Archeologia oszustw

Archeologia oszustw

Dodano:   /  Zmieniono: 
W Izraelu odkryto warsztaty specjalizujące się w fałszowaniu archeologicznych znalezisk
Muzeum w Jerozolimie zapłaciło ponad 500 tys. dolarów za rzeźbiony w kości słoniowej owoc granatu, który miał wieńczyć królewskie berło z czasów króla Salomona. Na podstawie inskrypcji wyrytej na jego powierzchni: "Należy do Świątyni Pana, świętej dla kapłanów", eksperci uznali, że obiekt pochodzi ze słynnej świątyni Salomona w Jerozolimie, spalonej w VI wieku p.n.e. przez babilońskiego króla Nabuchodonozora. Byłby to jedyny materialny dowód na istnienie tej świątyni, toteż główka berła stała się perłą kolekcji muzealnej. Dopiero w tym roku, prawie 20 lat po zakupie, obiekt został przeanalizowany przez ekspertów z uniwersytetu w Tel Awiwie pracujących pod kierunkiem Yuvala Gorena. Badania wykazały, że pochodzi on z epoki brązu, powstał zatem kilkaset, a nawet kilka tysięcy lat przed wybudowaniem świątyni Salomona!
Widoczna na nim inskrypcja została wyryta niedawno, a wypełniająca litery patyna została sztucznie stworzona z wykorzystaniem krzemionki. Goren wykrył fałszerstwo dzięki mikroskopowi skaningowemu najnowszej generacji, ale podobną ekspertyzę można było uzyskać już w latach 70. XX wieku, wykorzystując zwykły mikroskop. Nikomu jednak na tym nie zależało, bo chęć posiadania w kolekcji oryginalnego obiektu ze świątyni Salomona okazała się silniejsza niż zdrowy rozsądek.

Kości Jakuba
Fałszerstwa w archeologii są na porządku dziennym, a wiele z nich dotyczy wydarzeń biblijnych. Przykładem jest ossuarium Jakuba, brata Jezusa. Była to skrzynia z wapienia używana w I wieku n.e. do przechowywania kości po rozkładzie tkanek złożonego w grobie ciała, z inskrypcją z imieniem syna Józefa i brata Jezusa, który - według żydowskiego historyka Józefa Flawiusza - został ukamienowany w 62 r. n.e. Odnalezienie ossuarium zostało nazwane przez media najważniejszym odkryciem w badaniach nad Nowym Testamentem. Zaprezentowano je z pompą na wystawie w muzeum w Toronto w Kanadzie. Dopiero badania Yuvala Gorena, "pogromcy fałszerzy", wykazały, że napis sfabrykowano przy użyciu sproszkowanej kredy zmieszanej z wodą. Taka patyna nigdy nie mogłaby się uformować w naturalnych warunkach.
Fałszerstwem okazała się też tabliczka z imieniem króla Joasza, z informacją o przebudowie świątyni Salomona w Jerozolimie. Miała ona być, podobnie jak główka berła z muzeum w Jerozolimie, materialnym śladem istnienia najświętszego sanktuarium religii żydowskiej. Geolodzy potwierdzili autentyczność zabytku. I być może tabliczka byłaby sensacją archeologiczną, gdyby laboratorium Gorena nie odkryło fałszerstwa podobnego jak w wypadku berła Salomona. Tabliczka była starożytna, ale wyryte na niej inskrypcje powstały kilka lat temu.
Odkrycia laboratorium Yuvala Gorena doprowadziły do aresztowania Odeda Golana, właściciela tabliczki i handlarza antykami. W fałszerskich warsztatach w Tel Awiwie i Ramat Gan znajdował się zestaw narzędzi do wykonywania i postarzania inskrypcji oraz plik artykułów naukowych na temat pisma i języka z okresu pierwszej świątyni Salomona. Policja znalazła też "starożytne" pieczęcie w różnym stadium produkcji, m.in. pieczęć Jotama, biblijnego króla Judei. Wypuszczona na rynek antykwaryczny wywołałaby zapewne kolejną "naukową rewolucję".

Jaskinia proroka
Polityczny wydźwięk ma ubiegłoroczne odkrycie archeologa Shimona Gibsona, który również pospieszył się z wyciąganiem wniosków. Gibson twierdzi, że odnalazł jaskinię, w której mieszkał i nauczał Jan Chrzciciel. Około 5 km od wsi Ein Kerem w Izraelu, która - według tradycji biblijnej - była miejscem narodzin proroka, na terenie należącym dzisiaj do kibucu Tzuba, archeolodzy natrafili na jaskinię sztucznie wykutą w skale między rokiem 800 a 500 p.n.e. W jej wnętrzu znaleziono tysiące skorup naczyń oraz wykute w skale schody prowadzące do dna jaskini. Niewykluczone, że w jaskini mieściła się mykwa, łaźnia do rytualnych oczyszczeń w religii żydowskiej.
Jan Chrzciciel był krewnym Jezusa, głosił przybycie proroka potężniejszego niż on sam. Chrzcił wiernych, zanurzając ich w rzece Jordan. Wątpliwe, czy odkrytą przez Gibsona jaskinię można uznać za siedzibę Jana Chrzciciela na podstawie wyrytych na ścianach przedstawień. Jedna z postaci ukazana jest z wielką strzechą włosów, odziana w materiał przypominający skórę zwierzęcą. Według Biblii, Jan nie strzygł włosów i nosił odzież z sierści wielbłądziej. Na ścianie po drugiej stronie jaskini wyryto twarz mężczyzny. Gibson twierdzi, że to głowa Jana Chrzciciela odcięta na rozkaz króla Heroda Antypasa.
Jaskinia była odwiedzana przez czcicieli proroka i być może nawet zamieszkana przez pustelników, ale nie ma dowodów, że mieszkał tam Jan Chrzciciel. Nie ma powodu, by sądzić, że tylko miejsce zamieszkania proroka mogło być ozdobione jego wizerunkiem. Figury wyryte na ścianach mogą świadczyć o późniejszym kulcie Jana Chrzciciela w jaskini, a takich miejsc kultu jest wiele w Izraelu. Pielgrzymi do dziś odwiedzają grotę w Betlejem, gdzie, jak wierzą, skapnęła kropla mleka Marii, matki Jezusa.

Pałac Dawida
Wątpliwości budzi też odkrycie dokonane przez izraelską archeolog Eilat Mazar z uniwersytetu w Jerozolimie, która twierdzi, że odkopała we wschodniej części Jerozolimy pałac biblijnego króla Dawida. Opis budowy tego wspaniałego pałacu, wzniesionego z drogocennych materiałów ofiarowanych przez Hirama, króla Tyru, można przeczytać w Starym Testamencie, w Drugiej Księdze Samuela. Dotychczas Mazar odsłoniła kamienne fundamenty i fragmenty dekoracji budowli w stylu fenickim oraz skorupy naczyń z X wieku p.n.e. W ruinach odkryto także pieczęć urzędnika wymienionego z imienia w Księdze Jeremiasza. Kłopot polega na tym, że Mazar nie znalazła najmniejszej nawet wskazówki, że w odkrytym przez nią budynku mieszkał król Dawid. Mało tego, nie sposób udowodnić, że rzeczywiście był to pałac. Archeolodzy przyznają, że Mazar odnalazła ważny budynek z X wieku p.n.e., ale nie ma dowodów na jego związki z biblijną tradycją.
Niewiele dotychczas znaleziono dowodów na potwierdzenie dosłowności zapisu biblijnego. Gdyby budynek odkryty przez Mazar okazał się pałacem króla Dawida, badaczka miałaby zapewnione na wieki miejsce w panteonie najsłynniejszych archeologów. Potencjalne odkrycie pałacu Dawida ma też ogromną wartość polityczną, bo wschodnią cześć Jerozolimy zamieszkują teraz Arabowie. O ile żydowscy archeolodzy skłonni są więc dać wiarę teoriom Mazar, o tyle Palestyńczycy uważają jej interpretację za akt politycznej rozgrywki. Hani Nur el-Din z arabskiego uniwersytetu Al-Quds w Jerozolimie oskarżył nawet badaczkę o naginanie faktów do teorii. Archeologia często splata się z polityką, a niektórzy badacze w pogoni za sławą tracą zdrowy rozsądek.
Więcej możesz przeczytać w 43/2005 wydaniu tygodnika Wprost.

Archiwalne wydania tygodnika Wprost dostępne są w specjalnej ofercie WPROST PREMIUM oraz we wszystkich e-kioskach i w aplikacjach mobilnych App StoreGoogle Play.

 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 43/2005 (1195)

  • Na stronie - Prezydent z lęku 30 paź 2005 Oto wybraliśmy sobie dobrotliwego ojca, który nie będzie nas za bardzo gonił do pracy 3
  • IV prezydent pospolitej 30 paź 2005 Po zwycięstwie Lecha Kaczyńskiego Platforma Obywatelska nie powinna wchodzić do rządu 6
  • Lech, brat Jarosława 30 paź 2005 Lech Kaczyński jest mistrzem wkręcania ludzi niczym bohaterowie programu "Mamy cię!" 14
  • Nadprezydent 30 paź 2005 Żaden polityk nie miał w III RP tak wielkiej władzy jak obecnie Jarosław Kaczyński 20
  • Choroba władzy 30 paź 2005 Po raz pierwszy ci, których wybieraliśmy, walczyli o władzę w Polsce, a nie władzę nad Polską 22
  • Okiem barbarzyńcy - Straszny tydzień 30 paź 2005 Z przeciwnikami można sobie poradzić. Na miejscu Tuska obawiałbym się takich sojuszników jak Osiatyński 24
  • Ryba po polsku - Na własną prośbę 30 paź 2005 Tusk powinien się rozejrzeć, czy w jego sztabie nie zalągł się jakiś agent Pedecji 26
  • Skaner 30 paź 2005 RZĄDY Miller lepszy od Marcinkiewicza Rząd Kazimierza Marcinkiewicza nie będzie najszybciej stworzonym gabinetem po 1989 r. Miałby szansę nim zostać, gdyby nie ustalony przez Aleksandra Kwaśniewskiego kalendarz wyborczy. Desygnowany na... 28
  • Dossier 30 paź 2005 MAŁGORZATA TUSK żona Donalda Tuska "Mąż potrafi gotować rewelacyjny bigos. Gotuje go tygodniami, a składa się z pięciu kilo kapusty kiszonej bardziej i pięciu kilo kapusty kiszonej mniej" TVP 1 MARIA KACZYŃSKA żona Lecha... 29
  • Sawka czatuje 30 paź 2005 30
  • Playback 30 paź 2005 34
  • Poczta 30 paź 2005 ELEKTROMACHIA W artykule "Elektromachia" (nr 42) znalazła się błędna informacja, że Grupa Neonet, dystrybutor sprzętu AGD i RTV, ma kłopoty finansowe. W rzeczywistości spółka zwiększa przychody, ma dodatni wynik... 34
  • Z życia koalicji 30 paź 2005 Marszałka Sejmu nie ma, nie ma też wicemarszałków. Ale już wkrótce jednym z nich może zostać Andrzej Lepper. Bo, zdaniem Jarosława Kaczyńskiego, "jest on posłem i jak każdy poseł może być wicemarszałkiem".... 36
  • Z życia opozycji 30 paź 2005 Postkomuniści obrzydzają demokrację. Niesprawiedliwe? Ale prawdziwe. 30 proc. wyborców SLD z 2001 r. nie poszło do urn tej jesieni. Ponad milion ludzi wierzyło, że rządy Leszka Millera nie będą totalną klapą! Polska to jednak... 37
  • Nałęcz - Język karłów 30 paź 2005 Kampania prezydencka była wyjątkowo brutalna. By pogrążyć rywala, obie strony gotowe były sięgnąć po najbardziej skrajne argumenty. Jedni szukali haków w życiorysach dziadków, udając, że nic nie rozumieją z dramatycznych... 38
  • Fotoplastykon 30 paź 2005 © Henryk Sawka (www.przyssawka.pl) 39
  • Teatr Kiszczaka 30 paź 2005 Zabójstwo księdza Popiełuszki nie uderzało w generałów Jaruzelskiego i Kiszczaka, lecz pomogło im się uwiarygodnić 40
  • Misja kompromitacja 30 paź 2005 Kilkudziesięciu oficerów i urzędników MON zasiądzie na ławie oskarżonych za fatalne przygotowanie polskiej misji w Iraku 46
  • Pielgrzymka do Dziwisza 30 paź 2005 O swej podróży do Polski Benedykt XVI rozmawiał z krakowskim metropolitą, a nie z polskim episkopatem 48
  • Giełda 30 paź 2005 HOSSA ŚWIAT Prawdziwy milioner 2,6 mln funtów powinien zgromadzić Brytyjczyk, żeby żyć jak prawdziwy milioner, czyli nie pracować i się nie martwić, skąd wziąć pieniądze na utrzymanie - wyliczył bank Coutts. W Londynie, gdzie... 50
  • Hossa na grypie 30 paź 2005 Gospodarka potrafi się szybko uodpornić na każdy "wirus" 52
  • Ameryka górą! 30 paź 2005 Rychły koniec Stanów Zjednoczonych wróży w swoim bestsellerze "Schyłek imperium" i w wywiadach prasowych francuski demograf Emmanuel Todd. Chiny zepchną Stany Zjednoczone z pozycji supermocarstwa - idą dalej w swoich... 58
  • Pożeracze Kluski 30 paź 2005 Dwa razy bardziej niż sędziom ufamy sprzedawcom! 64
  • Samuraj na działce 30 paź 2005 Japończycy cywilizują Syberię 66
  • 2 x 2 = 4 - Niedowaga intelektualna 30 paź 2005 W XX wieku poniosła klęskę idea przymusowego uszczęśliwiania ludzkości 70
  • Supersam 30 paź 2005 74
  • VW jetta - reaktywacja 30 paź 2005 Amerykanie uwielbiają jettę (nazwa pochodzi od angielskiego jetstream, co oznacza silny prąd powietrza w troposferze) - to najlepiej sprzedające się europejskie auto w USA (sprzedano już ponad 2,2 mln egzemplarzy). W Europie ten model przez... 74
  • Zegarek na wieczność 30 paź 2005 Zegarek z wiecznym kalendarzem, który bez względu na liczbę w dni miesiącu, zawsze pokazuje aktualną datę (nie wymaga więc regulacji) - to świąteczna propozycja amerykańskiej firmy Timex. W linii dla mężczyzn dominują duże tarcze o... 74
  • Tosty Elvisa 30 paź 2005 Cucina, najnowsza gama urządzeń kuchennych firmy Philips, nawiązuje w swojej estetyce do boomu na tego typu sprzęty w latach 50. w USA. W serii znajdują się blender z młynkiem do mielenia kawy i rozdrabniania mięsa, czajniki z nie... 74
  • Medialny kufer 30 paź 2005 Po telefonach komórkowych z wbudowaną kamerą wideo i odtwarzaczem MP3 oraz PDA, czyli palmtopie łączącym funkcje m.in. aparatu fotograficznego i konsoli do gier, najnowszym osiągnięciem w świecie technicznych gadżetów jest platforma... 74
  • Europa postrodzinna 30 paź 2005 Obniżenie podatków dla rodzin jest najlepszym lekarstwem na starzenie się Starego Kontynentu 76
  • Cyganeria z Wall Street 30 paź 2005 Po hipisach i yuppies nastał czas bobosów 80
  • Hiszpanka z Ameryki 30 paź 2005 Hiszpanka rozprzestrzeniła się wskutek... cenzury 84
  • Ukraiński Schindler 30 paź 2005 POLEMIKA Czy człowiek, który otwarcie sympatyzował z nazistami, może być uznany za Sprawiedliwego wśród Narodów Świata? - zastanawiał się na naszych łamach Szewach Weiss, przewodniczący przyznającej ten tytuł... 87
  • Know-how 30 paź 2005 LATAJĄCE MIKROBY Bakterie potrafią pokonać setki kilometrów, przenosząc się wraz z pyłem i piaskiem. Japońscy badacze wykryli w okolicy Tokio dużą ilość mikrobów, które pochodzą z kontynentalnej Azji. To tzw.... 89
  • Windowanie leków 30 paź 2005 Prawie 2 mld zł wydają na lobbing w Polsce firmy farmaceutyczne 90
  • Apteka zwierząt 30 paź 2005 Szympansy wykorzystują rośliny do mechanicznego usuwania pasożytów z jelit 94
  • Archeologia oszustw 30 paź 2005 W Izraelu odkryto warsztaty specjalizujące się w fałszowaniu archeologicznych znalezisk 96
  • Bez granic 30 paź 2005 STAN ZAGROŻENIA Okolice Zatoki Meksykańskiej przeżywają sezon huraganów. Stan, który przeszedł przez kraje Ameryki Środkowej, zabił ponad 2000 osób. Połowa z nich poniosła śmierć pod lawiną błota i kamieni w... 98
  • Al-karitha, czyli katastrofa 30 paź 2005 Saddam Husajn może się okazać rozgrywającym w walce o przyszłość Iraku 100
  • Mały wróg 30 paź 2005 Pakt Ribbentrop - Mołotow to najbardziej jaskrawy przejaw rosyjskiego sposobu myślenia o geopolityce 104
  • Ptasia grypa Kima 30 paź 2005 Korea Północna rozwija największy na świecie program budowy broni biologicznej 106
  • Chicago w Sztokholmie 30 paź 2005 Tamę fali przestępczości w Szwecji może położyć skuteczne prawo 108
  • Menu 30 paź 2005 KRÓTKO PO WOLSKU Plan lotu Krytyka nie zostawiła suchej nitki na filmie "Plan lotu". Mnie, mimo pewnych fabularnych nieprawdopodobieństw, trzymał on w napięciu, a gra Jody Foster była koncertowa. Jednak o czym innym chciałem... 110
  • Mona Lisa z ogniem między nogami 30 paź 2005 Większość współczesnej sztuki to powielanie prowokacji dadaistów sprzed 80 lat 112
  • Nowy Zimerman 30 paź 2005 Tylko jeden wybitny pianista startował w tegorocznym Konkursie Chopinowskim... i wygrał 116
  • Czarodzieje ze Szmaragdowego Grodu 30 paź 2005 Depeche Mode jest jedną z bardziej szacownych instytucji rocka - nie klasy The Rolling Stones, ale The Cure i U2 118
  • Ueorgan Ludu 30 paź 2005 KOLEJNE SUKCESY POLSKICH SPECJALISTÓW Po wydłużeniu Małysza Ekipa medyczno-trenerska Adama Małysza odnotowała ostatnio ogromne osiągnięcie - wydłużono naszego mistrza. Dzięki temu będzie on mógł na dłuższych nartach... 120
  • Skibą w mur - Duma przez duże De 30 paź 2005 Duma jest jak pompka, bo może powodować zbiorowe uniesienia 122