Demencja jest jednym z największych zagrożeń dla zdrowia na świecie. Przewiduje się, że do 2050 r. liczba osób cierpiących na tę chorobę potroi się, osiągając ponad 150 milionów na całym świecie. Eksperci twierdzą, że stanowi ona duże i szybko rosnące zagrożenie dla przyszłych systemów opieki zdrowotnej i społecznej w każdej społeczności, kraju i na każdym kontynencie.
Amerykańscy naukowcy odkryli, że angażowanie się w stymulujące intelektualnie czynności przez całe życie, takie jak czytanie, pisanie lub nauka jednego, lub dwóch języków obcych, wiąże się z mniejszym ryzykiem wystąpienia choroby Alzheimera, najczęstszej formy demencji, oraz wolniejszym pogorszeniem funkcji poznawczych.
Według autorki badania, Andrei Zammit z Rush University Medical Center w Chicago, odkrycie to sugeruje, że na zdrowie poznawcze w późniejszym życiu „silny wpływ” ma przebywanie przez całe życie w środowisku stymulującym intelektualnie. – Publiczne inwestycje, które zwiększają dostęp do bibliotek i programów wczesnej edukacji mające na celu rozbudzenie trwałej miłości do nauki, mogą pomóc w zmniejszeniu częstości występowania demencji – stwierdziła.
Naukowcy nie mają wątpliwości. Styl życia wpływa na mniejsze ryzyko zachorowania na demencję
Naukowcy obserwowali 1 939 osób o średniej wieku 80 lat, które na początku badania nie cierpiały na demencję. Obserwacje trwały średnio osiem lat. Uczestnicy wypełniali ankiety dotyczące aktywności poznawczej i zasobów edukacyjnych na trzech etapach. Wczesne pobudzanie umysłu, przed 18 rokiem życia, obejmowało częstotliwość czytania książek i słuchania czytanych książek, dostęp do gazet i atlasów w domu oraz naukę języka obcego przez ponad pięć lat.
Wzrost intelektualny w średnim wieku związany był również z poziomem dochodów w wieku 40 lat, zasobami gospodarstwa domowego, takimi jak prenumeraty czasopism, słowniki i karty biblioteczne, oraz częstotliwością takich czynności, jak wizyty w muzeum lub bibliotece. Stymulacja w późniejszym życiu, rozpoczynająca się średnio w wieku 80 lat, obejmowała częstotliwość czytania, pisania i grania w gry oraz całkowity dochód z ubezpieczenia społecznego, emerytury i innych źródeł.
W sumie 551 uczestników badania zachorowało na chorobę Alzheimera, a 719 doświadczyło łagodnych zaburzeń poznawczych w trakcie trwania badania. Naukowcy porównali 10 proc. osób o najwyższym i najniższym poziomie wzbogacenia poznawczego. Wśród osób o najwyższym poziomie 21 proc. zachorowało na Alzheimera. Wśród osób o najniższym poziomie odsetek ten wyniósł 34 proc.
Jak zmniejszyć ryzyko zachorowania na Alzheimera? Naukowcy mają odpowiedź
Po uwzględnieniu takich czynników, jak wiek, płeć i wykształcenie, naukowcy odkryli, że wyższe wyniki w zakresie wzbogacenia umysłowego w ciągu całego życia wiązały się z 38 proc. niższym ryzykiem wystąpienia choroby Alzheimera i 36 proc. niższym ryzykiem wystąpienia łagodnych zaburzeń poznawczych. Osoby z najwyższym poziomem wzbogacenia umysłowego w ciągu całego życia zachorowały na chorobę Alzheimera średnio w wieku 94 lat.
Dla porównania w przypadku osób z najniższym poziomem wzbogacenia umysłowego choroba średnio przychodziła w wieku 88 lat. Naukowcy odkryli, że osoby o najwyższym poziomie wzbogacenia życia zapadały na łagodne zaburzenia poznawcze średnio w wieku 85 lat, w porównaniu z 78 latami w przypadku osób o najniższym poziomie wzbogacenia życia. Naukowcy przyjrzeli się również uczestnikom, którzy zmarli w trakcie badania i zostali poddani sekcji zwłok.
Badanie wykazało, że osoby o wyższym poziomie wzbogacenia życia miały lepszą pamięć i zdolności poznawcze oraz wolniejszy spadek funkcji poznawczych przed śmiercią. Ograniczeniem badania było jednak to, że uczestnicy zgłaszali szczegóły dotyczące swoich doświadczeń z wczesnego i średniego wieku w późniejszym okresie życia, więc mogli nie pamiętać wszystkiego dokładnie.
Czytaj też:
Masz 45–50 lat? Lekarze ostrzegają: to ostatni moment, by spowolnić starzenieCzytaj też:
To najlepsze śniadanie dla seniorów. Dietetyk: ryzyko Alzheimera spada nawet o 50 proc.