Cholesterol jest jak rdza

Cholesterol jest jak rdza

Wysokie stężenie cholesterolu działa na naczynia cały czas – mówi prof. dr hab. n. med. Jarosław Kaźmierczak.
ROZMAWIAŁA Katarzyna Pinkosz

Niekoniecznie trzeba źle się odżywiać, żeby mieć bardzo wysoki poziom cholesterolu?

Nie. Hipercholesterolemia rodzinna to choroba uwarunkowana genetycznie. Powoduje ona bardzo wysoki poziom cholesterolu, szczególnie LDL, czyli tego „szkodliwego”. Sprzyja on rozwojowi miażdżycy tętnic, zarówno doprowadzających krew do serca, mózgu, jak i kończyn dolnych.

Bardzo wysoki poziom cholesterolu – czyli jaki?

LDL powyżej 160 mg/dl, a cholesterol całkowity powyżej 300 mg/l. Już przy 130 mg/dl należy myśleć o hipercholesterolemii rodzinnej. Osób z tą chorobą jest w Polsce nawet 150-200 tys., ale zdiagnozowanych – tylko 2,5-3 tys.

Czym grozi nieleczenie tej choroby? I kto powinien się zbadać?

Koniecznie osoby, które przed 50. rokiem życia miały zawał serca, udar mózgu lub inną formę miażdżycy. Zwrócić uwagę powinny też żółte plamy w okolicach oczu – ich przyczyną jest wysoki poziom cholesterolu, a także charakterystyczne, ale występujące rzadko narośla na ścięgnie Achillesa. To choroba rodzinna, genetyczna, dlatego powinny zbadać się również rodziny tych osób: dzieci, rodzeństwo, rodzice. U ludzi, którzy mają rodzinną hipercholesterolemię, ryzyko zawału i udaru jest bardzo podwyższone – 40-latkowie z hipercholesterolemią mają 100 razy większe ryzyko zawału lub udaru przed 50. rokiem życia niż ich rówieśnicy bez tej choroby.

Bardzo wysoki poziom cholesterolu można obniżyć, stosując dietę?

Najwyżej o kilka procent. Zdrowa dieta jest ważna, jednak nie zredukuje wysokiego poziomu cholesterolu, bo jest to choroba spowodowana mutacją genu odpowiedzialnego za metabolizm cząsteczek LDL.

Jak więc wygląda leczenie?

Zaczyna się od podawania statyn. To leki stosowane już od ponad 30 lat. Często jednak tak wysokich poziomów cholesterolu nie da się obniżyć do pożądanej wielkości samymi statynami i pojawia się konieczność dołączenia leku, który zmniejsza wchłanianie cholesterolu z przewodu pokarmowego – ezetymibu. Jednak nie u wszystkich daje to oczekiwany efekt. Od kilku lat dysponujemy nowymi lekami – inhibitorami PCSK9, czyli enzymu uczestniczącego w metabolizmie cholesterolu. Jeden z nich (alirokumab) jest od niedawna dostępny w Polsce w ramach tzw. programu lekowego leczenia hipercholesterolemii rodzinnej. Mogą go otrzymać chorzy, którzy mają LDL powyżej 160 mg / dl i nie daje się go skutecznie obniżyć za pomocą klasycznych leków.

Wiele osób nie wie, że choruje?

Tak, to duży problem. Niedawno miałem 35-letnią pacjentkę, już po zawale. Cholesterol LDL – 300 mg/dl. Gdyby została zdiagnozowana pięć lat wcześniej i była leczona, prawdopodobnie nie doszłoby do zawału. Innym problemem są bardzo ostre kryteria kwalifikacji do programu. Będziemy się starać je obniżyć, żeby objąć leczeniem jak najwięcej chorych. Chcielibyśmy też, by w ramach programu można było zastosować również drugi lek z tej grupy, ewolokumab, dostępny na świecie i w Polsce. Obydwa mają ten sam mechanizm działania, takie same efekty kliniczne: obniżają ryzyko udaru, zawału, zmniejszają śmiertelność.

Skoro mają podobne działanie, to ten jeden nie wystarczy?

Dla lekarzy zawsze lepiej jest mieć możliwość wyboru. Ta sama grupa leków, ten sam mechanizm działania, jednak budowa chemiczna jest inna, dlatego np. działania uboczne mogą być inne. Może się okazać, że pacjent nie może przyjmować pierwszego leku, a drugi – tak. Poza tym konkurencja zawsze jest dobra, bo powoduje obniżenie cen.

Wiele osób uważa, że cholesterol tak bardzo nie szkodzi…

Świadomość pacjentów ciągle jest za mała. Tymczasem wysokie stężenie cholesterolu działa na naczynia cały czas. To tak jak z rdzewieniem żelaznych przedmiotów. Gdy jedną metalową blaszkę schowamy do garażu, a drugą zostawimy na dworze, to po roku pierwsza nie będzie zniszczona, a druga będzie zardzewiała. Wiatr, deszcz, wilgoć działają na metal podobnie jak cholesterol na ścianę naczyń. Szkód, które wyrządzi, nie da się już całkowicie naprawić.

Wiele osób bardziej obawia się leków, np. statyn, niż wysokiego poziomu cholesterolu.

Generalnie statyny są bardzo dobrze tolerowane. Działania niepożądane mogą wystąpić u 1 proc. pacjentów – trzeba u nich lek zamienić na inny. W internecie jest wiele publikacji antystatynowych; ich autorzy powinni być ścigani z mocy prawa, bo jest to działanie przeciwko zdrowiu ludzi. Nie ma dnia, żebym nie musiał tłumaczyć, jak ważne i potrzebne jest to leczenie.

Okładka tygodnika WPROST: 37/2019
Więcej możesz przeczytać w 37/2019 wydaniu tygodnika „Wprost”
Zamów w prenumeracie lub w wersji elektronicznej:
 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 37/2019 (1902)

  • Czas to prawda 8 wrz 2019, 20:00 Piszę ten tekst w trakcie podróży po północnym Kaukazie. Z perspektywy gór Dagestanu, odbudowanego za kremlowskie miliardy Groznego czy pogrążonego w żałobie Biesłanu (w którym właśnie odbywają się obchody 15. rocznicy zamachu... 3
  • Niedyskrecje parlamentarne 8 wrz 2019, 20:00 MICHAŁ BONI I LENA KOLARSKA-BOBIŃSKA, DWOJE BYŁYCH MINISTRÓW DONALDA TUSKA, nie dostali dobrego miejsca na listach wyborczych PO do Sejmu. Boni jeszcze w maju był europosłem, ale GRZEGORZ SCHETYNA, lider PO, wyznaczył mu piąte miejsce na... 6
  • Obraz tygodnia 8 wrz 2019, 20:00 Wygrana Justyna Pochanke Zwyciężyła w plebiscycie „Faktu” na ulubioną prezenterkę telewizyjną, zdobywając 45,3 proc. głosów. Przegrana Magdalena Ogórek Najwyżej notowana spośród gwiazd TVP w tym samym plebiscycie znalazła się na... 10
  • Info radar 8 wrz 2019, 20:00 500 plus dla niepełnosprawnych, czyli Akcja Biurokracja Lekarze orzecznicy ZUS będą musieli w ciągu najbliższych miesięcy ponownie przebadać około 500 tys. osób niepełnosprawnych, które już mają orzeczenie o znacznym stopniu... 12
  • Nie używam słowa „szczęście” 8 wrz 2019, 20:00 Rozmowa z Józefem Henem, pisarzem i scenarzystą 13
  • Nie działał sam, musieli być też inni 8 wrz 2019, 20:00 Moim zdaniem to największa afera w polskim show-biznesie – mówi Mariusz Zielke, pisarz, były dziennikarz, który nagłośnił sprawę gwałcenia dzieci przez muzyka Krzysztofa S. 16
  • Milczenie 8 wrz 2019, 20:00 Przy każdym skandalu związanym z molestowaniem seksualnym pojawia się pytanie o świadków. O tych, którzy wiedzieli, ale nie reagowali. Albo reagowali, stając po stronie sprawcy, a nie ofiary – jak hierarchowie kościelni po stronie... 21
  • Kidawa-Błońska na prezydenta 8 wrz 2019, 20:00 Jeśli Małgorzata Kidawa-Błońska w Warszawie osiągnie lepszy wynik wyborczy niż Jarosław Kaczyński, zostanie kandydatką na prezydenta Polski. Ma to zostać ogłoszone zaraz po wyborach parlamentarnych. Taką decyzję podjęło ścisłe kierownictwo PO – ustalił „Wprost”. 23
  • Kampania dla elit 8 wrz 2019, 20:00 Chaos, nerwowość, amatorszczyzna. Listy składają się głównie z partyjnych wyjadaczy, którym się nie chce. Efekt jest taki, że na miesiąc przed „najważniejszymi wyborami w historii III RP” kampania opozycji właściwie nie istnieje. 25
  • Nie wszyscy w PiS jesteśmy aniołami 8 wrz 2019, 20:00 Są ludzie, którzy nie wytrzymują ciężaru stanowiska. Nasza przeszłość jest usłana trupami polityków, którzy nie udźwignęli władzy – mówi wicepremier Jacek Sasin. 28
  • Operacja zmniejszenia żołądka. Agata Młynarska: Krzywonos i Sekielski przełamują tabu 8 wrz 2019, 20:00 – Otyłość dzieci czy ich uzależnienie od gier i internetu to wciąż tematy tabu, bo rodzicom trudno się przyznać do błędów wychowawczych – mówi Agata Młynarska, dziennikarka. 32
  • Mniejszy żołądek na zdrowie 8 wrz 2019, 20:00 Operacje bariatryczne to nie upiększanie, to ratowanie życia – przekonują lekarze i pacjenci, którzy się tym operacjom poddali. 37
  • Śmierć Brylewskiego 8 wrz 2019, 20:00 Był legendą, ojcem ambitnego polskiego rocka. Jako muzyk szybował wysoko, jako człowiek zmarł w wyniku awantury na klatce schodowej. A sądowi coraz trudniej dociec prawdy. 40
  • KRYNICA 2019 8 wrz 2019, 20:00 DEBATY O ROLNICTWIE, ZDROWIU, BUDOWNICTWIE I NOWYCH TECHNOLOGIACH Z UDZIAŁEM MINISTRÓW, PRZEDSIĘBIORCÓW I PREZESÓW NAJWAŻNIEJSZYCH RZĄDOWYCH AGENCJI – TAK WYGLĄDAŁ UDZIAŁ „WPROST” W XXIX FORUM EKONOMICZNYM W KRYNICY. 45
  • Jakość ponad wszystko 8 wrz 2019, 20:00 Gdzie tkwi klucz do sukcesu rolnictwa i przemysłu spożywczego? We współpracy czy w rywalizacji? Na takie pytania starali się odpowiedzieć uczestnicy debaty „Wprost”. 48
  • Szkolić i edukować 8 wrz 2019, 20:00 Wbrew pozorom nawozy, wypadki przy pracy i afrykański pomór świń to problemy, które można podciągnąć pod wspólny mianownik: bezpieczne rolnictwo. Kluczem do ich rozwiązania jest edukacja. 49
  • Teraz polska żywność 8 wrz 2019, 20:00 O tym, jak polska żywność jest postrzegana za granicą i czy trzeba ją promować w Polsce, dyskutowano podczas panelu „Promocja polskiej żywności w kraju i za granicą”. 50
  • Rolnik z dronem i smartfonem 8 wrz 2019, 20:00 Aplikacje mobilne, zdjęcia satelitarne, autonomiczne ciągniki. Polski rolnik zamienił widły na sztuczną inteligencję i wszedł w XXI w. Przekonywali o tym uczestnicy debaty o innowacjach w rolnictwie. 51
  • Lidl dba o zdrowie Polaków 8 wrz 2019, 20:00 Lidl Polska wspiera polskich producentów – aż 70 proc. obrotu firmy jest generowane dzięki współpracy z nimi. Co więcej, dzięki współpracy z siecią tylko w ubiegłym roku ponad 230 polskich firm wyeksportowało swoje produkty na rynki zagraniczne. 52
  • Ekożywność dla wszystkich 8 wrz 2019, 20:00 Chcemy osiągnąć pozycję światowego lidera transformacji żywieniowej poprzez zapewnienie klientom żywności wysokiej jakości po przystępnych cenach oraz poprzez demokratyzację produktów bio – mówi prezes Carrefour Polska Christophe Rabatel. 54
  • Sport. To się opłaca. O milionach przeznaczanych na sponsoring rozmawiano w Krynicy 9 wrz 2019, 18:03 Jak starty Roberta Kubicy wpływają na wybór stacji paliw przez Polaków. Z czym jest kojarzony Kędzierzyn-Koźle. Dlaczego opłaca się sponsorować PGE Narodowy. Inwestowanie w sport przynosi korzyści. Wszystkim. 56
  • Biznes na miarę XXI wieku 8 wrz 2019, 20:00 Dziś coraz większa liczba przedsiębiorców zaczyna dostrzegać nie tyle możliwość, ile wręcz konieczność transformacji cyfrowej własnych firm – mówi Filip Fludra z Exact Software Poland. 58
  • O wodzie bez lania wody 8 wrz 2019, 20:00 Drugi międzynarodowy kongres „Economy of a Water City” odbędzie się 3 i 4 października we Wrocławiu. Dlaczego jego tematyka wiąże się bezpośrednio ze stolicą Dolnego Śląska? 60
  • Obsesja przeszłości 8 wrz 2019, 20:00 Przekonanie o wyłącznie pozytywnej roli Rosjan w II wojnie światowej Putin awansował do roli religii mającej jednoczyć naród. Każdy, kto twierdzi, że Związek Radziecki był współodpowiedzialny za wybuch wojny, jest automatycznie heretykiem – mówi Shaun Walker, wieloletni... 63
  • Nowy mur berliński 8 wrz 2019, 20:00 Prawie trzy dekady po zjednoczeniu Niemiec kraj znów jest podzielony na liberalne landy zachodnie i dawne NRD, które masowo głosuje na populistów. 66
  • Wietrzenie Kijowa 8 wrz 2019, 20:00 Nowy premier pracował w biurze stworzonym i finansowanym przez UE, zaś nowy szef dyplomacji reprezentował interesy swojego kraju w NATO. Te dwa z pozoru niezbyt doniosłe fakty jak w soczewce obrazują orientację nowego rządu Ukrainy. Jeszcze... 69
  • 10 mitów o cholesterolu 8 wrz 2019, 20:00 Połowa Polaków ma zbyt wysoki poziom cholesterolu. Obalamy pokutujące mity i rozprawiamy się z medycznymi bzdurami na jego temat. 70
  • Cholesterol jest jak rdza 8 wrz 2019, 20:00 Wysokie stężenie cholesterolu działa na naczynia cały czas – mówi prof. dr hab. n. med. Jarosław Kaźmierczak. 73
  • Kiedy miłość nie wystarcza 8 wrz 2019, 20:00 Samotny „Joker”, smutna „Historia małżeńska”, rozdzierające „Babyteeth”. Tegoroczny festiwal w Wenecji udowodnił, że w czasach Netflixa i seriali odżywa kino głównego nurtu, które nie chodzi na artystyczne kompromisy. Ale wciąż jest też w sztuce miejsce na bolesne wiwisekcje... 75
  • Błędy dobrych ludzi 8 wrz 2019, 20:00 Państwo polskie wobec swoich najmłodszych obywateli wywiesiło białą flagę. Daje rodzicom 500 zł i mówi: radźcie sobie sami – komentuje Wojciech Chmielarz, autor „Rany”, powieści kryminalnej o przemocy wobec dzieci. 78
  • W sidłach Agaty Kuleszy 8 wrz 2019, 20:00 Już w pierwszym sezonie „Pułapki” można było się przekonać, że Olga Sawicka jest kotem samotnikiem. Idzie pod prąd i w życiu, i w literaturze. Właśnie wydała nową poczytną powieść, ale media ekscytują się nią z powodu... 82
  • Film 8 wrz 2019, 20:00 Między światami György Pálfiemu nie po drodze z klasycznym sposobem opowiadania historii. Może dlatego sięgnął po „Głos Pana” Stanisława Lema? Nie jest to wierna adaptacja. Bohater, Węgier, jedzie do Stanów, aby odnaleźć ojca,... 83
  • Muzyka 8 wrz 2019, 20:00 Utarte szlaki Aż 13 lat oczekiwania sprawiło, że na temat potencjalnego nowego albumu Tool robiono niewybredne żarty. A jednak jest. I widać na nim wyraźnie, że w ciągu niemal trzech dekad zespół dorobił się statusu legendy, ale też... 84
  • Książka 8 wrz 2019, 20:00 Panorama To jedna z tych powieści, jakich zazdrościmy Amerykanom, bo opisują ich kraj tak, jak powinna to robić literatura – bez stylistycznego wydziwiania, rzetelnie i uważnie. Co jakiś czas pojawia się u nich pisarz, który najpierw... 86
  • O kojącej roli mody 8 wrz 2019, 20:00 Kilka dni temu obejrzałem na YouTubie ze wszech miar zastanawiający film dokumentalny o pewnym przedziwnym, choć psychologicznie jak najbardziej zrozumiałym zjawisku. Chodzi o to, że w slumsach Konga, w miejscu o jednym z najniższych... 88
  • Ani rusz 8 wrz 2019, 20:00 Neonowe trykoty do ćwiczeń, trenerki z Instagrama bombardujące newsami o tym, jak żyć w zdrowym ciele, siłownia co kilkaset metrów. Można odnieść wrażenie, że Polacy to najbardziej wysportowany naród świata. Niestety, jest zupełnie inaczej. 91
  • W bałaganie można zobaczyć dzieło sztuki 8 wrz 2019, 20:00 Wiele rzeczy, które znamy lub cenimy, są dziełem przypadku. 94
  • Sekret Esterki 8 wrz 2019, 20:00 Ciasto drożdżowe z cebulą i makiem. W tym smaku zakochał się Kazimierz Wielki. 96
  • Zrób sobie... Banderasa 8 wrz 2019, 20:00 Robert Redford, Sean Connery, Brad Pitt – niektórzy mężczyźni są jak wino, im starsi, tym bardziej sexy. Zainspirowani ostatnim filmem Almodóvara pokazujemy, jak efektownie spatynować Antonio Banderasa. 98

ZKDP - Nakład kontrolowany