Lekcje nienawiści

Lekcje nienawiści

Syria, Damaszek
Syria, Damaszek / Źródło: Newspix.pl / ABACA
Kiedy w Syrii zachwiał się stary porządek, zaktywizowali się ekstremiści – mówi wybitny syryjski dokumentalista Talal Derki, którego film można obejrzeć na ekranach polskich kin.

Bał się pan o swoje życie?

Nie mógłbym pracować sparaliżowany strachem. Ale przecież byłem świadomy zagrożenia. Portretowałem bojowników islamskich, którzy na terenie Syrii prowadzą regularną wojnę. Mieszkałem, modliłem się i spędzałem większość czasu z ludźmi, dla których każdy „inny” jest wrogiem. A ja byłbym ich pierwszym celem. Zabicie kogoś, kto urodził się muzułmaninem, ale porzucił religię i nie żyje według jej praw, uważają za swoją powinność, za którą spotka ich nagroda od Boga. Zresztą, do naciśnięcia na spust wystarczyłoby im, że moja żona nie nosi hidżabu.

Aby zrealizować ten film dwa lata żył pan pod przykrywką.

Z przerwami, kiedy wracałem do domu, do Berlina. Oczywiście, że nie było łatwo. Po poprzednim filmie – „Powrocie do Homs” – jestem na celowniku służb specjalnych i nie mam wstępu do części Syrii rządzonej przez Baszara Al-Asada. Ale do tej pod kontrolą Dżabhat an-Nusry (syryjskiego odłamu Al Kaidy) – tak. Długo się przygotowywałem. Usunąłem z internetu większość zdjęć, preparowałem nagrania wywiadów radiowych, w których nawoływałem do świętej wojny. Musiałem stworzyć przekonującą opowieść o sobie jako dziennikarzu sprzyjającemu bojownikom ISIS, a potem być jej wierny. W jednej ze scen rozmawiam z moim bohaterem. On nagle przeprasza, chwyta broń i oddaje strzał. Zza fortyfikacji nie widać, co było celem. Może dorosły człowiek? Może dziecko? Ale ja nie mogłem zmrużyć powieki, żeby nie stracić kamuflażu. I dalej „wierzyć” w coś, co jest największym horrorem.

Ten horror ma w pana filmie twarz podtatusiałego faceta z brzuchem i poczuciem humoru wujka na imieninach. Kochającego dzieci i sunącego przez wieś furgonetką.

Pamięta pan scenę w więzieniu? Tę, w której „sędzia prawa szariatu” przemawia do kamery. Podobne obrazy może pan obejrzeć w mediach. Gdy dżihadyści prężą muskuły, zakładają maski demonów i grożą Zachodowi anihilacją. A przecież na zapleczu tego spektaklu toczy się codzienne życie. Ci sami ludzie siedzą przy ognisku, żartują, przedrzeźniają europejskie kobiety. Z bliska świat ma więcej odcieni. Mój bohater, Abu Osama, kocha swoje dzieci. Opowiada, że jak był w więzieniu, czuł w sercu obecność syna. Ale owa miłość nie przeszkadza mu szkolić chłopaka na męczennika. Mówi wręcz: jeśli Al Kaida uzna, że jest niegotowy, sam go skieruję na front. I właśnie, aby zrozumieć te sprzeczności, chciałem być z nim niemal przez cały czas.

Jak wygląda codzienność członków an-Nusry?

Tych, których spotkałem? Pobudka o świcie, modlitwy od czwartej, piątej, a potem około siódmej zaczyna się dzień. Trzeba go czymś wypełnić, zanim przyjdzie zadanie bojowe. Sport, pogawędki, gry planszowe. Kobiety zajmują się domem. Czasem też jeżdżą do innych wiosek i uczą tamtejsze dziewczynki o szariacie. Życie podporządkowane jest religii i walce. I tak płynie.

Kiedy zrodziły się przekonania pana bohatera?

Dawno temu. Opowiadał choćby, że 11 września 2001 r. modlił się o syna. Dziecko urodziło się w 2003 r., więc uznał, że Bóg wysłuchał wtedy jego próśb i dał synowi na imię Osama na cześć Bin Ladena. W 2008 r. Abu trafił do więzienia, bo współorganizował atak terrorystyczny. Ale we wrześniu 2011 r., sześć miesięcy po rewolucji, nowy reżim wypuścił zza krat tysiąc religijnych przestępców, aby skomplikować sytuację w kraju. Baszar Al-Asad wiedział, że bojownicy na wolności zaczną szukać sponsorów, zbudują grupy, wywieszą czarne flagi. Ale kalkulował, że w razie czego pod pretekstem walki ze skrajnymi organizacjami będzie mógł się rozliczyć z własnymi wrogami.

Ale czym pan tłumaczy, że Abu Osama wybrał dla siebie taką właśnie drogę?

Dla mnie Al-Kaida jest radykalną odmianą mentalności, która tkwi w każdym z nas. Nawet najbardziej progresywna część społeczeństwa w najgłębszych pokładach osobowości dźwiga balast wychowania w patriarchalnym społeczeństwie. Gdzie mężczyzna pozostaje na piedestale. Gdzie ojciec wytycza drogę dzieciom, a mąż narzuca swoją wolę żonie. Gdzie kobieta jest nikim. W zmieniającym się świecie dinozaury konserwatywnego myślenia tworzą wspólnoty, w których się okopują. Bo w „O ojcach i synach” nie opowiadam tylko o Syrii. To nawet nie jest historia wyłącznie o muzułmanach, lecz o radykalizmie, który tak samo może stać się udziałem wyznawców innej religii. Dla części ludzi, których spotkałem, wiara nie była tak ważna, jak nienawiść i pragnienie zemsty na Al-Asadzie. Obserwowałem podobne mechanizmy narastania nienawiści i wzrostu skrajnych organizacji w wielu krajach: Libii, Iraku czy Afganistanie. Tyle że w Syrii boli mnie t najmocniej, bo zawsze wierzyłem, że u nas nie dojdzie do czegoś takiego. Wydawało mi się, że znam swoich ludzi, ich otwartość, pragnienie wolności.

Taka jest pana Syria?

Tak. Mam kurdyjskie korzenie, ale dorastałem w Damaszku, który zmywał różnice narodowe. Członkowie mojej rodziny, nowoczesnej, miejskiej, czuli się Syryjczykami. Ojciec był prawnikiem, matka prowadziła dom. Nie kierowali mnie w stronę religii. A po studiach w Atenach wróciłem do kraju, żeby żyć w kręgu własnej kultury i coś dla niej robić. Ja i ludzie mi podobni wierzyliśmy, że możemy dużo zmienić, na przekór opresyjnej tradycji, ekonomii, podziałom.

Był pan w kraju, gdy wybuchła wojna?

Tak. Na początku otaczały mnie chaos i lęk. Ale szybko linia podziału stała się jasna. Dzieliłem z powstańcami wartości, marzenia, nadzieje na kraj wyswobodzony z reżimu. Przez pierwsze miesiące prowadziłem warsztaty z używania kamer i kręcenia komórkami. Chcieliśmy dawać świadectwo tego, co się dzieje, mówić własnym głosem, zbudować oddolnie wolne media. Potem zająłem się reportażami dla Reutersa. Próbowałem się zaangażować.

Dlatego zrobił pan „Powrót do Homs”? Razem z pięcioma innymi operatorami towarzyszył pan wówczas powstańcom z tytułowego miasta.

To była nasza walka. Nie narażaliśmy się bardziej niż wszyscy inni, choćby cywile. Na ile mogliśmy, nawzajem się chroniliśmy. Lęk ustaje, gdy ludzie wokół dzielą ten sam sen. A myśmy naprawdę wierzyli, że mamy szansę zwyciężyć, że może nastać demokracja i odzyskamy godność. Celebrowaliśmy nowy początek, który nigdy nie nadszedł. Aż w końcu złudzenia prysły. Wokół było coraz więcej śmierci, poszła fala aresztowań. W czerwcu 2011 r. znalazłem się na północy kraju, w kurdyjskiej strefie. Uciekałem przed policją, razem z przyjacielem i jednym z operatorów filmu. On dzisiaj żyje w Turcji, ja w Niemczech.

Pokazywał pan, jak wojna złamała całą generację.

Tak. I właśnie cała ta destrukcja, kataklizm, jaki przeżyliśmy, stworzyły przestrzeń dla najgorszych koszmarów. Tak naprawdę „O ojcach i synach” jest naturalną kontynuacją „Powrotu do Homs”. Jednym z bohaterów pierwszego filmu był Basset, aspirujący piłkarz i piosenkarz, który chce tylko realizować swoje cele w życiu. Wojna niweczy jego plany. Niszczy go od środka. W ostatniej scenie odjeżdża ciężarówką wśród ludzi z flagami islamskimi i śpiewa piosenkę dżihadystów. W normalnych warunkach taki chłopak nigdy nie spojrzałby w stronę an-Nusry.

Wojna zmusiła ludzi do radykalizacji?

Stała się zapalnikiem. Ale gdzieś w nas to tkwiło. To efekt dekad zaniedbań. Społeczeństwo Syrii jest trudne, pozlepiane z bardzo różnych grup. Mamy 70-procentową większość sumnicką, Kurdów, mniejsze grupy etniczne i religijne, chrześcijan, druzów. I wiele nierozliczonych kart przeszłości W 1982 r. doszło do masakry w Hamie – w dwa tygodnie zamordowano 40 tys. osób. Mnóstwo ludzi stało się uchodźcami. I nigdy nie oddano im sprawiedliwości. Rząd nie pomagał nam też komunikować się, abyśmy stali się jednym społeczeństwem. A kiedy zachwiał się stary porządek, wybuchły skrajne organizacje. Dzisiaj każdy pragnie władzy i niezależności. Walka z bronią w ręku jeszcze mocniej scala ich wspólnotę. A wszystko z bogiem na ustach.

Pan pokazuje dzieci, które wychowują się w takich wspólnotach.

One dźwigają wielki ciężar. Na nagraniach ISIS pokazują się z nożami i pogardą w oczach. Ale też noszą w sobie strach. Widziałem w nich niechęć do ćwiczeń w szkole trenującej ich na męczenników. Sprzeciw, inne zainteresowania. Ale ostatecznie sztab edukatorów wypleni z nich inną wizję siebie. Zaszczepi nienawiść i wychowa całe nowe pokolenie gotowe do przekazywania tej nienawiści na przyszłość. Syn Abu, Osama, ma dziś 15 lat, za kolejnych 20 to on będzie bojownikiem z długą brodą, jakich ogląda się w telewizji.

Nie boi się pan zemsty an-Nusry, którą de facto pan oszukał?

Mówiłem panu, bałem się w trakcie realizacji. Nie tylko dekonspiracji. Bohater „O ojcach i synach” nie był zwykłym żołnierzem organizacji, tylko specjalistą od materiałów wybuchowych i budowy bomb. W pewnym momencie odłączył się od an-Nusry i założył własną organizację Strażnicy Boga. 17 października 2018 r. w wyniku potyczek między grupami dżihadystów zginął w wybuchu samochodu pułapki. W internecie pojawiły się nagrania zamachu na niego. Gdybym wciąż kręcił „O ojcach i synach”, to byłby też filmik z mojej śmierci. Teraz jednak nie mam już lęku, że ktoś mnie znajdzie. Ci ludzie, którzy bawią się w takie rzeczy, mają swój cel, na miejscu, i na nim są skoncentrowani. Ale nie zaryzykowałbym powrotu na te tereny. Jest jednak jeszcze jedna część Syrii, do której mogę pojechać.

A nie może pan znaleźć tematu na film w Berlinie, gdzie pan mieszka?

Może i mógłbym, ale wspaniale jest gdzieś przynależeć. Mieć swój kraj, dla którego chce się jak najlepiej i gdzie człowiek czuje się u siebie. I tego nie oddam radykałom.

Okładka tygodnika WPROST: 13/2019
Więcej możesz przeczytać w 13/2019 wydaniu tygodnika „Wprost”
Zamów w prenumeracie lub w wersji elektronicznej:
 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 13/2019 (1879)

  • Czego uczyć się od Brytyjczyków 24 mar 2019, 20:00 Oto wpływowy polityk dużego państwa idzie sobie ulicą w sweterku, bez limuzyny i ochrony 3
  • Niedyskrecje parlamentarne 24 mar 2019, 20:00 WIEMY, DLACZEGO WŁODZIMIERZ CIMOSZEWICZ UPARŁ SIĘ, ŻEBY STARTOWAĆ DO EUROPARLAMENTU Z WARSZAWY. Podobno posłowie, którzy kandydują w stolicach swoich państw, cieszą się większym poważaniem w Parlamencie Europejskim niż ci z... 6
  • Obraz tygodnia 24 mar 2019, 20:00 1,62 mld zł w 12 lat zarobi baseballista Los Angeles Angels Mike Trout. To najwyższy kontrakt w zawodowym sporcie! 1 252 tys. euro zapłacił chiński hodowca za wyścigowego gołębia Armanda. Cenny nabytek nie będzie już startował w... 9
  • Info radar 24 mar 2019, 20:00 Brexit: psychodrama trwa Planowanego na 29 marca wyjścia Wielkiej Brytanii z UE na razie nie będzie. Na zeszłotygodniowym szczycie Unii premier Theresa May uzyskała zgodę państw członkowskich na przesunięcie terminu wyjścia o dwa... 10
  • Pozbyłam się stereotypów 24 mar 2019, 20:00 Rozmowa z Franciszką Sady, działaczką Kampanii Przeciw Homofobii 11
  • Jestem kobietą! 24 mar 2019, 20:00 Rozmowa z Romą Gąsiorowską, aktorką. 12
  • Pijemy i żyjemy 24 mar 2019, 20:00 Lewo LUDZKOŚĆ PIJE ALKOHOL PRAWIE OD SAMEGO POCZĄTKU, NIECO PÓŹNIEJ ZACZĘŁA PALIĆ I KORZYSTAĆ Z INNYCH UŻYWEK, A MIMO TO TRWA; ludzie żyją coraz dłużej, coraz więcej chorób jest wyleczalnych; mieszkańcy bogatych państw wierzą... 14
  • Autorytety prawnicze bronią prezesa PMPG Polskie Media 24 mar 2019, 20:00 Michał M. Lisiecki przebywa w areszcie bezprawnie – uważają eksperci. Prokurator nie wypuścił prezesa PMPG na wolność, mimo że wcześniej przyjął zarządzoną przez sąd kaucję. 16
  • Szkolna masa krytyczna 24 mar 2019, 20:00 Jeśli uczniowie i rodzice nie odczuli dotąd za bardzo skutków pospiesznej reformy edukacji, to zasługa nauczycieli, którzy starali się, jak mogli, gasić szkolny pożar. A że nikt im tego nie wynagrodził, szykują się do strajku. 18
  • Rząd kontra Broniarz 24 mar 2019, 20:00 Gabinet Mateusza Morawieckiego nie ma ochoty dogadywać się z ZNP, który grozi strajkiem w oświacie. Protest zbliża się wielkimi krokami, a chęci do zażegnania konfliktu nie widać. 22
  • Strach paraliżuje 24 mar 2019, 20:00 Wybory to jest gra o wszystko. Dla niektórych polityków może to być bój ostatni – mówi Krzysztof Łapiński, były minister w Kancelarii Prezydenta Andrzeja Dudy. 24
  • Kaczyński rozgrywa prawą ścianę 24 mar 2019, 20:00 PiS liczy, że dzięki politycznej awanturze wokół LGBT przejmie radykalny elektorat. Te kilka procent, o które w eurowyborach gra skrajna prawica, może się okazać decydujące. 28
  • Biedna May 24 mar 2019, 20:00 To oczywiście prawda, że Theresa May nie stanęła na wysokości zadania. Dlatego trudno się dziwić tym niezliczonym drwinom i zniewagom, jakie miotają dziś pod jej adresem media oraz politycy, zarówno na Wyspach, jak i na kontynencie.... 31
  • Seksualne fantazje na prawicy 24 mar 2019, 20:00 Znowu będzie o lesbijkach, gejach i osobach transseksualnych, ale polska prawica nie daje im spokoju. Jej obsesja seksualna, a ściślej – homoseksualna – jest niebywała. Te wszystkie „wara od naszych dzieci” Kaczyńskiego, „homosie”... 32
  • Jak piją Polacy 24 mar 2019, 20:00 Niektórym mówię, żeby sobie jeszcze popili, a jeśli nie umrą, to zapraszam w którąś środę, bo wtedy przyjmuję – mówi dr med. Bohdan Woronowicz, psychiatra, specjalista terapii uzależnień. Wraz z córką Dorotą Woronowicz, psycholożką i terapeutką uzależnień, leczą Polaków. 34
  • Homofobiczne odloty 24 mar 2019, 20:00 KS. MICHAŁ ZALEWSKI SJ Internet nie przestaje sprawiać mi radości. Za każdym razem, kiedy budzę się z myślą o kolejnym mało ekscytującym dniu zajęć i wykładów, w telefonie już czeka na mnie zdrowa dawka chorego szaleństwa –... 39
  • Prawo, które ratuje media i czytelników 24 mar 2019, 20:00 W tym tygodniu Parlament Europejski ma zdecydować o losach słynnej już dyrektywy o prawach pokrewnych. Słynnej, bo rekordowej, jeśli idzie o liczbę nieporozumień albo wręcz przekłamań. 40
  • Hossa Bessa 24 mar 2019, 20:00 Dżinsy na giełdzie Levi Strauss, znany na całym świecie producentów dżinsów, powrócił na nowojorską giełdę. Akcje spółki okazały się hitem wśród inwestorów. Chociaż na początku były wyceniane na 17 dolarów, momentalnie... 44
  • Silny samorząd – demokracja i dyplomacja 24 mar 2019, 20:00 V Europejski Kongres Samorządów (Kraków, 8-9 kwietnia 2019 r.) odbędzie się w szczególnym czasie pierwszych podsumowań pracy wybranych przed kilku miesiącami władz lokalnych. 45
  • Niepełnosprawni na eksport 24 mar 2019, 20:00 Świetnie się czują w świecie nowoczesnych technologii i odnoszą sukcesy. Mogą mieć ich więcej, trzeba tylko usunąć przeszkody. 46
  • Pomorze nie tylko morzem stoi 24 mar 2019, 20:00 Podczas gali Orłów Wprost w Gdańsku nagrody odebrali przedsiębiorcy z całego regionu, reprezentujący szeroki wachlarz branż. 48
  • Sułtan na emeryturze 24 mar 2019, 20:00 Prezydent Kazachstanu wymyślił sposób na bezpieczne oddanie władzy. Kreml już się zastanawia, czy można go skopiować, dając Putinowi dożywotnie rządy z tylnego fotela. 50
  • Lekcje nienawiści 24 mar 2019, 20:00 Kiedy w Syrii zachwiał się stary porządek, zaktywizowali się ekstremiści – mówi wybitny syryjski dokumentalista Talal Derki, którego film można obejrzeć na ekranach polskich kin. 54
  • Mięsne miliardy 24 mar 2019, 20:00 Co miesiąc z Polski wyjeżdża 40 tys. ton wołowiny, 80 tys. ton wieprzowiny i ok. 100 tys. ton drobiu. Jesteśmy eksportową potęgą w branży mięsnej. Każdy potentat ma jednak wielu konkurentów. 59
  • Rekordowe targi AGROTECH 24 mar 2019, 20:00 75 tys. rolników odwiedziło Targi Kielce i 25. Międzynarodowe Targi Techniki Rolniczej. To rekord, bo w ubiegłym roku zwiedzających było 70 tys. Swoje ekspozycje prezentowało najliczniejsze w historii grono 750 firm z 25 krajów. 61
  • Łamie się ludzi, a nie hasła 24 mar 2019, 20:00 Nie należy pytać o to, czy padniemy ofiarą ataku cybernetycznego, tylko kiedy ten cyberatak nastąpi – mówi Eryk Kłossowski, prezes Polskich Sieci Elektroenergetycznych. 62
  • Orlen w portfelu 24 mar 2019, 20:00 Orlen wie, jak przekonać Polaków do inwestowania na giełdzie. 50 akcji paliwowego giganta wystarczy, żeby płacić na stacjach mniej za paliwo i zakupy. 64
  • Inteligentne foteliki, designerskie wózki 24 mar 2019, 20:00 Bezpieczeństwo dzieci to dla nas priorytet – mówi Paweł Palmowski, dyrektor marki CYBEX w Polsce. 66
  • Inwestycje to więcej niż tylko kapitał 24 mar 2019, 20:00 Kompleksowa oferta Wrocławskiego Parku Technologicznego pomaga przedsiębiorcom w odniesieniu rynkowego sukcesu. 68
  • Rośnie popularność wi-fi w pociągach PKP Intercity 24 mar 2019, 20:00 Już w prawie 270 składach i wagonach PKP Intercity dostępna jest usługa bezpłatnego bezprzewodowego dostępu do internetu. Od grudnia 2018 r. pasażerowie mogą korzystać z wi-fi w kolejnych pociągach Pendolino. 70
  • Prywatny leasing samochodu premium 24 mar 2019, 20:00 Konsumencka odmiana leasingu ma szansę stać się dla Polaków jedną z ważniejszych form korzystania z samochodu. 71
  • Niecodzienne miejsca na niecodzienne okazje 24 mar 2019, 20:00 Śluby, komunie czy studniówki, które odbywają się w oryginalnym, klimatycznym miejscu, takim jak zabytkowa fabryka wódek, zyskują unikatową oprawę i pozostawiają wyjątkowe wspomnienia. 72
  • Zamieszkać w Poznaniu 24 mar 2019, 20:00 Grupa Inwest odniosła sukcesy i ugruntowała swoją pozycję w Warszawie. Teraz buduje w Poznaniu. 74
  • Fotowoltaika – od zera do… 20 GW 24 mar 2019, 20:00 Swój dynamiczny rozwój fotowoltaika zawdzięcza bogatym możliwościom zastosowania w modelach biznesowych. W jej upowszechnieniu pomagają nowe rozwiązania finansowe i prawne. 75
  • Finanse przyszłości 24 mar 2019, 20:00 GSK, jeden z największych inwestorów w polskim przemyśle farmaceutycznym, otworzy w Poznaniu europejskie centrum finansowe – GSK Finance Hub. 76
  • Plantwear w drodze na NewConnect 24 mar 2019, 20:00 Okulary, zegarki, etui na telefony, a wszystko wykonane z drewna – jeśli doceniasz ich urok, a także potencjał biznesowy, możesz zostać akcjonariuszem firmy, która je tworzy. 78
  • Kiedy należy podejrzewać niepłodność 24 mar 2019, 20:00 Wielomiesięczne, bezowocne starania o dziecko powodują frustrację i budzą strach. Bywają przypadki, w których czas ma kluczowe znaczenie – mówi dr hab. n. med. prof. nadzw. Michał Radwan, Przewodniczący Sekcji Płodności i Niepłodności Polskiego Towarzystwa Ginekologów i... 79
  • Poprawić uśmiech i zdrowie 24 mar 2019, 20:00 Nieleczona próchnica może spowodować nie tylko utratę zęba, lecz także chorobę serca i nerek. O zęby warto dbać, zwłaszcza że są skuteczne i nowoczesne sposoby leczenia. 80
  • Dieta na dobranoc 24 mar 2019, 20:00 Spokojny sen jest niezbędny dla zachowania dobrego zdrowia. Jego niedobór sprzyja występowaniu chorób. A co ma do tego wszystkiego dieta? 82
  • Chicago. Kawałek Polski za oceanem 24 mar 2019, 20:00 Chicago pozwala połączyć wizytę u krewnych, których ma tu chyba każdy Polak, z atrakcjami turystycznymi. Podpowiadamy pięć najciekawszych. 84
  • Tu każdy jest gwiazdą 24 mar 2019, 20:00 Tu od razu poczujesz się swojsko, bo wszystko to już widziałeś… Na filmie, w teledysku, w czasie ceremonii rozdania Oscarów. Na szczęście rzeczywistość okazuje się jeszcze lepsza! Proponujemy wybór miejsc naprawdę wartych obejrzenia. 85
  • Wstrząśnięty, niezmieszany 24 mar 2019, 20:00 Bukareszt to fascynujący miks Wschodu z Zachodem, komunizmu z kapitalizmem, sacrum z profanum, a także wielkiego miasta i prawdziwej wsi. Podajemy pięć powodów, dla których warto spędzić tam majówkę. 86
  • Tokio w pięciu zmysłach 24 mar 2019, 20:00 Zanurzone w tradycji, a jednocześnie najbardziej nowoczesne na świecie. Tokio pobudza wszystkie zmysły. Oto pięć powodów, by odwiedzić je już w maju. 87
  • Dubrownik. Perła Adriatyku 24 mar 2019, 20:00 Ci, którzy szukają raju na ziemi, powinni przyjechać do Dubrownika – twierdził pisarz George Bernard Shaw. Przedstawiamy pięć powodów, dla których warto się tam wybrać. 88
  • Macedonia. Serce Bałkanów 24 mar 2019, 20:00 Ten kraj przyciąga turystów bogactwem kulturowym i dorobkiem historycznym. Przedstawiamy pięć powodów, dla których warto go odwiedzić. 89
  • Złapać trochę szczęścia 24 mar 2019, 20:00 W „Złodziejaszkach” Hirokazu Koreeda po raz kolejny proponuje widzom wiwisekcję instytucji rodziny. Ale w jego pozornie intymnych historiach odbijają się przemiany współczesnej Japonii. 90
  • Buszujący w globalnej wiosce 24 mar 2019, 20:00 Janek Simon jest przekonany, że ład świata ukształtowany w XVI w. właśnie się kończy. I zastanawia się, jak będzie wyglądało życie po jego końcu. 95
  • Lektury Lankosza 24 mar 2019, 20:00 Wcześniej „Rewers” według przerobionego potem na powieść scenariusza Andrzeja Barta i „Ziarno prawdy” Zygmunta Miłoszewskiego. Teraz „Ciemno, prawie noc”. Przenosząc na ekran współczesną literaturę, Borys Lankosz nie gubi... 97
  • Film 24 mar 2019, 20:00 Korekty Nie chcę być wzorem dla innych ludzi. Chcę być po prostu dziewczyną” – mówi bohaterka „Girl”, jednego z najgłośniejszych europejskich debiutów ubiegłego roku. Lukas Dhont portretuje nastolatkę, która urodziła się w... 98
  • Książka 24 mar 2019, 20:00 Kryminał z wirówki PROSZĘ SOBIE WYOBRAZIĆ ELEMENTY KLASYCZNEJ POWIEŚCI KRYMINALNEJ, jak z Agathy Christie, zmiksowane z „Dniem świstaka”, powieścią gotycką i historią o zamianie ciał, a także z kilkoma jeszcze innymi... 99
  • Muzyka 24 mar 2019, 20:00 Wysoka liga Michael League po trzech latach przerwy zabiera nas do krainy, w której połączenia jazzu, rocka, funku i soul przybierają jeden z najciekawszych w XXI w. kształtów. W raptem ośmiu opowieściach z „Immigrance” czuje się... 100
  • Kalejdoskop 24 mar 2019, 20:00 Oswoić miłość Autobiograficzny komiks Craiga Thompsona o dojrzewaniu to już amerykańska klasyka opowieści obrazkowych. Twórca pracę nad swoim najsłynniejszym dziełem rozpoczął równe 20 lat temu. Od tej pory ukazało się na naszym... 101
  • Brzmienie wolności w Gdańsku 24 mar 2019, 20:00 Nie mógłbym żyć poza Polską, choć muzykę da się pisać wszędzie. To kwestia mojego charakteru oraz tego, że to, co robię, ściśle wiąże się z polską kulturą, historią, językiem – mówił Przemysław Gintrowski, bard Solidarności. 102
  • Kulturalna trzynastka 24 mar 2019, 20:00 Hania Rani PIANISTKA I KOMPOZYTORKA, POŁOWA DUETU TĘSKNO. W KWIETNIU UKAŻE SIĘ JEJ ALBUM SOLOWY „ESJA” 104
  • Reality i show 24 mar 2019, 20:00 Byłem swego czasu w 2004 r. gościnnie kilka dni w reality show BAR VIP, z możliwością przedłużenia pobytu (scenarzysta czy producent do mnie: „Zostań, zostań, bo nie mamy geja”), ale uciekałem, gdzie pieprz rośnie. Zdążyłem... 106
  • Aktywistka Rubik 24 mar 2019, 20:00 Mam wrażenie, że Chiny niedługo zaczną działać zdecydowanie szybciej w sprawach ekologii niż Zachód – mówi Anja Rubik, polska top modelka i aktywistka społeczna. 108
  • Ekotrendsetterzy 24 mar 2019, 20:00 BOHATERZY MASOWEJ WYOBRAŹNI OD LAT WŁĄCZAJĄ SIĘ DO AKCJI SPOŁECZ- NYCH, stają się twarzami kampanii i tym samym gwarantują organizacjom pochylającym się nad trudnymi zagadnieniami możliwość docierania pod strzechy. Ostatnio celebryci... 110
  • Harcerstwo kształtowało mój charakter 24 mar 2019, 20:00 Nigdy nie zamierzałam stawiać wszystkiego na jedną kartę. Aktorstwo to grunt zbyt niepewny, aby podporządkować mu całe życie. Wykształcenie prawnicze i praca w zawodzie dają mi poczucie stabilności. 111
  • Militarne kluchy 24 mar 2019, 20:00 Ani lekki, ani dietetyczny przysmak Podlasia 112
  • Studenckie życie za granicą 24 mar 2019, 20:00 Kilkumiesięczny wyjazd za granicę nie musi się wiązać z wielkimi kosztami. Dzięki programom wymiany i ofertom pracy tymczasowej młodzi ludzie mogą poznawać świat bez konieczności zbierania na ten cel latami. 113
  • Zrób sobie Piotrowicza 24 mar 2019, 20:00 Drogie dzieci, a teraz wujek Stasiek obroni was przed tym paskudnym dżenderem! 114

ZKDP - Nakład kontrolowany