Matematyka jako opowieść

Matematyka jako opowieść

Matematyka, rachunki, zdj. ilustracyjne
Matematyka, rachunki, zdj. ilustracyjne Źródło: Unsplash / Dawid Małecki
Wiele teorii, których co prawda nie potwierdzały doświadczenia, ale uwodziły one badaczy swoją „elegancją”, okazało się po latach trafnymi. Dziś doskonale nadają się do wytłumaczenia zjawisk zachodzących w świecie.
Stefan Buijsman

Sherlock Holmes mieszkał w Londynie przy ulicy Baker Street 221B. Jego dom można odwiedzić, choć w rzeczywistości Holmes nigdy w nim oczywiście nie mieszkał. Sherlock Holmes jest fikcyjnym detektywem. Opowiadają o nim liczne książki, filmy i seriale. Dzięki nim nie mówimy, że to zwykły wymysł. Choć pod powyższym adresem nigdy nie przebywała osoba o takim nazwisku, to tak właśnie było w opowiadaniach. W podobny sposób możemy myśleć o matematyce. Matematyka opowiada bowiem historie: o liczbach, figurach geometrycznych i różnych innych rzeczach. O świecie, który wygląda tak, jak przedstawiał go Platon. Nic się w nim nie zmienia i wszystko jest ze sobą niezwykle logicznie powiązane. To jednak – jak twierdzą zwolennicy nominalizmu, czyli kierunku w filozofii negującego istnienie przedmiotów abstrakcyjnych w rzeczywistości pozazmysłowej – podobnie jak historie o Sherlocku Holmesie, jest zwyczajną fikcją. Świat, o którym mówi matematyka, nie istnieje. Matematycy opowiadają o czymś nieistniejącym, takim jak liczby czy trójkąty. Jedyne, co istnieje, to przedmioty, które widzimy wokół siebie. Oddzielnego świata wypełnionego liczbami po prostu nie ma. Inaczej mówiąc, według Platona odkrywamy tajemnice matematyki. Ale może nie ma czego odkrywać, bo matematykę sami wymyśliliśmy?

Więcej możesz przeczytać w 33/2019 wydaniu tygodnika Wprost.

Archiwalne wydania tygodnika Wprost dostępne są w specjalnej ofercie WPROST PREMIUM oraz we wszystkich e-kioskach i w aplikacjach mobilnych App StoreGoogle Play.

 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 33/2019 (1898)

  • Piersi polityczne11 sie 2019, 20:00Może się Państwo zdziwicie, że u progu kampanii wyborczej „Wprost” wybiera na temat numeru problem raka piersi. Ale to wbrew pozorom problem polityczny. Naprawdę. Zawsze uważałem (a sam mam za sobą leczenie onkologiczne), pewnie...3
  • Niedyskrecje parlamentarne11 sie 2019, 20:00SŁAWOMIR NITRAS Z PO CHODZI DUMNY JAK PAW PO DYMISJI MARSZAŁKA MARKA KUCHCIŃSKIEGO. To on zaczął ujawniać sprawę lotów marszałka Sejmu. – Sławek ma tego typu tematów przygotowanych więcej – zapowiada polityk Platformy. INNY...6
  • Obraz tygodnia11 sie 2019, 20:0060 papug skradziono z papugarni w Łodzi. Ich łączna wartość to 80 tys. Wygrana Iga Świątek 18-letnia polska tenisistka wygrała z Karoliną Woźniacki, jedną z największych gwiazd światowego tenisa. Przegrany Marek Kuchciński Wszyscy o...9
  • Info radar11 sie 2019, 20:00Rola Trójmorza Nowe technologie obiecują transportowi wiele, ale przyszłość może wcale nie należeć do rewolucyjnych projektów, tylko do rozwiązań sprawdzonych od lat. Na XXIX Forum Ekonomicznym w Krynicy będzie to tematem panelu...10
  • Czas przebudzenia11 sie 2019, 20:00KIEDY MARSZAŁEK SEJMU MAREK KUCHCIŃSKI UTRUDNIAŁ ŻYCIE protestującym na sejmowym korytarzu niepełnosprawnym i ich rodzinom, szefowie jego partii spali spokojnie. Dopiero kiedy sięgnął po luksusy – przebudzili się. Bo tego wyborca nie...11
  • Miasto, kasa, maszyna11 sie 2019, 20:00Skoro mówimy do Alexy, dlaczego nie mielibyśmy słuchać koncertów hologramów – przekonują twórcy „Black Mirror” Charlie Brooker i Annabel Jones.12
  • Air Kuchciński11 sie 2019, 20:00Po ujawieniu podróżniczych pasji marszałka Kuchcińskiego Polacy głowią się nad tym, czy władza powinna mieć specjalne przywileje.13
  • Platforma szuka prezydenta11 sie 2019, 20:00Rafał Trzaskowski, Adam Bodnar i Aleksandra Dulkiewicz rozważani są jako kandydaci Platformy Obywatelskiej na prezydenta Polski – dowiedział się „Wprost”.14
  • Trzaskowski nie powinien zostawiać stolicy11 sie 2019, 20:00Nie jestem za tym, żeby Trzaskowski już teraz startował na prezydenta Polski. Ale nasz kandydat powinien być podobny do niego – mówi Hanna Gronkiewicz-Waltz, była prezydent Warszawy.19
  • W Polsce nie było pełnej demokracji11 sie 2019, 20:00Po 1989 r. nie zbudowaliśmy w Polsce demokracji, tylko półdemokrację, system chory z założenia – mówi Piotr Gliński, wicepremier, minister kultury.22
  • Koniec świata Kuchcińskiego11 sie 2019, 20:00Marszałek Sejmu, który gmach parlamentu odgrodził od świata murem i zasiekami, a przed dziennikarzami zasłonił się kotarą, odszedł z funkcji i już na nią nie wróci.26
  • Państwo dziadowskie11 sie 2019, 20:00Prezydent, premier i marszałek sejmu są i powinni być traktowani specjalnie. W ten sposób okazujemy respekt państwu29
  • Hejt – instrukcja obsługi11 sie 2019, 20:00W związku z bliską kampanią wyborczą proponujemy mały niezbędnik dla trolli, pseudotrolli i tych, którzy chcą się przyczynić do zwycięstwa swojej opcji politycznej.30
  • Nienawiść. To się samo nie zatrzyma11 sie 2019, 20:00Nienawiść jest jak pożoga. Sama siebie nakręca, rozdmuchuje, syci. Nie zatrzymała jej śmierć prezydenta Gdańska32
  • Jeszcze o „tęczowej zarazie”11 sie 2019, 20:00Nie może być zgody na przemoc. Brak zgody trzeba głośno wyrażać – także w imię ewangelicznych wartości33
  • Rak piersi znów zabija Polki11 sie 2019, 20:00Umieralność na raka piersi w Polsce znowu rośnie, zamiast spadać. Jesteśmy pod tym względem wyjątkiem wśród krajów UE. Mimo alarmujących statystyk, próśb i petycji Ministerstwo Zdrowia nie refunduje nowoczesnych leków, które przedłużają życie...34
  • Żyć mimo raka11 sie 2019, 20:00Dzięki nowym lekom rak piersi, uznawany za chorobę nieuleczalną, stał się schorzeniem przewlekłym i poddającym się leczeniu. Tyle że w Polsce o części pacjentek zapomniano.38
  • Byłam na wojnie11 sie 2019, 20:00Mówiłam do raka: „Wyp******aj, dziadu!” i pokazywałam mu faka – mówi Joanna Górska, dziennikarka Polsatu, u której dwa lata temu wykryto raka piersi.40
  • Wadzę się z Bogiem11 sie 2019, 20:00Postanowiłam, że zrobię wszystko, żeby wyzdrowieć. I się udało – mówi Irena Santor, piosenkarka, która w tym roku obchodzi 60-lecie pracy artystycznej.45
  • PIT czy kit11 sie 2019, 20:00PiS zwolnił młodych Polaków z płacenia podatków, żeby wzięli się do pracy i zarabiali więcej. Ale młodzi od rządowych prezentów wolą garnuszek rodziców i ich kartę kredytową.48
  • Hossa Bessa11 sie 2019, 20:00Bojkot Coca-Coli Afera na Węgrzech. Część polityków rządzącej partii Fidesz nawołuje do bojkotu Coca-Coli. Firma rozkręciła na Węgrzech kampanię reklamową ze sloganem „Zero cukru, zero uprzedzeń”. Na plakatach widać kochające...52
  • Polska wysycha11 sie 2019, 20:00Niektóre rzeki zanikają, rolnicy liczą ogromne straty, a wody zaczyna brakować w płytkich ujęciach. Aby sytuacja się nie pogorszyła, trzeba działać.54
  • Stop suszy11 sie 2019, 20:00Stworzyliśmy nową strategię gospodarowania wodami – mówi Wojciech Skowyrski, zastępca dyrektora Departamentu Ochrony przed Powodzią i Suszą w Wodach Polskich. Co to oznacza w praktyce?58
  • Gorączka złota w Amazonii11 sie 2019, 20:00Okrzyknięty prawicowym populistą i wrogiem środowiska brazylijski prezydent Jair Bolsonaro znów znalazł się na celowniku światowych mediów. Tym razem za sprawą śmierci wodza amazońskich Indian.60
  • Ursula i jej Europa11 sie 2019, 20:00Dla każdego coś miłego – pod takim hasłem nowa szefowa Komisji Europejskiej objeżdża Unię, obiecując pogodzenie interesów państw członkowskich.65
  • Matematyka jako opowieść11 sie 2019, 20:00Wiele teorii, których co prawda nie potwierdzały doświadczenia, ale uwodziły one badaczy swoją „elegancją”, okazało się po latach trafnymi. Dziś doskonale nadają się do wytłumaczenia zjawisk zachodzących w świecie.68
  • Mobilni, a więc niezależni11 sie 2019, 20:00To, jak będzie wyglądała nasza starość, zależy nie tylko od sprawności umysłu, lecz także układu kostnoszkieletowego. Na jedno i drugie w dużej mierze wpływa dieta.72
  • Nostalgia wieku dojrzałego11 sie 2019, 20:00Nawet wieczni chłopcy czasem dorastają i świat przestaje być ich placem zabaw. Ostatnio przydarzyło się to Quentinowi Tarantino. A miejsce jego, Roberta Rodrigueza i Kevina Smitha zajęła nowa generacja.74
  • Kwiaty i noże, czyli łzy weterana11 sie 2019, 20:00Miało być pięknie, a wyszło jak zwykle. W latach 60. ubiegłego wieku młode pokolenie wierzyło, że zmieni świat. W 1969 r., dokładnie pół wieku temu, bańka z marzeniami pękła w okrutnych okolicznościach.78
  • Dieta głodowa11 sie 2019, 20:00Tak zwane rośliny głodowe stanowiły podstawę pożywienia pierwotnej kuchni Słowian82
  • Top 9 gadżetów, które ułatwią podróż z dzieckiem11 sie 2019, 20:00Oto przegląd najpopularniejszych ostatnio podróżniczych gadżetów, które niczym za dotknięciem czarodziejskiej różdżki mają sprawić, że wielogodzinna, męcząca podróż z dzieckiem – u boku lub na ręku – stanie się sielanką.84
  • Podróżowanie z dziećmi nie jest dla każdego11 sie 2019, 20:00Czasem dziecko śpi na podłodze lub na tobie, czasem je naleśniki z nutellą, czasem ma brudne ubranie. Trzeba umieć to akceptować – mówi Natalia Sitarska, autorka bloga Tasteaway, mama i podróżniczka.86
  • Tam i teraz, czyli uważny urlop11 sie 2019, 20:00Chcesz, żeby wakacje zawsze były udane? Nie nastawiaj się, że wszystko będzie tak, jak w folderach biura podróży. Ciesz się tym, co tu i teraz. Praktykuj mindfulness.88
  • Wydarzenie11 sie 2019, 20:00Następca „Czarnobyla” „TERROR: DZIEŃ HAŃBY” reż. Alexander Woo, premiera w AMC 15 sierpnia o 22:00 Gdy Donald Trump śni o białej Ameryce, twórcy coraz dobitniej przypominają, jak zróżnicowane etnicznie są Stany. – Sztuka...90
  • Film11 sie 2019, 20:00Rzym po zmierzchu Rok 1990. Rzymianie z zapartym tchem śledzą mistrzostwa świata w piłce nożnej, gdy do Tybru wpada samochód ze słynnym producentem filmowym. W kieszonce marynarki denata policja znajduje jego zdjęcie z kochanką i trójką...91
  • Muzyka11 sie 2019, 20:00Samotność na szczycie Na początek uwaga odnośnie do nazewnictwa. Światowe media, informując o nowym wydawnictwie jednego z najbardziej znanych współczesnych raperów, przestały używać terminu „płyta”. Oficjalnie już mówimy o...92
  • Kalejdoskop11 sie 2019, 20:00Młodzi, gniewni, śmieszni Komicy Bashir Salahuddin i Diallo Riddle proponują dobitnie realistyczną pocztówkę tytułowej South Side, czarnej dzielnicy w Chicago. To tam mieszkają główni bohaterowie – Simon i Kareem, którzy właśnie...94
  • W kobietach drzemie ogromna siła11 sie 2019, 20:00Plecak i karteczki od córki, które noszę w portfelu, przynoszą mi szczęście95
  • Kulinarna pocztówka z Peru11 sie 2019, 20:00Kuchnia peruwiańska jest doceniana na świecie jako jedna z najciekawszych.96
  • Trendy miesiąca11 sie 2019, 20:00Lego chce być eko Firma Lego zaprezentowała właśnie zestaw klocków z największą liczbą ekologicznych elementów w swojej historii. W zestawie „Domek na drzewie”, składającym się z ponad 3 tys. elementów, tych w wersji eko jest aż...97
  • Zrób sobie... Makłowicza11 sie 2019, 20:00Ach, te kanapeczki na stacjach benzynowych! Ślinka cieknie i kubeczki smakowe wariują, kiedy pośród paróweczek i pieczywa widzimy znajomą twarz Roberta Makłowicza.98