Pedofilia wymiatana spod dywanu

Pedofilia wymiatana spod dywanu

Norwegia,raj dlapedofilów
Norwegia,raj dlapedofilów / Źródło: Getty Images
Pedofil to nie wilk, który wyskoczy zza krzaka i porwie dziecko. Najczęściej sprawcą jest osoba bliska – sąsiad, ojciec, ksiądz – mówi seksuolog dr Wiesław Czernikiewicz, ekspert w diagnozowaniu i terapii pedofilów.

Czym jest pedofilia?

Zaburzeniem preferencji seksualnych. Ale tylko 30 proc. sprawców czynów pedofilnych to pedofile preferencyjni, czyli osoby, które wybierają i przedkładają dzieci jako partnerów seksualnych.

Co z resztą?

Większość traktuje dziecko jako partnera zastępczego. Na ogół są to ludzie z zaburzeniami osobowości, czyli psychopaci albo niepełnosprawni intelektualnie. Osoby będące pod wpływem działania alkoholu, narkotyków i uzależnieni od środków psychoaktywnych. Osoby chore psychicznie, z uszkodzeniem ośrodkowego układu nerwowego, przewlekle chorzy, co może skutkować pogorszeniem ich zdolności panowania nad zachowaniami popędowymi. Często ich zachowanie pedofilne jest incydentalne. Mają jedną, dwie ofiary na koncie. Kliniczni pedofile mają na sumieniu po kilkadziesiąt, a nawet kilkaset ofiar.

Jakie jest modus operandi sprawców?

Wbrew powszechnym lękom pedofil na ogół nie jest wilkiem, który wyskoczy zza krzaka, porwie dziecko i zrobi mu krzywdę. Najczęściej sprawcą jest bliska osoba: wujek, sąsiad, w skrajnych przypadkach ojciec, nauczyciel, ksiądz. Znakomita większość pedofilów preferencyjnych uwodzi dziecko, czyli zaprasza na lody, proponuje, że poczyta książeczkę, pokaże małego pieska. Znacznie rzadziej występują pedofile sadystyczni, którzy porywają dziecko, wykorzystują seksualnie, znęcają się nad nim lub mordują.

Mówiąc o sprawcach, wymienia pan mężczyzn. Czy wśród kobiet także występuje pedofilia?

Większość specjalistów, ja również, uważa, że pedofilami są wyłącznie mężczyźni. Kobiety także dopuszczają się przestępstw seksualnych wobec dzieci, ale są to sporadyczne przypadki.

Z czego to wynika?

Nie wiemy. Prawdopodobnie ewolucja znacznie silniej wpisała w mózg kobiety mechanizm ochrony dziecka. Także wzór seksualności u kobiety jest inny. U mężczyzny popęd najpierw powstaje w głowie, a potem szuka on obiektu, z którym może zrealizować swoją potrzebę. U kobiety najczęściej potrzebny jest bodziec zewnętrzny, czyli obiekt, który dopiero uruchamia jej popęd płciowy. Kulturowo i społecznie znacznie większe jest przyzwolenie na czułe i intymne zachowania matki wobec dziecka. Może głaskać je po pupie, smarować srom kremem, karmić piersią nawet przez kilka lat, całować po genitaliach. Ojcu wolno mniej, a w niektórych krajach doszło do paranoi. Na przykład w pewnych stanach USA przepisy mówią, że jeśli ojciec chce wykąpać dziecko, musi założyć lateksowe rękawiczki. W Polsce często się zdarza, że gdy ojciec okazuje czułość własnemu dziecku, a potem wejdzie w konflikt z jego matką, ona w sądzie oskarża go o pedofilię, bo na przykład jej zdaniem zbyt chętnie kąpał córkę. Oczywiście najbardziej cierpią dzieci, które muszą przejść badania w celu ustalenia, czy doszło do nadużycia.

Gdy pedofilem jest ojciec, to także kazirodztwo.

Przestępstwo kazirodztwa do niedawna nie było traktowane jako zaburzenie preferencji. W najnowszej klasyfikacji Amerykańskiego Towarzystwa Psychiatrycznego określono, że może występować pedofilia ograniczona do kazirodztwa. Taka relacja najbardziej uszkadza psychikę. Dziecko z jednej strony kocha ojca, z drugiej wie, że ten robi mu krzywdę. Łatwiej psychicznie uporać się z sytuacją, gdy sprawca był obcy, zły, wrogi.

W jaki sposób pedofil typuje ofiary?

Pedofilia najczęściej jest heteroseksualna, czyli ofiarami są dziewczynki, ale miewa też charakter homoseksualny lub biseksualny. Ale pod żadnym pozorem nie wolno – co niestety niektórzy próbują społeczeństwu wmówić – łączyć pedofilii homoseksualnej z orientacją homoseksualną. To nie ma żadnego związku. Proporcjonalnie taki sam odsetek osób dotkniętych zaburzeniami preferencji seksualnych pod postacią pedofilii jest wśród mężczyzn heteroseksualnych, jak i wśród mężczyzn homoseksualnych.

Czy nastolatek także może paść ofiarą zachowań pedofilnych?

Z punktu widzenia prawa tak. Przepisy w Polsce mówią, że kto podejmie kontakt seksualny z osobą poniżej 15. roku życia, dokonuje przestępstwa. Natomiast z klinicznego punktu widzenia o pedofilii mówimy wtedy, gdy ofiarą jest dziecko rozumiane jako osobnik bez trzeciorzędnych cech płciowych, przed okresem dojrzewania. Nastolatkowie są już niekiedy w pełni dojrzali. Jeśli dziewczynka ma już piersi, miesiączkuje, ma owłosienie łonowe, z punktu widzenia seksuologii nie ma przesłanki do rozpoznania pedofilii.

Zwłaszcza że nastolatki często mają inicjację seksualną za sobą.

Jest mnóstwo portali, gdzie nieletnie ogłaszają się, proponując usługi seksualne za ubrania, pieniądze. Gotowe są pokazać intymne części ciała za doładowanie telefonu. Ogłaszają, że sprzedadzą dziewictwo. Młodzi homoseksualni chłopcy także są obecni na portalach erotycznych, ogłaszając usługi seksualne. Co wcale nie upoważnia osób dorosłych do korzystania z takich propozycji.

W USA działają grupy, które postulują uznanie pedofilii za jedną z wielu orientacji seksualnych. Używają m.in. argumentu, że już w antyku znane były zachowania seksualne względem dzieci.

A w średniowieczu dziecko nie miało żadnych praw. Można było je skazać, zamknąć w areszcie, nawet zabić. W Polsce nawet funkcjonowało kiedyś pojęcie „dobry pedofil”, czyli taki, który nie stosuje przemocy, ale podejmuje kontakt seksualny tylko za zgodą dziecka. Ci ludzie uważali, że z korzyścią dla dziecka wprowadzają je w życie dorosłe, pokazują czym są popęd i erotyzm. Jeszcze kilka lat temu w internecie były całe fora na temat dobroczynnego wpływu pedofilii. Dzięki zmianie prawa zniknęły albo dobrze się ukryły. Bo pochwała pedofilii także jest karana. Gdy zaczynałem pracę w latach 80., rocznie było tylko kilka spraw dotyczących seksualnego wykorzystania dzieci. W tej chwili spraw jest rocznie kilkadziesiąt. To wcale nie znaczy, że pedofilów lawinowo przybyło, po prostu los dzieci i prawa dziecka zaczęły dorosłych interesować.

Europa Zachodnia chwali się skuteczną walką z pedofilią, a jej obywatele latają do Azji i bezkarnie korzystają z prostytucji najmłodszych.

Niestety, tak jest. Ale czy da się rozwiązać problem głodu na świecie? W krajach trzeciego świata panuje bieda, a prostytucja dzieci jest doskonałym źródłem dochodu. Tam jeszcze nie objęto dzieci ochroną.

Czy pedofilię można leczyć?

Leczeniu podlegają wyłącznie ci, u których rozpoznaje się zaburzenia preferencji. To na ogół osoby zobligowane orzeczeniem sądu do podjęcia terapii. W Poradni Seksuologicznej i Patologii Współżycia w Warszawie prowadzę z koleżanką grupę terapeutyczną dla sprawców przestępstw przeciwko wolności seksualnej. Większość uczestników to są pedofile. Stosujemy zarówno psychoterapię jak i farmakoterapię, polegającą na podawaniu leków obniżających popęd seksualny, czyli to, co media nazwały chemiczną kastracją. Bez niej prawdopodobieństwo recydywy wynosi ok. 80 proc., przy leczeniu spada do 15 proc.

Czy wszyscy nadają się do leczenia?

Nie. Na przykład pedofile sadyści lub ci z poważnymi zaburzeniami osobowości, mający na koncie wiele brutalnych przestępstw, często nie kwalifikują się do terapii. Wówczas sąd kieruje ich do Krajowego Ośrodka Zapobiegania Zachowaniom Dyssocjalnym w Gostyninie. To nie jest więzienie, ale psychiatryczny zakład leczniczy o charakterze zamkniętym. Są strażnicy, mur, drut kolczasty.

Czy rejestr pedofilów, który stworzył PiS, jest dobrym pomysłem?

Z punktu widzenia klinicznego absolutnie nie. Jeśli pedofil znalazł się w tym rejestrze, traci motywację do leczenia. Już jest napiętnowany, nikt go nie zatrudni, traci szanse socjalizacji. Patrząc jednak od strony praktycznej, to strach przed znalezieniem się na takiej liście jest dobrym czynnikiem motywującym do leczenia i powstrzymywania się od tego typu zachowań.

W tym rejestrze nie umieszczono skazanych księży pedofilów. Sebastian Kaleta, współpracownik posła Patryka Jakiego, twierdzi, że widocznie nie dopuścili się najbrutalniejszych przestępstw.

Inaczej jest, kiedy dorosła osoba podejmie jakąś formę kontaktu przez uwiedzenie, a inaczej, jeśli robi to przemocą. Inaczej są traktowane inne czynności seksualne, np. dotykanie narządów płciowych, masturbacja w obecności dziecka, a czym innym jest zgwałcenie dziecka oralne, analne lub genitalne. Ale to, że księża nie znaleźli się w rejestrze, ma inne wytłumaczenie. Kościół chroni swoich.

Ostatnio wypływają kolejne pedofilskie skandale z udziałem kleru. Raport prokuratury stanu Pensylwania w USA, wyciek poufnego raportu na temat niemieckiego Kościoła.

Przez całe dekady pedofilia księży była zamiatana pod dywan i świetnie kryta. Teraz skala ujawnianych afer wywołuje wrażenie, że cały Kościół katolicki to jedna wielka siatka pedofilów, choć przypuszczam, że procentowo jest ich tyle samo co w całym społeczeństwie.

Ale czy to nie jest tak, że pedofile preferencyjni, świadomi własnych zaburzeń, idą do seminarium, bo szukają ratunku?

Może się zdarzyć, że młody człowiek, który czuje, że jego popęd jest skierowany na małych chłopców czy dziewczynki, szuka ratunku w fałszywym myśleniu, że gdy pójdzie do seminarium i złoży śluby, to go ochroni przed zachowaniami pedofilnymi. Na ogół to nie działa, bo wyparte potrzeby muszą gdzieś znaleźć ujście. A dziecko to bezpieczny obiekt do zaspokojenia potrzeb, zwłaszcza gdy ufa sprawcy, który w dodatku występuje z pozycji autorytetu lub opiekuna. Może też być tak, że ksiądz czuje zdrowy popęd do dorosłej kobiety bądź dorosłego mężczyzny, ale wykorzysta obiekt zastępczy.

Czy celibat może się przyczyniać do patologicznych zachowań?

Bez wątpienia. To chora sytuacja, kiedy człowiek musi walczyć ze swoją seksualnością, która przecież jest naturalną potrzebą, u młodych mężczyzn szczególnie silną.

Czy rodzice i wychowanie mają wpływ na kształtowanie preferencji seksualnych u dzieci?

Nie wiemy dokładnie, skąd bierze się zaburzenie preferencji, czyli pedofilia, sadyzm, gwałcicielstwo, ocieractwo, wojeryzm (podglądanie). Zapewne na uwarunkowania prenatalne nakładają się czynniki natury socjalizacyjnej. Pedofilami bywają mężczyźni z marginesu i majętni krezusi, osoby o niskim intelekcie, ale też profesorowie i dyplomaci. Wiek, wykształcenie, majętność nie mają znaczenia. A więc nie można powiedzieć, że rodzina, w której jest patologia, jest winna, zwłaszcza że patologię na ogół rozumiemy jako przemoc, alkohol. Brak miłości do dziecka, brak czasu i zainteresowania może równie mocno skrzywdzić. Wiemy, że nic tak nie uszkadza seksualności chłopców jak erotyzacja ze strony matki. Nie chodzi o to, że matka będzie podejmować kontakty seksualne, choć to też się zdarza. Ale wychodzenie z łazienki nago bądź w skąpym, erotycznym stroju, bezpośredni kontakt fizyczny dojrzewającego chłopca z nagą matką może trwale zaburzyć jego seksualność. Z kolei największym zagrożeniem dla dojrzewających dziewczynek są zmieniający się partnerzy matki. Często zdarza się, że właśnie konkubent dopuszcza się przestępstw seksualnych na nieletnich. Wobec własnego dziecka jest biologiczne tabu, ale obca dojrzewająca dziewczynka bywa pociągająca. Ona także może lokować uczucia bądź fascynacje w dostępnym mężczyźnie, który nie jest ojcem.

Jak ustrzec dzieci przed pedofilią?

Warto rozmawiać z dzieckiem o cielesności, intymności. Dobrze, żeby wiedziało, jaki dotyk jest akceptowany, a jaki kategorycznie nie. Ważny jest dobry kontakt rodziców z dzieckiem, żeby w razie czego od razu powiedziało, co się wydarzyło, nawet jeśli samo nie jest pewne, czy to było złe. Ważne, żeby w to nie brnęło, bo im dłużej trwa przemoc, tym bardziej dzieci się wstydzą, narasta w nich poczucie winy. Nagła zmiana zachowania dziecka, wycofanie, problemy ze snem, moczenie nocne, senne koszmary – to sygnał dla rodziców, że w życiu dziecka dzieje się coś niepokojącego. g

© Wszelkie prawa zastrzeżone

Okładka tygodnika WPROST: 39/2018
Więcej możesz przeczytać w 39/2018 wydaniu tygodnika „Wprost”
Zamów w prenumeracie lub w wersji elektronicznej:
 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 39/2018 (1854)

  • Wreszcie zaczęli ze sobą rozmawiać 23 wrz 2018, 20:00 To było ważne spotkanie, na które długo przyszło nam czekać. Nie, nie chodzi mi o oficjalny szczyt Duda – Trump, choć do niego jeszcze wrócę, ale o nieoficjalną rozmowę Morawiecki – Gersdorf. O ile oczywiście spotkanie prezesa Rady... 4
  • Moda na niepalenie 23 wrz 2018, 20:00 Z Ireną Przepiórką, terapeutką z Telefonicznej Poradni Pomocy Palącym z warszawskiego Centrum Onkologii, rozmawia Katarzyna Pinkosz. 5
  • Niedyskrecje parlamentarne 23 wrz 2018, 20:00 CORAZ TŁOCZNIEJ ROBI SIĘ NA POTENCJALNYCH LISTACHPO DO PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO. Z naszych informacji wynika, że na mandat europosła ma ochotę Radosław Sikorski, były szef polskiej dyplomacji. Chciałby o niego powalczyć ze swojego... 10
  • Obraz tygodnia 23 wrz 2018, 20:00 4 proc. ankietowanych Polaków w wieku 18-24 lat oddałoby dzisiaj głosy na partię Korwin-Mikkego Wolność Przegrany Cristiano Ronaldo Piłkarz celebryta, ale przede wszystkim duży chłopiec, płakał jak dzieciak, gdy dostał od sędziego... 12
  • Info radar 23 wrz 2018, 20:00 Trzy godziny przy tablicy Przy okazji wyborów nauczycielskie związki znów przypominają o sobie. Domagają się podwyżek, narzekając, że pedagodzy zarabiają mniej niż kasjerzy w dyskontach. Tyle że to tylko jedna strona medalu. Z... 14
  • Wojskowa zmiana warty 23 wrz 2018, 20:00 Mariusz Błaszczak traci wpływy. Mówi się nawet o dymisji ministra obrony narodowej. Miałby go zastąpić Michał Jach. 18
  • To nie trolle wybrały Andrzeja Dudę 23 wrz 2018, 20:00 Nic mi nie wiadomo, żeby w kampanii prezydenta były jakieś boty – mówi Krzysztof Łapiński, były rzecznik prezydenta i członek jego sztabu wyborczego. 23
  • Chińskie boty w polskiej kampanii 23 wrz 2018, 20:00 W obecną kampanię Jakiego i Trzaskowskiego zaangażowane są chińskie konta. Nie wiemy, jaka jest skala manipulacji w sieci – ujawnia dr Paweł Matuszewski, socjolog, który prowadzi badania w mediach społecznościowych. 26
  • Hamowanie 23 wrz 2018, 20:00 Jeszcze do ubiegłej środy wyglądało na to, że wszystkie strony sporu o Sąd Najwyższy idą na frontalne zwarcie. W polityce to niby nic nadzwyczajnego, bo tzw. jazda na białko (czyli na zderzenie czołowe, aż do chwili, gdy zobaczy się... 30
  • Pedofilia wymiatana spod dywanu 23 wrz 2018, 20:00 Pedofil to nie wilk, który wyskoczy zza krzaka i porwie dziecko. Najczęściej sprawcą jest osoba bliska – sąsiad, ojciec, ksiądz – mówi seksuolog dr Wiesław Czernikiewicz, ekspert w diagnozowaniu i terapii pedofilów. 33
  • Stryczek 23 wrz 2018, 20:00 Poniżanie, straszenie, wyśmiewanie. Płacz, depresje, załamania nerwowe – tak ma wyglądać praca dla księdza Jacka Stryczka, twórcy Szlachetnej Paczki. Wstrząsający reportaż o tym napisał dziennikarz Onet.pl Janusz Schwertner. Nie... 36
  • 50 najbogatszych polek 23 wrz 2018, 20:00 40 mln zł – taki majątek wystarczył, by pojawić się na tegorocznej liście 50 najbogatszych Polek. W tym roku zadebiutowało osiem bohaterek. Wszystkie najbogatsze panie łącznie zgromadziły prawie 25 mld zł. To wciąż siedem razy mniej niż ma FranÇoise Bettencourt Meyers z... 39
  • Nie jestem tylko żoną 23 wrz 2018, 20:00 Pamiętam, jak zarobiłam swoje pierwsze duże pieniądze i trochę się wstydziłam przyznać. Teraz nie wstydzę się pieniędzy. Robert ciągle powtarza, że to nie spadło nam z nieba. My ich nie dostaliśmy, tylko zarobiliśmy – mówi Anna Lewandowska, jedna z najbogatszych Polek. 40
  • Z zielonego w czerwone 23 wrz 2018, 20:00 W jeden weekend zielony Bank Zachodni WBK przekształcił się w czerwony Santander Bank Polska. Polscy klienci stali się częścią największego banku w strefie euro. 74
  • Ceny pod napięciem 23 wrz 2018, 20:00 Ceny energii będą rosnąć, a polską energetykę czekają ogromne zmiany. Za 25 lat niektóre koncerny energetyczne mogą zniknąć z rynku. 76
  • Uchylenie decyzji podatkowej w zasięgu ręki 23 wrz 2018, 20:00 Nie zawsze trzeba czekać na sądowe uchylenie decyzji podatkowej. Oczekiwany skutek może przynieść również dobrze sporządzone odwołanie. 78
  • Mądra firma przed szkodą 23 wrz 2018, 20:00 Jak obniżyć koszty utrzymania floty w firmie? Można to zrobić, na przykład umiejętnie zarządzając szkodowością. 80
  • Mądra firma przed szkodą 23 wrz 2018, 20:00 Jak obniżyć koszty utrzymania floty w firmie? Można to zrobić, na przykład umiejętnie zarządzając szkodowością. 80
  • Zmiany na stacjach ORLEN 23 wrz 2018, 20:00 Wegańskie kanapki, polskie soki, siłownie plenerowe i nowe paliwo dbające o czystość silnika. ORLEN zmienia się dla klientów. 81
  • Putin ucieka na poligon 23 wrz 2018, 20:00 Wielkie manewry rosyjskiej armii przykrywają kolejne wizerunkowe wpadki Kremla na arenie międzynarodowej. Przygotowania do odparcia wyimaginowanych ataków mają potwierdzać, że to Rosja broni się przed agresją, a nie odwrotnie. 82
  • W oblężonym Białym Domu 23 wrz 2018, 20:00 Polski prezydent gościł w Waszyngtonie w wyjątkowo trudnym dla Donalda Trumpa momencie, bo choć amerykańska gospodarka kwitnie, w polityce wewnętrznej wrze. 88
  • Piękny interes 23 wrz 2018, 20:00 W dynamicznie rozwijającym się hotelowym biznesie SPA to już nie fanaberia i luksus, ale punkt obowiązkowy, bez którego żaden resortowy hotel nie może się obejść. 90
  • Szkolenie i relaks – to możliwe! 23 wrz 2018, 20:00 Hotel, centrum konferencyjno-biznesowe i browar restauracyjny obok siebie. Trudno o lepsze miejsce na firmowe szkolenie. 96
  • Rozruszać dzieci 23 wrz 2018, 20:00 Mimo że polskie dzieci już w przedszkolu uczą się podstaw zdrowego żywienia, w latach szkolnych nie stosują tej wiedzy w praktyce. Brakuje im też regularnego ruchu. 98
  • ĆWIERĆWIECZE ESTETYCZNEJ REWOLUCJI 23 wrz 2018, 20:00 W TYM ROKU OBCHODZIMY 25 �T POLSKIEGO TOWARZYSTWA MEDYCYNY ESTETYCZNEJ I ANTI-AGING I 25-LECIE MEDYCYNY ESTETYCZNEJ W POLSCE. 100
  • Apetyt na młodość 23 wrz 2018, 20:00 Jak skutecznie walczyć z oznakami starzenia: wiotczeniem skóry i opadaniem tkanek – tłumaczy dr Mariusz Kaczorowski. 102
  • Nowości stomatologiczne 23 wrz 2018, 20:00 Nic nie zastąpi własnego zęba. Tak długo, jak można go leczyć, należy się temu procesowi poddać – mówi dr Paweł Wiśniewski, lekarz stomatolog, właściciel kliniki stomatologicznej Naturaldens® w Warszawie. 104
  • Pamiątki z urlopu 23 wrz 2018, 20:00 Z wakacji przywieźliśmy piękne zdjęcia i wspaniałą opaleniznę. Czasami niepożądanymi pamiątkami są również przebarwienia, sucha skóra, uwidocznione naczynka i zmarszczki, zaostrzone zmiany trądzikowe. Jak się ich pozbyć – tłumaczy 105
  • PRZEBARWIENIA NIEMILE WIDZIANE 23 wrz 2018, 20:00 CHOĆ PRZEBARWIENIA KOJARZONE SĄ GŁÓWNIE Z DZIAŁANIEM SŁOŃCA I STAROŚCIĄ, ICH PRZYCZYNY MOGĄ BYĆ ZŁOŻONE, A LECZENIE – BARDZO SKOMPLIKOWANE – MÓWI DR MAREK WASILUK Z CENTRUM MEDYCYNY NOWOCZESNEJ TRICLINIUM. 106
  • Odbudowa ceramiczna w gabinecie 23 wrz 2018, 20:00 Cyfryzacja pozwala wykonywać te procedury na fotelu. Pacjent przychodzi, siada i wychodzi z odbudowanymi zębami – mówi dr n. Med. Michał pelc, lekarz stomatolog, kierownik medyczny i właściciel kliniki stomatologicznej dentistica w warszawie. 107
  • PO PIERWSZE, BEZPIECZEŃSTWO 23 wrz 2018, 20:00 Ile jeszcze pacjentów zostanie oszpeconych? d�czego zawodzą organy kontroli? – o bezpieczeństwie w medycynie estetycznej mówi dr n. Med. Joanna Kuschill-Dziurda z Medestetis, kliniki dr Kuschill. 108
  • POŻEGNANIE Z NADWAGĄ 23 wrz 2018, 20:00 Dr Barbara Jerschina pomaga schudnąć po�kom. Jej pacjenci zrzucili już kilkanaście tysięcy zbędnych kilogramów. 110
  • REGENERA ACTIVA – PRZEŁOM W LECZENIU ŁYSIENIA ANDROGENOWEGO 23 wrz 2018, 20:00 Łysienie androgenowe dotyczy zarówno mężczyzn, jak i kobiet w pewnym okresie życia. To poważny problem estetyczny i psychologiczny. Z pomocą przychodzi najnowsze osiągnięcie biotechnologii i inżynierii tkankowej – zabieg regenera activa. 112
  • COOLSCULPTING – PANACEUM NA MANKAMENTY MĘSKIEJ SYLWETKI 23 wrz 2018, 20:00 Coolsculpting to technologia umożliwiająca zwalczanie ginekomastii, drugiego podbródka i problemów z talią. 113
  • NA POMOC SKÓRZE PO LECIE 23 wrz 2018, 20:00 Wysuszona, odwodniona, bez blasku, z dodatkowymi zmarszczkami – taka może być nasza skóra po słonecznym lecie. Jak o nią zadbać w gabinecie medycyny estetycznej – radzi dr n. Med. Kamila Padlewska. 114
  • Jak walczyć z nadwagą 23 wrz 2018, 20:00 Nadwaga to nie tylk o nadmiar tkanki tłuszczowej, który może się podobać lub nie. To poważny problem zdrowotny. 118
  • Lukarna czy połaciówki? Jasny wybór 23 wrz 2018, 20:00 Na brak asortymentu oraz fachowców w Polsce narzekać nie możemy. Dlatego wybór okna na poddasze jest przyjemny. 120
  • Prestiżowy adres 23 wrz 2018, 20:00 Polacy coraz częściej szukają zabytkowych domów z duszą, bo jeżdżą po świecie i zachwycają ich piękne kamienice w metropoliach Europy – mówi Paulina Piliszek z Myoni Group. 122
  • „Kler” rządzi! 23 wrz 2018, 20:00 Od lat nie było na gdyńskim festiwalu takiej owacji jak po projekcji filmu Wojciecha Smarzowskiego. Widzowie go docenili i dali sygnał, że mają już dość arogancji Kościoła. 124
  • Mroki Kościoła 23 wrz 2018, 20:00 „Kler” nie jest atakiem na Kościół, raczej diagnozą cho na które on cierpi i którymi zaraża społeczeństwo. 129
  • Gajos po kaszubsku 23 wrz 2018, 20:00 Mój film pokazuje, że anomalie w relacjach męsko-damskich są mniej niebezpieczne niż anomalie historyczne – mówi Filip Bajon, reżyser, twórca filmu „Kamerdyner”. 132
  • Kino żartobliwego niepokoju 23 wrz 2018, 20:00 Wraz z filmem „Juliusz” niegrzeczny nadwiślański stand-up dokonuje efektownej inwazji na ekrany kinowe. 134
  • Wydarzenie 23 wrz 2018, 20:00 Rajskie oczko The Dumplings, „Raj”, Warner Dwadzieścia jeden lat. W wieku, w którym wielu marzy o debiucie, muzycy wydają swój trzeci album. The Dumplings są marką, doświadczonym duetem, dojrzałym pod każdym względem projektem... 137
  • Film 23 wrz 2018, 20:00 HISTORYCZNY Kaszubskie losy Kamerdyner” to bardzo klasyczne kino. Ale szlachetne i sprawnie zrealizowane. Filip Bajon składa hołd Kaszubom i sile ich tożsamości. Opowiada o koegzystencji narodów i grup etnicznych, której cios zadała... 138
  • Muzyka 23 wrz 2018, 20:00 Tokarczuk śpiewająco Pośrodku sceny obraca się skrzypiące koło, na które wchodzą, bądź z którego schodzą, operowi artyści. W tym zdaniu można opisać całą reżyserię nowej opery Aleksandra Nowaka z librettem Olgi Tokarczuk.... 139
  • Książka 23 wrz 2018, 20:00 BIOGRAFIA Legenda teatru Trudno o Polaka, który by jej nie znał. Nadal jest największą legendą polskiego teatru, choć nikt z żyjących nie widział jej na scenie czy kinowym ekranie. Musiała więc to być niezwykle utalentowana aktorka i... 140
  • Kalejdoskop 23 wrz 2018, 20:00 TEATR Mały Brat, lecz niebezpieczny Winscenizacji powieści Orwella – we wszelkich rankingach uznanej za jedną z najważniejszych w XX-wiecznym kanonie – łatwo było popaść w kabaretowy komentarz do aktualnej polityki (są tylko dwa... 141
  • Kulturalna trzynastka 23 wrz 2018, 20:00 Stanisława Celińska AKTORKA FILMOWA I TEATRALNA, PIOSENKARKA 1. Kulturalnie potrafię… Kulturalnie potrafię jeść. 2. Którym bohaterem z literatury chciałaby pani być i dlaczego? Może nie z literatury… Zawszę chciałam zagrać Marię... 142
  • Celebryci. Fakty i mity 23 wrz 2018, 20:00 MICHAŁ WITKOWSKI Mało pojęć budzi więcej nieporozumień niż „celebryta”. Niby nie wiadomo, po cholerę toto żyje, a jednak zapotrzebowanie jest, bez niego natychmiast by znikli. Znani z tego, że są znani, a jednak każdy, kto... 143
  • Wspieram ludzi gotowych na wyzwania 23 wrz 2018, 20:00 Każda kobieta, która wyznaczyła sobie cel i konsekwentnie go realizowała, która zawalczyła o siebie, która pokazała swoją siłę, jest moją bohaterką. 144
  • Jak zarabiać na nieruchomościach 23 wrz 2018, 20:00 RADZĄ Marta Baczewska-Golik i Marta Smith, które prowadzą portal DwieMarty.pl Od czego mam zacząć, jeśli myślę o inwestowaniu w nieruchomości? I ile potrzeba na to pieniędzy? Największym wyzwaniem dla kogoś, kto na rynku nieruchomości... 145
  • Zrób sobie… Biedronia 23 wrz 2018, 20:00 Trwają wybory na Mistera Polskiej Polityki. Jako pierwszy do konkursu zgłosił się pan Robert. Bierzemy pod lupę jego stylizację. 146
  • A highway over the ocean 23 wrz 2018, 20:00 Jacek Pochłopień editor-in-chief for „Wprost” There has never been a better opportunity for Polish-American relationship to grow – as emphasized by the participants of the first edition of the Polish-American Leadership Summit. It’s hard... 150
  • Poland– America, true pals 23 wrz 2018, 20:00 It is the first Polish-American economic summit of such caliber to happen in years – the participants of PALS Leadership Summit in Miami have stated. 154
  • Poland – USA. A New Opening 23 wrz 2018, 20:00 We are emerging as one of the key allies of USA and its main partner in Central-Eastern Europe. These relations are so far even immune to the Poland – Israel crisis. 164
  • Summit of friendship 23 wrz 2018, 20:00 Despite some setbacks, the Polish-American relations are increasingly better. Now, the time has come for a new dynamic in economic relations. The summit taking place in Miami will be a significant impulse in this field. 168
  • America needs Poland 23 wrz 2018, 20:00 Our people’s image in United States is very much different than from years ago – Anna Maria Anders ensures. 171
  • My wife must be Polish 23 wrz 2018, 20:00 I want to divide my life between US and Poland. I am Polish and proud – says Marcin Gortat, basketball player, the most known Pole living in the USA. 173
  • To the States without visas 23 wrz 2018, 20:00 When it comes to abolishing visas to the US, we take the matters into our own hands. A new campaign is supposed to help Poland to enter the Visa Waiver program. 178
  • Time for a strong alliance 23 wrz 2018, 20:00 The Polish-American relations are better than ever. It is worth mentioning that we share over two hundred years of common history. 180
  • Mission amongst the global players 23 wrz 2018, 20:00 Poland taking a part in the US strategy would be beneficial for the country. The membership in UN Security Council opens up additional opportunities. 182
  • Presidents of our dreams 23 wrz 2018, 20:00 Poland has always treated the tenants of the White House with a special care. Sometimes over the top special. But there were a few individuals who did Poland much good. 185

ZKDP - Nakład kontrolowany