Wotum zaufania to uchwała parlamentu wyrażająca zaufanie do działalności rządu (lub pojedynczych jego członków). Nad wotum zaufania głosuje się na zakończenie procesu powoływania rządu lub w późniejszym terminie jako wyrażenie aprobaty dla jego działalności.
Wotum zaufania dla rządu. Trzy kroki konstytucyjne oraz na wniosek premiera
W Polsce powołany przez prezydenta rząd musi uzyskać aprobatę Sejmu – tzw. „pierwszy krok konstytucyjny”. Ma na to 14 dni. W głosowaniu musi uzyskać bezwzględną większość głosów w obecności co najmniej połowy ustawowej liczby posłów.
W przypadku niepowodzenia następuje „drugi krok konstytucyjny”. Po dymisji premiera, który nie uzyskał wotum zaufania, Sejm ma 14 dni na znalezienie kandydata na premiera, który również musi uzyskać bezwzględną większość głosów w obecności co najmniej połowy ustawowej liczby posłów.
Jeżeli drugi kandydat również nie otrzyma wotum zaufania, inicjatywa wraca do prezydenta, który powołuje premiera. W „trzecim kroku” wymagana jest zwykła większość głosów przy obecności co najmniej połowy posłów.
Prezes Rady Ministrów w dowolnym momencie może się do Sejmu z wnioskiem o udzielenie wotum. Jest to wyraz aprobaty niższej izby parlamentu dla polityki rządu. W głosowaniu wymagana jest zwykła większość głosów w obecności minimum połowy liczby posłów. W przypadku nieudzielenia wotum zaufania premier składa dymisję na ręce prezydenta.
Donald Tusk rekordzistą. Trzy na siedem głosowań
Dzisiejsze głosowanie nad wotum zaufania dla rządu premiera Tuska to siódme w historii procedowane w tym trybie. Donald Tusk stanie się rekordzistą, jeśli chodzi o premierów – to jego trzeci wniosek. Poprzednie głosowania dotyczyły: Leszka Millera w 2003 roku, Marka Belki w 2004 roku, Donalda Tuska w 2012 i 2014 roku, Mateusza Morawieckiego w 2018 i 2020 roku. Za każdym razem Sejm udzielił premierowi i jego rządowi wotum zaufania.
Czytaj też:
Tusk przemawia w Sejmie. W ławach PiS pustkiCzytaj też:
Nowy prezydent podpisze podwyżkę kwoty wolnej od podatku? Jasne deklaracja