Balon na uwięzi

Balon na uwięzi

Dodano:   /  Zmieniono: 12
W samochodzie słuchamy polskiego hymnu. Antoś zachwycony frazą: „złączym się z narodem”. Powtarzać będzie ten fragment aż do wieczora. Przy okazji uroczyście podkreśla gestem rączki owe „złączenie z narodem”, jakby ciął szablą, która kończy zwrotkę pierwszą. W programie śpiewany był też hymn Unii Europejskiej, który wzrusza mnie jakoś inaczej. Czuję metafizyczny dreszcz: udało się, jesteśmy w Europie, to cud, chociaż w tej Unii nieźle się kiełbasi. Wieczorem pod prysznicem Antoś nagle pyta: „Tata, a co to takiego jest naród?”. Ano właśnie. Naród dziwne zwierzę, czasami szlachetne i dobrotliwe, kiedy indziej złowrogie. Jednego jestem pewien, przedstawiciele narodu, którzy natrętnie o narodzie gadają, są zwykle mało estetyczni. Pojęcie narodu obrzydzali nam wytrwale komuniści, ale z tym łatwo można było sobie poradzić. To, co obecnie z narodem wyczynia PiS, ale też media narodowe, to już poważna sprawa. Dzieje się to w ramach wolności, więc mogą nam naród obrzydzić na amen, równie skutecznie jak Kościół wiernym niektórzy biskupi. Widzę, że obsesyjnie wszystko mi się kojarzy z PiS i prezesem, jak publicystom „smoleńskim” wszystko z Tuskiem. To jest emocjonalne uwikłanie, które zaczyna być złowrogim nałogiem.

*

Książka Christophe’a André „Niedoskonali, wolni, szczęśliwi” to świetna praca paryskiego psychiatry o poczuciu własnej wartości. Po angielsku zwięźlej – self-esteem, to fundament naszego domu. Tam mieszka nasz prokurator i adwokat, rezyduje sąd najwyższy, który co chwila wydaje wyrok. Ta instancja tak oczywista i nam bliska, że zwykle jej nie dostrzegamy, chociaż decyduje o naszym samopoczuciu. I towarzyszy nam od rana do nocy. Jej niemilknące tło jest jak muzyka, która dla wielu zmienia się w nieznośny zgiełk, gdzie powtarza się motyw: jesteś gorszy, niewystarczający. Z tego miejsca wypływają liczne rzeki, też zazdrość, zawiść, zgorzknienie. Książka klucz nie tylko do naszych drzwi, ale także do bram narodowych, o czym już autor nie pisze. Specjalista od nieszczęść w historii narodów Jean Delumeau zauważył, przenikliwie pisząc o Polsce: „Narody niekochane przez historię są jak dzieci niekochane przez rodziców”. Polacy mają więc chronicznie zaniżone poczucie własnej wartości. Ujawnia się to często, teraz zapewne z okazji igrzysk olimpijskich, gdy szykuje się katastrofa medalowa. Wiele jednak zmienia się na lepsze. Widzą to i chwalą nasi rodacy rozsiani po świecie, a przybywający do Polski na wakacje. Ale nadal zbyt liczne twarze są zatrzaśnięte, a złe myśli zachmurzają oblicza.

*

Po taśmowym idiotyzmie przyszedł czas na głębszą refleksję. Ten idiotyzm miał swego bohatera. Tak już jest w naszej tradycji, że im większy dureń, tym głośniej obwieszcza swoją głupotę. Znam społeczności, w których durnie wolą siedzieć cicho. Dla mediów mały idiotyzm mało jest wart, ale już monstrualny bywa w cenie. By przejść w końcu do głębszej refleksji – dotyczy ona nowej nomenklatury. Media jak długie i szerokie biegają teraz, węsząc obsadzanie stanowisk przez polityków swoimi i rodziną. Przez pół wieku robiła to jedna partia, teraz jest ich kilka. Jedno i drugie zjawisko odnotowuję uparcie od lat. A sam przecież miałem szanse, by wejść do tej nowej nomenklatury. Kiedy w roku 1994 wróciłem ze Sztokholmu, rezygnując po czterech latach z kariery dyplomaty, spotkałem na ulicy kolegę z Unii Wolności. Kiedy dowiedział się, że pracuję w jakiejś redakcji, zdumiony wykrzyknął: „Tak nisko!”. Takie zdumienie towarzyszyło mi bodaj przez rok czy dwa, ale potem nadal zdarzało się, że ktoś łapał się za głowę: „To ty jesteś nieobsadzony?!”. Po 20 latach to myślenie ma już grubą i zdrewniałą łodygę.

*

Nad miastem w balonie na uwięzi pokonuję lęk wysokości, aby sprawić Antosiowi radość. A wszystko na godzinę przed wybuchem powstania. Patrzę, jak rosną wieżowce Warszawy rozciętej Wisłą, która była wtedy linią życia i śmierci, wody i ognia. Na pobliskim Stadionie Narodowym tłum młodych już gromadzi się, czekając na koncert Madonny. PiS i PO toczą śmiertelny bój, kto ma pierwszeństwo w miłości do powstania. Dlatego z roku na rok celebra rośnie, ale czy nie jest jak ten balon na linie? Moja mama, porucznik AK, od początków mej pamięci do dzisiaj powtarza: bez sensu. Ona już tylko pamięta młodych, którzy umierali na jej rękach. Liczby mówią: zginęło 18 tys. powstańców i 200 tys. mieszkańców. Liczby nie zawsze mówią same za siebie, ale haniebne zachowania polityków i ich wyznawców pasożytujących na powstaniu – już tak. To oni są niesmaczni, co mnie żywo obchodzi, a koncert Madonny nic. Przegapiamy godzinę 17, kupując rośliny do naszego ogrodu. Niech rosną na tym, co było, dla tego, co będzie...
Więcej możesz przeczytać w 32/2012 wydaniu tygodnika e-Wprost.

Archiwalne wydania Wprost dostępne są w specjalnej ofercie WPROST PREMIUM oraz we wszystkich e-kioskach i w aplikacjach mobilnych App StoreGoogle Play.

 12

Spis treści tygodnika Wprost nr 32/2012 (1538)

  • Polska Aaaa i Polska Buuu 5 sie 2012, 12:00 Mówiąc wprost, pisanie o buczeniu w rocznicę powstania jest już trochę nudne i wtórne. A jednak pisać trzeba. Po pierwsze dlatego, że gdy dzieje się coś złego, głupiego i groźnego, warto o tym tłuc tygodniami i miesiącami. A nuż... 4
  • Upadły mit Wielkiego Brata 5 sie 2012, 12:00 Realizm jest jedną o ostatnich cech, jaką nam, Polakom, można przypisać. Żyjemy mitami, złudzeniami, wspomnieniami i legendą. Oraz nadzieją osobliwie graniczącą z wiarą w cud. Najchętniej wracamy do wielkich sukcesów, często sprzed... 6
  • Prezydent nie szemrze 5 sie 2012, 12:00 Ostatnie dni przed przypadającą na ten tydzień rocznicą zaprzysiężenia prezydent Bronisław Komorowski spędził intensywnie. W rozmowie z nami składa ważne deklaracje. Premier? Nie są braćmi ani przyjaciółmi. Kryzys? Tym razem nam się nie upiecze. Bezpieczeństwo? Proponuje... 12
  • Złoto dla naiwnych 5 sie 2012, 12:00 Ambitny biznesmen, któremu politycy, urzędnicy i konkurencja rzucają kłody pod nogi, czy może wielki kombinator na drodze do spektakularnego bankructwa? Kim jest właściciel Amber Gold i OLT Express? 18
  • Handluję złotem, nie kradnę 5 sie 2012, 12:00 Moje linie lotnicze zalazły za skórę LOT-owi i skarbowi państwa, dlatego zniszczono mnie i moje dzieci – OLT Express i Amber Gold – mówi w rozmowie z „Bloomberg Businessweek Polska” i „Wprost” Marcin Plichta. 20
  • Rydzyk stawia na Kaczyńskiego 5 sie 2012, 12:00 Partia Zbigniewa Ziobry walczy o przetrwanie. Na razie popadła w niełaskę u dyrektora Radia Maryja, który najwyraźniej preferuje polityczne małżeństwo z PiS. 24
  • W niebie jest sala dla palących 5 sie 2012, 12:00 „Załgany, pseudoliberalny, dwulicowy” Szymon Hołownia broni polityków ewangelizujących nas kodeksem karnym. 28
  • Matki celebrytki 5 sie 2012, 12:00 W Ameryce słynna matka na umiejętnym handlu ciążą i dzieckiem rocznie może zarobić nawet 14 mln dolarów. Nasze matki Polki też próbują. Wyciągają wprawdzie mniej, ale emocji wśród zwyczajnych rodzicielek budzą znacznie więcej. 34
  • Bułka tarta w godzinie W 5 sie 2012, 12:00 To, że pół miliona ludzi obejrzało film o mieście, które zamiera, by czcić powstanie, można zrozumieć. Ale żeby sucha i zmielona bagietka zawładnęła wyobraźnią internautów? 38
  • Jeszcze IV RP nie zginęła 5 sie 2012, 12:00 Za chwilę uderzy w nas kryzys, potem PiS wróci do władzy i wszystko się powywraca. Kazik Staszewski, lider obchodzącego 30. urodziny Kultu, będzie wtedy na Kanarach. O ile zrobi to, co zapowiada w rozmowie z Magdaleną Rigamonti. 41
  • Paka z demonem na plecach 5 sie 2012, 12:00 Siatkówka to „nasz” sport, a Polska od 36 lat marzy tylko o złocie. Oni od dawna mają papiery na wygrywanie z każdym. Magik Anastasi miał jedno zadanie – wypędzić z drużyny demony. Czy już mu się udało? Zdobędzie medal? 44
  • Walka z wiatrakami 5 sie 2012, 12:00 Szymon Hołownia odszedł z „Newsweeka” oburzony okładką pisma, którego był felietonistą. Widnieje na niej wizerunek księdza z kobietą i dzieckiem w tle. Bo księża – jak się okazuje – utrzymują relacje nie tylko... 48
  • Bezprawie prawne 5 sie 2012, 12:00 Praktycznie codziennie dowiadujemy się o zmianie prawa lub przepisów. Dotyczy to najczęściej obywateli, ale także przedsiębiorców i firm usługowych. Recepty tylko dla ubezpieczonych, ale książeczkę ubezpieczeniową trzeba podbijać w... 50
  • TOP 5 - Tajemniczy Śląsk 5 sie 2012, 12:00 Trudno zdecydować, co zobaczyć podczas wizyty na Śląsku. Do wyboru są piękne góry, tajemnicze zamki i twierdze, pięknie odrestaurowane pałace, zabytki techniki i wyprawy w poszukiwaniu skarbów. Pewne jest to, że Śląsk trzeba odwiedzić co najmniej kilka razy. 53
  • Zabytki - Tajemniczy Śląsk 5 sie 2012, 12:00 Romantyczny Wrocław Bez trudu namówimy dzieci do włóczenia się ulicami Wrocławia, jeśli będzie to wyprawa w poszukiwaniu krasnoludków. A jest kogo szukać, bo w mieście „mieszka” ponad 160 osobników tego gatunku. Warto... 56
  • Przyroda i przygoda - Tajemniczy Śląsk 5 sie 2012, 12:00 Główną atrakcją tego regionu są skały. Przybierają one tak fantazyjne kształty, jak nigdzie indziej. Zjawiskowe nacieki Jaskini Niedźwiedziej, tajemnicze labirynty Błędnych Skał, cenne minerały wydobywane przez Walonów czy kamienne zoo na szczycie Szczelińca zainteresują... 58
  • Rodzinne atrakcje - Tajemniczy Śląsk 5 sie 2012, 12:00 Zaczerpniemy papieru? Poszukamy złota? A może srebra? Zobaczymy, gdzie kręcono „Opowieści z Narnii”? Popłyniemy podziemną rzeką? Spotkamy zwierzęta w niesamowitym zoo? Obejrzymy ruchomą szopkę? Jasne! To wszystko i jeszcze więcej możemy zrobić na Śląsku. 60
  • Drugi polski Vinci 5 sie 2012, 12:00 Prawdopodobnie najznamienitsza na świecie prywatna kolekcja dzieł sztuki może wkrótce stać się własnością państwa polskiego. Chyba że oddamy ją Rosjanom. 66
  • Bestia słowa 5 sie 2012, 12:00 Jego felietony wyprowadziły już z równowagi Estończyków i Hiszpanów. W USA dla swoich zwolenników jest świętym, dla przeciwników szatanem – Paul Krugman, najpotężniejszy publicysta wszech czasów. 70
  • Patent na czarny prostokąt 5 sie 2012, 12:00 W największym od lat procesie o własność intelektualną przegrają wszyscy: skarżące się Apple i Samsung, miliony użytkowników smartfonów i cała gospodarka. 72
  • W Polsce jest już za ciasno 5 sie 2012, 12:00 Polski biznes dotąd kojarzył się za granicą głównie z wódką i kiełbasą. Ale to już nieprawda. Co roku nasze firmy inwestują na świecie 3-4 mld euro. 74
  • Eliksir życia 5 sie 2012, 12:00 Jest głównym składnikiem naszego organizmu i naszej diety – bez niej możemy przeżyć najwyżej kilka dni. Czy jednak woda, którą pijemy na co dzień, jest dla nas najlepsza? 80
  • Nobel 2.0 5 sie 2012, 12:00 Profesor fizyki Alan H. Guth był cokolwiek zdziwiony, gdy na swoim koncie odkrył, miast spodziewanych dwóch stów, trzy miliony dolarów więcej. Oto prawdziwy świecki cud, niepodważający fundamentów nauki. 83
  • Szczepionka na otyłość 5 sie 2012, 12:00 Marzenie leniwców, którym nie chce się zrzucać brzuszka za pomocą sportu, „bo to zbyt męczące”, ma szansę się spełnić. Zastrzyk pozwalający pozbyć się nadwagi już istnieje. Jak donosi magazyn „Journal of Animal... 83
  • Chłodząca bielizna 5 sie 2012, 12:00 Dobra tkanina potrafi pomóc w schładzaniu ciała, sprawnie odprowadzając pot, ale jak dotąd żadna nie pozwalała realnie obniżać temperatury organizmu. Producent odzieży hi- -tech Columbia Sportswear zapewnia, że przełamał impas.... 83
  • Perseidy! 5 sie 2012, 12:00 Podobno życzenie wypowiedziane w chwili, gdy na niebie widać spadającą gwiazdę, ma szansę się spełnić. Cóż, tak czy owak warto na spadające gwiazdy – czyli meteory spalające się w atmosferze Ziemi – popatrzeć, bo trudno... 83
  • Kocham marzenia 5 sie 2012, 12:00 Kiedyś przecierała szlak do Hollywood. Dziś marzy o roli u Almodóvara i nie schodzi z desek teatru. Z Katarzyną Figurą, którą od piątku można oglądać w „Yumie”, rozmawia Krzysztof Kwiatkowski. 84
  • Niestabilność rzeczy 5 sie 2012, 12:00 Łatwy w odbiorze awangardzista? Literacki gwiazdor postmodernizmu? Paul Auster przede wszystkim wie, jak lawirować między kulturą wysoką a niską. Najnowszy dowód to jego powieść „Sunset Park”. 88
  • Święta Marina z Nowego Jorku 5 sie 2012, 12:00 Nazywana babcią sztuki performance’u 66-letnia Marina Abramović wygląda raczej jak diwa. Niegdyś awangardowa ekstremistka sztuki, dziś – celebrytka. O jej drodze opowiada film dokumentalny Matthew Akersa. 90
  • Czarny Motyl 5 sie 2012, 12:00 „Nikt nie jest wesoły 24 godziny na dobę. Ale miała dobry okres, układało się jej z nowym chłopakiem, było naprawdę ok. Nie znałem nikogo, kto śmiałby się tak często” – mówi o Amy Winehouse jej ojciec Mitch. Jego wspomnienia ukazały się niedawno w Polsce. 92
  • Tydzień kultury polskiej 5 sie 2012, 12:00 Jak wiadomo, przedmioty osobiste Andrzeja Łapickiego wyrzucone na śmietnik przez jego żonę Kamilę trafiły w końcu do teatru Emiliana Kamińskiego, który zaoferował, że je przyjmie i wyeksponuje. Rzeczy z kosza – portrety, listy,... 94
  • Nowe dyscypliny 5 sie 2012, 12:00 Jako naród zawsze byliśmy miłośnikami wolności i nigdy nie przepadaliśmy za dyscypliną. Przepisy drogowe, regulaminy porządkowe, paragrafy administracyjne, komunikaty policyjne i wszelkie inne zarządzenia od rządowych po osiedlowe,... 97
  • Łzy królowej 5 sie 2012, 12:00 W ubiegłym roku przyjechał do mnie mój kumpel mieszkający od lat w Nowej Zelandii. Chciał zwiedzić Muzeum Powstania Warszawskiego, o którym tyle dobrego słyszał. Były wakacje, pełno kolonii krążących po stolicy. Przepuszczamy taką... 97
  • Balon na uwięzi 5 sie 2012, 12:00 W samochodzie słuchamy polskiego hymnu. Antoś zachwycony frazą: „złączym się z narodem”. Powtarzać będzie ten fragment aż do wieczora. Przy okazji uroczyście podkreśla gestem rączki owe „złączenie z narodem”,... 98