Koniec świata PSL

Koniec świata PSL

Władysław Kosiniak-Kamysz
Władysław Kosiniak-Kamysz / Źródło: Newspix.pl / DAMIAN BURZYKOWSKI
Dariusz Klimczak i Adam Jarubas z PSL w niedzielę 21 października poszli spać jako marszałkowie sejmików wojewódzkich łódzkiego i świętokrzyskiego. Obudzili się jako przegrani liderzy organizacji wojewódzkich PSL.

W wieczór wyborczy u ludowców odbyła się balanga. Dzielili stanowiska marszałków. Klimczak miał być przecież marszałkiem. Ludowcy postanowili, że tym razem – inaczej niż cztery lata temu – nie oddadzą Platformie ani jednego marszałka – opowiada polityk Koalicji Obywatelskiej. Poniedziałkowy poranek boleśnie zweryfikował te rachuby. Partia Władysława Kosiniaka-Kamysza straciła władzę w pięciu sejmikach, i to takich, które były dla niej kluczowe – świętokrzyskim, małopolskim, lubelskim, podlaskim i łódzkim. – Kolebka ruchu ludowego – wzdycha Marek Sawicki, mówiąc o Małopolsce, którą PiS zdobył w cuglach.

Ale Świętokrzyskie to też był ogromnie ważny przyczółek – przez 12 lat niepodzielnie rządził tam Adam Jarubas, kandydat PSL na prezydenta w 2015 r. Wydawało się, że jest nie do ruszenia, a jednak został wysadzony z siodła. Podobnie jak polityk młodego pokolenia Dariusz Klimczak, marszałek sejmiku łódzkiego, który choć ciężko pracował w kampanii, nie zdołał obronić stanu posiadania. Klub radnych PSL w sejmiku łódzkim skurczył się z 10 radnych do czterech. Zresztą sejmiki to małe piwo przy utracie władzy w powiatach i wielu gminach. Według mojego rozmówcy to właśnie tam nastąpił istny pogrom. PiS, który wcześniej niezbyt interesował się tymi szczeblami samorządu, w tym roku wystawił 30 tys. kandydatów, i to mocnych. W rezultacie zdobył 147 z 314 powiatów ziemskich, w których do tej pory dominowało Stronnictwo. – To koniec PSL – miał powiedzieć Jarosław Kalinowski w Brukseli na wieść o wyniku wyborów samorządowych.

– Dlaczego tak powiedział? – pytam polityka Koalicji Obywatelskiej. – Za pięć lat w Stronnictwie po prostu nie będzie już ludzi, którzy mogliby powalczyć o powrót do samorządów, i to będzie koniec tej partii – odpowiada mój rozmówca.

Statystyka kontra rzeczywistość

Pozornie ludowcy mają powód do zadowolenia. Zdobyli ok. 13 proc. głosów. Statystycznie to całkiem dobry wynik. Tym bardziej że po tegorocznych wyborach samorządowych miało ich już nie być na scenie politycznej. Tak zaplanował to sobie PiS i konsekwentnie zwalczał partię Władysława Kosiniaka-Kamysza przez trzy lata, a w końcówce kampanii przypuścił na ludowców frontalny atak. – PiS-owcy tak długo wmawiali ludziom, że PSL nic dla nich nie zrobiło, aż ci wreszcie uwierzyli – mówi polityk Koalicji Obywatelskiej, który też walczył o mandat w okręgu wiejskim. – Tym bardziej że PSL nie prostowało kłamstw prawicy. Owszem Kosiniak-Kamysz odgryzał się PiS, ale był w tym osamotniony.

Częściej ja prostowałem kłamstwa o rządach PO-PSL niż politycy Stronnictwa. To jest jeden powód przegranej PSL, jaki wylicza mój rozmówca. Drugi to taki, że starsi ludowcy, przez lata bez trudu zdobywający mandaty w gminach i powiatach, niezbyt przyłożyli się do kampanii. Wydawało im się, że dobrze znane nazwisko wystarczy. Niestety w polityce nic nie jest dane raz na zawsze. – Młodzi ludzie, czyli nowe PSL, potrafią jeszcze zawalczyć o głosy, ale starsi działacze nie. Tym oni dominują. Ta partia wiekowo nie jest gotowa na to, żeby wyjść na ulicę i walczyć o wyborców – mówi nasz rozmówca. Trzeci powód to niezbyt trafiona – w ocenie mojego rozmówcy – kampania. – Oglądałem ich spoty w ostatnim tygodniu kampanii. – Nie dość, że wykupili je w TVN, a przecież to jest w 90 proc. telewizja oglądana przez wyborców PO i Nowoczesnej, to jeszcze na dodatek nie wiadomo, do kogo były adresowane. Ewidentnie nie złapali kontaktu ze swoją bazą społeczną – opowiada polityk Koalicji Obywatelskiej. Rzeczywiście, np. spot PSL o tym, że Polska pięknieje i że warto wybrać ludzi mądrych, sprawdzonych, rozsądnych, nie był szczególnie konkretny i treściwy. Sami ludowcy, gdy mówią o wyniku tegorocznych wyborów samorządowych, przede wszystkim winią metody D’Hondta, czyli systemu przeliczania głosów na mandaty, który premiuje zwycięskie ugrupowanie kosztem mniejszych partii. – Jeżeli chodzi o liczbę głosów oddanych na naszych radnych, to nie było tak źle – mówi w rozmowie z „Wprost” Eugeniusz Kłopotek.

– Ale D’Hondt działa jak gilotyna. Uratowaliśmy twarz na zachodzie Polski i na szczęście obroniliśmy Mazowsze, najbardziej dla nas prestiżowe. Sejmik mazowiecki, owszem, został uratowany dla Koalicji Obywatelskiej i PSL. Adam Struzik, wiceszef Stronnictwa, rządzi tam od 17 lat i – jak powiedział – gotów jest władać Mazowszem kolejnych pięć lat. Ale sami ludowcy przyznają, że jeżeli chodzi o powiaty na Mazowszu, to PiS również i tutaj mocno uszczuplił ich władztwo. Janusz Piechociński dorzuca do tej listy przyczyn wyborczej porażki nową ordynację samorządową. – PiS zakazał kandydowania do powiatów i sejmików kandydatom na wójtów, burmistrzów i prezydentów miast, a myśmy zawsze mieli ich dużo i ludzie chętnie na nich głosowali – mówi były prezes Stronnictwa. – Druga niekorzystna dla nas zmiana ordynacji to ograniczenie liczby kandydatów do tylu, ile jest mandatów radnych. Gdy można było wystawiać dwa razy więcej kandydatów, zbieraliśmy też więcej głosów. Poza tym w 2014 r. frekwencja na wsiach była większa, a w dużych miastach mniejsza. W tym roku było na odwrót, no i wynik jest, jaki jest.

Testowanie przyszłych koalicji

Zaraz po wyborach samorządowych gruchnęła w internecie plotka, że Donald Tusk postawił na Władysława Kosiniaka-Kamysza jako dobrze rokującego młodego polityka. I że nawet gotów byłby wesprzeć szeroki blok opozycyjny, pod warunkiem że Kosiniak-Kamysz zostałby namaszczony na przyszłego premiera, a wtedy sam Tusk mógłby kandydować na prezydenta. Ludowcy, gdy to słyszą, okropnie się irytują. – Ten, kto to wymyślił, albo chciał ośmieszyć PSL i Kosiniaka-Kamysza, albo rozgrywać Grzegorza Schetynę, lidera PO – mówi Sawicki. Najwyraźniej ludowcy nie chcą wracać do wizerunku PSL jako partii obrotowej, gotowej rządzić z każdym. Wizerunku, który ugruntował Waldemar Pawlak, mówiąc kiedyś, że niezależnie od tego, kto wygra wybory, będzie to przyszły koalicjant PSL. Dziś ludowcy odżegnują się od ewentualnych koalicji z PiS i za wszelką cenę chcą zaznaczyć swoją podmiotowość. Dlatego spierają się, czy w nadchodzących wyborach do europarlamentu pójść razem z Koalicją Obywatelską, czy też budować blok konserwatywno-ludowy z odrzuconymi przez PO, czyli politykami konserwatywnymi, np. Kazimierzem Ujazdowskim, Janem Filipem Libickim, Markiem Biernackim i Europejskimi Demokratami. Zwolennikiem koalicji z KO jest Eugeniusz Kłopotek.

– Uważam, że powinniśmy to przetestować, oczywiście przy zachowaniu własnego szyldu w nazwie komitetu. Jeżeli to się nie powiedzie, strata będzie niewielka. A przynajmniej będziemy mieli jasność, że do parlamentu musimy iść sami – tłumaczy Kłopotek. – Rzadko się zgadzam z Kłopotkiem, ale tym razem jestem tego samego zdania. A środowiska konserwatywne też trzeba gromadzić – mówi Żelichowski, choć dobrze wie, że politycy pokłóceni ze Schetyną nie palą się do wspólnego z nim startu w wyborach i vice versa. Drugą koncepcję lansuje Marek Sawicki. On też uważa, że należy przetestować w wyborach do europarlamentu blok ludowo-konserwatywny, a jeżeli się to nie powiedzie, to dogadywać się z Koalicją Obywatelską. – Problem polega na tym, że część naszych wyborców, może nawet jedna trzecia, za żadne skarby nie zagłosuje na listę, na której będą kandydaci PO czy Nowoczesnej. Pytanie, czy wtedy te głosy nie przejdą na PiS i tym samym nie wzmocnimy partii Jarosława Kaczyńskiego – zastanawia się Sawicki.

Lider pod presją

Niewykluczone, że plotka o tece premiera dla Kosiniaka-Kamysza miała zdusić w zarodku ewentualne rozliczenia wewnątrzpartyjne. Ludowcy na wyścigi zapewniają, że ich młody lider po wyborach samorządowych się umocnił i że w partii nie ma żadnych pomysłów, żeby go odwołać. Głównie z tego powodu, że nie ma go kim zastąpić. – Powrót Pawlaka jest wykluczony, ci, którzy o tym marzą, powinni wybić to sobie z głowy – mówi jeden z ludowców. – Nie ma mowy o żadnej zmianie lidera – zapewnia Kłopotek.

Piechociński zaznacza, że skoro ekspansja PiS w samorządach mimo sporych kosztów poniesionych przez PSL została powstrzymana, to teraz trzeba zaleczyć rany i ruszać do przodu, czyli agresywnie walczyć o wieś i wybić jej z głowy sentyment do PiS, a nie myśleć o rozliczeniach. Z kolei Sawicki twierdzi, że w małych miastach po raz pierwszy PSL zanotował wzrost wyborców, a więc linia obrana przez kierownictwo partii jest właściwa. – Pewnie, że liderzy nie chcą żadnych rozliczeń – mówi nasz rozmówca z Koalicji Obywatelskiej. – Ale ja wiem, jak to jest w partiach – oczekiwania były spore, a rezultaty takie sobie. W wielu miejscach w Polsce PSL-owcy stracą pracę. Na pewno znajdzie się kilku takich, którzy powiedzą: „A nie mówiłem, nic nie robiliście, można było zrobić więcej”. Kosiniak-Kamysz będzie musiał się z tym zmierzyć. Piechociński twierdzi jednak, że do żadnych rozliczeń nie dojdzie. A na pewno nie przed wyborami do Sejmu i Senatu.

– Wynik tych wyborów będzie dla Kosiniaka-Kamysza kluczowy – mówi eksprezes PSL i dobrze wie, co mówi, bo sam, mimo wewnętrznej krytyki, dotrwał do wyborów parlamentarnych 2015 r., po czym honorowo ustąpił, gdy okazało się, że ludowcy ledwo przeszli próg wyborczy. Piechociński jest dobrej myśli. Uważa, że 13 proc. poparcia z wyborów samorządowych daje nadzieję na dobry wynik w wyborach parlamentarnych za rok. – Zdobędziemy nawet 10 proc.– mówi. Warto jednak przypomnieć, że w wyborach samorządowych w 2014 r. PSL odniosło swój największy w historii sukces, zdobywając prawie 24 proc. głosów i ratując koalicje z PO w 15 sejmikach na 16. Rok później w wyborach parlamentarnych wynik 5,13 proc. zaowocował najmniejszym klubem w Sejmie i w historii PSL. g

© Wszelkie prawa zastrzeżone

Okładka tygodnika WPROST: 44/2018
Więcej możesz przeczytać w 44/2018 wydaniu tygodnika „Wprost”
Zamów w prenumeracie lub w wersji elektronicznej:
 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 44/2018 (1859)

  • Kto rozpoczął tę wojnę 28 paź 2018, 20:00 Pan Krzysztof (imię zmienione) piastuje ważną funkcję publiczną w swoim mieście. Jest powszechnie szanowany i lubiany. Od jakiegoś czasu zaczął angażować się w politykę, działając na szczeblu lokalnym. Im bliżej było wyborów... 3
  • Nie wolno czekać 28 paź 2018, 20:00 Z prof. Dariuszem M. Kowalskim, onkologiem, prezesem Polskiej Grupy Raka Płuca, rozmawia Katarzyna Pinkosz 5
  • Niedyskrecje parlamentarne 28 paź 2018, 20:00 PIS KOMBINUJE, JAK BY TU WYGASIĆ MANDAT NOWO WYBRANEJ PREZYDENT ŁODZI HANNY ZDANOWSKIEJ, żeby nie sprowokować przeciągających się demonstracji. Najnowszy pomysł brzmi, że wojewoda, zamiast samodzielnie podjąć uchwałę w tej sprawie, od... 6
  • Obraz tygodnia 28 paź 2018, 20:00 4 tys. zł takimi alimentami przysądzonymi Kazimierzowi Marcinkiewiczowi zakończyła się miłosno-sądowa opera mydlana w wykonaniu byłego premiera i jego młodej, ale też już byłej żony Trochę niezręcznie jest mi opowiadać o tym, ale... 9
  • Info radar 28 paź 2018, 20:00 Karnowscy kupią Radio Zet. W tle ludzie Ziobry To może być pierwszy krok w lansowanej przez PiS koncepcji repolonizacji mediów. Pod koniec ubiegłego tygodnia pojawiła się informacja o sprzedaży Radia Zet. Według „Pulsu Biznesu” kupnem... 10
  • Stara to w pewnym sensie ja 28 paź 2018, 20:00 Rozmowa z Ewą Szykulską, odtwórczynią głównej roli w sztuce „Krzesła” w reż. Piotra Cieślaka, którego premiera miała miejsce w warszawskim Teatrze Polonia. 11
  • Trzaskowski prezydent Polski? 28 paź 2018, 20:00 RAFAŁ TRZASKOWSKI TO NIEWĄTPLIWIE NAJWIĘKSZY ZWYCIĘZCA TEGOROCZNYCH WYBORÓW SAMORZĄDOWYCH. I to nie dlatego, że wkrótce obejmie stołeczny ratusz – to akurat było do przewidzenia od dosyć dawna. 12
  • Od strachu do nadziei 28 paź 2018, 20:00 Lewo STRACH PRZED OPOLSKIM WATAŻKĄ, KTÓRY OBIECYWAŁ WARSZAWIE POWSTANIE, BYŁ TAK WIELKI, ŻE NAWET RADYKALNI przeciwnicy PO zagłosowali na Trzaskowskiego, nie trwoniąc głosów na swoich faworytów. A szkoda, bo paleta polityczna mogłaby... 13
  • Kaczyński i Schetyna na huśtawce nastrojów 28 paź 2018, 20:00 Toczy się jeszcze walka o drugie tury, trwa montowanie sejmikowych koalicji. PiS i KO rozliczają wybory samorządowe, ale już się szykują do kolejnych. 15
  • Śpiewak: Jak przegraliśmy wybory 28 paź 2018, 20:00 W przyszłym parlamencie mogą się znaleźć jedynie Platforma i PiS. To utrwali obecną wojnę domową na polskiej scenie politycznej. 20
  • Koniec świata PSL 28 paź 2018, 20:00 Dariusz Klimczak i Adam Jarubas z PSL w niedzielę 21 października poszli spać jako marszałkowie sejmików wojewódzkich łódzkiego i świętokrzyskiego. Obudzili się jako przegrani liderzy organizacji wojewódzkich PSL. 22
  • Powyborczy układ sił 28 paź 2018, 20:00 Nowi pisowscy marszałkowie muszą teraz bronić przed Warszawą swoich wpływów i pozycji Jeśli wyniki wyborów komunalnych traktować jako próbę generalną przed „prawdziwymi” wyborami – to jasne jest tylko jedno: za rok każdy wynik... 25
  • Podatek VAT, 250 miliardów strat 28 paź 2018, 20:00 Decyzją Donalda Tuska w ABW zlikwidowano departament ochrony interesów ekonomicznych państwa. To był sygnał, że ten obszar nie jest strategiczny z punktu widzenia państwa czy działań służb specjalnych – twierdzi Marcin Horała, szef sejmowej komisji ds. wyłudzeń VAT. 26
  • Trzeba wygrać nad tą wojną 28 paź 2018, 20:00 Polacy głosują na partie na zasadzie mniejszego zła. Czas z tym skończyć. Państwo nie jest od obsługi jednego systemu wartości – mówi Jerzy Karwelis, autor książki o tym, jak zmienić Polskę. 30
  • Do Cezarego Gmyza 28 paź 2018, 20:00 Znamy się 16 lat. Poznaliśmy się w Berlinie, starając się o stypendium dziennikarskie. Nie dostaliśmy go. Ja zostałam szefową TOK FM, Ty zacząłeś pracować w tygodniku „Wprost”. Zapraszaliśmy Cię do radia jako komentatora,... 34
  • Tak oszczędzają Europejczycy 28 paź 2018, 20:00 174 proc. wartości całego PKB – tyle wynoszą emerytalne oszczędności Holendrów. W Polsce to zaledwie 0,1 proc. Mamy więc co nadrabiać. 35
  • Portret polskiego miliardera 28 paź 2018, 20:00 Kiepsko wykształcony, umoczony w politykę, powiązany ze służbami PRL. Takie mity o najbogatszych Polakach obaliło unikatowe badanie ekonomistów z Uniwersytetu Warszawskiego. Na podstawie list 100 najbogatszych tygodnika „Wprost” jako pierwsi stworzyli oni portret polskiego... 36
  • Chcemy łączyć ludzi 28 paź 2018, 20:00 To, co dobrego robili nasi przodkowie, nie minęło, my kontynuujemy dobre tradycje. Arystokracja to od zawsze byli ludzie, którzy wprowadzali nowe rzeczy, nowoczesne rozwiązania – mówią hrabianka Helena Mańkowska i książę Jan Lubomirski-Lanckoroński. Wkrótce planują ślub. 46
  • Wartościowe wnętrze 28 paź 2018, 20:00 Rośnie zainteresowanie Polaków inwestowaniem w nieruchomości, a także ich świadomość jako inwestorów. Rynek motywuje firmy do poszukiwania nowych dróg rozwoju oraz przygotowywania ofert o wyższej rentowności. 57
  • Pasywne zarabianie prostsze niż kiedykolwiek 28 paź 2018, 20:00 Od lat jedną z najpopularniejszych i najbezpieczniejszych form pasywnego oszczędzania jest inwestowanie w nieruchomości. 58
  • Czy Kościół uniesie winę księży 28 paź 2018, 20:00 Kilka osób dziennie chce opowiedzieć o krzywdach, których doznały w dzieciństwie ze strony duchownych. Ludzie poczuli, że wreszcie zostaną potraktowani poważnie. 61
  • Polska jachtem stoi 28 paź 2018, 20:00 Nawet 1,5 mld zł rocznie wart jest polski eksport branży jachtowej. Problem jednak w tym, że produkujemy niemal wyłącznie na eksport i nie pod własnymi markami. 64
  • W świecie ludzi i robotów 28 paź 2018, 20:00 W Amazonie pracuje dziś ponad 570 tys. ludzi i 100 tys. robotów. W ciągu ostatniego roku przybyło 230 tys. nowych pracowników. Nie sprawdzają się przewidywania, że roboty zabierają im pracę. 68
  • Dlaczego zginął Dżamal Chaszukdżi 28 paź 2018, 20:00 Powiązania zamordowanego w Stambule dziennikarza z saudyjską bezpieką okazały się dla niego równie zabójcze co pozycja nieformalnego rzecznika Bractwa Muzułmańskiego w zachodnich i arabskich mediach. 72
  • Know How 28 paź 2018, 20:00 Mycie i masowanie Firma Oral-B rozwija linię elektrycznych i inteligentnych szczoteczek Genius. Najnowsza, oznaczona cyfrą 10 000, to nie tylko szczoteczka, a całe pudło akcesoriów. Mamy opakowanie podróżne z dodatkową baterią,... 78
  • Innowatorzy nagrodzeni po raz ósmy 28 paź 2018, 20:00 Gala Innowatory Wprost 2018, na której nagrodzono najbardziej innowacyjne firmy i projekty roku, zgromadziła przedstawicieli świata biznesu, polityki i nauki. 80
  • Czyste powietrze dla Rzeszowa 28 paź 2018, 20:00 W Elektrociepłowni Rzeszów należącej do Grupy Kapitałowej PGE zacznie działać Instalacja Termicznego Przetwarzania z Odzyskiem Energii (ITPOE) – jedna z najnowocześniejszych w Europie. 84
  • System innowacji 28 paź 2018, 20:00 Nasz system gwarantuje jakość przy wzroście firmy i szybko zmieniającym się rynku wynajmu samochodów – mówi Michał Łotoszyński, prezes 99rent. 86
  • Kolej na innowacje 28 paź 2018, 20:00 O polskiej kolei coraz częściej mówi się jako o firmie, która się rozwija i stawia na innowacje – mówi Krzysztof Mamiński, prezes PKP SA. 88
  • IMPLANT Warsaw 28 paź 2018, 20:00 To nowa, zielona przestrzeń w Warszawie. Miejsce dla tych, którzy chcą więcej – więcej niż zakupy i więcej niż dobry obiad. 89
  • Innowacje w medycynie 28 paź 2018, 20:00 Inwestujemy w rozwój sztucznej inteligencji w medycynie – mówi prof. Adam Krętowski, diabetolog i endokrynolog, rektor UM w Białymstoku, laureat Innowatora Wprost. 90
  • Zmiany w leczeniu cukrzycy 28 paź 2018, 20:00 Innowacyjne leki sprawią, że pojawią się mniej inwazyjne terapie – zapowiada dyrektor generalna Novo Nordisk Pharma Katarzyna Kacperska. 91
  • Przyszłość transportu jest jasna 28 paź 2018, 20:00 Wręczenie nagród Innowatory Wprost 2018 poprzedziła poranna konferencja, podczas której dyskutowano o przyszłości polskiego transportu. 92
  • Paliwa dla innowacji 28 paź 2018, 20:00 PKN ORLEN promuje nowatorskie rozwiązania. I przeznacza na nie miliardy złotych. 94
  • Wyścig dronów 28 paź 2018, 20:00 Przyglądamy się technologiom dostępnym na rynku, zbierając wiedzę dotyczącą wymagań technicznych dla przyszłego systemu zarządzania ruchem dronów. – mówi Janusz Janiszewski, prezes Polskiej Agencji Żeglugi Powietrznej. 95
  • Finanse: cyfrowo, wygodnie i bezpiecznie 28 paź 2018, 20:00 Załatwienie spraw bez wychodzenia z domu, papierowej korespondencji, czekania na kuriera, który przywiezie umowę – do świata usług finansowych wkracza rewolucja. 96
  • Co oferuje WPT 28 paź 2018, 20:00 Wrocławski Park Technologiczny (WPT) to ośrodek wspierający przedsiębiorców w rozwoju ich działalności i zarabianiu na wdrażaniu innowacji. 98
  • RBL_ – przestrzeń, która inspiruje rozwój innowacji 28 paź 2018, 20:00 RBL_START to autorski program Alior Banku. Jego celem jest wypracowanie przez start-upy nowoczesnych produktów i usług dla bankowości. 100
  • Gwarancja Biznesmax z dotacją 28 paź 2018, 20:00 Zaciągając kredyt w banku na działalność innowacyjną, trzeba zabezpieczyć jego spłatę. Jest nowa możliwość takiego zabezpieczenia. 104
  • Największe targi przemysłowe w Polsce 28 paź 2018, 20:00 Innowacyjne rozwiązania dla przemysłu zostaną zaprezentowane podczas Warsaw Industry Week w Ptak Warsaw Expo. 106
  • Światło, które leczy 29 paź 2018, 13:56 Dzięki naszym udoskonaleniom lasery femtosekundowe są tańsze i łatwe w obsłudze. To duży krok w stronę rewolucji w okulistyce – mówi Dr Michał Nejbauer, prezes firmy Fluence 110
  • Nasze oczy nie są cyfrowe 29 paź 2018, 14:36 Nowoczesny świat i sposób, w jaki żyjemy, powodują znaczny wzrost ryzyka pogorszenia widzenia – mówi Szymon Grygierczyk, zastępca dyrektora generalnego w firmie Hoya Lens Poland. 112
  • Chirurgia pod mikroskopem 29 paź 2018, 14:04 – Mikrochirurgia oka jest dziś wyjątkowo precyzyjna. Nie ma dziś okulistyki bez możliwości powiększenia obrazu operowanego miejsca – mówi prof. Jerzy Szaflik , właściciel CMO Laser. 114
  • Widzieć wszystko 29 paź 2018, 15:03 Chcemy, by nasz wzrok był doskonały – mówią dr n. med. Anna Maria Ambroziak, Centrum Okulistyczne Świat Oka, i Dr Andrzej Dmitriew, Okulistyka Szpitala św. Wojciecha 116
  • Okulista z nawigacją 29 paź 2018, 16:03 Soczewki wieloogniskowe wszczepiane przy operacji zaćmy pozwalają pozbyć się okularów do jazdy samochodem, oglądania telewizji i do pracy przed komputerem – mówi Dr Agnieszka Miśkiewicz-Wójcik z Ośrodka Mikrochirurgii i Terapii Okulistycznej OKO.M we Wrocławiu. 119
  • Dlaczego warto nosić aparaty? 29 paź 2018, 14:54 Niedosłuch zwiększa ryzyko demencji, wycofania społecznego i depresji – mówi lek.med. Ryszard Mikołajewski z Firmy Oticon. 120
  • Palący problem 28 paź 2018, 20:00 Co trzeci Europejczyk doświadcza zgagi. Dla jednych to mało znacząca dolegliwość, innym skutecznie utrudnia codzienne funkcjonowanie i odbiera radość życia. 123
  • Gdy brzuch żyje własnym życiem 28 paź 2018, 20:00 Dolegliwości trawienne potrafią spędzić sen z powiek. Szczególnie gdy pojawiają się notorycznie. Jak z nimi walczyć i – co ważniejsze! – jak im zapobiegać? 126
  • Król i Królowa 28 paź 2018, 20:00 Ten film powstawał długo i w bólach. Ale przecież powstać musiał, bo historia Freddiego Mercury’ego i zespołu Queen nadaje się na duży ekran jak mało która. 129
  • Mocniejsze kontury 28 paź 2018, 20:00 Chciałem opisać wyobrażenia towarzyszące nam, gdy stajemy się świadkami umierania – mówi Marek Bieńczyk o swojej książce „Kontener”. 132
  • Nie odpuszcza 28 paź 2018, 20:00 W Polsce właśnie wyszła jego ostatnia powieść, tymczasem sam Harlan Coben coraz bardziej przenosi swe zainteresowanie z literatury na telewizję. 136
  • Wydarzenie 28 paź 2018, 20:00 Obok siebie Javier Marías, „Berta Isla”, Sonia Draga Javier Marías coraz częściej wymieniany jest jako jeden z głównych kandydatów do literackiej Nagrody Nobla. Hiszpański pisarz regularnie wydaje powieści, a w Polsce regularnie... 138
  • Film 28 paź 2018, 20:00 Odzyskać życie „Dziedziczki”, reż. Marcelo Martinessi, Aurora Films Dziedziczki to film skromny, intymny. Rozegrany w niuansach. Ale właśnie dlatego piękny. Dwie starsze lesbijki spędziły razem całe życie. Jedna z nich pozostawała w... 139
  • Muzyka 28 paź 2018, 20:00 Romskie opowieści Paderewski mówił, że „Manru” to pierwsza opera poświęcona problemowi rasy – nietolerancja i akty przemocy w stosunku do społeczności romskiej to problem nadal aktualny. Reżyser zmienił jednak Romów w hipisów, a... 140
  • Książki 28 paź 2018, 20:00 Pożegnanie z Cohenem Leonard Cohen, „Płomień. Wiersze, piosenki, fragmenty notatników”, Rebis Jako młody człowiek chciał być pisarzem i poetą. Tym drugim był do końca życia, ale dla świata był przede wszystkim piosenkarzem. I... 141
  • Kalejdoskop 28 paź 2018, 20:00 WYSTAWA W co się bawić? „Zabawa z kulturą. Tradycyjne zabawy i gry Azji”, Muzeum Azji i Pacyfiku w Warszawie, do 10.11 Zamiast spędzać długie jesienne wieczory przy kolejnym serialu, lepiej w coś zagrać. Jeśli nie macie pomysłu, w... 142
  • Kulturalna trzynastka 28 paź 2018, 20:00 Magda Steczkowska PIOSENKARKA, AUTORKA TEKSTÓW; WE WRZEŚN UKAZAŁ SIĘ JEJ ALBUM „SERIALOVE” Z NAJPIĘKNIEJSZYMI PIOSENKAMI Z POLSKICH SERIALI 1. Kulturalnie potrafię... Odmówić. 2. Którym bohaterem z literatury chciałabyś być i... 143
  • Happy Halloween 28 paź 2018, 20:00 Wiem, że znowu wyjdę na starego pryka, który nie rozumie i tak dalej, albo co gorsze na podstarzałą, wielce kulturalną polonistkę, ale muszę to powiedzieć: nigdy nie nauczyłem się, jak się pisze wyraz „Halloween” (ile jest tych... 144
  • Jak się rozwieść bez wojny 28 paź 2018, 20:00 RADZI Marcin Bachman, radca prawny Wiele razy słyszałem od swoich klientów oraz znajomych, że zamierzają się rozwieźć kulturalnie, jak „normalni ludzie”, ale w pewnym momencie emocje brały górę i zaczynała się wojna na... 145
  • Zrób sobie ... Pawłowicz 28 paź 2018, 20:00 Ratunku! PiS atakuje nawet z lodówki! Tym razem słynną sałatką ą la Krystyna Pawłowicz. 146

ZKDP - Nakład kontrolowany