolność manewru w staraniach o reelekcję – mówi politolog dr Marek Migalski. 20
  • Powrót Macierewicza 12 sie 2018, 20:00 Prezes PiS poprosił Macierewicza o przeprowadzenie całościowej oceny stanu armii – dowiedział się „Wprost”. W partii spekuluje się, że polityk wróci do rządu. 23
  • Malowana psycholog 12 sie 2018, 20:00 Sabina Zalewska, kandydatka PiS na stanowisko Rzecznika Praw Dziecka, przedstawiana jest jako psycholog, choć nim nie jest. Jej kariera naukowa kryje też kilka innych ciekawostek. 26
  • Morawiecki może zastąpić Kaczyńskiego 12 sie 2018, 20:00 Kaczyński uległ czarowi Morawieckiego. Prawdopodobieństwo, że kiedyś zechce mu przekazać partię, wydaje się duże – mówi Jan Rokita, były polityk. 29
  • Wysłuchać pana Sebastiana 12 sie 2018, 20:00 Wrzuciłam na fejsbuka zdjęcia z parady równości w Berlinie, w której maszerowało w tym roku pół miliona ludzi. Odezwał się m.in. pan z Piotrkowa Trybunalskiego, nazwijmy go po prostu Sebastian. Napisał, że w Polsce tego na szczęście... 33
  • Modo polo 12 sie 2018, 20:00 Zawsze mówiono, że Polacy mają zły gust i ubierają się kiczowato. Tak się jednak złożyło, że chwilowo podążają za najnowszymi trendami. 35
  • Jak się ubierają politycy 12 sie 2018, 20:00 Polityk, zanim wejdzie na świecznik, musi popracować nad własnym wizerunkiem. 38
  • Bunt komorników 12 sie 2018, 20:00 Wściekli na ministra Ziobrę, który zamyka ich zawód. Rozgoryczeni zachowaniem starych kolegów po fachu, którzy tępią nową konkurencję. Młodzi komornicy chcą odchodzić z zawodu. 51
  • Hossa Bessa 12 sie 2018, 20:00 Straty przez brodaczy Gillette ma problem. Coraz więcej mężczyzn na świecie nie chce się golić. Amerykański producent maszynek do golenia przeprowadził własne badania. Wychodzi na to, że mężczyźni golą się średnio 3,2 razy na... 56
  • Poznań z nowym muralem 12 sie 2018, 20:00 W mieście odsłonięto wyjątkowy mural upamiętniający setną rocznicę odzyskania przez Polskę niepodległości i wybuchu powstania wielkopolskiego. 57
  • Apartheid wraca w RPA 12 sie 2018, 20:00 Podszyty nacjonalizmem populizm działa również w Afryce. Rząd Południowej Afryki chce wywłaszczyć z ziemi białych obywateli. Wielcy posiadacze są bezpieczni, pod warunkiem że są czarni. 59
  • „Dziwny jest ten świat...” 12 sie 2018, 20:00 W polityce zagranicznej nudno może bywało w XIX w. – po kongresie wiedeńskim – ale ta „nuda” trwała krótko, a ponadto zakończyła się dość gwałtownie: powstaniem niepodległego Królestwa Belgii (najmłodsze państwo Europy... 63
  • Ból trzeba leczyć 12 sie 2018, 20:00 Ból ma negatywny wpływ na przebieg choroby, niekorzystnie wpływa na psychikę chorego, odbiera chęć do leczenia – mówi dr Elwira Góraj, specjalista medycyny paliatywnej. 64
  • W Gdyni padł rekord świata 12 sie 2018, 20:00 Podczas szóstej edycji Enea IRONMAN 70.3 Gdynia rekordowa okazała się nie tylko temperatura, ale przede wszystkim wyniki i liczba uczestników. 66
  • Znajome z fast foodów 12 sie 2018, 20:00 Do zwierząt mamy niejednoznaczny stosunek: jedne kochamy i pieścimy, innych się boimy, a jeszcze inne zabijamy w przemysłowy sposób i zjadamy. Najmniej szczęścia mają kury – ponad dziewięć na dziesięć zwierząt lądowych, które zabijamy w celach konsumpcyjnych, to kury. 69
  • Know How 12 sie 2018, 20:00 Rozświetl swoje mieszkanie Ciemny, niemal pomarańczowy „Zachód słońca na sawannie” czy jasna, niebiesko-zielona „Zorza polarna”. A może biało-różowy „Wiosenny kwiat” lub przyciemniony „Tropikalny zmierzch”. Zestaw... 71
  • Uziemione asy 12 sie 2018, 20:00 Wojenne wyczyny polskich lotników w Wielkiej Brytanii obrosły legendą, którą chętnie karmi się popkultura. Ich powojenne losy to często materiał na dramat. 74
  • Bitwa o widza 12 sie 2018, 20:00 Czekaliśmy na zrealizowany za granicą gwiazdorski film wojenny o heroicznych czynach Polaków. I się poniekąd doczekaliśmy. Choć to obraz bardziej potrzebny Anglikom niż nam. 78
  • Powróćmy jak za dawnych lat 12 sie 2018, 20:00 Ta płyta może połączyć hipsterów i ich dziadków. „Za Foggiem idzie coś więcej niż tylko piosenki. Idzie historia przywiązania do miasta i do ludzi” – mówi Jan Młynarski, który z Marcinem Maseckim nagrał utwory Mieczysława Fogga w nowych wersjach. 82
  • Reżyser walczący z wiatrakami 12 sie 2018, 20:00 Film o Don Kichocie powstawał prawie 30 lat. Ale jego reżyser Terry Gilliam miał pecha nie tylko przy tej produkcji. 86
  • Wydarzenie 12 sie 2018, 20:00 Przypomnienie Andrzej Łuczeńczyk zmarł w sierpniu 1991 r. Miał 45 lat i mógł napisać jeszcze wiele świetnych utworów. Niestety, los zdecydował inaczej. Pisarz zostawił tylko dwa niewielkie tomiki opowiadań, trzy krótkie powieści... 89
  • Film 12 sie 2018, 20:00 Simpsonowie średniowiecza Matt Groening znów odziera naszą rzeczywistość z kojącego filtra kultury popkulturalnej. Już kiedyś obnażył jej mity w „Simpsonach”, potem wyobrażał sobie przyszłość w „Futuramie”. W animowanych... 90
  • Muzyka 12 sie 2018, 20:00 ELEKTRONIKA Perwersyjna przyjemność Druga płyta niemieckiej producentki, DJ-ki, kompozytorki i muzyczki będzie zdecydowanie jednym z najgoręcej komentowanych albumów z muzyką elektroniczną. Już przy okazji debiutu Heleny Hauff trzy lata... 91
  • Książka 12 sie 2018, 20:00 SZTUKA Trzy razy Lizbona Literatura to pragnienie, by zamieszkać w umyśle innego, niczym intruz w zamkniętym domu, widzieć świat jego oczyma” – napisał w swojej powieści Antonio Muñoz Molina. Jednym z jej bohaterów jest pisarz, który... 92
  • Kalejdoskop 12 sie 2018, 20:00 TEATR Z ziemi polskiej do włoskiej To już tradycja, że dwie warszawskie sceny – Polonia i Och-Teatr – grają w wakacje przed swoimi siedzibami. Zamiast biletów widownia zaopatruje się raczej w przeciwsłoneczne parasole oraz butelki z... 93
  • Kulturalna trzynastka 12 sie 2018, 20:00 Grzegorz Halama AKTOR KABARETOWY, FILMOWY I TEATRALNY, PARODYSTA 1. Jakie zaległości kulturalne chcesz nadrobić podczas urlopu? Filmy, seriale, książki, muzyka… tradycyjnie. 2. Którym bohaterem z literatury chciałbyś być i dlaczego?... 94
  • Serial, odcinek pierwszy 12 sie 2018, 20:00 Stary dobry sposób felietonistów: jak się nie wie, o czym napisać, to należy po prostu o czymś konkretnym i ciekawym opowiedzieć. Jak przyjaciółce przez telefon. No to, myślę sobie, opowiem wam, jak wygląda od podszewki granie w... 95
  • Pociąga mnie cisza 12 sie 2018, 20:00 Cenię sobie kontakt z ludźmi, którzy nie ulegają sztampowemu podejściu do życia, do kultury. 96
  • Bezpieczeństwo w sieci 12 sie 2018, 20:00 Każdy, kto nie wyobraża sobie życia bez trybu online, powinien wiedzieć, jak w sieci chronić swoje dane. 97
  • Zrób sobie… Trumpa 12 sie 2018, 20:00 Opalenizna, fryzura, a może idealne usta? Czym prezydent USA uwodzi rosyjskiego przywódcę? 98

ZKDP - Nakład kontrolowany