Dlaczego zginął Dżamal Chaszukdżi

Dlaczego zginął Dżamal Chaszukdżi

Mieszkańcy Arabii Saudyjskiej będą obchodzić weekend w piątek i sobotę, a nie - jak dotychczas - w czwartek i piątek (fot. sxc.hu) / Źródło: FreeImages.com
Powiązania zamordowanego w Stambule dziennikarza z saudyjską bezpieką okazały się dla niego równie zabójcze co pozycja nieformalnego rzecznika Bractwa Muzułmańskiego w zachodnich i arabskich mediach.

To było najgorzej zatuszowane morderstwo w dziejach – powiedział nie bez żalu Donald Trump i tym razem nie sposób się z nim nie zgodzić. Śmierć saudyjskiego dziennikarza Dżamala Chaszukdżiego to epopeja, którą śledzi cały świat. Kolejne odsłony makabrycznego mordu dokonanego na terenie saudyjskiego konsulatu w Stambule są starannie dozowane przez tureckich śledczych. Napięcie budowane jest z wprawą godną najlepszych hollywoodzkich scenarzystów. Mamy więc umiejętnie rozegrany wątek polityczny, zgodnie z którym dzielny szermierz wolnego słowa zapłacił najwyższą cenę za krytykowanie autorytarnego saudyjskiego reżimu. Jest też wątek miłosny: Chaszukdżi poszedł do konsulatu kontrolowanego przez wrogi mu reżim, żeby wydobyć papiery rozwodowe, umożliwiające mu zawarcie czwartego już w życiu małżeństwa. Zaryzykował życie dla miłości, wiedząc, że może spotkać go coś złego. No i mamy całą serię mrożących krew w żyłach szczegółów jego śmierci, dostarczanych przez anonimowe źródła tureckie. Wypływają one na światło dzienne z bezlitosną regularnością, zmuszając mocarstwa zachodnie do publicznego odcinania się od Arabii Saudyjskiej. Nie jest to na rękę żadnemu z najgłośniej nawet krytykujących Saudów przywódców. Bo kto chciałby zadzierać z ich pieniędzmi i wpływami w polityce i gospodarce? Żal, pobrzmiewający w słowach Trumpa o fatalnie zatuszowanej zbrodni, jest podzielany po cichu także w Paryżu, Berlinie i Londynie. Każdy zorientowany w kulisach tej afery polityk wie, że starannie dozowane przez Turków napięcie tylko częściowo ma źródła w prawdzie.

Sami swoi

Dżamal Chaszukdżi nie był wyłącznie dziennikarzem. Istnieje wiele dowodów na to, że jego niezłomność w poszukiwaniu prawdy była ściśle uzależniona od saudyjskich interesów, a on sam przez większość swojego zawodowego życia stanowił ważne ogniwo saudyjskiej elity. Jego dziadek Muhammad piastował funkcję osobistego lekarza założyciela dynastii, króla Abd al-Aziza ibn Su’uda. Ciotka Chaszukdżiego to matka Dodiego al-Fayeda, miliardera, który przypłacił życiem burzliwy romans z brytyjską księżną Dianą. Wuj, Adnan Chaszukdżi, był słynnym playboyem i handlarzem bronią, zamieszanym w największe afery zimnej wojny, z Iran Contras na czele. Jego jacht, swego czasu największy prywatny jacht na świecie, zagrał nawet w jednym z filmów o przygodach superagenta Jamesa Bonda. Łódź odkupił potem amerykański miliarder Donald Trump, by następnie odsprzedać ją saudyjskiemu księciu Al-Walidowi ibn Talalowi. Książę posiada Citi Group i połowę nieruchomości w Londynie i na Manhattanie. Przez wiele lat był też jednym z najważniejszych protektorów Dżamala Chaszukdżiego, podobnie jak kolejny saudyjski książę, Turki bin Faisal, wieloletni szef saudyjskich służb specjalnych.

O ścisłych związkach Dżamala z saudyjską bezpieką mówiło się już u zarania jego dziennikarskiej kariery, gdy zaczął on odwiedzać saudyjskich ochotników, walczących z sowiecką okupacją Afganistanu. W szeregi mudżahedinów wprowadził go niejaki Abu Abdullah, przedstawiciel znamienitego saudyjskiego rodu bin Ladenów, znany światu pod imieniem Osama. Obaj panowie zaprzyjaźnili się, gdy w 1988 r. Dżamal Chaszukdżi opublikował w angielskojęzycznym magazynie „Arab News” pierwszy reportaż o saudyjskich mudżahedinach i ich przywódcy bin Ladenie. Sam autor tekstu pozował w nim do zdjęcia z granatnikiem w otoczeniu uzbrojonych mężczyzn, którzy stworzyli potem Al-Kaidę. Był wśród nich szejk Abdullah Azzam. Wedle ustaleń amerykańskiej komisji badającej ataki na World Trade Center kilka miesięcy po spotkaniu z Chaszukdżim, 11 września 1988 r. Azzam wziął udział w spotkaniu założycielskim Al-Kaidy w pakistańskim Peszawarze. Oczywiście wtedy nie było w tym jeszcze nic złego.

Osama i jego ludzie byli wciąż po jasnej stronie mocy, pomagając USA wypędzić Sowietów z Afganistanu. Akcję tę pilotował także saudyjski wywiad. Jest więc mało prawdopodobne, żeby kontakty Chaszukdżiego z saudyjskimi ochotnikami w Afganistanie były możliwe bez wiedzy i zgody bezpieki. Media w królestwie były i są ściśle kontrolowane, a reporterskie szlaki Chaszukdżiego w latach 90. pokrywały się z miejscami, w których rozwijała się Al-Kaida. Sugeruje to, że dziennikarz mógł pośredniczyć w kontaktach ekstremistów z saudyjskim wywiadem. Ważną rolę w jego podróżach dziennikarskich odgrywał przecież Adel Batterjee, założyciel Islamskiego Komitetu Dobroczynności, saudyjskiej fundacji wspierającej dżihad od Afganistanu po Bośnię. Amerykański Departament Skarbu uznał w 2002 r. tę organizację za przykrywkę do finansowania Al-Kaidy.

Bracia muzułmanie

Wielka przyjaźń Chaszukdżiego z Osamą skończyła się po atakach na WTC, kiedy to Chaszukdżi publicznie potępił jego metody. Gdy bin Laden zginął z rąk amerykańskich komandosów w 2011 r., Dżamal napisał: „Płaczę za tobą, Abu Abdullah. Byłeś taki dzielny w tych pięknych dniach w Afganistanie, zanim poddałeś się nienawiści”. Dziennikarz nigdy jednak nie porzucił zaangażowania w polityczny islam, przyłączając się do Braci Muzułmanów, organizacji zakazanej w wielu krajach muzułmańskich. W Arabii Saudyjskiej mieli oni swoich wielkich admiratorów. Jednym z nich był książę Faisal. To on mianował Chaszukdżiego redaktorem naczelnym głównego saudyjskiego dziennika „Al Watan” i dał mu zadanie promowania w świecie bardziej pozytywnego wizerunku królestwa i wspierania programu Braci, opowiadających się za umiarkowanymi reformami społecznymi w świecie muzułmańskim. Było to trudne zadanie, bo część firmowanych przez Braci ugrupowań, jak np. palestyński Hamas, to organizacje terrorystyczne. Z drugiej strony do Braci Muzułmanów należy także turecki prezydent Recep Tayyip Erdoğan. Apogeum wpływów tej organizacji przypadło na arabską wiosnę – wielki zryw przeciwko reżimom panującym na Bliskim Wschodzie.

W jego szczytowym monecie Bracia kontrolowali rządy Tunezji i Egiptu, odgrywali decydującą rolę w wojnie domowej w Libii, która doprowadziła do obalenia pułkownika Kaddafiego, i byli bliscy pokonania reżimu Assadów w Syrii. Dżamal Chaszukdżi i jego polityczni patroni bardzo wspierali ten ruch, widząc w nim realną szansę na zjednoczenie świata arabskiego. Rzeczywiście, w pewnym momencie Bracia kontrolowali sytuację polityczną od Stambułu po Kair i Trypolis. Mieli na to przyzwolenie Waszyngtonu, gdzie administracja Obamy zdecydowała się wesprzeć siły opozycyjne wobec bliskowschodnich junt wojskowych. Saudyjskie służby jak zwykle wsparły amerykańskich sojuszników, śląc pieniądze, broń i doradców dla ruchów dysydenckich arabskiej wiosny. Chaszukdżi znalazł się na pierwszej linii medialnego frontu poparcia dla nowej strategii. Stał się ulubieńcem i osobistym przyjacielem tureckiego prezydenta Erdoğana, ogłaszając, że realizowany przez niego program Braci odnosi pełen sukces w Turcji i tureckiej strefie wpływów w Syrii.

Będąc już wówczas uznanym w świecie głosem oświeconej Arabii, skutecznie lobbował w amerykańskich mediach za wsparciem dla Braci i ich sprawy na Bliskim Wschodzie. Jednocześnie ostro ścierał się z tymi rodakami, którzy uważali, że triumf Braci Muzułmanów spowoduje upadek saudyjskiego królestwa. Efektem ubocznym tych sporów było powstanie i rozkwit ISIS – organizacji fanatyków, zwalczających Braci z taką samą energią i brutalnością jak niewiernych. ISIS udało się wywołać wielki chaos w Iraku i Syrii, w który jak w masło weszli Irańczycy – odwieczni rywale saudyjskiej dominacji w świecie muzułmańskim. Pod pozorem walki z fanatykami Teheran przejął faktyczną kontrolę nad Irakiem, Syrią, a nawet Libanem, wszczynając jednocześnie krwawą dywersyjną wojnę w Jemenie, daleko na tyłach saudyjskiego królestwa. W Rijadzie szybko zapadła decyzja o korekcie polityki i wycofaniu poparcia dla Braci Muzułmanów. To był także początek końca kariery Dżamala Chaszukdżiego.

Zmiana klimatu

W 2017 r. jego protektorzy – książę Faisal i następca tronu Muhammad ibn Najif – wypadli z łask króla Salmana, który przekazał całą władzę w kraju w ręce swojego syna Muhammada ibn Salmana. Królestwo podpisało także układ z nowym prezydentem USA, który, w przeciwieństwie do Obamy, nie był entuzjastą Braci i ich planów zjednoczenia świata arabskiego. Donald Trump przyjechał do Rijadu z ofertą wielomiliardowych kontraktów wojskowych w zamian za zwinięcie saudyjskiego poparcia dla islamistycznych rebelii w Syrii, włączając w to także ISIS. 33-letni książę ibn Salman zabrał się za to energicznie, zaczynając od neutralizacji zwolenników dotychczasowej polityki w samym królestwie. Sympatycy Braci, jak książę Faisal – były szef bezpieki i ambasador w USA – czy książę ibn Talal, zostali zamknięci w areszcie w luksusowym hotelu Ritz Carlton w Rijadzie i zmuszeni do rezygnacji z politycznych wpływów i znacznej części majątku. To wtedy Chaszukdżiemu zaczął palić się grunt pod nogami. Uwięziony książę ibn Talal wycofał się z finansowania telewizji, której szefem miał zostać Chaszukdżi. Dziennikarz uciekł do Dohy w Katarze, skąd zaczął otwarcie krytykować zmianę polityki saudyjskiej, zarzucając księciu ibn Salmanowi sprzyjanie izraelskim interesom.

Działo się to w czasie, gdy ibn Salman wprowadził blokadę Kataru, oskarżając emirat o spiskowanie z Iranem i zwalając na Katarczyków całą inę za finansowanie islamskich ruchów rebelianckich w Syrii. Z Dohy Chaszukdżi przeniósł się pod opiekuńcze skrzydła swojego przyjaciela Erdoğana, wychwalając znów Turcję jako wzorzec dla modernizowania Bliskiego Wschodu. Nie zwracał przy tym uwagi na to, że sprzymierzona od dawna z USA i Arabią Saudyjską Turcja zaczęła w ostatnich latach dryfować w stronę Rosji i Iranu, wchodząc w ostry konflikt z dotychczasowymi sojusznikami. Polityczne układy, na które stawiał przez lata Chaszukdżi, zaczęły się rozsypywać. Uczestnicy i sprawcy konfliktu na Bliskim Wschodzie powoli szykują się już do dzielenia łupów na gruzach zniszczonej Syrii. Każdy będzie chciał pokazać, jak szlachetną rolę w tej wojnie odegrał. Ktoś taki jak Dżamal Chaszukdżi, będący od 30 lat świadkiem różnych brudnych interesów z terrorystami, mógłby się okazać bardzo niewygodnym świadkiem. Na pewno o tym wiedział, wchodząc feralnego dnia do saudyjskiego konsulatu w Stambule. Chyba że Saudyjczycy zwabili go propozycją aktywnego udziału w kolejnej wielkiej grze. Wtedy okazałoby się, że wytrawnego gracza zabiło nie własne bezkompromisowe dziennikarstwo, tylko zwykła pycha. g

© Wszelkie prawa zastrzeżone

Okładka tygodnika WPROST: 44/2018
Więcej możesz przeczytać w 44/2018 wydaniu tygodnika „Wprost”
Zamów w prenumeracie lub w wersji elektronicznej:
 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 44/2018 (1859)

  • Kto rozpoczął tę wojnę 28 paź 2018, 20:00 Pan Krzysztof (imię zmienione) piastuje ważną funkcję publiczną w swoim mieście. Jest powszechnie szanowany i lubiany. Od jakiegoś czasu zaczął angażować się w politykę, działając na szczeblu lokalnym. Im bliżej było wyborów... 3
  • Nie wolno czekać 28 paź 2018, 20:00 Z prof. Dariuszem M. Kowalskim, onkologiem, prezesem Polskiej Grupy Raka Płuca, rozmawia Katarzyna Pinkosz 5
  • Niedyskrecje parlamentarne 28 paź 2018, 20:00 PIS KOMBINUJE, JAK BY TU WYGASIĆ MANDAT NOWO WYBRANEJ PREZYDENT ŁODZI HANNY ZDANOWSKIEJ, żeby nie sprowokować przeciągających się demonstracji. Najnowszy pomysł brzmi, że wojewoda, zamiast samodzielnie podjąć uchwałę w tej sprawie, od... 6
  • Obraz tygodnia 28 paź 2018, 20:00 4 tys. zł takimi alimentami przysądzonymi Kazimierzowi Marcinkiewiczowi zakończyła się miłosno-sądowa opera mydlana w wykonaniu byłego premiera i jego młodej, ale też już byłej żony Trochę niezręcznie jest mi opowiadać o tym, ale... 9
  • Info radar 28 paź 2018, 20:00 Karnowscy kupią Radio Zet. W tle ludzie Ziobry To może być pierwszy krok w lansowanej przez PiS koncepcji repolonizacji mediów. Pod koniec ubiegłego tygodnia pojawiła się informacja o sprzedaży Radia Zet. Według „Pulsu Biznesu” kupnem... 10
  • Stara to w pewnym sensie ja 28 paź 2018, 20:00 Rozmowa z Ewą Szykulską, odtwórczynią głównej roli w sztuce „Krzesła” w reż. Piotra Cieślaka, którego premiera miała miejsce w warszawskim Teatrze Polonia. 11
  • Trzaskowski prezydent Polski? 28 paź 2018, 20:00 RAFAŁ TRZASKOWSKI TO NIEWĄTPLIWIE NAJWIĘKSZY ZWYCIĘZCA TEGOROCZNYCH WYBORÓW SAMORZĄDOWYCH. I to nie dlatego, że wkrótce obejmie stołeczny ratusz – to akurat było do przewidzenia od dosyć dawna. 12
  • Od strachu do nadziei 28 paź 2018, 20:00 Lewo STRACH PRZED OPOLSKIM WATAŻKĄ, KTÓRY OBIECYWAŁ WARSZAWIE POWSTANIE, BYŁ TAK WIELKI, ŻE NAWET RADYKALNI przeciwnicy PO zagłosowali na Trzaskowskiego, nie trwoniąc głosów na swoich faworytów. A szkoda, bo paleta polityczna mogłaby... 13
  • Kaczyński i Schetyna na huśtawce nastrojów 28 paź 2018, 20:00 Toczy się jeszcze walka o drugie tury, trwa montowanie sejmikowych koalicji. PiS i KO rozliczają wybory samorządowe, ale już się szykują do kolejnych. 15
  • Śpiewak: Jak przegraliśmy wybory 28 paź 2018, 20:00 W przyszłym parlamencie mogą się znaleźć jedynie Platforma i PiS. To utrwali obecną wojnę domową na polskiej scenie politycznej. 20
  • Koniec świata PSL 28 paź 2018, 20:00 Dariusz Klimczak i Adam Jarubas z PSL w niedzielę 21 października poszli spać jako marszałkowie sejmików wojewódzkich łódzkiego i świętokrzyskiego. Obudzili się jako przegrani liderzy organizacji wojewódzkich PSL. 22
  • Powyborczy układ sił 28 paź 2018, 20:00 Nowi pisowscy marszałkowie muszą teraz bronić przed Warszawą swoich wpływów i pozycji Jeśli wyniki wyborów komunalnych traktować jako próbę generalną przed „prawdziwymi” wyborami – to jasne jest tylko jedno: za rok każdy wynik... 25
  • Podatek VAT, 250 miliardów strat 28 paź 2018, 20:00 Decyzją Donalda Tuska w ABW zlikwidowano departament ochrony interesów ekonomicznych państwa. To był sygnał, że ten obszar nie jest strategiczny z punktu widzenia państwa czy działań służb specjalnych – twierdzi Marcin Horała, szef sejmowej komisji ds. wyłudzeń VAT. 26
  • Trzeba wygrać nad tą wojną 28 paź 2018, 20:00 Polacy głosują na partie na zasadzie mniejszego zła. Czas z tym skończyć. Państwo nie jest od obsługi jednego systemu wartości – mówi Jerzy Karwelis, autor książki o tym, jak zmienić Polskę. 30
  • Do Cezarego Gmyza 28 paź 2018, 20:00 Znamy się 16 lat. Poznaliśmy się w Berlinie, starając się o stypendium dziennikarskie. Nie dostaliśmy go. Ja zostałam szefową TOK FM, Ty zacząłeś pracować w tygodniku „Wprost”. Zapraszaliśmy Cię do radia jako komentatora,... 34
  • Tak oszczędzają Europejczycy 28 paź 2018, 20:00 174 proc. wartości całego PKB – tyle wynoszą emerytalne oszczędności Holendrów. W Polsce to zaledwie 0,1 proc. Mamy więc co nadrabiać. 35
  • Portret polskiego miliardera 28 paź 2018, 20:00 Kiepsko wykształcony, umoczony w politykę, powiązany ze służbami PRL. Takie mity o najbogatszych Polakach obaliło unikatowe badanie ekonomistów z Uniwersytetu Warszawskiego. Na podstawie list 100 najbogatszych tygodnika „Wprost” jako pierwsi stworzyli oni portret polskiego... 36
  • Chcemy łączyć ludzi 28 paź 2018, 20:00 To, co dobrego robili nasi przodkowie, nie minęło, my kontynuujemy dobre tradycje. Arystokracja to od zawsze byli ludzie, którzy wprowadzali nowe rzeczy, nowoczesne rozwiązania – mówią hrabianka Helena Mańkowska i książę Jan Lubomirski-Lanckoroński. Wkrótce planują ślub. 46
  • Wartościowe wnętrze 28 paź 2018, 20:00 Rośnie zainteresowanie Polaków inwestowaniem w nieruchomości, a także ich świadomość jako inwestorów. Rynek motywuje firmy do poszukiwania nowych dróg rozwoju oraz przygotowywania ofert o wyższej rentowności. 57
  • Pasywne zarabianie prostsze niż kiedykolwiek 28 paź 2018, 20:00 Od lat jedną z najpopularniejszych i najbezpieczniejszych form pasywnego oszczędzania jest inwestowanie w nieruchomości. 58
  • Czy Kościół uniesie winę księży 28 paź 2018, 20:00 Kilka osób dziennie chce opowiedzieć o krzywdach, których doznały w dzieciństwie ze strony duchownych. Ludzie poczuli, że wreszcie zostaną potraktowani poważnie. 61
  • Polska jachtem stoi 28 paź 2018, 20:00 Nawet 1,5 mld zł rocznie wart jest polski eksport branży jachtowej. Problem jednak w tym, że produkujemy niemal wyłącznie na eksport i nie pod własnymi markami. 64
  • W świecie ludzi i robotów 28 paź 2018, 20:00 W Amazonie pracuje dziś ponad 570 tys. ludzi i 100 tys. robotów. W ciągu ostatniego roku przybyło 230 tys. nowych pracowników. Nie sprawdzają się przewidywania, że roboty zabierają im pracę. 68
  • Dlaczego zginął Dżamal Chaszukdżi 28 paź 2018, 20:00 Powiązania zamordowanego w Stambule dziennikarza z saudyjską bezpieką okazały się dla niego równie zabójcze co pozycja nieformalnego rzecznika Bractwa Muzułmańskiego w zachodnich i arabskich mediach. 72
  • Know How 28 paź 2018, 20:00 Mycie i masowanie Firma Oral-B rozwija linię elektrycznych i inteligentnych szczoteczek Genius. Najnowsza, oznaczona cyfrą 10 000, to nie tylko szczoteczka, a całe pudło akcesoriów. Mamy opakowanie podróżne z dodatkową baterią,... 78
  • Innowatorzy nagrodzeni po raz ósmy 28 paź 2018, 20:00 Gala Innowatory Wprost 2018, na której nagrodzono najbardziej innowacyjne firmy i projekty roku, zgromadziła przedstawicieli świata biznesu, polityki i nauki. 80
  • Czyste powietrze dla Rzeszowa 28 paź 2018, 20:00 W Elektrociepłowni Rzeszów należącej do Grupy Kapitałowej PGE zacznie działać Instalacja Termicznego Przetwarzania z Odzyskiem Energii (ITPOE) – jedna z najnowocześniejszych w Europie. 84
  • System innowacji 28 paź 2018, 20:00 Nasz system gwarantuje jakość przy wzroście firmy i szybko zmieniającym się rynku wynajmu samochodów – mówi Michał Łotoszyński, prezes 99rent. 86
  • Kolej na innowacje 28 paź 2018, 20:00 O polskiej kolei coraz częściej mówi się jako o firmie, która się rozwija i stawia na innowacje – mówi Krzysztof Mamiński, prezes PKP SA. 88
  • IMPLANT Warsaw 28 paź 2018, 20:00 To nowa, zielona przestrzeń w Warszawie. Miejsce dla tych, którzy chcą więcej – więcej niż zakupy i więcej niż dobry obiad. 89
  • Innowacje w medycynie 28 paź 2018, 20:00 Inwestujemy w rozwój sztucznej inteligencji w medycynie – mówi prof. Adam Krętowski, diabetolog i endokrynolog, rektor UM w Białymstoku, laureat Innowatora Wprost. 90
  • Zmiany w leczeniu cukrzycy 28 paź 2018, 20:00 Innowacyjne leki sprawią, że pojawią się mniej inwazyjne terapie – zapowiada dyrektor generalna Novo Nordisk Pharma Katarzyna Kacperska. 91
  • Przyszłość transportu jest jasna 28 paź 2018, 20:00 Wręczenie nagród Innowatory Wprost 2018 poprzedziła poranna konferencja, podczas której dyskutowano o przyszłości polskiego transportu. 92
  • Paliwa dla innowacji 28 paź 2018, 20:00 PKN ORLEN promuje nowatorskie rozwiązania. I przeznacza na nie miliardy złotych. 94
  • Wyścig dronów 28 paź 2018, 20:00 Przyglądamy się technologiom dostępnym na rynku, zbierając wiedzę dotyczącą wymagań technicznych dla przyszłego systemu zarządzania ruchem dronów. – mówi Janusz Janiszewski, prezes Polskiej Agencji Żeglugi Powietrznej. 95
  • Finanse: cyfrowo, wygodnie i bezpiecznie 28 paź 2018, 20:00 Załatwienie spraw bez wychodzenia z domu, papierowej korespondencji, czekania na kuriera, który przywiezie umowę – do świata usług finansowych wkracza rewolucja. 96
  • Co oferuje WPT 28 paź 2018, 20:00 Wrocławski Park Technologiczny (WPT) to ośrodek wspierający przedsiębiorców w rozwoju ich działalności i zarabianiu na wdrażaniu innowacji. 98
  • RBL_ – przestrzeń, która inspiruje rozwój innowacji 28 paź 2018, 20:00 RBL_START to autorski program Alior Banku. Jego celem jest wypracowanie przez start-upy nowoczesnych produktów i usług dla bankowości. 100
  • Gwarancja Biznesmax z dotacją 28 paź 2018, 20:00 Zaciągając kredyt w banku na działalność innowacyjną, trzeba zabezpieczyć jego spłatę. Jest nowa możliwość takiego zabezpieczenia. 104
  • Największe targi przemysłowe w Polsce 28 paź 2018, 20:00 Innowacyjne rozwiązania dla przemysłu zostaną zaprezentowane podczas Warsaw Industry Week w Ptak Warsaw Expo. 106
  • Światło, które leczy 29 paź 2018, 13:56 Dzięki naszym udoskonaleniom lasery femtosekundowe są tańsze i łatwe w obsłudze. To duży krok w stronę rewolucji w okulistyce – mówi Dr Michał Nejbauer, prezes firmy Fluence 110
  • Nasze oczy nie są cyfrowe 29 paź 2018, 14:36 Nowoczesny świat i sposób, w jaki żyjemy, powodują znaczny wzrost ryzyka pogorszenia widzenia – mówi Szymon Grygierczyk, zastępca dyrektora generalnego w firmie Hoya Lens Poland. 112
  • Chirurgia pod mikroskopem 29 paź 2018, 14:04 – Mikrochirurgia oka jest dziś wyjątkowo precyzyjna. Nie ma dziś okulistyki bez możliwości powiększenia obrazu operowanego miejsca – mówi prof. Jerzy Szaflik , właściciel CMO Laser. 114
  • Widzieć wszystko 29 paź 2018, 15:03 Chcemy, by nasz wzrok był doskonały – mówią dr n. med. Anna Maria Ambroziak, Centrum Okulistyczne Świat Oka, i Dr Andrzej Dmitriew, Okulistyka Szpitala św. Wojciecha 116
  • Okulista z nawigacją 29 paź 2018, 16:03 Soczewki wieloogniskowe wszczepiane przy operacji zaćmy pozwalają pozbyć się okularów do jazdy samochodem, oglądania telewizji i do pracy przed komputerem – mówi Dr Agnieszka Miśkiewicz-Wójcik z Ośrodka Mikrochirurgii i Terapii Okulistycznej OKO.M we Wrocławiu. 119
  • Dlaczego warto nosić aparaty? 29 paź 2018, 14:54 Niedosłuch zwiększa ryzyko demencji, wycofania społecznego i depresji – mówi lek.med. Ryszard Mikołajewski z Firmy Oticon. 120
  • Palący problem 28 paź 2018, 20:00 Co trzeci Europejczyk doświadcza zgagi. Dla jednych to mało znacząca dolegliwość, innym skutecznie utrudnia codzienne funkcjonowanie i odbiera radość życia. 123
  • Gdy brzuch żyje własnym życiem 28 paź 2018, 20:00 Dolegliwości trawienne potrafią spędzić sen z powiek. Szczególnie gdy pojawiają się notorycznie. Jak z nimi walczyć i – co ważniejsze! – jak im zapobiegać? 126
  • Król i Królowa 28 paź 2018, 20:00 Ten film powstawał długo i w bólach. Ale przecież powstać musiał, bo historia Freddiego Mercury’ego i zespołu Queen nadaje się na duży ekran jak mało która. 129
  • Mocniejsze kontury 28 paź 2018, 20:00 Chciałem opisać wyobrażenia towarzyszące nam, gdy stajemy się świadkami umierania – mówi Marek Bieńczyk o swojej książce „Kontener”. 132
  • Nie odpuszcza 28 paź 2018, 20:00 W Polsce właśnie wyszła jego ostatnia powieść, tymczasem sam Harlan Coben coraz bardziej przenosi swe zainteresowanie z literatury na telewizję. 136
  • Wydarzenie 28 paź 2018, 20:00 Obok siebie Javier Marías, „Berta Isla”, Sonia Draga Javier Marías coraz częściej wymieniany jest jako jeden z głównych kandydatów do literackiej Nagrody Nobla. Hiszpański pisarz regularnie wydaje powieści, a w Polsce regularnie... 138
  • Film 28 paź 2018, 20:00 Odzyskać życie „Dziedziczki”, reż. Marcelo Martinessi, Aurora Films Dziedziczki to film skromny, intymny. Rozegrany w niuansach. Ale właśnie dlatego piękny. Dwie starsze lesbijki spędziły razem całe życie. Jedna z nich pozostawała w... 139
  • Muzyka 28 paź 2018, 20:00 Romskie opowieści Paderewski mówił, że „Manru” to pierwsza opera poświęcona problemowi rasy – nietolerancja i akty przemocy w stosunku do społeczności romskiej to problem nadal aktualny. Reżyser zmienił jednak Romów w hipisów, a... 140
  • Książki 28 paź 2018, 20:00 Pożegnanie z Cohenem Leonard Cohen, „Płomień. Wiersze, piosenki, fragmenty notatników”, Rebis Jako młody człowiek chciał być pisarzem i poetą. Tym drugim był do końca życia, ale dla świata był przede wszystkim piosenkarzem. I... 141
  • Kalejdoskop 28 paź 2018, 20:00 WYSTAWA W co się bawić? „Zabawa z kulturą. Tradycyjne zabawy i gry Azji”, Muzeum Azji i Pacyfiku w Warszawie, do 10.11 Zamiast spędzać długie jesienne wieczory przy kolejnym serialu, lepiej w coś zagrać. Jeśli nie macie pomysłu, w... 142
  • Kulturalna trzynastka 28 paź 2018, 20:00 Magda Steczkowska PIOSENKARKA, AUTORKA TEKSTÓW; WE WRZEŚN UKAZAŁ SIĘ JEJ ALBUM „SERIALOVE” Z NAJPIĘKNIEJSZYMI PIOSENKAMI Z POLSKICH SERIALI 1. Kulturalnie potrafię... Odmówić. 2. Którym bohaterem z literatury chciałabyś być i... 143
  • Happy Halloween 28 paź 2018, 20:00 Wiem, że znowu wyjdę na starego pryka, który nie rozumie i tak dalej, albo co gorsze na podstarzałą, wielce kulturalną polonistkę, ale muszę to powiedzieć: nigdy nie nauczyłem się, jak się pisze wyraz „Halloween” (ile jest tych... 144
  • Jak się rozwieść bez wojny 28 paź 2018, 20:00 RADZI Marcin Bachman, radca prawny Wiele razy słyszałem od swoich klientów oraz znajomych, że zamierzają się rozwieźć kulturalnie, jak „normalni ludzie”, ale w pewnym momencie emocje brały górę i zaczynała się wojna na... 145
  • Zrób sobie ... Pawłowicz 28 paź 2018, 20:00 Ratunku! PiS atakuje nawet z lodówki! Tym razem słynną sałatką ą la Krystyna Pawłowicz. 146

ZKDP - Nakład kontrolowany