Rak płuca: nowy rozdział

Rak płuca: nowy rozdział

Szybki i agresywny: taki jest drobnokomórkowy rak płuca. Od 40 lat nie było dla niego żadnej nowej terapii. Niedawno zarejestrowany został pierwszy lek, który zmienia perspektywę.

Co roku diagnozę „rak płuca” słyszy w Polsce ok. 23 tys. osób, z czego tylko ok. 3 tys. (15-20 proc.) ma typ drobnokomórkowy. Chorzy z typem niedrobnokomórkowym mają nieco więcej „szczęścia”: ich nowotwór rozwija się zwykle powoli, a w ostatnich latach pojawiło się sporo leków, zarówno ukierunkowanych molekularnie, czyli dla osób z określonymi cechami genetycznymi nowotworu, jak również tzw. immunokompetentnych, odblokowujących zablokowany przez komórki nowotworowe układ odpornościowy.

Trudny w leczeniu

Chorzy z typem drobnokomórkowym są w trudniejszej sytuacji: ich rak rozwija się bardzo szybko. – Często pacjent ze zdiagnoz-owanym zaawansowanym, czyli rozsianym, rakiem mówił, że kilka miesięcy temu wykonywał radiogram klatki piersiowej lub tomografię i w obrazie nie było nic niepokojącego – mówi prof. Dariusz Kowalski z Kliniki Nowotworów Płuca i Klatki Piersiowej Centrum Onkologii-Instytut im. Marii Skłodowskiej-Curie, prezes Polskiej Grupy Raka Płuca. U 80 proc. chorych już w momencie diagnozy są przerzuty do odległych narządów. Bywa, że pierwsze objawy, takie jak uporczywy kaszel czy duszność, często są przez pacjentów bagatelizowane, zrzucane na karb wieku, palenia papierosów (99 proc. chorych to palacze lub byli palacze) lub innych chorób, jak niewydolność serca czy przewlekła obturacyjna choroba płuc. Zdarza się też, że chory wcale nie ma przewlekłego kaszlu i duszności, a pierwszymi objawami są np. bóle, zawroty głowy, utrata przytomności i dopiero po dokładnych badaniach okazuje się, że przyczyną jest przerzut drobnokomórkowego raka płuca do ośrodkowego układu nerwowego. Ten typ raka płuca często powoduje właśnie przerzuty do mózgu.

Co więcej, jeśli choroba jest rozpoznana stosunkowo szybko, z powodu agresywności nowotworu właściwie nie ma szans na operację chirurgiczną usunięcia guza. – Nawet gdy nowotwór jest niewielki, ma 1-2 cm, w organizmie już krążą jego komórki i są przerzuty. Dlatego gdy drobnokomórkowy rak płuca jest tylko miejscowo zaawansowany – zmiany są jedynie w obrębie klatki piersiowej i w węzłach chłonnych, stosujemy chemioterapię oraz radioterapię guza i węzłów chłonnych śródpiersia, a potem dodatkowo profilaktycznie radioterapię ośrodkowego układu nerwowego, by chronić przed przerzutami do mózgu – tłumaczy dr Izabela Chmielewska z Katedry i Kliniki Pneumonologii, Onkologii i Alergologii UM w Lublinie. Mimo stosunkowo wczesnego wykrycia i zastosowania leczenia u ponad 80 proc. pacjentów choroba jednak wraca.

W przypadku zaawansowanej choroby i przerzutów do narządów odległych (wątroby, kości, centralnego układu nerwowego) do niedawna jedyną możliwością leczenia były różne schematy chemioterapii. – To nowotwór bardzo wrażliwy na chemioterapię, dlatego szybko dochodzi do regresji, czyli cofania się choroby. Niestety, u wszystkich pacjentów pojawia się wznowa, czasem po roku, a czasem nawet po trzech miesiącach. Wtedy możemy zaproponować im tylko inny schemat chemioterapii, ale zwykle jego efekty są jeszcze słabsze. I to jest całe leczenie – dodaje dr Chmielewska. W drobnokomórkowym raku płuca dotychczas żaden z leków ukierunkowanych molekularnie, które tak dobrze sprawdzają się w typie niedrobnokomórkowym, nie działały.

Przełom i nadzieja

We wrześniu 2019 r. w Unii Europejskiej zarejestrowano pierwszą immunoterapię w drobnokomórkowym raku płuca: atezolizumab w leczeniu pierwszej linii w skojarzeniu z chemioterapią. Dzięki tej decyzji w UE pojawiła się pierwsza opcja terapeutyczna dotycząca zastosowania immunoterapii w leczeniu rozsianego drobnokomórkowego raka płuca. – Badanie IMpower 133, w którym do standardowej chemioterapii dodano atezolizumab, wykazało znaczący wzrost przeżyć 12-miesięcznych i wydłużenie czasu całkowitego przeżycia. Są pacjenci, którzy dzięki takiemu leczeniu żyją rok. To było pierwsze doniesienie naukowe od 40 lat, w którym wykazano poprawę rokowania chorych na drobnokomórkowego raka płuca: wydłużenie czasu do progresji choroby i wydłużenie czasu całkowitego przeżycia – mówi prof. Dariusz Kowalski. Atezolizumab jest już z powodzeniem stosowany w innych nowotworach, m.in. w niedrobnokomórkowym raku płuca. – Jest to już lek dobrze nam znany, dzięki temu wiemy, jakie mogą pojawić się skutki uboczne – dodaje dr Chmielewska.

Liczy się czas

W raku płuca ważny jest czas, szczególnie w typie drobnokomórkowym, który rozwija się szybko i agresywnie. Dlatego tak istotne jest szybkie rozpoznanie i leczenie. W przypadku przewlekłego kaszlu czy duszności trzeba jak najszybciej iść do lekarza. Konieczne jest też skrócenie procesu diagnostycznego, ale wciąż się zdarza, że lekarz, zanim wyśle pacjenta na badania, podaje mu antybiotyk, a gdy ten nie działa, kolejny. Miesiąc czy oczekiwanie na diagnostykę może znacznie skrócić życie chorego. – Średnia życia chorych to 65 lat, ale zdarzają się też młodsi, nasz niedawny pacjent to 38-latek, jest byłym palaczem, ma dwoje dzieci.

Otrzymał chemioterapię, nastąpiła szybka regresja nowotworu, ale na jak długo? Każdy pyta: „Jak długo będę żył?”, „Co dalej?”. Dla chorych na ten typ raka czas liczy się inaczej, ważne są miesiące życia dłużej, nadzieja, że te miesiące zmienią się w rok, może dwa, a ten czas można spędzić z rodziną. Dlatego tak ważna dla tych pacjentów byłaby możliwość skorzystania z immunoterapii, która dodana do chemioterapii daje szanse na dłuższe życie i poprawę jego jakości – dodaje dr Chmielewska. Profesor Kowalski mówi wprost nie tylko o nadziei, lecz także o przełomie: – To pierwszy lek od 40 lat, który wykazał się skutecznością. Mamy nadzieję, że nauczymy się identyfikować te grupy chorych, u których przyniesie największą poprawę. Są też prowadzone kolejne próby kliniczne z innymi lekami z zakresu immunoterapii, poszukuje się również leków ukierunkowanych na określone cele molekularne.

Mamy nadzieję, że pierwsza zarejestrowana terapia otworzy drogę do lepszego leczenia tego nowotworu, w którym do tej pory rokowanie było bardzo złe – dodaje prof. Kowalski. Na nowe szanse liczą pacjenci i ich rodziny. – Można powiedzieć, że lek, który średnio o dwa miesiące wydłuża życie, to nie jest przełom. Ale my, pacjenci, dobrze wiemy, że dla chorego czas liczy się inaczej, w tym czasie często podejmuje się ważne życiowe decyzje, można go spędzić z rodziną. Wielu chorych może dzięki innowacyjnemu leczeniu żyć dłużej, co widać dobrze w niedrobnokomórkowym raku płuca i innych nowotworach – mówi Krystyna Wechmann, prezes Federacji Stowarzyszeń „Amazonki” i prezes Polskiej Koalicji Pacjentów Onkologicznych. Jej też wiele lat temu, po zdiagnozowaniu nowotworu, dawano tylko pięć lat życia.

Katarzyna Pinkosz – dziennikarka medyczna @KatarzynaPinkos,

Okładka tygodnika WPROST: 48/2019
Więcej możesz przeczytać w 48/2019 wydaniu tygodnika „Wprost”
Zamów w prenumeracie lub w wersji elektronicznej:
 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 48/2019 (1913)

  • Skalpel, który leczy 24 lis 2019, 20:03 Kryminał jest niczym skalpel przecinający chore tkanki społeczeństwa” – powiedział kiedyś Per Wahlöö, jeden z twórców szwedzkiej szkoły kryminału, uważanej dziś za najlepszą na świecie. W latach 60. Wahlöö, wraz ze swoją... 3
  • Niedyskrecje parlamentarne 24 lis 2019, 20:03 DONALD TUSK w ostatnich dniach jest podobno bardzo zajęty pisaniem swojej książki. Z tego powodu odmawiał spotkań z przyjaciółmi. – Donald kończy pisać książkę, więc kontakt z nim jest utrudniony. Tym bardziej że termin jej oddania... 6
  • 7 dni dookoła świata 24 lis 2019, 20:03 Ekolog kontra holokaust Założyciel ekologicznej organizacji Extinction Rebellion na cenzurowanym w Niemczech. Poszło o wywiad, w którym Roger Hallam stwierdził, że w Holokauście nie ma nic nadzwyczajnego, bo jest to „tylko kolejny... 8
  • Obraz tygodnia 24 lis 2019, 20:03 22 tys. zł brutto miesięcznie to pensja sędziego Trybunału Konstytucyjnego. Będą ją otrzymywali nowo wybrani sędziowie Krystyna Pawłowicz i Stanisław Piotrowicz Wygrany Zenek Martyniuk W czasie zamorskiego tournée był na plaży na... 11
  • Kobiecy punkt widzenia 24 lis 2019, 20:03 Rozmowa z Magdaleną Lamparską 12
  • PiS po exposé premiera, czyli dla każdego coś miłego 24 lis 2019, 20:03 Premier Mateusz Morawiecki, wygłaszając swoje exposé, wykonał gesty dobrej woli pod adresem centrum, dopieścił prawe skrzydło tematami światopoglądowymi i dobrze przygotował grunt pod kampanię prezydencką Andrzeja Dudy. Ktoś... 13
  • Narodziny gwiazdy 24 lis 2019, 20:03 Pierwsze sejmowe wystąpienie posła Adriana Zandberga wywołało poruszenie w mediach. Obserwatorzy i komentatorzy zastanawiają się, czy Zandberg zostanie przywódcą lewicy? 14
  • Miłość ma siłę transformacji 24 lis 2019, 20:03 Przez te wszystkie lata, zanim pojawił się on, chodziłam z dzidą i gnatem za paskiem, w bucie miałam dobrze naostrzony nóż – mówi Katarzyna Bonda, pisarka. 16
  • Król i królowa, czyli krwawy horror 24 lis 2019, 20:03 Pisanie o zbrodni jest terapeutyczne, bo człowiek wyrzuca z siebie cały ten mrok, który tkwi w każdym z nas. Dzięki tworzeniu kryminałów dostrzega się w ludziach więcej dobra – mówi Remigiusz Mróz, pisarz 21
  • Kartonowe państwo dobrobytu 24 lis 2019, 20:03 Bez podwyżek podatków dla korporacji nie uda się zbudować zapowiedzianego przez Mateusza Morawieckiego w exposé państwa dobrobytu, w którym dobrze działają usługi publiczne. 25
  • Nie pracują, biorą socjal, popełniają przestępstwa 24 lis 2019, 20:03 Czy na ulicach Berlina widać uchodźców? Dziwne pytanie, przecież nikt nie ma na czole napisane, że jest uchodźcą ani skąd pochodzi, ani jaką religię wyznaje. Nie boicie się tam? Od nikogo z moich znajomych Niemców i Polaków nigdy nie... 28
  • Zawsze dobry nowy dzień 24 lis 2019, 20:03 Co najlepiej smakuje do porannej kawy? Deser z informacji, bez których nie sposób dobrze zacząć „Nowy Dzień”. Poranne pasmo stacji Polsat News właśnie to serwuje. 29
  • Schetyna musi się poddać weryfikacji 24 lis 2019, 20:03 Wierzę, że Jacek Jaśkowiak jako doświadczony samorządowiec będzie prowadził swoją promocję w sposób rozważny. Nie musi być romantyczny – śmieje się Borys Budka, szef klubu Koalicji Obywatelskiej. 31
  • Rozchwiana łajba Platformy 24 lis 2019, 20:03 Wewnętrzne tarcia w Platformie Obywatelskiej sprawiają, że największa partia opozycyjna, zamiast rozliczać z błędów obóz władzy, zajmuje się głównie swoimi problemami. 34
  • Ciekawa ustawa, której nie ma 24 lis 2019, 20:03 Jeszcze po południu 19 listopada, kiedy trwało posiedzenie Sejmu, parlamentarny portal donosił, iż tej nocy posłowie zdążą rozpatrzyć ustawę o wzroście oskładkowania wysokich wynagrodzeń. W wygłoszonym tego dnia exposé premier... 36
  • Trybunał umył ręce jak Poncjusz Piłat 24 lis 2019, 20:03 Skończył się czas, kiedy opozycja w Polsce mogła łudzić się, że przyjedzie ktoś na białym koniu – pan Tusk, pan Timmermans czy inny pan T. jak trybunał – i rozstrzygnie za Polaków podstawowe kwestie, a nawet zmieni wynik wyborów – mówi Ryszard Czarnecki, europoseł PiS. 38
  • Zostaną puste gabinety 24 lis 2019, 20:03 Lekarzy jest za mało. I są coraz starsi. Żeby wyleczyć polską służbę zdrowia, władza musi planować dalej niż do następnych wyborów. 41
  • Od pisarza do milionera 24 lis 2019, 20:03 Dwie trzecie Polaków przyznaje, że w ostatnim roku nie przeczytało ani jednej książki. Jak to więc możliwe, że są autorzy, którzy na pisaniu zbili w naszym kraju majątek? Oto ranking najlepiej zarabiających polskich pisarzy. 44
  • Czas na silver tsunami 24 lis 2019, 20:03 Silversi, czyli pracownicy 50+, to szansa dla polskiej gospodarki. Łączą w sobie doświadczenie z dużą otwartością na podnoszenie kwalifikacji. Warto na nich postawić. 50
  • Nowa era segregatora 24 lis 2019, 20:03 Segregator to wynalazek prosty i genialny, ma jednak kilka wad, których nikt przez prawie 130 lat nie poprawił. Aż pojawił się nasz NewBinder – mówi Łukasz Szejbut, Chief Design Officer w firmie Orplast. 52
  • Przyszłość dzieje się już dziś 24 lis 2019, 20:03 Jak poradzić sobie z lawinowo narastającym tempem zmian XXI w.? Na to pytanie poszukiwali odpowiedzi uczestnicy 365 Timing Economic Congress. 54
  • Samochody marzeń 24 lis 2019, 20:03 Weekendowy wypad za miasto za kierownicą Lamborghini Gallardo albo Audi R8? To możliwe. W Warszawie jest miejsce, dzięki któremu możesz spełnić swoje motoryzacyjne fantazje. 56
  • Większe korzyści z mniejszych rat 24 lis 2019, 20:03 Dzięki wyprzedażom rocznika 2019 i nowoczesnym produktom finansowym korzyści z zakupu aut Grupy Volkswagen w niskich ratach są teraz jeszcze większe. 57
  • Zbudować przyszłość 24 lis 2019, 20:03 Polskie firmy też mogą odnosić sukcesy w branży budowlanej. Wystarczy, że jak Wegner otworzą się na rosnące potrzeby inwestorów. 58
  • Noblistka przed trybunałem 24 lis 2019, 20:03 Aung San Suu Kyi była kiedyś ikoną demokracji. Teraz będzie tłumaczyć się z oskarżeń o ludobójstwo, broniąc jednej z najbardziej bezwzględnych junt wojskowych na świecie. 61
  • Rak płuca: nowy rozdział 24 lis 2019, 20:03 Szybki i agresywny: taki jest drobnokomórkowy rak płuca. Od 40 lat nie było dla niego żadnej nowej terapii. Niedawno zarejestrowany został pierwszy lek, który zmienia perspektywę. 64
  • USG, które może uratować życie 24 lis 2019, 20:03 Leczenie raka nerki wymaga zmian – mówi prof. Cezary Szczylik, ordynator Oddziału Onkologii w Europejskim Centrum Zdrowia Otwock. 66
  • Rewolucja w leczeniu astmy 24 lis 2019, 20:03 Nowe wytyczne zawarte w raporcie GINA 2019, organizacji koordynującej działania związane z rozwojem diagnostyki i poszukiwaniem optymalnych terapii dla chorych na astmę, są prawdziwym przełomem – mówi prof. dr hab. Andrzej Emeryk. 68
  • Do serca przytul psa, weź na kolana kota 24 lis 2019, 20:03 Ludzie mający psa czy kota mają mniejsze skłonności do nadciśnienia, nadwagi i podwyższonego cholesterolu. Warto się więc odwdzięczyć i zadbać o zdrowie zwierząt. 70
  • Hip-hopie, nakręć się 24 lis 2019, 20:03 Do kin wchodzi „Proceder”. Celluloidowa biografia rapera Chady obudziła dyskusję, dlaczego filmowców tak mało interesuje gigantyczny kulturowy fenomen hip-hopu. 75
  • Sztuka tworzenia mody 24 lis 2019, 20:03 Sukienka inspirowana Mondrianem czy garnitury nawiązujące do malarstwa Rafała Bujnowskiego. Mural Sophie Meseg oddający ducha pokazów Alexandra McQueena czy aranżacje fotograficzne garniturów Jana Smagi. Sztuka i moda to jedność. 78
  • Wydarzenie 24 lis 2019, 20:03 Przerażająca opowieść Colson Whitehead, MIEDZIAKI”, Albatros Ci, którzy biorą do ręki najnowszą powieść Colsona Whiteheada, zachęceni jego nagrodzoną m.in. Pulitzerem „Koleją podziemną”, szybko przekonają się, że to całkiem... 82
  • Film 24 lis 2019, 20:03 Enigma historii „IWAN GROŹNY Z TREBLINKI”, reż. Yossi Bloch, Daniel Sivan, Netflix Tym procesem żył świat, a Izrael, w czasie kolejnych, transmitowanych na żywo w telewizji obrad sądu, zatrzymywał się. Iwan Demianiuk, emerytowany... 83
  • Muzyka 24 lis 2019, 20:03 Poszukiwanie Choć elektronika i electropop pozostają jej bliskie, Natalia Nykiel zbacza ze swojej dotychczasowej muzycznej drogi. „Origo” nie trafi do imprezowiczów, tylko do słuchaczy domowo-samochodowych. Razem z producentem Michałem... 84
  • Kalejdoskop 24 lis 2019, 20:03 Odtrutka na kabaret Czesław Mozil opowiada, że dopiero w Polsce dowiedział się, jakie miał szczęście, że jego szkolny druh Ahmed w Danii nie wysadził się w powietrze na boisku. Tomasz Jachimek tłumaczy, co z penisami robią faceci,... 85
  • Książka 24 lis 2019, 20:03 Samotność szpiega NAJPOPULARNIEJSZA ANEGDOTA O KRYSTYNIE SKAR- BEK MÓWI, że na jej działalności szpiegowskiej opierał się Ian Fleming, tworząc swoje opowieści o superagencie Jamesie Bondzie. W sumie nieważne, czy to prawda, ważne, jak... 86
  • Mafia Konstancińska 24 lis 2019, 20:03 Jeśli w Warszawie metry są drogie, to jest jeszcze miejsce, gdzie będą nawet droższe, mianowicie pod Warszawą. A najdroższą z podmiejskich wioch jest Konstancin. Warszawa nie jest co prawda Paryżem, ale za to jest Paryżem Północy,... 88
  • Na zdrowie planecie 24 lis 2019, 20:03 Bieganie z workiem na śmieci pod pachą w butach utkanych z nici na bazie plastiku wyłowionego z oceanu. Jeśli sport to zdrowie, to tylko ten w ekologicznym wydaniu. 90
  • Szukaj wewnątrz, wyjdź na zewnątrz 24 lis 2019, 20:03 Ciemno, zimno, pada... Stosujesz te wymówki, by nie wychodzić z domu? Po sutym obiedzie jedynym wysiłkiem, który podejmujesz, jest wejście pod pled, uniesienie kubka herbaty z imbirem i zagłębienie się w nowego Pilcha, alternatywnie... 94
  • Homar prosto z wody 24 lis 2019, 20:03 Żeby zjeść świeżego homara, nie trzeba jeździć nad daleki ocean. W warszawskiej restauracji L’arc Varsovie to jedno z dań firmowych. 95
  • Harynek w parze z zołzą 24 lis 2019, 20:03 Słodko-kwaśny smak zołzy kontrastuje z lekko słonym śledziem. Całość podaje się najczęściej z ziemniakami gotowanymi w mundurkach, czyli w miejscowej gwarze, pelkartoflami. 96
  • Trendy miesąca 24 lis 2019, 20:03 Sam, ale w skarpetach Fani filmu „KEVIN SAM W DOMU” mogą odetchnąć z ulgą, przynajmniej z dwóch powodów: Polsat, po raz nie wiem który, w wigilijny wieczór pokaże pierwszą część kultowej serii o perypetiach rodziny McCallisterów.... 97
  • Zrób sobie Zandberga 24 lis 2019, 20:03 Tym, którzy nie oglądali wystąpienia Adriana Zandberga po exposé premiera, przypominamy co lepsze kawałki. 98

ZKDP - Nakład kontrolowany