Dziewczynka z odsetkami

Dziewczynka z odsetkami

Zuzanna Sałaszewska z mamą
Zuzanna Sałaszewska z mamą / Źródło: Bogdan Krężel
11-letnia Zuzia ma do spłacenia milion złotych długu. Dzieciństwo spędziła w sklepie przy opuszczonej hurtowni. Teraz wychowuje się z mamą na 20 mkw. Komornik zajął jej rentę po zmarłym tacie. Zuzia ma jedno marzenie – chciałaby mieć rower.

– Kim chcesz zostać w przyszłości?

ZUZIA: Jeszcze o tym nie myślałam.

– A jaki jest twój ulubiony przedmiot?

– Chyba plastyka. Matematyki nie lubię.

– Ale zwierzęta lubisz?

– Lubię, mam chomika.

– A jak ma na imię?

– Tuptuś.

MAMA: Trochę się wstydzi, ale pięknie maluje. Dobrze jej tutaj w szkole. Zżyła się z koleżankami.

– Ma jakieś marzenia?

MAMA: Chciałaby mieć rower.

Zuzia ma na razie wrotki. To pierwsza rzecz, która rzuca się w oczy po wejściu do ciemnego przedpokoju w mieszkaniu, gdzie 11-letnia dziewczynka żyje z mamą. Mają różowe podeszwy, kolorowe sznurówki, stoją starannie ułożone w rządku z innymi butami.

MAMA: Dostała je od koleżanki. Mamy trochę dobrych ludzi wokół siebie.

Mieszkanie malutkie – 20 mkw. Jeden pokój, kawałek korytarza i łazienka. W pokoju jedno okno, aneks kuchenny, wersalka, szafa na ubrania, stolik i dwa krzesła.

Na środku piecyk elektryczny. W ścianie nad wersalką kratka wentylacyjna zatkana kawałkiem folii, żeby ciepło nie uciekało na zewnątrz. Zza okna dobiega hałas pociągu.

MAMA: Można się przyzwyczaić. Ważne, że mamy ciepłą wodę, ale bojler też elektryczny, jak piecyk i kuchenka. Za prąd muszę płacić 400 zł miesięcznie.

Parę metrów obok przebiega linia kolejowa, która prowadzi do kopalni węgla kamiennego w Libiążu. Jednej z dwóch ostatnich działających w Małopolsce.

Zuzia mieszka tutaj z mamą od marca zeszłego roku. Wcześniej przez osiem lat mieszkała w sklepie opuszczonej hurtowni materiałów budowlanych, którą prowadził jej ojciec.

MAMA: Ona Piotra już nie pamięta. Miała dwa lata, kiedy zmarł.

W styczniu 2011 r. ojciec Zuzi umiera. Był jedynym żywicielem rodziny. Po śmierci zostawia dwuletnią Zuzię i jej mamę. Oraz niespłacony kredyt, o którym Zuzia dowie się w trzeciej klasie szkoły podstawowej. Do dziewczynki przyjdzie list z firmy windykacyjnej, która poinformuje ją, że ma milion złotych długu. Sprawa trafi do komornika, który zajmie dziewczynce rentę rodzinną. Zuzia dostawała po zmarłym ojcu 604 zł. Komornik zabiera jej miesięcznie 180 zł i zostawia 424 zł. Mimo że córka żyje z matką na skraju ubóstwa. Ich miesięczny dochód wynosi ok. 1,5 tys. zł. Utrzymują się z 500+, zasiłku dla samotnej matki i prac społecznych użytecznie. Mama pracuje dorywczo w bibliotece. Czasem dochodzi pomoc społeczna na buty czy żywność.

Lalka bez włosów

MAMA: Jak Piotr żył, to wynajmowaliśmy mieszkanie. Ale po jego śmierci zostałam sama z małą córką. Nie mogłam iść do pracy, nie było mnie stać na czynsz. Musieliśmy się wyprowadzić.

Razem z dwuletnim dzieckiem wprowadziła się do sklepu przy hurtowni. Długi, parterowy budynek. Trochę jak pudełko od zapałek położone na płask. Każda z jego części pomalowana na inny kolor: seledynowy, żółty, bordowy. Tak jakby ktoś kupił kilka puszek farby w trzech kolorach i malował kwadrat po kwadracie. W budynek wciśnięte trzy blaszane bramy, z których odpada brązowa emalia. Kolejne zimy wykruszyły beton, którym wylano całe podwórko. Z lewej strony drzwi i zakratowane okna z koronkowymi firankami za szybą.

MAMA: W środku była mała łazienka dla personelu. Kuchni nie było, więc zrobiłyśmy sobie prowizoryczny aneks. Najgorszy był dach kryty eternitem, który zaczął przeciekać. Lało się po ścianach.

Zimą ciepło dawała koza, która dopalała w nocy ostatnią resztkę węgla. Rano trzeba było wysypać popiół i rozgrzać ją od nowa. Węgiel dostarczała opieka społeczna. Tak Zuzia spędziła swoje dzieciństwo. Zresztą nawet i dzisiaj widać, że bawiła się tu mała dziewczynka. Na podwórku przed pustą hurtownią leżą porozrzucane zabawki. Plastikowa lalka bez włosów, różowa deskorolka, zeszyty pierwszoklasisty.

MAMA: Nie zdążyliśmy ich zabrać, tak jak firanek w oknach. Zostawiłam je, żeby nikogo nie kusiło włamywać się do środka.

Hodowanie długu

Mówi, że komornik musiał wiedzieć, że jej ojciec nie żyje. Anna Korbel nie żyła z Piotrem Sałaszewskim w małżeństwie. On z pierwszą żoną miał jeszcze dwie córki. Ale rozstał się z nią i związał z Anną, z którą mieli małą Zuzię. Nie zdążyli wziąć ślubu. Przez lata prowadził w Libiążu hurtownię materiałów budowlanych. Ale biznes zaczął podupadać. Przebranżowił się i został kierowcą tira. Wyjeżdżał najczęściej do Rumunii.

MAMA: Wrócił z trasy, przyszedł do domu. Czekaliśmy na niego i szykowałyśmy się z Zuzią, bo wieczorem mieliśmy iść na 59. urodziny jego mamy. Piotr wziął prysznic, usiadł w fotelu i nagle zaczął męczyć go straszny kaszel. Zrobiło mu się duszno, otworzył okno, wrócił na fotel i złapał się za serce. Zadzwoniłam po pogotowie, wzięli go do szpitala w Chrzanowie, gdzie stwierdzili, że miał zawał.

W tym samym szpitalu odkryto też, że ojciec Zuzi ma tętniaka aorty. Przetransportowano go do Krakowa. Była operacja, ale pacjent zmarł.

Ojciec Zuzi odszedł w styczniu 2011 r. Został po nim kredyt w banku Millennium, który wziął na rozruch hurtowni z materiałami budowlanymi. Już za życia kredytu nie spłacał. Od 2004 r. postępowanie egzekucyjne prowadziła przeciwko niemu Katarzyna Glanc, komornik z Chrzanowa.

MAMA: Nic o tym kredycie nie wiedziałam. Nie rozmawialiśmy na takie tematy.

Po jego śmierci komornik nadal prowadził przeciwko niemu postępowanie. Umorzył je dopiero w 2015 r. z powodu bezskutecznej egzekucji. Po czterech latach dowiedział się, że dłużnik nie żyje. W tym czasie dług urósł o kolejne tysiące złotych. Komornik Katarzyna Glanc nie odpowiedziała na nasze pytania, jak to możliwe, że przez cztery lata prowadziła postępowanie przeciwko nieboszczykowi. – Komornicy kiszą egzekucje latami, bo ani wierzyciel, ani dłużnik nic nie robią. Powinno być tak, że jak komornik nie ma czego zająć, a wierzyciel nie wskazuje komornikowi jakichś nowych źródeł, gdzie dłużnik może mieć majątek, to powinien postępowanie umarzać. Jeśli tego nie robi, to od długu rosną astronomiczne odsetki i mała wierzytelność latami przeradza się w gigantyczny dług – mówi Wojciech Brzozowski z kancelarii prawnej Absolutio.

To on jako pierwszy zdecydował się pomóc małej Zuzi. Przygotował powództwo przeciwegzekucyjne, żeby oczyścić ją z długów. Sprawa trafiła już do sądu.

Rafał Łyszczek, prezes Krajowej Rady Komorniczej: „Kontynuowanie postępowania egzekucyjnego przez cztery lata po śmierci dłużnika rzeczywiście może wydawać się nieco dziwne. Komornik w toku postępowania powinien dokonywać czynności egzekucyjnych, wysyłać korespondencję do dłużnika. Jeżeli dłużnik wówczas żyjący odebrał pierwszą korespondencję, a następnie kolejne przesyłki wracały awizowane z adnotacją »nie podjęto w terminie«, to komornik mógł nie mieć wiedzy o śmierci. Prawidłowa adnotacja listonosza na korespondencji np. »adresat zmarł« jest w postępowaniu kluczowa”.

Gorliwy jak komornik

Takich absurdów jest więcej. Jeszcze przed tym, jak w 2015 r. komornik ostatecznie umorzyła postępowania wobec Piotra Sałaszewskiego, który od dawna nie żyje, bank zobaczył, że długu nie odzyska. Zdecydował się więc sprzedać wierzytelność do wrocławskiej firmy windykacyjnej Ultimo. Ta w 2016 r. wystąpiła do krakowskiego sądu z wnioskiem o nadanie klauzuli wykonalności wobec… Piotra Sałaszewskiego, ojca Zuzi. Mimo że dłużnik nie żyje, sąd nadał przeciwko niemu klauzulę wykonalności. Z taką decyzją firma windykacyjna poszła do komornika i zobowiązała go do ściągania długu. – Fakt nadania klauzuli przeciwko zmarłemu nie ma znaczenia dla sprawy, bo nie było możliwości jej wykorzystania i nigdy tego nie zrobiliśmy – tłumaczy Ultimo.

– Kiedyś sądy w ogóle nie sprawdzały tego, czy dłużnik żyje albo czy mieszka pod wskazanym adresem, i wydawały klauzule wykonalności. Dochodziło więc do sytuacji, że komornik ścigał osobę, która długów nie miała, ale miała takie samo imię i nazwisko jak prawdziwy dłużnik. Teraz, jak sprawa trafia do sądu, to z urzędu sprawdza się PESEL, adres zamieszkania, czy to na pewno o tego dłużnika chodzi – tłumaczy Wojciech Brzozowski.

Ultimo po paru miesiącach zorientowało się, że ma od sądu klauzulę przeciwko człowiekowi, który od pięciu lat nie żyje. W 2017 r. wystąpiło więc do tego samego sądu z wnioskiem o nadanie klauzuli wykonalności wobec wtedy kilkuletniej Zuzi, córki Piotra Sałaszewskiego. Ultimo działało bez żadnych skrupułów, wiedząc, że dziewczynka miała wtedy zaledwie dziewięć lat. – Ze względu na brak wcześniejszych informacji od dłużnika czy opiekuna prawnego spadkobierczyni o trudnej sytuacji Zuzi dowiedzieliśmy się wczoraj, z pytań otrzymanych od pana – tłumaczy Ultimo.

Windykator poszedł do komornika, ale nie zobowiązywał go do tego, żeby zajmował dziewczynce rentę po zmarłym ojcu. – Nigdy nie wnioskowaliśmy o zajęcie świadczeń rentowych, będących dochodem nieletniej Zuzanny Sałaszewskiej – broni się Ultimo.

Marcin Musiał, komornik przy Sądzie Rejonowym w Chrzanowie, zrobił to z własnej woli, zabierając co miesiąc Zuzi 180 zł. Liczy ciągle na to, że w ten sposób odzyska ponad milion złotych, do jakiej kwoty urósł kredyt zaciągnięty przed laty przez jej ojca. Należność główna wynosi ok. 318 tys. zł. Ponad 600 tys. zł to odsetki wyhodowane przez bank, komornika i firmę windykacyjną. Pobierając 180 zł miesięcznie, milion złotych udałoby się spłacić dziewczynce w ciągu 463 lat.

Rafał Łyszczek, prezes Krajowej Rady Komorniczej: „Z wyjaśnień komornika prowadzącego sprawę wynika, iż rzeczywiście wskutek omyłki pracownika i błędnego odczytania wniosku wierzyciela wyszedł poza zakres wniosku egzekucyjnego i zajął rentę rodzinną dziewczynki”.

Małe dzieci, wielkie długi

MAMA: Zuzia strasznie to przeżywała. Zamknęła się w sobie, chodziła smutna, nie chciała z nikim rozmawiać. Tłumaczę jej, że wszystko będzie dobrze, że sobie poradzimy. W nowym mieszkaniu nie ma nawet swojego pokoju, a chciałaby zaprosić koleżankę.

Jak to w ogóle możliwe, że mała dziewczynka odziedziczyła kredyt, który jej ojciec brał jeszcze wtedy, kiedy nie było jej na świecie?

Wojciech Brzozowski z kancelarii Absolutio: „W tamtym czasie każdy, kto po pół roku od śmierci spadkodawcy nie złożył oświadczenia w sprawie dziedziczenia, automatycznie przejmował ewentualne zadłużenie. Nieznajomość tych przepisów nie zwalniała z odpowiedzialności za długi. Nawet jak zmarł dziadek i jego dzieci odrzuciły spadek, w którym były długi, a zapomniały zabezpieczyć przed tym swoich dzieci, to zobowiązania po dziadku przechodziły na wnuki”. Były więc podobne sprawy, jak pięcioletniej Julii, która odziedziczyła 130 tys. zł długu zmarłego dziadka. Kiedy dziadek brał pożyczkę w banku, dziewczynka miała zaledwie dwa tygodnie.

Od 2015 r. jest inaczej i długi przyjmuje się tylko do wysokości odziedziczonego majątku. Przykładowo, kiedy umiera ojciec i zostawia po sobie 2 tys. zł oszczędności w gotówce i 8 tys. zł na koncie, ale ma jeszcze 100 tys. zł długu wobec banku, to jego jedyny syn spadkobierca odpowiada za dług tylko do kwoty 10 tys. zł, czyli do równowartości odziedziczonego majątku.

MAMA: Ja o tym długu nic nie wiedziałam. Nikt mnie nie poinformował. Nie było żadnej sprawy w sądzie. Przecież gdybym wiedziała, że trzeba było złożyć jakieś oświadczenie, tobym to w imieniu córki zrobiła. Dopiero, kiedy trafiło do mnie pismo z Ultimo, to o wszystkim się dowiedziałam.

Ani Biuro Informacji Kredytowej, ani Krajowy Rejestr Długów (KRD) nie prowadzą dokładnej statystyki nieletnich dłużników. Tak ekstremalnych przypadków jak Zuzia zresztą nie ma.

KRD: Blisko 90 proc. zobowiązań nieletnich wpisanych do rejestru to długi z tytułu niezapłaconych mandatów za jazdę bez biletu, ale zdarzają się też nieopłacone karnety za siłownię lub zaległe abonamenty wobec operatorów telekomunikacyjnych. Średnie zadłużenie to 585,57 zł. W naszej bazie danych jest 737 nieletnich dłużników, którzy mają 1249 zobowiązań na łączną kwotę 431 565,20 zł.

MAMA: Niedawno dostałam pracę na pół etatu w hotelu pod Libiążem. Chciałabym wynająć tutaj jakieś mieszkanie, żeby Zuzia miała chociaż własny pokój.

Po naszej interwencji, w zeszły piątek Izba Komornicza w Krakowie w trybie natychmiastowym zwołała specjalne posiedzenie, żeby przeanalizować sprawę 11-letniej Zuzanny Sałaszewskiej. Zlecono przeprowadzenie kontroli, czy prowadzenie postępowania wobec dziewczynki było prawidłowe. Komornik Marcin Musiał, który zajął dziewczynce rentę po ojcu, twierdzi, że zwrócił zajęte środki. Ostatnio rozmawialiśmy z mamą Zuzi w zeszły czwartek. Mówiła, że żadnych pieniędzy od komornika jeszcze nie dostała. Firma Ultimo pisze, że prowadzenie windykacji wobec małoletnich nie mieści się w ich standardach: „Jesteśmy w trakcie analizy sprawy i poszukiwania najlepszego rozwiązania z punktu widzenia dziewczynki”.

Okładka tygodnika WPROST: 6/2020
Artykuł został opublikowany w 6/2020 wydaniu tygodnika „Wprost”
Zamów w prenumeracie lub w wersji elektronicznej:
 1

Spis treści tygodnika Wprost nr 6/2020 (1922)

  • Prezydent na start 2 lut 2020, 20:00 Rusza prezydencka kampania wyborcza, dlatego tygodnik „Wprost” publikuje wywiad z urzędującą głową państwa Andrzejem Dudą. 3
  • Niedyskrecje parlamentarne 2 lut 2020, 20:00 Małgorzata Kidawa-Błońska, kandydatka na prezydenta Koalicji Obywatelskiej, podobno nie lubi feminatywów. Panią polityk tak bardzo drażni używanie żeńskich wariantów nazw zawodów i stanowisk, że ostatnio była poirytowana nawet zaproszeniem, jakie wystosował do niej KOD z... 6
  • 7 dni dookoła świata 2 lut 2020, 20:00 USA Wirus sprzyja Ameryce Koronawirus może mieć pozytywny wpływ na amerykańską gospodarkę. Tak uważa sekretarz handlu USA Wilbur Ross, twierdząc, że powszechny strach przed epidemią przyspieszy powrót miejsc pracy do Stanów... 8
  • Obraz tygodnia 2 lut 2020, 20:00 10 tys. zł wpłacił na konto Wielkiej Orkiestry Świątecznej Pomocy Ireneusz Bukrabo za możliwość zjedzenia kolacji w towarzystwie aktorki Julii Wieniawy. 39 dni – takie ferie – jak wyliczył „Super Express” – zaplanowali sobie... 11
  • Bycie sobą wymaga odwagi 2 lut 2020, 20:00 Aktualnie można panią oglądać w aż siedmiu tytułach na deskach Teatru Kwadrat, a teraz pojawia się ósmy: „Nie książka zdobi człowieka”. To współczesna komedia, mówiąca o świecie show-biznesu, celebrytów i gwiazd. Jedną z... 12
  • Brudne ręce pana Tomka 2 lut 2020, 20:00 Agent Tomek oskarża szefów i przeprasza za prowokację. Czy jego zeznania zaszkodzą PiS? 13
  • Wyłamuję pręty w złotej klatce 2 lut 2020, 20:00 Wyłamuję pręty w złotej klatce Ludzie nie wybrali mnie po to, żebym zabiegał o względy warszawskiego salonu – mówi Andrzej Duda, prezydent RP. 14
  • Borys Budka, czyli w Platformie bez zmian 2 lut 2020, 20:00 Borys Budka odmienia słowo „energia” przez wszystkie przypadki. Na razie jednak nic nie wskazuje, by nowy szef PO miał inny pomysł na walkę o władzę w Polsce niż bycie energicznym antypisem. 20
  • Molestowanie względne 2 lut 2020, 20:00 Jerzy Owsiak: Niech pani spróbuje seksu. Poczuje pani motyle w brzuchu, poczuje pani rozluźnione plecy. Poczuje pani kwiat we włosach, a przez to w głowie też się może poukładać. Za takie słowa pod adresem Krystyny Pawłowicz warszawski... 24
  • Zarządzanie strachem 2 lut 2020, 20:00 Strach przed nową zarazą z Chin znacznie wyprzedza realne zagrożenie chorobą. Jest za to użyteczny dla każdego, kto chciałby ograniczyć chińskie wpływy gospodarcze w świecie. 26
  • To nie apokalipsa 2 lut 2020, 20:00 Nowy wirus jest nawet 10 razy mniej zabójczy niż SARS – mówi prof. Ali S. Khan, epidemiolog, ekspert WHO. 29
  • Zabójcze wirusy 2 lut 2020, 20:00 Jest tylko kwestią czasu, kiedy koronawirus z Wuhanu znajdzie się w Polsce. Pytanie, czy będą to pojedyncze przypadki, jak groźne i czy nasz system będzie dobrze do tego przygotowany. 30
  • Dziewczynka z odsetkami 2 lut 2020, 20:00 11-letnia Zuzia ma do spłacenia milion złotych długu. Dzieciństwo spędziła w sklepie przy opuszczonej hurtowni. Teraz wychowuje się z mamą na 20 mkw. Komornik zajął jej rentę po zmarłym tacie. Zuzia ma jedno marzenie – chciałaby mieć rower. 32
  • Nie pracują, bo prasują 2 lut 2020, 20:00 O to, żeby Polki z małych miasteczek i wsi mogły pójść do pracy, muszą postarać się inni: państwo, pracodawcy, a przede wszystkim mężowie. 36
  • Sprawy, które nie przeszkadzają 2 lut 2020, 20:00 Wiele ważnych i mądrych słów powiedziano podczas obchodów 75. rocznicy wyzwolenia obozu w Oświęcimiu. 39
  • Wypisani z rodziny 2 lut 2020, 20:00 Wydaje się, że synem lub córką jest się na całe życie. A jednak bywają powody, dla których dorosłe dzieci mówią rodzicom: ja wysiadam. 40
  • Po pierwsze przyjaciele 2 lut 2020, 20:00 Kilka lat temu umarł Tomasz, mój przyjaciel. 43
  • Z biglem i bez kantów 2 lut 2020, 20:00 Kaletnik był już zawodem na wymarciu, ale zakochało się w nim kolejne pokolenie. Teraz powraca do życia, chociaż częściej jako hobby niż profesja. 44
  • Hossa bessa 2 lut 2020, 20:00 Wirus paraliżuje biznes Pod koniec ubiegłego tygodnia Ikea ogłosiła, że zamyka ponad 30 swoich chińskich sklepów. To niemal połowa wszystkich punktów, które Szwedzi prowadzą w Państwie Środka. W obawie przez koronawirusem swoją... 48
  • Opolskie Orły rozdane 2 lut 2020, 20:00 Gala Orłów Wprost jest jednym z najważniejszych wydarzeń organizowanych przed redakcję naszego tygodnika. 50
  • Rolnik menedżerem 2 lut 2020, 20:00 Walka o rynek i lepsze ceny skupu, zmieniające się warunki pogodowe i problem sukcesji to tylko niektóre wyzwania, które stoją przed rolnictwem. Gospodarstwa rolne to często duże innowacyjne firmy. 52
  • Odzyskają każdy dług 2 lut 2020, 20:00 Jesteśmy jednym z liderów wzrostu na rynku windykacji – mówi Marek Olszewski, który współtworzył m-Windykację, innowacyjne przedsiębiorstwo zajmujące się odzyskiwaniem należności. 54
  • Hotel Ilan – tradycja i nowoczesność 2 lut 2020, 20:00 W zabytkowym gmachu Jeszywas Chachmej Lublin, dawnej największej oraz najbardziej prestiżowej szkole rabinackiej na świecie, mieści się hotel Ilan, który łączy tradycję żydowską z nowoczesnością. 55
  • Szprychy zamachowe 2 lut 2020, 20:00 Dzisiaj jeździmy koleją po torach zbudowanych przez zaborców. To używany garnitur, który nosił ktoś inny. Centralny Port Komunikacyjny to garnitur uszyty na polską miarę u dobrego krawca – mówili uczestnicy debaty o CPK. 56
  • Kolej na inwestycje 2 lut 2020, 20:00 Dzięki wielomiliardowym inwestycjom, największym w historii Grupy PKP, polska kolej przeżywa renesans – modernizowane są dworce, linie kolejowe, rośnie znaczenie przewozów towarowych. 58
  • Miliony dla strażaków 2 lut 2020, 20:00 PKN ORLEN i Fundacja ORLEN przeznaczą kolejne 2 mln zł na wsparcie państwowych i ochotniczych straży pożarnych w całej Polsce. Wnioski o dofinansowanie można składać do 16 marca br. 60
  • Know-how 2 lut 2020, 20:00 Avatar na kółkach Mercedes-Benz na targach CES 2020 w Las Vegas pokazał swój samochód przyszłości – Vision AVTR. Sam koncern swój koncept przedstawia jako połączenie człowieka, maszyny i natury, którego dotąd świat motoryzacji nie... 62
  • Pochwała odwagi i Johnsona 2 lut 2020, 20:00 Kiedy pół roku temu Boris Johnson obejmował urząd brytyjskiego premiera, niemal cały świat sądził, iż jego misja jest beznadziejna. 63
  • Polska się mną nie interesuje 2 lut 2020, 20:00 Tygodnikowi „Wprost” jako jedynemu udało się przeprowadzić wywiad z Jakubem Skrzypskim, więźniem politycznym odsiadującym wyrok siedmiu lat więzienia w Indonezji. Rozmowę musieliśmy przeprowadzić w zakonspirowany sposób, za pośrednictwem adwokatów i przyjaciół skazanego. 64
  • Nadzieja w tabletce, czyli ranking nowych superleków 2 lut 2020, 20:00 Od terapii genowej do niebieskiej tabletki dla kobiet: czy te leki zmienią medycynę? 70
  • Jedz i chudnij 2 lut 2020, 20:00 Jeśli 1 stycznia zaczęłaś się odchudzać, powinnaś już widzieć pierwsze efekty. Waga ani drgnęła, a może wręcz wzrosła? Czas zmienić taktykę. 74
  • Śpiew rozpaczy 2 lut 2020, 20:00 Śpiew rozpaczy Nastoletnia Billie Eilish zgarnęła nagrody Grammy w najważniejszych kategoriach. Z jej problemami psychologicznymi, chropowatym wizerunkiem i mrocznymi, mamrotanymi piosenkami idealnie nadaje się na gwiazdę współczesnych czasów. 76
  • Kobieta na zakręcie 2 lut 2020, 20:00 Danuta Stenka, jako dwubiegunowa Raniewska z „Wiśniowego sadu”, zbiera w Szwajcarii wspaniałe recenzje. Krytycy uważają, że przedstawienie Yany Ross jest jednym z dziesięciu najlepszych niemieckojęzycznych spektakli minionego roku. 80
  • Wydarzenie 2 lut 2020, 20:00 Przełomy Licząca ponad 600 stronic książka „Paryż 1938” to – jak deklaruje autor – ostatnia część cyklu, w skład którego wchodzą jeszcze „Wiedeń 1913” i „Londyn 1967”. Ów autor to profesor z Polskiej Akademii Nauk,... 83
  • Film 2 lut 2020, 20:00 Śmieszny Hitler Niegdyś Roberto Benigni skakał po krzesłach, aby odebrać Oscara za „obozową” komedię „Życie jest piękne”. Teraz sześć nominacji do nagród Akademii zdobył „Jojo Rabbit”. Taika Waititi portretuje chłopca z... 84
  • Muzyka 2 lut 2020, 20:00 Małe tęsknoty Julia Marcell to jedna z najbardziej niedocenionych i zarazem najzdolniejszych polskich artystek. Choć w przeszłości romansowała z popem („Manners”, „Tarantino”), z nową płytą artystka robi daleki krok w stronę... 85
  • Książka 2 lut 2020, 20:00 Kobiety w akcji W górach rozbija się awionetka, ginie pilot, a pasażerka ucieka z miejsca katastrofy. Dlaczego? Tego czytelnik dowiaduje się z rekonstrukcji jej przeszłości, która przeplata się z opisami dramatycznej wędrówki przez... 86
  • Kalejdoskop 2 lut 2020, 20:00 Postmodernistyczna fantazja Liga Niezwykłych Dżentelmenów: Burza” ma być ostatnim dziełem Alana Moore’a, bodaj najwybitniejszego żyjącego scenarzysty komiksowego, który jakiś czas temu ogłosił przejście na emeryturę. To... 87
  • Jak ochrzciłem królewskie dziecko 2 lut 2020, 20:00 Muszę wam się przyznać, że dobijają mnie moje – delikatnie mówiąc – rojalistyczne sny. Zwykle zaczyna się tak, że nie da się już dłużej ukrywać tego, iż moja rodzina jest spokrewniona z angielską rodziną królewską. To, co... 88
  • W poszukiwaniu zimy 2 lut 2020, 20:00 Białe kombinezony, narty all mountain, trasy w aplikacji oraz Gruzja, jak się okazuje, najmodniejszy kierunek wypraw narciarzy w tym roku. Oto zimowe trendy 2020. 90
  • Śmierć Ciechowskiego podcięła mi skrzydła 2 lut 2020, 20:00 Oczami wyobraźni widziałem, jak tworzymy coś razem. Czułem, że straciłem kogoś wyjątkowego. 93
  • Dzieciństwo we włoskim stylu 2 lut 2020, 20:00 Produkty z Włoch nie przypadkiem są uznawane za synonim luksusu i najwyższej jakości. Wyróżniają się interesującym wzornictwem i są produkowane ze starannie wyselekcjonowanych materiałów. Również wyroby dla dzieci. 94
  • Król Migdał Pierwszy 2 lut 2020, 20:00 To karnawałowe ciasto ma być lekko wilgotne i chrupiące, a masa migdałowa lepka i uwodzicielsko słodka. 96
  • 5 sposobów na... kiszone superfoods 2 lut 2020, 20:00 Moda na kiszonki trwa w najlepsze. I dobrze, bo próżno szukać przekąski zdrowszej, bogatszej w witaminę C, a także witaminy z grupy B, wapń, magnez i choćby błonnik pokarmowy. Co kisić? 97
  • Zrób sobie… Budkę 2 lut 2020, 20:00 Stary szyld już nie nęci, a w karcie odgrzewane kotlety. Czy Borys Budka zrobi w Platformie kuchenne rewolucje? 98

ZKDP - Nakład kontrolowany