Cyberwojna w kolorze

Cyberwojna w kolorze

Cybernetyczne wojny trwają w najlepsze. Możesz je zobaczyć na własne oczy dzięki wizualizacjom Google. No i wszystko jasne.

To może się zdarzyć jutro w Polsce. W trakcie imprezy masowej porównywalnej do Euro 2012 nagle przestaną działać portale informacyjne, strony dla turystów i systemy informatyczne banków. Niby nic wielkiego, nikt nie umrze. Jednak paraliż informacyjny i dezorientacja zapewnione, a wraz z nimi chwilowa destabilizacja kraju. Ten moment dezorientacji wystarczy, aby różne ciemne siły zdążyły skorzystać z okazji.


Nierealne? To przypomnij sobie 2007 r., w którym Estonia odważyła się przenieść pomnik sowieckiego żołnierza z centrum Tallina na cmentarz. Wielu Rosjan poczuło się urażonych, nastąpił zgrzyt dyplomatyczny, a chwilę potem Estonia stała się obiektem skoordynowanego bombardowania hakerskiego. Przestały działać serwery rządowe i strony wielu firm. Okazało się, że ataki pochodziły z Rosji, choć nie wiadomo, kto je inspirował. – Testowano u nas wojnę cybernetyczną – mówił estoński premier Andrus Ansip. Rok później podobny atak z terytorium Rosji odciął od internetu Gruzinów w czasie tarć militarnych na pograniczu gruzińsko-rosyjskim. – Następny Pearl Harbour, którego doświadczymy, może być cyberatakiem – ostrzegał w 2011 r. dyrektor CIA Leon Panetta. Rok później hakerski atak zaburzył przebieg wyborów w Kanadzie i uziemił rządowe strony USA i Wielkiej Brytanii.

Inwazja cyfrowych zombi

Dla większości z nas takie informacje i ostrzeżenia są wciąż jeszcze abstrakcją. Jeśli nie jesteś zawodowym informatykiem, ciężko ci sobie wyobrazić natężenie i częstotliwość ataków oraz dynamikę hakerskiej rywalizacji. – A gdybyś mógł zobaczyć ruch internetowy w czasie rzeczywistym? – pytają specjaliści z firmy Arbor Networks, która zajmuje się analizą zagrożeń w sieci. Razem z Google właśnie zaprezentowali sugestywną mapę ataków cyfrowych (digitalattackmap.com), która obrazuje w czasie rzeczywistym, a także archiwizuje historie globalnych ataków – takich jak te, które spadły na Estonię i Gruzję.

To ataki zwane DDoS (z ang. distributed denial of service, czyli rozproszona odmowa obsługi), jedne z najprostszych i zarazem najgroźniejszych. W wielkim skrócie polegają na zatkaniu przepustowości stron internetowych, które – nieprzywykłe do zbyt wielu gości naraz – przestają działać. No cóż, gdyby do sklepu obsługującego zwykle kilkuset gości na godzinę weszło ich nagle milion na sekundę, pracownicy mieliby prawo czuć się zaskoczeni. W przypadku DDoS mowa jednak nie o zwykłych gościach, ale o komputerowych zombi. Zanim zostanie przeprowadzony atak, hakerzy często potrafią zainfekować setki tysięcy komputerów, które stają się cyfrowymi zombi. Na rozkaz władcy łączą się ze wskazanymi stronami, bez wiedzy użytkownika komputera. Legion takich posłusznych zombi nosi w fachowym języku nazwę botnet. Według danych firmy Symantec Polska zajmuje wysokie, siódme miejsce na świecie w niechlubnym rankingu krajów z największą liczbą komputerów zombi. Niepostrzeżenie ulegliśmy inwazji, w której wyniku ktoś siedzący za granicą może używać naszych komputerów do koordynowania ataków na cele w Estonii, USA czy Francji. Polskie firmy od jakiegoś czasu zgłaszają, że hakerzy grożą im atakami. Ostatnio jedna z firm obsługujących strony internetowe zgłosiła na policję, że otrzymała propozycję nie do odrzucenia: „pieniądze albo atak”. W razie niezgody na miesięczny „abonament” za ochronę przestępcy mieli uziemiać strony wszystkich klientów tej firmy.

Kolory wojny

Mapa stworzona przez Google Ideas pokazuje, jak przebiegają największe ataki DDoS. Animowany promień pokazuje, skąd dokąd biegnie międzynarodowy atak. Wewnątrzkrajowe ataki mają kształt wirujących okręgów, natomiast te o niezidentyfikowanym celu albo pochodzeniu pojawiają się na mapie jako wiązki strzelające w niebo lub spadające znikąd. Co więcej, ataki rozróżnione są kolorami zależnie od typów, a mapa umożliwia nie tylko obserwację globalną, lecz także sprawdzanie danych krajowych. W Polsce – jeśli wierzyć danym dostarczanym Google przez Arbor Networks – w przeddzień Wszystkich Świętych 2013 r. było całkiem spokojnie. Mapa zapamiętuje też przetwarzane dane, co pozwala odtwarzać zapis zamachów z przeszłości. Można zobaczyć np. dynamikę sierpniowych ataków z komputerów na całym świecie na Chiny, gdy na kilka godzin została uziemiona duża część chińskiego internetu. Legion cyfrowych zombi zaatakował rejestr odpowiadający za rozszerzenie „.cn”, czyli chiński odpowiednik „.pl”. Część stron z tym rozszerzeniem przestała działać. Co ciekawe, często kraj, z którego rozpoczyna się atak, nie jest wcale za niego odpowiedzialny. Mapa Google jako źródło wskazuje ten kraj, z którego atakują komputery zombi. Choć atak na Chiny nastąpił m.in. z USA i Europy, to botnet, czyli armia zombi, w tych miejscach mogła być kontrolowana z zupełnie innego rejonu świata. – Najczęściej hakerzy tworzą botnety w krajach z dużą przepustowością łączy – wyjaśniają autorzy mapy. W pierwszej dwunastce znajdują się obecnie USA, Chiny, Francja, Brazylia, Wielka Brytania, Rosja, Szwecja, Korea Południowa, Niemcy, Kanada i Izrael.

Wojna od Greków do geeków

Jeśli pewnego dnia wybuchnie III wojna światowa, polem walki będzie głównie cyberprzestrzeń. – Wojna cyfrowa to domena algorytmów i kodu – mówi prof. Christopher Coker, ekspert od bezpieczeństwa międzynarodowego z London School of Economics. – Narzędzia zniszczenia zbudowane są z zer i jedynek, bitów i bajtów umożliwiających atakowanie systemów komputerowych, od których jesteśmy coraz bardziej uzależnieni. Na szczęście z zer i jedynek można budować też narzędzia służące dobru. Oprócz mapy ataków Google udostępniło dwie inicjatywy. Pierwsza z nich to uProxy, nakładka na przeglądarkę internetową, która umożliwia ominięcie cenzury. Dzięki niej osoba z cenzurującego internet Iranu będzie mogła podłączyć się do sieci poprzez komputer przyjaciela w Europie z ominięciem blokad. Inne narzędzie, Project Shield, będzie chronić strony małych organizacji pozarządowych przed hordą atakujących komputerów zombi.

Według prof. Cokera nie ma już powrotu do typu wojny preferowanego przez mężnego Achillesa, który stawiał czoła wrogom w bezpośredniej konfrontacji. – Dzisiejsi wojownicy są raczej jak Odyseusz, podziwiany za zwodzenie, dwulicowość, kuglarstwo, pozorowanie oraz intrygi. Wymyślony przez Odysa koń trojański od razu kojarzy się nam z infekcją komputera. Dzisiejsze wojny będzie wygrywał nie Grek, ale geek, czyli informatyczny magik. – Tacy ludzie najczęściej nie interesują się zagadnieniami humanistycznymi, ale są za to obeznani w technice – mówi Coker. Wszystko wskazuje na to, że polskie siły zbrojne muszą postawić na geeków. ■

Okładka tygodnika WPROST: 45/2013
Więcej możesz przeczytać w 45/2013 wydaniu tygodnika „Wprost”
Zamów w prenumeracie lub w wersji elektronicznej:
 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 45/2013 (1602)

  • Pożegnanie Premiera 3 lis 2013, 20:00 Nagrody wymyślono po to, by honorowały laureatów. Jednak są też laureaci, którzy są uhonorowaniem nagród. Ta druga okoliczność miała niewątpliwie miejsce w ubiegłym roku, gdy wprostowego Kisiela odbierał Tadeusz Mazowiecki. Pierwszy... 4
  • Skaner 3 lis 2013, 20:00 USA Sezamkowa Obama Michelle Obama wystąpiła w odcinku „Ulicy Sezamkowej”. A raczej dwoje sezamkowych bohaterów – Elmo i Rosita – odwiedziło ją w Białym Domu. Program nagrano w ramach wymyślonej przez pierwszą damę... 6
  • Niskie loty Warszawy 3 lis 2013, 20:00 Warszawskiemu lotnisku grozi zamknięcie w ciągu dwóch-trzech lat – ostrzegają pracownicy Portu Lotniczego im. Fryderyka Chopina. I straszą strajkiem. „Wprost” dotarł do pisma, które organizacje związkowe spółki zarządzającej lotniskiem wysłały do premiera... 6
  • Granat Schetyny 3 lis 2013, 20:00 Grzegorz Schetyna jest jak kozak gotów podpalić Platformę i samego Donalda Tuska. 12
  • Halo, tu Ziemia! 3 lis 2013, 20:00 Rzym przemówił, sprawa skończona – ocenia sytuację w Platformie Obywatelskiej Bartłomiej Sienkiewicz, szef MSW. 18
  • Pajac Obywatelski 3 lis 2013, 20:00 Kuba Wojewódzki manipuluje opinią publiczną lepiej niż niejeden zawodowy polityk. 22
  • Tajne konta Wajdy 3 lis 2013, 20:00 W IPN zachowało się ponad 1 tys. stron związanych z Andrzejem Wajdą, SB śledziła go i zakładała podsłuchy – piszą autorzy najnowszej książki o reżyserze. 28
  • Jak mama synowi biurowiec zaakceptowała 3 lis 2013, 20:00 Ruszyła najbardziej kontrowersyjna inwestycja w Warszawie. Budynek na placu Zamkowym projektował architekt, zgodę na budowę wydała jego matka, urzędniczka. Zrobiła to z upoważnienia prezydent Hanny Gronkiewicz-Waltz. 34
  • Polityczne sześciolatki 3 lis 2013, 20:00 Nigdy nie słyszałam o sześciolatkach pobitych przez nauczycieli czy rówieśników w szkole. Sporo jednak słyszę o dzieciach maltretowanych, bitych, a nawet zabijanych w rodzinnym domu. To nie są zapewne bardzo częste przypadki. Przekonanie... 36
  • Szarmancki tyran 3 lis 2013, 20:00 Dla dziennikarzy przewidywalny, że aż nudny. Dla kobiet pełen wdzięku. Piłkarze znają jego inną, mniej łagodną stronę. Jaki jest Adam Nawałka? 38
  • Bez znieczulenia 3 lis 2013, 20:00 Zimny, niekomunikatywny, czasem wręcz chamski. Polski lekarz coraz częściej przypomina serialowego doktora House’a. To, co zabawne na ekranie, w życiu staje się koszmarem. 42
  • Kopista z Uniwersytetu 3 lis 2013, 20:00 Sejmowy ekspert i politolog z Uniwersytetu Warszawskiego jeden z rozdziałów swojej książki skopiował z referatu swojej studentki. 46
  • Refleksje listopadowe 3 lis 2013, 20:00 Pisarz, kompozytor, publicysta. Stefan Kisielewski nazywany był też pierwszym felietonistą RP. Przed rozdaniem Nagród Kisiela przypominamy twórczość patrona nagrody. 48
  • Rodzic prosto z warsztatu 3 lis 2013, 20:00 Jestem matką ośmiomiesięcznego Stefana i zdaniem niektórych specjalistów zmarnowałam najważniejszy okres życia własnego syna. Bo świadomego rodzicielstwa należy się uczyć już od poczęcia. 50
  • Lewicowa PiS-ówa 3 lis 2013, 20:00 Ludzie myślą, że w zasadzie nie żyję. Albo siedzę, chlam i żyły sobie podcinam – mówi Maria Wiernikowska, dziennikarka, była korespondentka wojenna. – A ja sprzedaję siebie. 54
  • Zamachowscy 3 lis 2013, 20:00 W Syrii się nieco uspokoiło, w Iraku też jakby odrobinę przycichło, tymczasem nie ma dnia, żeby w Polsce nie doszło do aktu terroru. Ostatnio pod warszawskim klubem nocnym dokonano zamachu na posła Przemysława Wiplera. Poseł Wipler... 58
  • Niepodległość na raty 3 lis 2013, 20:00 11 listopada jako Święto Niepodległości zaczęliśmy obchodzić późno i przez przypadek. 60
  • Trop w pamiętniku 3 lis 2013, 20:00 Warszawska singielka przygarnęła bezdomnego, bo czuła się samotna. A on ją zamordował. 64
  • Koniec wolnej sieci 3 lis 2013, 20:00 Afera podsłuchowa przyspiesza proces bałkanizacji internetu. Cyberświat rozpada się na dzielnice. Na coraz liczniejszych granicach wyrastają wysokie mury. 68
  • Zapomniany książę 3 lis 2013, 20:00 Książę Karol wchodzi w wiek emerytalny i wciąż nie może zostać królem. Brytyjczycy zastanawiają się, czy w ogóle dożyje swojej koronacji. 72
  • Gruzja bez lidera 3 lis 2013, 20:00 Po dziesięciu latach Gruzja żegna prezydenta Saakaszwilego. Choć grzeszył i przegrywał wojny, dał Gruzinom normalność i przybliżył ich do Zachodu. 74
  • Pudelek polski 3 lis 2013, 20:00 Nowi polscy miliarderzy już wkrótce będą się rekrutować z branży internetowej. 74
  • Pieniądze są dla ludzi 3 lis 2013, 20:00 Budżety obywatelskie pojawiają się w polskich miastach jak grzyby po deszczu. Będzie się czym pochwalić w nadchodzących wyborach. 78
  • Aż poleje się keczup 3 lis 2013, 20:00 Ośmieszają się nawzajem w kampaniach reklamowych, kopiują swoje produkty, zaniżają ceny. McDonald’s i Burger King walczą z sobą na noże. 80
  • Cyberwojna w kolorze 3 lis 2013, 20:00 Cybernetyczne wojny trwają w najlepsze. Możesz je zobaczyć na własne oczy dzięki wizualizacjom Google. No i wszystko jasne. 84
  • Po sznurku do snopowiązałki 3 lis 2013, 20:00 Im odleglejsza jest PRL, tym bardziej wydaje się zabawna. Tę prawdę coraz częściej odkrywają twórcy filmowi. 86
  • Powrót króla 3 lis 2013, 20:00 Najchętniej czytany polski pisarz, uwielbiany gbur Andrzej Sapkowski wydaje nową książkę o Wiedźminie. 90
  • Kalejdoskop kulturalny 3 lis 2013, 20:00 Nie ufajcie słowom Milczenie o Hiobie” nie spodoba się tym, którzy w Piotrze Cieplaku upatrywali ostatniej ostoi teatru tradycyjnego. Najnowszy spektakl Cieplaka to najbardziej „warlikowskie” z jego przedsięwzięć. Zaczyna... 94
  • Bomba tygodnia 3 lis 2013, 20:00 Pan Dyrektor Tomasz Karolak, aktor, dyrektor teatru Imka, po tym jak obejrzał „Magiel towarzyski”, postanowił w chamski sposób skomentować na Facebooku słowo, które padło jako żartobliwe określenie matki jego dzieci.... 98

ZKDP - Nakład kontrolowany