To politycy produkują kryzysy

To politycy produkują kryzysy

Dodano:   /  Zmieniono: 20
Stanisław Gomułka
Stanisław Gomułka / Źródło: Newspix.pl / Artur Chmielewski
Odnoszę wrażenie, że rządzący zaczynają zdawać sobie sprawę, iż realizacja wszystkich zapowiedzi wyborczych PiS będzie miała mocno negatywny skutek dla finansów publicznych, a w ślad za tym dla gospodarki – mówi „Wprost” Stanisław Gomułka, główny ekonomista BCC, członek Narodowej Rady Rozwoju przy Prezydencie RP.

PiS wypłaca 500 zł na dziecko, podwyższa płacę minimalną, zapowiada program budowy tanich mieszkań na wynajem, a to jeszcze nie koniec. Co z tego wyniknie?

Oceniając politykę socjalną każdego rządu, biorę pod uwagę trzy kryteria: czy zachęca ona beneficjentów do podejmowania pracy i podnoszenia kwalifikacji, czy jest kierowana tam, gdzie wywołuje dużą poprawę sytuacji, i po trzecie, czy nie zwiększa długu publicznego. Program 500 plus może zwiększyć deficyt budżetowy i może, choć nie musi, zniechęcać niektórych beneficjentów do podejmowania pracy. A demograficzny efekt tego programu, według samego rządu, oznaczać będzie przyrost urodzeń o 30 tys. dzieci rocznie, podczas gdy ubytek ludności w najbliższych latach sięgnie 150 tys. osób rocznie. Widać więc, że ten bardzo kosztowny program w niewielkim zakresie zniweluje lukę demograficzną. Podobny skutek można by osiągnąć niższym kosztem, a zaoszczędzone pieniądze przeznaczyć na inne cele.

A co z innymi propozycjami rządu?

Wymieniła pani znaczną podwyżkę płacy minimalnej. To nie odbije się na budżecie państwa, ale w mniej rozwiniętej części kraju może doprowadzić do wzrostu bezrobocia lub przechodzenia pracowników do szarej strefy.

Na razie bezrobocie spada.

Dlatego skutki tego ruchu mogą być w najbliższych latach niemal obojętne dla gospodarki. Stopa bezrobocia w skali kraju jest teraz niska, a płace w najbliższych latach będą rosły. Ale znaczna podwyżka płacy minimalnej będzie zniechęcała pracowników do podwyższania kwalifikacji, co zmniejszy szanse utrzymania pracy w przyszłości. O programie mieszkaniowym nie ma co mówić, bo na razie mamy tylko ogólne zapowiedzi, bez podania skali i kosztów.

A więc nasz budżet nie zostanie zrujnowany polityką PiS?

Koszty programu 500 plus są policzone. W tym roku rząd będzie dysponował dodatkowymi pieniędzmi z zysków NBP i z aukcji częstotliwości szybkiego internetu LTE. W sumie to jest ok. 17-18 mld zł. Na ten rok wystarczy. W przyszłych latach tych dochodów nie będzie. Ale być może budżet to udźwignie w sytuacji wzrostu gospodarczego w przewidywanym tempie 3-4 proc. rocznie. Problem w tym, że rząd przymierza się też do obniżenia wieku emerytalnego, dużego podwyższenia kwoty wolnej od podatku oraz do pomocy frankowiczom, a to są bardzo kosztowne propozycje.

Prędzej czy później PiS zechce zrealizować i to.

Rządzący zaczynają zdawać sobie sprawę, iż realizacja wszystkich zapowiedzi wyborczych PiS będzie miała mocno negatywny skutek dla finansów publicznych, a w ślad za tym dla gospodarki. Przewalutowanie kredytów we frankach według kursów w dniu ich zaciągnięcia mogłoby skutkować nawet bankructwami niektórych banków i wycofywaniem depozytów na znaczną skalę. Jest się czego obawiać. Dlatego cieszy mnie widoczny namysł rządzących nad potencjalnymi konsekwencjami, choć na razie z tych obietnic się otwarcie nie wycofują.

Należy chwalić rząd za to, że realizuje obietnice wyborcze, czy go ganić?

Osobiście sądziłem, że z wyjątkiem programu 500 plus wyborcze obietnice PiS nie będą realizowane. To jest niby dobry obyczaj, że wypełnia się zobowiązania wobec wyborców, ale w przypadku obietnic szkodliwych, wręcz niebezpiecznych, wolałbym gorsze obyczaje. Przez jedną, dwie, czasem nawet trzy kadencje państwo może wytrzymać pewną rozrzutność, ale później dochodzi się do sytuacji, z której nie ma wyjścia. I to jest przypadek grecki. Od czasów wojny mieliśmy już blisko 150 kryzysów makroekonomicznych. Zwykle były one produktami partii politycznych, które konkurując o władzę, składały nieodpowiedzialne propozycje i nie zawsze chciały lub mogły się z nich wycofać.

Może jednak program 500 plus rozrusza gospodarkę?

Według wyliczeń NBP przetransferowanie do rodzin 22 mld zł rocznie w ramach tego programu wpłynie na zwiększenie PKB o 0,4 proc. Z drugiej strony spadnie nieco eksport, bo jak mamy zwiększony popyt wewnętrzny, to mniej wysyłamy zagranicę. Trzeci efekt to zwiększony import. Polsce potrzebny jest program stymulujący inwestycje i wzrost gospodarczy, co dopiero z czasem przełożyłoby się na silniejszy wzrost konsumpcji.

Jednak od ćwierćwiecza nasze państwo nie dokonywało znaczących transferów socjalnych. Może już na to czas?

To nie jest prawda. Największe transfery miały miejsce we wczesnych latach 90., kiedy gwałtownie wzrosła liczba emerytów i rencistów, a mój przyjaciel z podziemia Jacek Kuroń zaproponował waloryzację tych świadczeń co kwartał. W rezultacie relacja średnich emerytur do średnich płac wynosiła w 1991 r. 76 proc. wobec ok. 50 proc. przed rokiem 1990. W latach 90. transfery socjalne wynosiły ok. 20-25 proc. PKB. Potem to stopniowo ograniczano i teraz wynoszą one 15-16 proc. PKB, a więc są dużo niższe. To, co robi lub zamierza robić PiS, nie zrujnuje budżetu pod warunkiem, że będą dużo większe dochody podatkowe w rezultacie tzw. uszczelniania. Minister finansów ciągle o tym mówi, ale jest słusznie ostrożny w ocenie możliwości. Byłoby lepiej, gdyby rząd PiS najpierw uszczelnił system podatkowy, a dopiero później te nowe pieniądze wydawał. W PiS nie widzę takiego rozumowania.

W takim razie może nie należy obniżać cit dla małych przedsiębiorstw, co zapowiedziała Beata Szydło, bo to kolejny ubytek w budżecie?

Skutki tego ruchu dla budżetu wyniosą zaledwie 0,2 mld zł, czyli 1 proc. kosztu programu 500 plus.

Okładka tygodnika WPROST: 26/2016
Więcej możesz przeczytać w 26/2016 wydaniu tygodnika „Wprost”
Zamów w prenumeracie lub w wersji elektronicznej:
 20
  • Captain Morgan   IP
    po rządach kurduplowej bandy to dopiero będzie kryzys ! tylko ten niedouczony i zapyziały kaczy elektorat tego nie może zauważyć
    • Polonus   IP
      takie czasy nam nastały i takie obyczaje nam wprowadziła POpaprana banda. Kiedyś ktoś ponosił odpowiedzialność, dzisiaj tylko ponosi naród, chociaż z PiSem jest stanowczo inaczej, oni widać to starają się być uczciwymi Polakami. Dlatego ich wybieram .
      • zdecydowany   IP
        Nie politycy, ktorzy traca na kryzysach, ale finansisci, co na kryzysach zarabiaja albo przynajmniej nie traca. Jak taki cos zle obmysli i grozi mu strata, to ucieka w zloto i przeczeka kryzys z bezrobociem i wszystkim innym. I wraca jak nowonarodzony do zabawy potem znowu. Co pracownicy na kryzysie ucierpia, to ich, i najwyzej na politykach sie to odbije. Niesprawny kapitalista nie jest usuwany, najwyzej straci nieco. Szulerow tu i patalachow nadmiar!
        • psdbbzstnd   IP
          Zaczyna się kongres PIS Będzie kaczexit?
          • wiech   IP
            do zwolenników UE obejrzyjcie wykład Niemca " dr Rath Polityczne perspektywy UE". zobaczycie kto tak naprawdę nami rządzi.

            Spis treści tygodnika Wprost nr 26/2016 (1742)

            • Rozwiążmy Parlament Europejski 26 cze 2016, 20:00 Brexit boleśnie nam przypomniał, że światem rządzą prawa dżungli, a nie opatrzność komisarzy i postępowe teorie dziejów. Historia nie jest radosnym ciągiem zdarzeń ewoluujących w stronę doskonałości człowieka i idealnego ustroju państwa. 8
            • Wojna o aborcję wybuchnie jesienią 26 cze 2016, 20:00 Po wakacjach Sejm stanie się areną walki o przerywanie ciąży. Do laski marszałkowskiej trafią dwa obywatelskie projekty przygotowane przez środowiska lewicowe i prawicowe. 12
            • GROM leci do Iraku 26 cze 2016, 20:00 Prezydent Andrzej Duda podpisał decyzję o wysłaniu dwóch kontyngentów polskich żołnierzy na Bliski Wschód. W operacji „Inherent Resolve” w Iraku weźmie udział 60 żołnierzy Wojsk Specjalnych. 12
            • Wstyd brytyjskiej floty 26 cze 2016, 20:00 Sześć okrętów wojennych klasy Type 45 (każdy kosztował okrągły miliard funtów) miało być dumą floty wojennej Jej Królewskiej Mości. Godne XXI w., supernowoczesne, niewidzialne dla radarów i napakowane elektroniką niszczyciele posiadają wszystko, co potrzeba, by mogły podjąć... 14
            • Portfele „Wprost” dla najlepszych 26 cze 2016, 20:00 W tym samym dniu, kiedy ważyły się losy przyszłości UE, przedstawiciele świata finansów spotkali się na gali Portfele „Wprost” 2016, by odebrać nagrody za to, co przygotowali dla swoich klientów 18
            • Zdarzyło się jutro 26 cze 2016, 20:00 Podczas meczu Polska – Szwajcaria niektórych polskich piłkarzy wcale nie trzeba było motywować. Od razu było widać, który to frankowicz. 20
            • Żegnaj, Brytanio, witajcie problemy 26 cze 2016, 20:00 Wielka Brytania wprowadziła Europę w historyczny zakręt. Jedno, co możemy przewidzieć, to z pewnością to, że nie jesteśmy w stanie przewidzieć wszystkich perturbacji. Pytanie raczej, jak i czy Polska musi na tym tylko tracić? 26
            • Europejskie domino 26 cze 2016, 20:00 Brexit to przede wszystkim sygnał dla instytucji unijnych: trzeba się skupić na odbudowaniu zaufania obywateli do projektu europejskiego, a nie na pomysłach dalszej integracji - mówi Agata Gostyńska-Jakubowska, ekspertka Centre for European Reform w Londynie. 30
            • Wygrani i przegrani Brexitu 26 cze 2016, 20:00 Winnym Brexitu jest David Cameron. Rozpisywanie referendum w czasie, gdy Unia ma tyle problemów wewnętrznych i jest pod tak wielką presją zewnętrzną, było bardzo lekkomyślne 31
            • UE 2.0 26 cze 2016, 20:00 Brexit stał się faktem. Brytyjczycy odrzucili ideę superpaństwa, którą tylnymi drzwiami wprowadzała Komisja Europejska. Znaków ostrzegawczych było wystarczająco wiele, ale brukselska biurokracja wolała koncentrować się na poszerzaniu swojej władzy, dla której nie otrzymała... 32
            • Kto pokochał 500 plus 26 cze 2016, 20:00 Opozycja nie bardzo wie, jak się PiS dobrać do skóry. Nie można go atakować za to, że okłamał wyborców, bo uruchomił program 500 plus. Nie można liczyć na rozbicie Zjednoczonej Prawicy, bo jest nieomal monolitem. 34
            • PiS musi się bardziej postarać 26 cze 2016, 20:00 Tymczasem pani premier zapowiedziała, że podatków dla milionerów nie podniesie – mówi „Wprost” Adrian Zandberg, lider Partii Razem. 37
            • To politycy produkują kryzysy 26 cze 2016, 20:00 Odnoszę wrażenie, że rządzący zaczynają zdawać sobie sprawę, iż realizacja wszystkich zapowiedzi wyborczych PiS będzie miała mocno negatywny skutek dla finansów publicznych, a w ślad za tym dla gospodarki – mówi „Wprost” Stanisław Gomułka, główny ekonomista BCC, członek... 38
            • Ustrój państwa, PiS i „przyjaciele” 26 cze 2016, 20:00 W latach 60. zwolennicy komunizmu mawiali: „to wspaniały ustrój, tylko społeczeństwo do niego nie dorosło”. 39
            • Raban Franciszka 26 cze 2016, 20:00 Wszystko zaczęło się w 1983 r., gdy w Rzymie obchodzono 1950-lecie śmierci Chrystusa. W połowie roku jubileuszowego Jan Paweł II zaniepokoił się, że w watykańskich uroczystościach prawie w ogóle nie uczestniczą młodzi. Natychmiast skontaktował się z Papieską Radą ds. Świeckich... 40
            • Zbrodnia i kara. Jak pracują policjanci z Archiwum X? 26 cze 2016, 20:00 Policjanci coraz częściej znajdują sprawców morderstw dokonanych przed kilkudziesięcioma laty. Okazuje się, że nie ma zbrodni doskonałych, a przyczyną długotrwałej bezkarności zabójców bywa banalne zaniedbanie śledczych. 44
            • Jak przetrwać z dzieckiem na urlopie 26 cze 2016, 20:00 Opiekunka do dziecka, wychowawczyni w przedszkolu, nauczyciel w szkole – każdego dnia przez 8-10 godzin nie musimy być rodzicami, bo kto inny ma oko na dzieciaki. A potem przychodzą wakacje i nagle okazuje się, że musimy spędzać długie 24 godziny w ich towarzystwie. Jak to... 47
            • Rzeczpospolita podsłuchiwana 26 cze 2016, 20:00 Jeśli wierzyć statystykom, zaglądanie sąsiadom w okna to nasza narodowa pasja. Jako świadomi obywatele oburzamy się jednak, gdy mamy do czynienia z przejawami kontroli i inwigilacji – czy to policyjnej, czy dziennikarskiej. A mimo to w domowym zaciszu z wypiekami na twarzy... 48
            • Badania i rozwój opłacą się firmom 26 cze 2016, 20:00 Fundusze Europejskie pomogą przedsiębiorcom zbudować działy badań i rozwoju. Na ten cel jest ponad 580 mln euro na szczeblu krajowym i dodatkowe pieniądze w regionach. Wszystko po to, by firmy mogły tworzyć innowacje, a nie je kopiować. 49
            • Po-rachunki polityczne 26 cze 2016, 20:00 Dziennikarsko-filmowe śledztwo o niejasnym pochodzeniu majątku byłej pierwszej pary Ameryki wzbudza wątpliwości nawet u zagorzałych zwolenników demokratów. 50
            • Kasa Clintonów 26 cze 2016, 20:00 Nikt nie zarobił na polityce więcej niż rodzina Clintonów – wyjaśnia czytelnikom „Wprost” Peter Schweizer, autor głośnej książki „Clinton Cash“, na podstawie której powstał film pokazany w tym roku na festiwalu w Cannes. 52
            • Konflikt w gnieździe szerszeni. Organizacje terrorystyczne walczą o wpływy 26 cze 2016, 20:00 Solidarność islamistów to puste deklaracje. Al-Kaida i Państwo Islamskie zwalczają się wzajemnie, sięgając po najbardziej brutalne metody. 54
            • Król kiczu to komplement 26 cze 2016, 20:00 Zdobyć popularność to tak, jak wygrać w totolotka. Dlaczego 90 proc. osób traci jednak te pieniądze? Bo myślą, że one nigdy się nie skończą – mówi „Wprost” Michał Wiśniewski, lider zespołu Ich Troje, obchodzacego właśnie swoje 20-lecie. 56
            • Pfleiderer Grajewo buduje pozycję europejskiego lidera 26 cze 2016, 20:00 Po przejęciu spółki matki Pfleiderer Grajewo urósł do rangi jednego z czołowych europejskich producentów wyrobów drewnopochodnych. Grupa prowadzi proces pełnej integracji, a od niedawna jej siedzibą jest Wrocław, w którym spółka rozbudowuje swoje struktury. 59
            • Kosmos na pożegnanie 26 cze 2016, 20:00 Piętnaście lat kazał Żuławski czekać swoim wyznawcom na kolejny film. Tyle czasu upłynęło od premiery „Wierności”. „Kosmos” okazał się jego pożegnaniem z kinem i widzami. Czołowy nonkonformista europejskiej sceny filmowej polskiej premiery nie doczekał. Odszedł po ciężkiej... 60
            • Nie chcę być obiektem westchnień tylko dziewcząt 26 cze 2016, 20:00 Trafiam do ludzi w różnym wieku, różnej płci i różnej seksualności. Nie rozumiem artystów, którzy tak boją się o swój wizerunek macho, że „całuśne” zdjęcia robią sobie tylko z fankami. Czasy się zmieniły, jesteśmy bardziej świadomi i mądrzejsi – mówi „Wprost” wokalista i aktor... 64
            • Sex, drugs i dojrzewanie 26 cze 2016, 20:00 Czy łatwo jest przechodzić mutację w blasku reflektorów i fleszy? Historia wielu hollywoodzkich dzieciaków dowodzi, że na tej drodze potyka się niemal każdy. 65
            • Państwo pod dżunglą 26 cze 2016, 20:00 Archeolodzy, uzbrojeni w laserowy skaner, odkryli średniowieczne miasta, których ślady dawno już zatarł gęsty las. 68
            • Niezwykłe odkrycie archeologów. Za pomocą laserów odnaleźli średniowieczne miasta 3 lip 2016, 9:37 Archeolodzy, uzbrojeni w laserowy skaner, odkryli średniowieczne miasta, których ślady dawno już zatarł gęsty las. 68
            • Dwie siostry: Ameryka i Afryka 26 cze 2016, 20:00 Czytelnika, który sięga po „Drogę do domu”, musi zdumiewać, że autorka tej świetnej książki ma 26 lat. Rzecz jest tak opowiedziana i ma taki ciężar gatunkowy, jakby Yaa Gyasi (Amerykanka, której rodzina ma korzenie w Ghanie) była autorką z gigantycznym dorobkiem i wielkim... 70
            • Francuzik daje sobie radę 26 cze 2016, 20:00 Gdy pierwszy raz zawiesza się wzrok na Renault Kadjar, ma się wrażenie, że konstruktorzy postanowili napompować Clio Grandtour. I samochód przybrał całkiem interesujący kształt. 76
            • Rosja, czyli państwo-kibol 26 cze 2016, 20:00 Wyniki sportowców zawsze wiele mówiły o kondycji reprezentowanego przez nich państwa. Lekkoatletki i pływaczki NRD – dla młodszych: Niemieckiej Republiki Demokratycznej, która z demokracją nie miała nic wspólnego – były zapładniane przed ważnymi zawodami, co zwiększało ich... 80
            • Lista 100 najbogatszych Polaków 26 cze 2016, 20:00 1. Dominika i Sebastian Kulczyk 16,5 mld zł Za życia ojca swoje gabinety mieli po przeciwnych stronach pierwszego piętra kamienicy na Kruczej, gdzie mieści się siedziba Kulczyk Holding. Ale dzisiaj w biznesie mówią jednym głosem. Taka... 84
            • 30 lat innowacji 26 cze 2016, 20:00 Obchody 30-lecia Adamedu, polskiej firmy biotechnologiczno-farmaceutycznej, zostały zainaugurowane otwarciem nowego Centrum Badawczo-Rozwojowego – jednego z najnowocześniejszych obiektów tego typu w Europie. Historia firmy to historia innowacji. Skupienie się na działalności... 119
            • Bankowość na najwyższym poziomie 26 cze 2016, 20:00 Bankowość prywatna (od ang. private banking) skierowana jest do osób, które dysponują oszczędnościami sporo większymi niż przeciętne 120
            • Promocja polskiej gospodarki 26 cze 2016, 20:00 Antoni Ptak stworzył pod Łodzią centrum handlowe, które ułatwiło rozwój dziesiątkom tysięcy polskich firm i stało się znane na całym świecie. Teraz chce uczynić z Warszawy ośrodek wystawienniczy z prawdziwego zdarzenia. 128
            • Gratka dla konesera 26 cze 2016, 20:00 Kameralne rezydencje dla koneserów w Finale Apartments – najpiękniejszy akord elitarnej inwestycji mieszkaniowej firmy Eko-Park przy Polu Mokotowskim w Warszawie. 133
            • Ucieczka przed klientem 26 cze 2016, 20:00 Jest drogo, a będzie jeszcze drożej. Ceny dóbr luksusowych biją nigdy wcześniej nienotowane rekordy. 136
            • Z najwyższej półki 26 cze 2016, 20:00 Fotel za 21 tys. dolarów czy szwajcarski zegarek niwelujący wpływ przyciągania ziemskiego za trzy razy tyle? Sprawdziliśmy, jakimi gadżetami producenci walczą o najgrubsze portfele klientów. I to, na jaki luksus mogą sobie pozwolić Polacy. 142
            • Nocleg w raju 26 cze 2016, 20:00 Szampan i kawior to już przeżytek. W dzisiejszych czasach hotelowy luksus to stado słoni na wyciągnięcie ręki, kolacja w przestworzach oceanu czy piwnica pełna drogiego wina. 146
            • Moda na SPA 26 cze 2016, 20:00 SPA staje się obowiązkowym elementem każdego renomowanego miejsca wypoczynkowego. Najnowsze trendy to ośrodki wyspecjalizowane w zabiegach dla mężczyzn i przyszłych mam. 154
            • Zadbaj o jelita, będziesz szczęśliwy 26 cze 2016, 20:00 Dla większości to temat nie tyle wstydliwy, ile po prostu pomijany. Niektórzy jednak nazywają jelita drugim mózgiem organizmu. Zachodzi w nich tak wiele ważnych reakcji, że należy traktować je z szacunkiem. 159

            ZKDP - Nakład kontrolowany